Impact maken, een vak apart?
Onderzoeksresultaten alleen publiceren is vaak niet genoeg om maatschappelijke impact te maken. Maar wat is er dan wel nodig? Hoe kun je als onderzoeker met jouw kennis wél het verschil maken in de samenleving? Er worden steeds meer professionele impact developers aangenomen binnen academische instellingen om onderzoekers hierbij te ondersteunen.
Maatschappelijke waarde van kennis
Diane Schöller is impact developer bij IXA, het knowledge transfer office (KTO) van het Amsterdam UMC. Daar helpt zij zorgen dat kennis die is ontwikkeld bij het Public Health research institute (APH)* zijn weg vindt naar de maatschappij. Ze vertelt: ‘Kennis kan op allerlei manieren waardevol zijn. Ons doel is om die waarde zo goed mogelijk tot zijn recht te brengen. Voorheen benadrukte het KTO vooral de economische waarde van kennis, bijvoorbeeld door het aangaan van samenwerkingen met bedrijven, het licenseren van kennis en het creëren van start-ups. Maar nu is er ook steeds meer aandacht voor het creëren van maatschappelijke waarde: hoe kunnen we met onze kennis de levens en het welzijn van de bevolking verbeteren? Zo is het beroep van impact developer ontstaan.’
*Het APH is een samenwerking van Amsterdam UMC, Hogeschool van Amsterdam, Universiteit van Amsterdam en de Vrije Universiteit Amsterdam.
Impact maken vraagt nieuwe vaardigheden
De ondersteuning van impact developers is hard nodig, weet Diane. ‘Als onderzoeker moet je er veel voor doen om je kennis op een bruikbare manier over te brengen. Lang niet alle onderzoekers hebben daar tijd voor, deels door hoe het academische systeem is ingericht’, legt ze uit. ‘Onderzoekers moeten namelijk op verschillende vlakken presteren: publiceren, lesgeven, zorg verlenen én impact maken. Dat is gewoon veel. En daarbij vraagt impact maken ook nog eens om specifieke vaardigheden, waar niet iedereen in is opgeleid. Om goed samen te werken met andere partijen, moet je bijvoorbeeld kunnen omgaan met verschillende communicatiestijlen, drijfveren en belangen. En je moet je eigen verhaal goed kunnen overbrengen. Dat is voor veel onderzoekers een heel ander speelveld! Daarom helpen wij ze. Zowel met rechtstreekse ondersteuning als met een 6-daagse impactopleiding.’
Opleiding impact maken
In de 6-daagse opleiding leren onderzoekers naast de verschillende vaardigheden ook wat de verschillende stappen en randvoorwaarden zijn om impact te maken. Onder meer aan de hand van het onderstaande model. Diane: ‘De meeste kennisinstellingen in Nederland hebben een KTO of TTO (Technology Transfer Office) waar impact developers werken. Maar voor zover ik weet, zijn wij het enige KTO dat deze opleiding aan zijn onderzoekers biedt. Als andere KTO’s geïnteresseerd zijn eenzelfde soort opleiding op te zetten, denken we graag mee!’
De belangrijkste vraag is altijd: wat is de volgende stap?
Onderzoekers van de Amsterdamse kennisinstellingen benaderen Diane met allerlei vragen over impact maken. ‘Maar waar het altijd op neerkomt, is de vraag: wat is de volgende stap? Hoe pak ik het aan? Want impact maken is een proces. Uit onderzoek blijkt dat om van kennis tot implementatie en vervolgens tot impact te komen, je op gemiddeld 17 jaar moet rekenen. Soms is de volgende stap een samenwerkingspartner of financiers vinden, daar denk ik dan in mee. Of ik help bij het schrijven van de impactparagraaf van een subsidievoorstel. Want gelukkig leggen steeds meer financiers, waaronder ZonMw, meer nadruk op de impact die een onderzoeker wil realiseren.”
Toptips voor impact
Inmiddels hebben de onderzoekers met wie Diane bij het Amsterdam Public Health institute werkt al aardig wat ervaring met maatschappelijke impact creëren. Dit zijn de belangrijkste lessen die zij samen met het KTO hebben geleerd.
- Formuleer een duidelijk antwoord op de vraag: welk verschil maak je voor wie? Dit geeft richting.
- Doe het niet alleen. Vraag om hulp en ondersteuning bij ervaren collega’s en gespecialiseerde afdelingen. Vorm een team met complementaire vaardigheden en talenten.
- Bedenk vanaf de start wie relevante stakeholders en mogelijke implementatiepartners zijn en trek samen op.
- Denk groot, begin klein. Start met wat nu haalbaar is.
‘En de belangrijkste tip? Zet door!’ besluit Diane. ‘Impact maken kost tijd en geld en 1 actie is zelden genoeg. Het is echt een proces en het is fijn als er iemand meedenkt of nét een andere invalshoek aanreikt. Zorg daarom dat je de impact developers kent die zijn aangesloten bij jouw kennisinstelling. Samen kunnen we het verschil maken!’
Impact development in de praktijk
Diane was direct betrokken bij 2 projecten waarover we al eerder schreven in onze nieuwsbrief Palliatieve zorg. De onderzoekers achter SigMa hadden hun methodiek voor het signaleren en markeren van palliatieve zorgbehoeften bij verpleeghuisbewoners ruim bewezen, maar hadden vragen over het opschalen en borgen. Diane helpt hen een maatschappelijke businesscase te maken en partijen te benaderen die mogelijk geïnteresseerd zijn om eigenaar van de methodiek te worden.
Ook bij CURA, een methodiek die zorgverleners helpt bij het omgaan met morele dilemma's in de palliatieve zorg, staat Diane de onderzoekers bij. Zij vertelt: ‘De onderzoeksgroep wil verder professionaliseren als het gaat om de dienstverlening die ze bieden rondom CURA. Vragen zijn: ‘Hoe kunnen we met de diensten die we ontwikkelen ook onderzoek en innovatie financieren? En hoe zit het met het intellectuele eigendom en welke afspraken kun je hierover met derde partijen maken?” Daar denken we samen over na.’
ZonMw en impact in de palliatieve zorg
In ons programma Palliantie willen we dat opbrengsten van projecten gebruikt worden in de praktijk, beleid, het onderwijs en onderzoek. Om dat te realiseren, stimuleren en faciliteren wij projectleiders op meerdere manieren. Denk hierbij aan gerichte financiering van doorontwikkeling, verspreiding en implementatie of het bundelen van kennis.