Alcohol

Maar we weten ook veel nog niet. Daarom heeft het Trimbos-instituut samen met experts uit het veld in 2023 een Kennisagenda Alcoholpreventie opgesteld. Deze kennisagenda geeft inzicht in de kennishiaten op het gebied van alcohol(preventie). En richt zich op alle vormen van preventie die bijdragen aan het uitstellen, minderen of stoppen van alcoholgebruik. 

Bekijk de kennisagenda

Momenteel vragen we onderzoekers om de kennishiaten te vullen. En geven we een impuls aan de kennisinfrastructuur om de kennisuitwisseling op het gebied van alcoholpreventie te verbeteren. Deze 10 projecten zijn recent gestart. Met als doel: wetenschappelijke kennis opbouwen op het gebied van alcoholpreventie en dit toepassen in de praktijk. De resultaten van deze projecten verwachten we in 2028. 

Eerder hebben onderzoekers bestaande kennis over alcoholmarketing systematisch geordend en in kaart gebracht welke kennis nog ontbreekt. Hieruit blijkt dat alcoholmarketing in het algemeen leidt tot meer alcoholgebruik, ook bij minderjarigen. Ook is alcoholmarketing (bijvoorbeeld op televisie en social media, etc.) in Nederland zeer aanwezig is en bereikt het ook minderjarigen. 

Ook is de Reclamecode voor Alcoholhoudende dranken geëvalueerd. Deze reclamecode biedt houvast voor adverteerders om zo verantwoord mogelijk te adverteren. In opdracht van STIVA en het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport is onderzocht of er genoeg duidelijke kaders zijn voor adverteerders en of er voldoende draagvlak is. De code is over het algemeen volledig, actueel en doeltreffend. Wel zijn er mogelijkheden voor verbetering. Zo wordt er bijvoorbeeld geadviseerd om reclame voor alcoholhoudende dranken te verbieden nabij onderwijsinstellingen waarvan de meerderheid van de leerlingen minderjarig is. En wordt geadviseerd een bepaling op te nemen in de reclamecode over de kaders waarbinnen supermarkten reclame mogen maken voor alcoholhoudende dranken. Meer aanbevelingen lees je in de evaluatie. 

Lees de volledige evaluatie

Veel mensen met een alcoholverslaving vallen binnen een half jaar na de start van een behandeling terug in de verslaving. Stress speelt hierbij een belangrijke rol. Het onderzoek dat hierover gedaan is, richt zich echter voornamelijk op mannen. Terwijl 30% van mensen met een alcoholverslaving vrouw is. Dit onderzoek brengt in kaart of er verschillen zijn tussen mannen en vrouwen in de rol van stress bij het terugvallen in het gebruik van alcohol. De resultaten uit dit onderzoek moeten gaan bijdragen aan een meer gendersensitieve behandeling van verslaving. De resultaten van dit project worden in 2025 verwacht.

Door vergrijzing komen er meer ouderen; een groep waarbij problematisch alcoholgebruik veel voorkomt. Zij kampen met pijn, verlies van dierbaren, eenzaamheid of gaan meer drinken als invulling van hun tijd na hun pensioen. Het lichaam van ouderen breekt de alcohol daarnaast minder af en zij combineren vaak alcohol met medicijnen, wat slecht is voor de gezondheid. Dit project onderzoekt hoe dit problematische alcoholgebruik bij ouderen verminderd kan worden met behulp van werkzame elementen uit bestaande interventies. De resultaten van dit project worden in 2026 verwacht. 

Ouders die verslaafd zijn aan alcohol willen wel degelijk geholpen worden. Ze willen alleen niet worden aangesproken op hun drankgebruik, maar op de achterliggende problemen. Die benadering opent ook de weg naar hulp voor hun kind.