Versterking organisatie eerstelijnszorg

In het Integraal Zorgakkoord (IZA) zijn bestuurlijke afspraken gemaakt over de versterking van de organisatie van de eerstelijnszorg, zodat deze blijvend toegankelijk is voor iedereen. Op basis daarvan is de Visie eerstelijnszorg 2030 ontwikkeld en ondertekend door de landelijke beroepsverenigingen en koepelorganisaties (ActiZ, InEen, KNGF, KNMP, LHV, NHG, NVAVG, Patiëntenfederatie, PPN, Sociaal Werk Nederland, Verenso, VNG, V&VN, Zorgthuisnl, ZN, VWS, NZa en ZiN). Tot en met 2026 stelt het ministerie van VWS budget beschikbaar via ZonMw voor een ondersteunings- en stimuleringsprogramma 'Versterking organisatie eerstelijnszorg'. Het programma is budgetneutraal verlengd tot en met 2029.

Bekijk hieronder de korte animatievideo over het programma 'Versterking organisatie eerstelijnszorg'. 

Het doel van het programma 'Versterking organisatie eerstelijnszorg' is het ondersteunen van regio’s bij het implementeren van de Visie eerstelijnszorg 2030 en de eigen regionale plannen voor de versterking van de organisatie van de eerstelijnszorg. Om regio's daarbij te helpen, investeert het programma ook in een leer- en verbeternetwerk en verdiepend onderzoek. 

In het ZonMw-programma ‘Versterking organisatie eerstelijnszorg’ is de regio gedefinieerd als (subregio van de) zorgkantoorregio. Dit komt veelal overeen met de regio waarbinnen de regionale huisartsenorganisaties opereren. De indeling van de regio’s tijdens de uitvoeringsfase van dit programma is te zien in onderstaande overzichtskaart.

Het programma bestaat uit 3 programmalijnen: 

1. ondersteunen van regio’s
2. lerend netwerk 
3. onderzoek

Inmiddels zijn binnen programmalijn 1 de projecten met de uitvoeringsfase voor het opzetten en versterken van regionale eerstelijnssamenwerkingsverbanden (RESV's) en hechte wijkverbanden gestart. Deze regioprojecten vertegenwoordigen maar liefst 98% van Nederland (gebaseerd op het inwonersaantal per regio). 

Daarnaast biedt programmalijn 1 de mogelijkheid tot versterking van de monodisciplinaire organisatiegraad via de subsidieronde Voucher versterking regionale monodisciplinaire organisatiegraad eerstelijnszorg (deadline 1 oktober 2026, 14.00 uur). Met als doel de eerstelijnsdisciplines te faciliteren in het opzetten, inrichten, uitbreiden en/of versterken van de monodisciplinaire organisatiegraad, zodat er met afvaardiging en mandaat deelgenomen kan worden aan het regionale eerstelijnssamenwerkingsverband en de regiotafels. In elke regio kan per monodiscipline een voucher worden aangevraagd. In de regiokaarten hieronder ziet u per eerstelijnsdiscipline voor welke regio's een voucher is toegekend. 

Binnen programmalijn 2 wordt op landelijk niveau kennis en ondersteuning gefaciliteerd voor de regio’s en hechte wijkverbanden. Elke regio heeft zijn eigen uitdagingen, maar er zijn ook veel overeenkomsten. Het landelijk Leer- en Verbeternetwerk Eerste Lijn (LeVEL) helpt de regioprojecten om kennis en ervaringen uit te wisselen. Daarnaast biedt LeVEL ondersteuning vanuit diverse expertgroepen. Op 7 oktober 2026 vindt het volgende LeVEL-congres plaats. LeVEL loopt tot eind 2026. 

Binnen programmalijn 3 is het onderzoeksconsortium MOVE gestart in september 2025. Het doel van de derde programmalijn is het aantonen van de meerwaarde van het ‘anders organiseren’ voor de inwoners, zorgprofessionals en stakeholders (zorgverzekeraars). Het verdiepende onderzoek zal voornamelijk generaliseerbare kennis opleveren op landelijk niveau en minder gericht zijn op individuele casussen. Het onderzoek wordt uitgevoerd door het multidisciplinaire consortium Mechanismen voor Ondersteuning van de Versterking Eerste lijn (MOVE) en loopt tot september 2028. 

Heeft u vragen over dit programma? Bekijk de veelgestelde vragen. Staat uw vraag er niet tussen? Neem dan contact met ons op via 070 349 54 66 of eerstelijnszorg@zonmw.nl.