Fietsveiligheid Voorop
Fietsen brengt voordelen voor gezondheid, mobiliteit en duurzaamheid. Maar het aantal ernstige en dodelijke fietsongevallen neemt toe. Met dit programma zetten we in op fietsveiligheid via concrete toepassingen en innovaties voor de praktijk. Ook maken we kennis en ervaringen rondom fietsveiligheid beter vindbaar, bruikbaar en overdraagbaar.
Subsidie: onderbouwen interventies fietsveiligheid
Er zijn veel kleine interventies gericht op fietsveiligheid. Vaak is daarbij nog beperkt bekend of deze wetenschappelijk zijn onderbouwd en wat de impact is. Eigenaren van interventies gericht op valrisico en/of risicogedrag bij fietsers kunnen tot 29 september (14.00 uur) subsidie aanvragen. Op 11 juni vindt in Utrecht een matchmakingsbijeenkomst plaats.
Aanleiding
Het aantal ernstige en dodelijke fietsongevallen neemt al jaren toe, vooral onder ouderen en jongeren. Deze ontwikkeling vraagt om gerichte en onderbouwde maatregelen om de fietsveiligheid te verbeteren. Tegelijkertijd is het belangrijk dat mensen blijven fietsen, ook op latere leeftijd en in de toekomst. Want fietsen draagt bij aan een goede gezondheid, het vergroot de mobiliteit, zelfstandigheid en sociale participatie, en het is een duurzame vorm van vervoer.
Professionals in praktijk en beleid willen aan de slag met fietsveiligheid, maar er mist bruikbare kennis en de beschikbare kennis is niet altijd goed vindbaar. Bovendien is de effectiviteit van bestaande fietsveiligheidsinterventies nog niet altijd bewezen. Dit vraagt om praktijkgericht onderzoek, innovatie en kennisdeling als aanpak om het aantal ernstige en dodelijke fietsongevallen structureel terug te dringen.
Doel
Met ons programma ‘Fietsveiligheid Voorop’ willen we de fietsveiligheid in Nederland verbeteren met praktijkgericht onderzoek, innovatie en samenwerking tussen beleid, praktijk, ondernemers en onderzoek. Het doel is om zo de stijgende trend van het aantal fietsongevallen om te buigen.
We zetten ook in op kennis en ervaringen rondom fietsveiligheid beter vindbaar, bruikbaar en overdraagbaar maken. Inzichten over fietsveiligheid kunnen dan sneller en effectiever toegepast worden. Hiernaast stimuleren we structurele borging van (nieuwe) kennis en interventies en werken we aan een duidelijke landingsplek hiervoor.
Fietsveiligheid Voorop zet in op:
- (Door)ontwikkelen van kennis en interventies
- Faciliteren van implementatie en opschaling
- Versterken van de kennisinfrastructuur
- Stimuleren van kennisdeling
Opbouw programma
Dit programma heeft 3 programmalijnen. Binnen deze programmalijnen vinden verschillende subsidieoproepen (met name lijn A en B) en activiteiten (met name lijn C) plaats.
Elke subsidieoproep is voor een bepaalde tijd geopend. Binnen die periode kunt u een subsidieaanvraag indienen. Daarna worden de aanvragen beoordeeld en hoort u of uw project wel of geen subsidie ontvangt.
Klik op onderstaande programmalijnen en lees meer over de lijnen en de te verwachte subsidieoproep. Misschien wijken we nog af van de planning, omdat we ook in willen spelen op toekomstige ontwikkelingen en resultaten die nog beschikbaar komen.
-
In deze programmalijn ligt de focus op het onderbouwen en opschalen van bestaande interventies. Zo vergroten we de effectiviteit van fietsveiligheidsinterventies.
Bij het onderbouwen van bestaande innovaties haken we in op de inventarisatie van kansrijke gedragsinterventies (Veiligheid NL). Er bestaan al veel interventies die gericht zijn op het verminderen van valrisico en risicogedrag van en tegen fietsers. Denk aan gedragsmatige, kleine infrastructurele, technologische of voorlichtingsinterventies. Maar deze interventies zijn nog niet altijd wetenschappelijk onderbouwd of bewezen effectief. Het Loket Gezond Leven hanteert 3 interventie-erkenningsniveaus. Op dit moment hebben de meeste fietsveiligheidsinterventies nog geen enkel erkenningsniveau, waardoor het effect en de toepasbaarheid van maatregelen vaak onduidelijk blijven.
Deze subsidieoproepen kunt u verwachten binnen programmalijn A, gericht op bestaande interventies:
- 2026 | Onderbouwing van bestaande interventies
- 2027 | Onderzoek naar effectiviteit interventies
- 2027 | Opschalen van interventies
- 2028 | Uitvoeren van interventies
- 2030 | Evalueren van uitvoering interventies
-
In deze programmalijn ligt de focus op het ontwikkelen van brede kennis en innovaties rond fietsveiligheid. Bijvoorbeeld op het gebied van veilige fietsinfrastructuur, veilige fietsen, veilig gedrag op de fiets en veilige snelheden. Ook is er ruimte voor experimenten.
