In Nederland overlijdt 1 op de 4 vrouwen aan een hart- of vaatziekte. Op 29 september vraagt de Hartstichting met Dress Red Day aandacht voor meer onderzoek naar het vrouwenhart. Onze onderzoekers vertellen waarom dat zo belangrijk is.

Suzette Elias-Smale, voorzitter NVVC Werkgroep Gender:

De Dress Red Day heeft ervoor gezorgd dat ruim de helft van de vrouwen weet dat hart- en vaatziekten ook bij vrouwen een hele belangrijke doodsoorzaak zijn. Voor de start van de Dress Red Day was dit maar 30 procent. Dat is een flinke winst! Maar tegelijkertijd betekent het dat een belangrijk deel van de vrouwen zich hier nog niet bewust van is. We zijn dus op de goede weg, maar er is nog veel te doen. 

Kennisachterstand

Er zijn nog flinke slagen te maken op het gebied van het inschatten van het risico, het herkennen van atypische klachten en man-vrouwverschillen in presentatie van klachten. We moeten meer kennis vergaren over hartziekten die vaker bij vrouwen voorkomen: denk aan pijn-op-de-borstklachten zonder belangrijke vernauwing in de kransslagvaten of acuut hartfalen door een stressvolle gebeurtenis. Daarnaast worden vrouwen nog steeds minder uitgebreid behandeld dan mannen. Bovendien kunnen behandelingen bij vrouwen minder goed aanslaan of veel bijwerkingen veroorzaken.

Geen klein mannetje

Het is een belangrijke stap vooruit dat grote organisaties als ZonMw en de Hartstichting het belang van man-vrouwverschillen hoog in het vaandel hebben. Een vrouw is namelijk geen klein mannetje! En alleen door meer onderzoek te doen naar vrouwen kunnen we die verschillen naar voren brengen. De resultaten van dergelijk onderzoek kunnen vervolgens verwerkt worden in richtlijnen die in de praktijk gebruikt worden om patiënten te diagnosticeren en behandelen.

Wat doet de werkgroep van de NVVC?

Vanuit de Werkgroep Gender van de Nederlandse Vereniging voor Cardiologie zetten wij ons in om kennis over man-vrouwverschillen bij hart- en vaatziekten bij zorgprofessionals, patiënten en het algemene publiek te vergroten en de patiëntenzorg voor met name vrouwen met hart en vaatziekten te verbeteren. Dit doen we onder andere door het stimuleren van wetenschappelijk onderzoek op dit gebied en het verzorgen van (na)scholingen en lezingen. We vinden het belangrijk om in te gaan op biologische verschillen, maar ook op verschillen in rolpatronen die maken dat vrouwen anders met symptomen en ziekte omgaan dan mannen.

Kortom, er is nog veel te doen voordat we de achterstand op het gebied van hart- en vaatziekten bij vrouwen hebben ingehaald. Maar we zijn op de goede weg!

Hester den Ruijter, UMC

Waarover gaat uw onderzoek?
'Mijn onderzoek richt zich op de verschillen tussen mannen en vrouwen in de ontwikkeling van hart- en vaatziekten. Ik focus daarbij nu op pathologie (ziekteverloop, red.) die vaker bij vrouwen voorkomt, omdat we daar erg weinig kennis over hebben. Met name over diastolisch hartfalen, stabiele slagaderverkalking en problemen met de kleine hartvaatjes.'

Wat zijn de verschillen tussen mannen en vrouwen?
'Het lijkt erop dat vaatproblemen en hartproblemen zich anders uiten bij mannen en bij vrouwen. Omdat we weinig vrouwen hebben bestudeerd in het wetenschappelijk onderzoek weten we dus minder van aandoeningen die vrouwen vaker treffen, zoals diastolisch hartfalen.'

Hoe helpt dit onderzoek vrouwen?
'Meer kennis en inzicht geeft aanwijzingen welke therapie ontwikkeld zou moeten om ziekten te voorkomen of behandelen.'

Hoe zie je de toekomst?
'Gelukkig rooskleurig, we zien de afgelopen jaren dat het belangrijke thema over de verschillen tussen mannen en vrouwen meer aandacht krijgt en sponsoring. We zijn er nog niet, maar we zijn onderweg.'

Onderzoeksteam Size Matters

Project
Verwijding van de grote lichaamsslagader in de borstholte (aorta aneurysma) treft naar schatting 200.000 mensen in Nederland. Jaarlijks worden 1.200 preventieve operaties verricht om het openscheuren van de aorta te voorkomen. Zo’n operatie heeft risico’s en moet dan ook alleen worden uitgevoerd als de risico’s van de operatie opwegen tegen het risico van een scheur van de aorta.

Doel
Het team van Size Matters onderzoekt man-vrouwverschillen in zo’n aorta-aneurysma, zoals groeisnelheid, biomarkers, erfelijke factoren, psychologische stress, en risicofactoren rondom de operatie. De verkregen kennis wordt gebruikt om een beslismodel voor de optimale timing van de operatie te maken en een patiënten informatieportaal en keuzehulp te ontwikkelen.

Verwachting
Het team verwacht betere man-vrouwspecifieke herkenning van hoogrisicopatiënten, optimale timing van de preventieve operatie, minder stress, een betere kwaliteit van leven, en beter geïnformeerde patiënten die kunnen meebeslissen in hun behandeling.

In de media

Wilt u meer weten over Dress Red Day en hart- en vaatziekten bij vrouwen? Onderstaande media hebben hier in 2018 aandacht aan besteed:

  • Koffietijd: Onderzoeker Hester den Ruijter en ambassadeur van de Hartstichting Tanja Jess vertellen 28 september over Dress Red Day.
  • Radio1: Cardioloog Janneke Wittekoek vertelde 28 september over Dress Red Day. Reumatoloog Irene van der Horst vertelde over genderverschillen in de gezondheidszorg.
  • AD.nl: Cardioloog en onderzoeker Angela Maas vertelt in een interview op 5 augustus over de ontwikkeling van kennis over genderverschillen bij hart- en vaatziekten.
  • Jinek Live: Onderzoeker Hester den Ruijter was samen met Neelie Kroes te gast in de talkshow van Eva Jinek op 9 juli.
  • Nieuwsuur: Onderzoeker en cardioloog Angela Maas en Janneke Wittekoek vertellen in de uitzending van 28 januari over de kennisachterstand over hart- en vaatziekten bij vrouwen.

Meer informatie

Projecten

Gefinancierd door ZonMw en Hartstichting

Vanuit de samenwerking met de Hartstichting zijn aanvullend ook deze 2 projecten gefinancierd:


Gefinancierd door ZonMw

Vanuit de samenwerking met de Hartstichting is aanvullend ook het volgende project gefinancierd:


Naar boven
Direct naar: NavigatieDirect naar: InhoudDirect naar: Onderkant website