Over dit programma

Over dit programma

Het programma Bevorderen van Verantwoorde Onderzoekspraktijken (BVO) financiert onderzoek naar onderzoek. Daarmee speelt dit programma in op de behoefte aan meer kwaliteit, integriteit en efficiëntie van wetenschappelijk onderzoek.

Twijfelachtige Onderzoekspraktijken

Belangrijke eisen die aan de wetenschap worden gesteld zijn integriteit, kwaliteit en sociale impact. Helaas voldoet niet al het onderzoek aan deze eisen. In het meest extreme geval is er sprake van wangedrag zoals datafabricage (het verzinnen van data). Maar tussen datafabricatie en goed handelen ligt een groot grijs gebied, met twijfelachtige onderzoekspraktijken, welke bewust en onbewust plaatsvinden. Een voorbeeld hiervan is gebruik maken van een ongeschikte onderzoeksmethode om een hypothese volledig te beantwoorden. Dergelijke praktijken tasten het vertrouwen in de wetenschap aan.
Twijfelachtige onderzoekspraktijken kunnen op verschillende niveaus plaatsvinden: het individu, de cultuur binnen een instituut en het wetenschapssysteem. Waarschijnlijke oorzaken kunnen zijn:

  1. op het gebied van het individu: rechtvaardigen van wangedrag, belangenverstrengeling, morele attitude en karaktertrekken,
  2. binnen de professionele omgeving: verkeerd rolmodel, onvoldoende begeleiding, geen educatie op het gebied van verantwoorde onderzoekspraktijken, geen duidelijke richtlijnen,
  3. binnen het gehele systeem: publicatiedruk, zware competitie, laag risico dat de twijfelachtige onderzoekspraktijken ontdekt worden, terwijl het resultaat hiervan kan leiden tot een hoge beloning.

Er is een overvloed aan theorieën en opinies over de factoren die het wetenschapssysteem beïnvloeden, maar opvallend is hoe weinig onderzoek hier naar gedaan is.

Dit nationale en wetenschapsbrede programma voorziet in kennis over wat verantwoord onderzoek in de hand werkt, bijvoorbeeld binnen het peer review systeem, het gebruik van bibliometrie en de waarde van Open Access. Met deze kennis kunnen wetenschap en praktijk zichzelf blijven verbeteren en neemt het vertrouwen in de wetenschap en de toepasbaarheid van de onderzoeken toe.

Opzet van het programma

Het programma bestaat uit meerdere subsidierondes (pijlers), met elk hun eigen doelen, randvoorwaarden en eventuele samenwerkingspartners. 

Doel van Pijler 1 - Open Ronde met de gehonoreerde projecten
Doel van Pijler 2 - Nationale Inventarisatie
Doel van Pijler 3 - Levensloopproject
Doel van Pijler 4 - Nationale Enquête

Looptijd en financiers

BVO is een 5-jarig programma en 4 organisaties dragen financieel bij aan het programma: ZonMw, de Nederlandse organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO), de Nederlandse Federatie van Universitair medische centra (NFU) en het Diabetes Fonds. Voor meer informatie, zie ook de Engelstalige programmatekst en bijbehorende appendices

Gerelateerde onderwerpen

Naar boven
Direct naar: NavigatieDirect naar: InhoudDirect naar: Onderkant website