Uit de Kennisagenda Fietsveiligheid (SWOV en CROW) blijkt namelijk dat er nog kennis mist op deze relevante onderwerpen. Om aan te sluiten op de hedendaagse praktijk is het belangrijk om nieuwe, toepasbare kennis over fietsveiligheid te ontwikkelen. Deze kennis moet onderbouwing bieden voor richtlijnen over infrastructuur en interventies.
Deze subsidieoproepen kunt u verwachten binnen programmalijn B, gericht op nieuwe kennis en innovaties:
- 2026 | Ontwikkelen nieuwe kennis
- 2026 | Wilde ronde
- 2029 | Ontwikkelen nieuwe interventies
-
Deze subsidieoproepen en activiteiten kunt u verwachten binnen programmalijn C, gericht op het delen van kennis:
- 2026 | Kennis over landingsplekken
- 2026 – 2033 | Projectleidersbijeenkomsten
- 2026 – 2033 | Ontwikkelen leernetwerk
- 2026 – 2033 | Congressen en kennisbundel
Samenwerking
Om fietsveiligheid te integreren in bredere maatschappelijke opgaven (zoals gezondheid en duurzaamheid) is het belangrijk om samen te werken over en tussen domeinen en sectoren (cross-sectorale samenwerking). Door domeinen te bundelen vergroten we de kans om kennis over fietsveiligheid daadwerkelijk te verankeren in beleid en praktijk.
Binnen de projecten die subsidie krijgen, is het een belangrijke voorwaarde dat verschillende partijen met elkaar samenwerken en elkaar op de hoogte houden van de voortgang. Zo borgen we dat beleidsmakers, belangenbehartigers, praktijkprofessionals, onderzoekers en medeoverheden samen bijdragen aan het ontwikkelen, implementeren en borgen van kennis en interventies rondom fietsveiligheid.
Belangrijke stakeholders binnen dit programma zijn: overheden, kennisorganisaties. sectorspecifieke organisaties, sport- en beweegdomein, sociaal domein, zorgdomein, eindgebruikers, bedrijven, maatschappelijke organisaties, interventieontwikkelaars/aanbieders en intermediaire organisaties.
Voor de totstandkoming van dit programma zijn stakeholders geraadpleegd, zowel schriftelijk als via 2 bijeenkomsten.
Beleidscontext
We voeren het programma ‘Fietsveiligheid Voorop’ uit in opdracht van het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat (IenW). Het programma vloeit voort uit hun meerjarenplan Fietsveiligheid 2025-2029. Hieruit hebben we de onderwerpen valpreventie, risicogedrag en kennisontwikkeling opgenomen in ons programma.
Ook sluiten we aan op het Strategisch Plan Verkeersveiligheid 2030 ‘Van deur tot deur’. Dit is de gezamenlijke visie op de aanpak van Verkeersveiligheid, door het Ministerie van IenW, het Ministerie van Justitie en Veiligheid, het Interprovinciaal overleg (IPO), de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG), de Vervoerregio Amsterdam en de Metropoolregio Rotterdam Den Haag.
Artikel in Impuls magazine editie 9 | 2026
In deze editie van Impuls magazine vertellen Henk Stipdonk (vice voorzitter commissie), Jaap Kamminga (Fietsersbond) en Geertje Hegeman (ministerie I en W) je meer over Fietsveiligheid Voorop.
Henk: ‘We hopen bij de subsidieaanvragen op goed denkwerk en creatieve oplossingen.’
Aftrap tijdens bijeenkomst op 11 februari 2026
Tijdens de startbijeenkomst gaf minister Robert Tieman (Infrastructuur en Waterstaat) samen met onze algemeen directeur Véronique Timmerhuis het officiële startschot van Fietsveiligheid Voorop. Deelnemers hoorden meer over het subsidieprogramma, de eerste 2 subsidieoproepen én maakten kennis met elkaar. Bekijk de slides van de presentaties.
Veilig blijven fietsen draagt bij aan bewegen
Door in te zetten op onderzoek en innovaties rond fietsveiligheid, dragen we ook bij aan meer bewegen. Voldoende bewegen is belangrijk voor een goede lichamelijke en mentale gezondheid. Het verkleint de kans op chronische ziekten en dementie. Bewegen speelt ook een belangrijke rol in de ontwikkeling van kinderen en bij gezond oud worden.
Programmacommissie Fietsveiligheid Voorop
De programmacommissie bestaat uit een diverse afvaardiging van professionals van onderzoekers, beleidsmakers en praktijkprofessionals in of verbonden aan fietsveiligheid in Nederland.
-
Voorzitter
- dr. F.G.J. (Frits) Oosterveld
Vice-voorzitter
- dr. H.L. (Henk) Stipdonk
Commissieleden
- J. (Joost) Beenker
- dr. S. (Stijn) Daniëls
- B. (Belle) de Gast
- T. (Tom) Godefrooij
- R. (Ronald) de Haas
- prof. dr. L. (Lilian) Lechner
- M. (Mariëtte) Pol
- H. (Hannie) Poletiek
- prof. dr. S.J.H.M. (Bas) van den Putte
- H. (Henk) Schravemade (vanaf 2027)
- dr. M.C. (Marieke) Visser
- M. (Marco) Wigbers
Waarnemers
- dr. M.M. (Marco) Reijne
- E.C.M. (Liselotte) van den Berg