‘Dit is voor mij een erkenning van het hbo-onderzoek’
Dit najaar staat een subsidieoproep hbo-fellowships dementie open om te investeren in talent binnen praktijkgericht onderzoek naar dementie. We spraken Simone de Bruin, lector van hogeschool Windesheim over het belang van hbo-onderzoek. ‘De oproep geeft de mogelijkheid om hbo-onderzoek zichtbaarder te maken en verder te professionaliseren.’
Hoe onderscheidt het hbo-onderzoek zich van het universitaire onderzoek?
‘Waar onderzoeken aan universiteiten vaker fundamenteler van aard zijn, is het onderzoek op het hbo praktijkgerichter. We werken aan antwoorden op vragen van bijvoorbeeld zorg- en welzijnsprofessionals, mensen met dementie en hun naasten, en werken in ons onderzoek ook veel met hen samen. We hebben ook een nauwe connectie met het onderwijs op het gebied van gezondheid en welzijn, dus de onderzoeksvragen kunnen ook van hbo-docenten komen. Doordat we zo dicht bij de praktijk en het onderwijs staan, worden de onderzoeksresultaten ook gemakkelijker toegepast in de praktijk.’
‘Tegelijkertijd vind ik het lastig om een onderscheid te maken tussen het hbo en de universiteit. Bij universiteiten kan namelijk ook praktijkgericht onderzoek plaatsvinden. En deze raakvlakken bieden juist ook veel kansen voor samenwerking, zoals binnen de onderzoeksconsortia van het Onderzoeksprogramma Dementie. De universitair medisch centra hebben bijvoorbeeld toegang tot de specialisten ouderenzorg of psychologen, wij staan dichterbij de verpleegkundigen, sociaal werkers en casemanagers, en het mbo leidt onder andere verzorgenden en helpenden op. Wanneer we samen kunnen werken over de hele keten van wo tot mbo, dan kunnen we samen de dementiezorg en ondersteuning verbeteren.’
Wie is Simone de Bruin?
Simone de Bruin is sinds 2021 lector bij de hogeschool Windesheim. Zij houdt zich bezig met innovaties die een goed leven met dementie ondersteunen. Denk aan een genuanceerder beeld op dementie en een betere afstemming van zorg en ondersteuning op de wensen en mogelijkheden van mensen met dementie. Haar promotieonderzoek ging bijvoorbeeld over dagbesteding op zorgboerderijen als innovatieve vorm van zorg voor mensen met dementie. Ook zet zij zich in voor het verbinden van onderzoek, praktijk en onderwijs zodat dit soort innovaties sneller worden opgepakt, zoals binnen het ENABLE-DEM project en het SPREAD+-project.
Wat is het belang van investeren in hbo-onderzoek?
‘De subsidieoproep hbo-fellowships dementie is uniek, omdat het specifiek bedoeld is voor hbo-onderzoek. Voor mij is dat bovenal een erkenning en waardering van het hbo-onderzoek. En dat is belangrijk, want ik blijf me erover verbazen hoeveel mensen niet weten dat er onderzoek wordt gedaan op het hbo. Toen ik bij het RIVM wegging, waar ik werkte voordat ik lector werd bij Windesheim, dachten veel collega’s dat ik als lector hbo-docent werd. Terwijl lectoren net als hoogleraren een onderzoeksgroep van onderzoekers en promovendi aansturen en onderzoeksprojecten coördineren.’
‘Naast de erkenning en waardering, is de subsidieoproep ook een mooie kans om het hbo-onderzoek verder te professionaliseren. Er zijn vooralsnog minder kansen voor talentontwikkeling voor hbo-onderzoekers in vergelijking tot wo-onderzoekers, dus is het fijn dat deze mogelijkheid er nu is.'
Wat zijn jullie plannen voor het lectorenplatform PRO-DEM, en hoe komt dat ten goede aan het onderzoek van de fellows?
‘We willen versnippering in het onderzoeksveld dementie tegengaan door 22 lectoren met uiteenlopende expertise over dementie actief bij elkaar te brengen. We bundelen onze krachten en kunnen het praktijkgerichte onderzoek voor mensen met dementie gezamenlijk vanuit verschillende wetenschapsgebieden vormgeven. Ook willen allemaal de impact van onderzoek vergroten door inzichten uit onderzoek een plek te geven in de praktijk en onderwijs. Door gebruik te maken van elkaars expertise en regionale netwerken, kunnen we elkaar versterken. De nieuwe kennis en methodieken die de toekomstige fellows bijvoorbeeld gaan ontwikkelen, kunnen dankzij deze infrastructuur hopelijk ook sneller een weg naar de praktijk en het onderwijs vinden.’
Wat zijn de 4 ambities van het lectorenplatform PRO-DEM?
PRO-DEM staat voor praktijkgericht onderzoek voor mensen met dementie. De ambities van het lectorenplatform zijn:
- Aanjagen programmatische aanpak van dementievraagstukken om maatschappelijke vraagstukken in relatie tot dementie interdisciplinair en trans-disciplinair aan te kunnen pakken;
- Zichtbaarheid en potentie van praktijkgericht onderzoek vergroten, en daarmee het potentieel van hbo’s om maatschappelijke uitdagingen (mede) op te lossen en transities in de zorg te ondersteunen;
- Innoveren van praktijk en onderwijs waarmee we kansrijke methodes en interventies die goed leven met dementie ondersteunen breed in de praktijk implementeren en bijdragen aan een toekomstbehendige beroepsbevolking;
- Verstevigen internationale samenwerking om ook over de grenzen heen samen te werken en van elkaar te leren wat betreft het ondersteunen van goed leven met dementie.
Wat hoopt u voor ontwikkelingen in de toekomst?
‘Dat mensen goed kunnen leven met dementie. Nu is dementie bij veel mensen een angstbeeld. En dat heeft ook invloed op de manier waarop we in onze maatschappij met dementie omgaan. Ik hoop dat de samenleving gaat zien dat dementie geen identiteit is en dat je nog veel wél kan doen met dementie. Ook hoop ik dat mensen met dementie veel meer betrokken gaan worden in het onderzoek en onderwijs, zodat onderzoekers en zorg- en welzijnsprofessionals nog beter leren wat leven met dementie inhoudt en rekening houden met de wensen en behoeftes van mensen met dementie.’
Meer informatie
De subsidieoproep dementie hbo-fellowship stimuleert innovatieve en praktijkgerichte onderzoeken. Dit doen we door middel van persoonsgebonden subsidies voor onderzoekers verbonden aan een hogeschool. De onderzoeken dragen bij aan het voorkomen en behandelen van dementie en de kwaliteit van leven van mensen met dementie en hun naasten.