De kracht van netwerken voor een hoge survey respons
Hoe krijg je verpleegkundigen en zorgprofessionals in beweging om een vragenlijst in te vullen? Voor ons onderzoek 'Building A BRIDGE' lukte dat opvallend goed. In deze blog delen we hoe we die respons bereikten en welke praktische tips andere (verpleegkundig) onderzoekers kunnen toepassen om hun eigen surveys meer impact te geven.
Building a BRIDGE
Suzan Henderikx ontving vanuit het ZonMw-programma Verpleging en Verzorging een persoonsgebonden subsidie voor haar onderzoek 'Building A BRIDGE: Academic nurses who combine a Bedside job with Research In Daily practice for Gathering Evidence'. Daarin onderzoekt zij samen met de onderzoeksgroep hoe de combinatiebaan optimaal gepositioneerd kan worden, zodat klinisch academische verpleegkundigen de wetenschappelijke basis van het verpleegkundig handelen kunnen versterken én het gebruik van onderzoeksresultaten in de dagelijkse praktijk kunnen bevorderen.
Wat we deden
We verspreidden onze vragenlijst via een mix van landelijke en lokale netwerken, ondersteund door directe persoonlijke contacten. Via deze kanalen bereikten we het veld:
- LinkedIn, via persoonlijke en professionele netwerken
- Samenwerkende Topklinische Ziekenhuizen (STZ) en Nederlandse Vereniging van Ziekenhuizen (NVZ), via onder andere de Rn2Blend‑nieuwsbrief
- Verpleegkundigen en Verzorgenden Nederland (V&VN) en de alumnivereniging voor verplegingswetenschappers
- Lokale onderzoekers in de participerende ziekenhuizen
- Bewust geselecteerde sleutelfiguren met een groot netwerk binnen verpleegkundig onderzoek
- Contactpersonen kregen expliciet de vraag om persoonlijk door te sturen in hun eigen teams en netwerken
De praktische tips
1. Herkenbaarheid vergroot de bereidheid
Uitnodigingen van iemand die je kent of van een vertrouwde organisatie worden sneller geopend en gedeeld.
Tip: laat peers of vertrouwde organisaties jouw survey verspreiden.
2. Verspreid via meerdere lagen en kanalen
We schakelden onderzoekers, beleidsadviseurs, leidinggevenden én verpleegkundigen in. Daarnaast deelden we de survey via uiteenlopende netwerken en communicatiekanalen1.
Tip: gebruik horizontale én verticale routes binnen organisaties en zet meerdere kanalen tegelijk in voor maximale zichtbaarheid.
3. Formuleer een glasheldere doelgroep
Een korte, duidelijke omschrijving voor wie de survey bedoeld is voorkomt twijfel en verhoogt deelname.
Tip: wees concreet over voor wie de vragenlijst bedoeld is.
4. Persoonlijke benadering werkt
Een persoonlijke vraag om survey in te vullen of door te sturen heeft meer effect dan een algemene oproep2.
Tip: stuur persoonlijke berichten naar participanten en contactpersonen.
5. Herinneringen werken
We herinnerden de doelgroep 3x aan de vragenlijst. Onderzoek laat zien dat vooral bij online surveys extra contactmomenten de respons significant verhogen3.
Tip: gebruik minimaal 2 herinneringen voor een merkbaar effect.
6. Er is urgentie in het onderzoeksveld
Verpleegkundig onderzoekers en verpleegkundigen reageren sneller wanneer een thema urgent voelt of direct raakt aan hun praktijk. Bij ons speelde mee dat de positionering van verpleegkundig onderzoekers in ziekenhuizen nog volop in ontwikkeling is.
Tip: benoem waarom het thema ertoe doet, waarom deelname impact heeft en benadruk urgentie1.
Over de doelgroep
Daarnaast bestond onze doelgroep uit verpleegkundig onderzoekers. Zij zijn gewend om actief aan onderzoek bij te dragen, voelen sterk eigenaarschap voor de kennisontwikkeling in hun vak en weten hoe belangrijk een goede respons is voor de kwaliteit van studies. Daardoor zijn zij wellicht sneller bereid om een vragenlijst in te vullen.
Als de framing en inhoud van je vragenlijst het innerlijke vuur van mensen raken, willen ze vanzelf meedoen.
Tot slot
Een hoge respons ontstaat door slim netwerkgebruik, persoonlijke betrokkenheid en zichtbaarheid. We hopen dat onze ervaringen andere (verpleegkundig) onderzoekers inspireren om hun surveys nog krachtiger in te zetten. Hoe meer professionals meedoen, hoe sterker de stem van het veld wordt.
Dankwoord
Deze blog is geschreven door Suzan Henderikx (Máxima Medisch Centrum, Radboudumc), met dank aan de onderzoeksgroep: Catharina van Oostveen (Amphia ziekenhuis, Amphia onderzoekscentrum, Erasmus School of Health Policy & Management | V&VN), Maud Heinen (Radboudumc), Harm van Noort (Radboudumc) en Hester Vermeulen (Radboudumc).
Referenties
- Meyer VM, Benjamens S, Moumni ME, Lange JFM, Pol RA. Global Overview of Response Rates in Patient and Health Care Professional Surveys in Surgery: A Systematic Review. Ann Surg. 2022;275(1):e75-e81.
- Edwards PJ, Roberts I, Clarke MJ, DiGuiseppi C, Woolf B, Perkins C. Methods to increase response to postal and electronic questionnaires. Cochrane database of systematic reviews. 2023(11).
- Cook C, Heath F, Thompson RL. A meta-analysis of response rates in web-or internet-based surveys. Educational and psychological measurement. 2000;60(6):821-36.
