Werken aan implementatie, borging en impact met zakelijk tekenen
Implementatie, borging en opschaling: hoe krijg je koplopers, de middengroep en de achterblijvers mee? En hoe kun je zakelijk tekenen daarvoor inzetten? Tijdens de inspiratiebijeenkomst voor promovendi en junior onderzoekers op 9 maart 2026 brachten deelnemers hun impactplan letterlijk in beeld. Laat je inspireren door de tips en voorbeelden.
Implementatie, borging en opschaling
Implementatie gebeurt niet vanzelf. Daarom deelde implementatiespecialist Moniek Zijlstra-Vlasveld praktische inzichten, modellen en tips waarmee je kunt werken aan impact. Duidelijke kartrekkers, aansluiting op bestaande werkwijzen en op de visie en het beleid van een organisatie zijn bijvoorbeeld belangrijke factoren. Maar bedenk ook bij wat je allemaal ‘optuigt’ tijdens een project (bijvoorbeeld aan trainingsactiviteiten of extra taken) om de implementatie goed te laten verlopen: is dit ook na afloop van het project reëel voor organisaties of personen om uit te voeren en vol te houden? Uiteindelijk draait het namelijk niet meer om het project, maar om of de innovatie duurzaam ingebed kan worden.
Bedenk bijvoorbeeld ook goed bij wie het eigenaarschap van een interventie het beste belegd kan worden. Wie neemt de verantwoordelijkheid op zich om de innovatie te onderhouden, actief onder de aandacht te brengen en aan te bieden?
Maak gebruik van weerstand
Een belangrijk onderdeel van implementatie, borging en opschaling is omgaan met weerstand. Dat je bij het invoeren van een innovatie in de praktijk weerstand tegenkomt, lijkt haast onvermijdelijk. Neem die weerstand serieus en kijk hoe je die juist voor je kan laten werken in plaats van tegen je. Een manier om dat te doen, is nadenken over hoe je je verhaal over de bühne brengt. Inzichten over gedragsverandering kunnen je daarbij helpen. Zo is er bijvoorbeeld minder weerstand als de boodschap komt van iemand uit de doelgroep of daarmee vergelijkbaar is (peer-to-peer). Het is een wisselwerking waarin je elkaars expertise nodig hebt. Maak daarbij handig gebruik van de bestaande rollen en taken van betrokkenen bij de verandering, die al bepaalde posities innemen.
Principes die ons gedrag onbewust beïnvloeden
Enkele voorbeelden van principes die ons gedrag onbewust beïnvloeden, die je kunt toepassen in jouw strategie en praatplaat:
- Sociale bewijskracht: als iedereen het doet, zal het wel kloppen.
- Autoriteit: als de expert het zegt.
- Wederkerigheid: voor wat, hoort wat.
- Sympathie: omdat ik je aardig vind.
- Schaarste: als er weinig van is, moet ik het hebben.
- Commitment & consistentie: wie a zegt, moet ook b zeggen.
Succesverhalen, keuzemogelijkheden en vrije ruimte
Deel succesverhalen en laat zien wie meedoen. En laat mensen zelf redenen benoemen waarom een verandering nodig is: we hebben namelijk geen weerstand tegen onze eigen argumenten. Zorg vervolgens dat ze eigenaarschap gaan voelen, bijvoorbeeld door ze keuzemogelijkheden te bieden en vrije ruimte te creëren. Dan sluit je aan bij hun energie.
Meer informatie
Aan de slag met zakelijk tekenen
Angela Lansbergen nam de deelnemers mee in de wereld van zakelijk tekenen. Met praktische tips en voorbeelden liet ze zien dat iedereen kan tekenen.
Spieken mag
En het goede nieuws is: spieken mag. Maak bijvoorbeeld gebruik van de website The noun project; die staat vol met iconen. Uiteraard is ook Google je beste vriend met een zoekterm + 'icon'.
TED Talks over zakelijk tekenen
Graham Shaw gaf 2 inspirerende TED talks over tekenen:
- TED talk 'Why people believe they can't draw' (YouTube)
- TED Talk 'How to draw to remember more' (YouTube)
In de eerste video neemt hij een groep mensen, die overtuigd zijn niet te kunnen tekenen, mee in hoe simpel het kan zijn. In het tweede filmpje vertelt en bewijst hij dat je 'leert' door te tekenen.
Samenvatting
Kortom, pak het systematisch aan. Maak een implementatieplan gebaseerd op een goede probleemanalyse en evalueer en stuur bij. Zakelijk tekenen kan je in al deze stappen helpen om de boodschap concreet te maken. Tijdens de presentaties van de praatplaten die de deelnemers hadden gemaakt, werd direct duidelijk hoe helder de boodschap over kwam; dat bevestigde direct de meerwaarde van zakelijk tekenen.
ZonMw-bijeenkomsten verpleging en verzorging
Vanuit het ZonMw-programma Verpleging en Verzorging organiseren we diverse bijeenkomsten om onderzoeks- en projectgroepen bij elkaar te brengen, kennis uit te wisselen en te inspireren. Zoals onze jaarlijkse netwerkbijeenkomst op de eerste dinsdag van juni en projectenbijeenkomsten per subsidieronde of thema. Dit was de eerste inspiratiebijeenkomst voor promovendi en junior onderzoekers. Op basis van de evaluatie en behoefte bepalen we of we vaker zo'n soort bijeenkomst faciliteren. Onze eerst volgende bijeenkomst is de netwerkbijeenkomst 'Innovatieve zorg samen verder brengen'.
