Betere verbinding tussen eerstelijnszorg en welzijn dankzij intern congres
Hoe houden we de zorg goed, toegankelijk en betaalbaar? De afdeling Eerstelijnsgeneeskunde (ELG) van het Radboudumc in Nijmegen laat met hun ELG-congres zien hoe de eerste lijn een belangrijke rol oppakt in de ontwikkeling van de medisch-generalistische zorg van de toekomst. Lees waarom dit een groot succes was.
Het ELG-congres als verbinder
Voor een toekomstbestendige eerste lijn is meer verbinding binnen de eerste lijn nodig. Bij de afdeling ELG stimuleren ze die verbinding actief door het verbinden van academische werkplaatsen. Deze domeingerichte of thematische werkplaatsen bundelen, vergroten, ontwikkelen en verspreiden kennis en deskundigheid, gericht op praktijk, onderwijs, opleiden en beleid. Om de samenwerking tussen de academische werkplaatsen te versterken, organiseerde het Radboudumc een afdelingsbrede bijeenkomst waarin verbinding tussen onderwijs, opleidingen, onderzoek, patiëntenzorg en de eerstelijnsvervolgopleidingen centraal staan. Verbindend thema waren de academische werkplaatsen waarin academie, praktijk en beleid aan deze onderwerpen samenwerken.
Verbinding tussen de academische werkplaatsen, die zich vaak toch met verschillende onderwerpen bezighouden, gaat niet vanzelf. Een verbindend congres vond ik een heel waardevol idee.
Verbindingen ontstaan niet vanzelf
Bijzonder aan dit congres was de opzet: tijdens een markt, inclusief marktkramen, presenteerden de werkplaatsen zichzelf aan elkaar en aan collega’s vanuit onderwijs, onderzoek en vervolgopleidingen. Bart Thoonen, één van de organisatoren van het congres en onderzoeker van onderwijs, ziet de werkplaatsen als belangrijke knooppunten in het netwerk. Het ontstaan van nieuwe verbindingen en contacten tijdens de markt bevestigt precies hoe cruciaal de rol van werkplaatsen is en leerde ook dat die verbindingen niet zelf ontstaan. Daar moet je bewust werk van maken.
Academische Werkplaatsen in regio Nijmegen
Impact van academische werkplaatsen
Deze werkplaatsen werken nauw samen met partners in de samenleving, zorg en onderwijs. Bijvoorbeeld met instellingen voor de langdurige zorg, gemeenten, GGD’en, Hogescholen en ziekenhuizen in de regio. De werkplaatsen zetten zo nieuwe kennis en kunde om in praktijk en beleid. In het Geneeskunde onderwijs en eerstelijnsvervolgopleidingen wordt de kennis doorgegeven aan nieuwe generaties artsen. Via de academische werkplaatsen wordt invulling gegeven aan de maatschappelijke opdracht. Dat is de medisch-generalistische zorg van de toekomst.
Toekomstige zorgprofessionals hebben kennis nodig van de werkelijkheid: ze moeten blootgesteld worden aan de vragen van vandaag, om te begrijpen wat de uitdagingen van morgen zijn.
Nijmeegse aanpak voor geïntegreerde zorg
De academische werkplaatsen van ELG Radboudumc laat zien hoe de zorg van de toekomst wordt gebouwd: in de dagelijkse praktijk, samen met partners en over lijnen en domeinen heen. De structurele verbinding van de nulde-, eerste- en tweedelijnszorg met regionaal en landelijk beleid, draagt bij aan het ontstaan van een brede en realistische basis voor goede, duurzame zorg. Onderzoek, onderwijs, opleiding en praktijk versterken elkaar, en maken de maatschappelijke opdracht van ELG concreet en zichtbaar.
Kick-off gezamenlijk overleg
Op 16 juni 2026 vond de kick-off van het Eerstelijnsgeneeskunde Academische Werkplaats-overleg plaats. De kick-off markeert een volgende stap: van verkennen naar verbinden, en van verbinden naar gezamenlijk doen. Met vertegenwoordigers van alle academische werkplaatsen bouwen ze aan een structureel overleg gericht op:
- Elkaars kennis en expertise delen en benutten.
- Concrete samenwerkingsmogelijkheden verkennen.
Academische werkplaatsen van de afdeling ELG
Soms blijft het wat abstract wat er nu precies in een academische werkplaats gebeurt en waarom dat van belang is. Anne van den Brink, hoofd van de vervolgopleiding tot specialist ouderengeneeskunde Nijmegen (VOSON), geeft een concreet voorbeeld voor de opleiding. Zij benadrukt dat de verbinding van zorg, onderzoek, opleiding en onderwijs zorgt voor een goed opleidingsklimaat. ‘De praktijk is tenslotte de basis van artsen in opleiding tot specialisten (aios). Het is belangrijk dat die praktijk hen veel te bieden heeft.’ In het Universitair Kennisnetwerk Ouderenzorg Nijmegen (UKON), 1 van de academische werkplaatsen van de afdeling ELG, is daar veel aandacht voor.
Je wilt een brug zijn tussen praktijk en wetenschap met een werkplaats. Door een infrastructuur als een academische werkplaats kun je op heel veel manieren verbinding vinden met elkaar.
ZonMw en eerstelijnszorg
Om de eerstelijnszorg voor iedereen beschikbaar en toegankelijk te houden met behoud van kwaliteit van zorg, investeert ZonMw in de versterking van de eerste lijn door kennisontwikkeling voor de dagelijkse praktijk en de toepassing daarvan. Dat doen we onder andere door te investeren in: academische werkplaatsen, versterking van de organisatie van de eerstelijnszorg, monodisciplinaire en multidisciplinaire samenwerking, beantwoording van kennisvragen uit de dagelijkse praktijk en bruggenbouwers tussen opleiding, onderzoek en praktijk.