Preventieonderwijs interprofessioneel aanpakken
Jannet de Jonge was projectleider van het project Ontwikkeling van preventieonderwijs met interprofessionalisering: BRAVO in het onderwijs. Waar richtte het project zich op en wat heeft het opgeleverd? In een kort interview leggen we deze vragen aan Jannet voor.
Waar gaat het project over?
Leefstijlonderwijs is binnen het hoger onderwijs nog te versnipperd. Vaak gaat de lesstof in op leefstijlpreventie binnen de gezondheidszorg óf binnen het sociaal domein. Ze worden nog niet geïntegreerd behandeld. Studenten wordt niet tot nauwelijks geleerd om op een interprofessionele manier op het gebied van leefstijlpreventie samen te werken.
Samen met 3 hogescholen en een universiteit ontwikkelden we interprofessioneel preventieonderwijs op het gebied van de leefstijlfactoren bewegen, roken, alcohol, voeding en ontspanning (BRAVO). Dit lesmateriaal is ontwikkeld voor bachelor- en masterstudenten van gezondheidsopleidingen (Ergotherapie, Verpleegkunde) en welzijnsopleidingen (Social work, Toegepaste psychologie en de master Health promotion & behavior change). We wilden studenten meer leren over preventie rondom BRAVO-thema’s bij mensen met een hoger risico op gezondheidsproblemen. We hebben hiervoor hun vaardigheden vergroot, kennis over de BRAVO-thema’s en gedragsverandering verdiept en synergie tussen professionals onderling bevorderd.
Waarom vindt u dit project/onderwerp belangrijk?
Een gezonde leefstijl kan gezondheidsproblemen voorkomen of verdere toename van problemen beperken. Alleen is dit niet in alle bevolkingsgroepen zo vanzelfsprekend. Zo komt een ongezonde leefstijl vaker voor bij mensen met een lage sociaal-economische positie. Vaak ervaren deze mensen daarnaast ook stress of andere psychische klachten. Professionals in de gezondheidszorg en het sociaal domein kunnen hen hierbij ondersteunen. Zij kunnen met hen in gesprek gaan over een gezondere leefstijl en hen handvatten bieden om te veranderen. Maar de professionals kunnen elkaar ook meer versterken in het ondersteunen van cliënten door (meer) interprofessioneel samen te werken.
Professionals in de gezondheidszorg en het sociaal domein kunnen elkaar meer versterken in het ondersteunen van cliënten door (meer) interprofessioneel samen te werken
Waarin is het project vernieuwend?
De integrale benadering van de BRAVO-thema’s in het onderwijs is helemaal nieuw. We keken niet alleen naar het gedrag op de individuele thema’s, maar ook naar de samenhang en interactie van het gedrag op alle thema’s.
Wat heeft het project opgeleverd?
We hebben 5 verschillende onderwijsmodules ontwikkeld. Dit gebeurde in een werkgroep van docent-onderzoekers van de verschillende hogescholen en verschillende opleidingen, onder begeleiding van een onderwijskundige. De thema’s van de onderwijsmodules zijn:
- Integrale preventiezorg
- Leefstijl, preventie en voorlichting
- Aan de slag met leefstijl
- Cultuursensitief werken als zorgprofessional
- Fitphone.
Verder hebben we in het vakblad voor onderwijs en gezondheidszorg een artikel geschreven over opleiden van zorg en welzijnsprofessionals. En we hebben het lesmateriaal beschikbaar gesteld op Edosources Leefstijl. Dit is een platform voor digitale (open) leermaterialen voor het Nederlandse hbo en wo.
Waar bent u het meest trots op?
Dat het gelukt is samen met 3 hogescholen domeinoverstijgend onderwijs te maken. De eerste evaluaties door studenten, docenten en het werkveld geven aan het de inhoud van de modules als relevant en toepasbaar worden gezien. We hopen dat meerdere opleidingen gebruik gaan maken van het leermateriaal en dat we deze kunnen blijven aanvullen.
Met wie werken jullie samen?
Met de Hogeschool van Amsterdam, Fontys hogeschool, NHL Stenden en de Universiteit van Amsterdam.
Vernieuwing en samenwerking in onderwijs
Hoe werk je aan een sterkere preventie infrastructuur, waarin professionals elkaar goed weten te vinden? Projectleiders leveren hun bijdrage door te zorgen voor vernieuwing en samenwerking in het (post-) initieel onderwijs. Specifiek op het gebied van preventie en gezondheidsbevordering.
De focus ligt op professionals die werken aan de gezondheid van mensen. Het is belangrijk dat zij al tijdens de opleiding de juiste kennis en vaardigheden mee krijgen én dat er samenwerking is tussen de opleidingen van bijvoorbeeld MBO Gezondheidszorg, Welzijn, Sport & Bewegen, Voeding. Op die manier kunnen zij zich in hun werk beter richten op leefstijl en preventie.
U vindt alle projecten in onze artikelenreeks: Inbedding van preventie in onderwijs.