Signalement: meer kennis nodig over hitte en binnenruimtes
De eerste code rood voor hitte liet zien dat Nederland zich beter moet voorbereiden op extreme warmte. Er is veel kennis over maatregelen tegen hitte in gebouwen en woningen, maar het ontbreekt vaak aan kennis over effectieve toepassing en verankering in beleid. Daarom presenteert ZonMw vandaag het signalement ‘Gezond blijven bij toenemende hitte’.
Tijdens de hittegolf van juni 2026 nam de druk op de zorg toe, werden scholen en evenementen getroffen en ontstonden problemen in het vervoer. Tegelijkertijd verblijven mensen tijdens warme periodes juist veel binnenshuis, waar hoge temperaturen een grote invloed hebben op gezondheid, productiviteit en dagelijks functioneren. Volgens een schatting van het RIVM leidde de extreme hitte van eind juni tot ruim 900 gevallen van oversterfte.
Uit het signalement blijkt dat er al veel bekend is over maatregelen die hitte in binnenruimtes kunnen beperken, zoals zonwering, ventilatie, isolatie en aanpassingen in gedrag. De belangrijkste kennisvraag is nu hoe maatregelen beter in te zetten zijn bij, met en voor de mensen die ze het hardst nodig hebben.
4 opgaven
ZonMw ziet 4 belangrijke kennisopgaven:
- Er is meer inzicht nodig in de gezondheidseffecten van hitte in woningen en andere binnenruimtes, met het oog op toekomstige extremere temperaturen.
- Veel effectiviteitsstudies naar hittebeperkende maatregelen zijn gebaseerd op lab- of modelstudies. Er is meer kennis nodig over de effectiviteit van maatregelen en hun effect op onze gezondheid in de dagelijkse praktijk.
- Het is niet genoeg om mensen te informeren. Implementatieonderzoek kan inzicht geven in hoe we ervoor kunnen zorgen dat bewoners, professionals en organisaties beschikbare kennis gaan toepassen.
- Tot slot is kennis nodig over governance en beleid, zodat hitte structureel kan worden verankerd in onder meer gezondheids-, woon- en klimaatbeleid.
Het signalement vraagt speciale aandacht voor extra kwetsbare groepen, zoals ouderen, chronisch zieken, jonge kinderen, mensen met een lage sociaaleconomische positie en mensen die sociaal geïsoleerd zijn.
Duurzame aanpak
De presentatie van het signalement vond plaats in Nieuwspoort in Den Haag. Daar deelden deskundigen van het RIVM en de GGD Amsterdam hun ervaringen met de eerste code rood voor hitte. De aanwezigen gingen in gesprek over de vraag hoe Nederland zich beter kan voorbereiden op toekomstige periodes van extreme warmte.
Het signalement is opgesteld door ZonMw, met input van externe experts. Met het signalement wil ZonMw bijdragen aan een effectieve en duurzame aanpak van de gezondheidseffecten van hitte, waarbij kennisontwikkeling, praktijk en beleid beter met elkaar worden verbonden.