Onderzoek naar psychische klachten

Psychische klachten en aandoeningen hebben een groot effect op de mens en samenleving. Met onderzoek versterken we de kwaliteit en doelmatigheid van de hulp en zorg die mensen voor psychische klachten kunnen krijgen. Zo investeren we in psychische gezondheid en willen we onnodig psychisch leed voorkomen.

Met het Onderzoeksprogramma ggz wordt wetenschappelijk onderzoek naar geestelijke gezondheidszorg mogelijk gemaakt. Maar ook in andere ZonMw-programma’s is er aandacht voor psychische gezondheid.

Onderzoek naar verschillende fasen van psychische klachten

Onderzoek naar psychische klachten kan grofweg in 3 fasen van de psychische klachten of aandoeningen worden ingedeeld.

Ten eerste kan het zich richten op vroege opsporing van de klachten of zelf preventie van de klachten. Bijvoorbeeld: Hoe effectief is een vroege behandeling bij jongeren met depressies

Ook kan onderzoek gaan over het stellen van de juiste diagnose bij psychische klachten, naar de juiste behandeling en eventueel de juiste route naar maatschappelijk herstel. Bekijk bijvoorbeeld het onderzoek van het Nederlands Autisme Register (NAR), waarin wordt onderzicht wie online interventies het beste tegen slaapproblemen en depressies helpen.

Tenslotte kan onderzocht worden hoe mensen met psychische klachten of aandoening handvatten en ondersteuning krijgen bij het leren leven met hun klachten of aandoening. Het onderzoek 'Be a Barista' onderzocht bijvoorbeeld of leerwerkprojecten effectief zijn om mensen persoonlijk en maatschappelijk te laten herstellen.

Typen onderzoek naar psychische klachten

Er kan op meerdere manieren onderzoek worden gedaan naar psychische aandoeningen en klachten. Zo wordt langlopend onderzoek ingezet om de lange termijn ontwikkeling van een aandoening of klachten in kaart te brengen.

Ook kan gedacht worden aan onderzoek naar het gunstig beïnvloeden van het ziektebeloop, herstel en terugvalpreventie. Een voorbeeld is onderzoek naar mentale weerbaarheid tijdens de zwangerschap ter preventie van peripartum depressie.

Praktijkgericht onderzoek gaat over het ontwikkelen en toepassen van kennis, waarmee direct oplossingen geboden worden voor de praktijk. Dit is vaak kortlopender.

Fellowships: talent krijgt kans voor grensverleggend onderzoek in de ggz

Met een persoonsgebonden subsidie stimuleert ZonMw innovatief, creatief en grensverleggend onderzoek in de ggz. Professionals met creatieve ideeën worden actief betrokken bij de wetenschap en wetenschappers krijgen de kans om  innovatieve wetenschappelijke ideeën uit te werken. Zowel voor henzelf als voor de wetenschap heeft dit een groot effect: lees hier de ervaringen van de fellows.

Naar welke psychische klachten wordt onderzoek gedaan?

Onze onderzoeken leveren kennis op voor verschillende psychische aandoeningen en klachten. Zo is er sinds de corona-pandemie aandacht voor de mentale veerkracht van jongeren en is er onderzoek gestart naar de gevolgen voor de mentale gezondheid van covid-19 . Maar ook over ADHD, eetstoornissen, persoonlijkheidsproblematiek zijn er onderzoeken.

Onderzoek naar autisme

Met de resultaten uit onderzoek kan betere herkenning, diagnostiek en kwaliteit van leven voor mensen met een autismespectrumstoornis worden verbeterd.
'Wat gaat helpen is dat we met de algoritmen van tevoren proberen in te schatten wat de effectiviteit van het middel is bij een specifiek kind met ASS.' Lees meer hierover in dit interview .

> Lees meer over onderzoek naar autisme

Onderzoek naar depressie

Depressieve klachten kunnen van enorme invloed zijn op de kwaliteit van leven en alle bijbehorende aspecten. Onderzoek naar eerder te herkennen en vroeger in te grijpen, wordt ingezet om erger te voorkomen. Maar ook loopt onderzoek naar welke behandeling voor wie het beste werkt.

> Lees meer over onderzoek naar depressie

Onderzoek naar suïcidepreventie

Is het mogelijk om een suïcide te voorkomen? Welke signalen zijn er en wat is de beste respons? Deze en meer vragen worden in verschillende onderzoeken behandeld.
Lees hier over de inzichten van voorgaand onderzoek en bekijk de huidige projecten.

> Lees hier meer over onderzoek naar suïcidepreventie

Onderzoek naar verslaving

Ieder jaar raken er in Nederland ongeveer 200.000 mensen verslaafd. Toch raakt lang niet iedereen verslaafd. Met de resultaten op onderzoek willen we  weten hoe je kunt voorkomen dat iemand van een enkele keer gebruiken over gaat tot misbruik en verslaving. Momenteel ligt het zwaartepunt van onderzoeken op de onderwerpen drugsverslaving, alcoholverslaving en kansspelverslaving.

> Lees hier meer over onderzoek naar verslaving

Onderzoek naar onbegrepen gedrag

Als mensen last hebben van problemen op meerdere levensgebieden, hebben ze vaak ook psychische klachten. Zij kunnen dan de grip op hun leven verliezen en onbegrepen gedrag vertonen. Met het Actieprogramma Grip op Onbegrip zet ZonMw in op sterke netwerken rond die mensen en hun omgeving.

> Lees hier meer over onderzoek naar onbegrepen gedrag

Wat gebeurt er in uw hersenen bij psychische klachten?

Er is al veel onderzoek naar de relatie tot wat er in uw brein gebeurt en welke psychische klachten u ervaart. Maar dat onderzoek laat ook zien dat er nog veel onduidelijk is. Daarom financiert ZonMw onderzoek daarnaar. En dragen we bij aan Nationaal Plan Hoofdzaken. Lees meer op de pagina over hersenen.

Contact 

Neem bij vragen contact op via onderstaande contactgegevens. 

Marloes van der Maas

Senior programmamanager
onderzoeksprogrammaggz [at] zonmw.nl

Miryea Ruiz

Programmamanager
onderzoeksprogrammaggz [at] zonmw.nl