ZonMw-voorzitter Arfan Ikram presenteert vandaag een nieuwe kennisagenda
ZonMw-voorzitter Arfan Ikram presenteerde vandaag een nieuwe kennisagenda over microplastics aan de ministeries van IenW en VWS, tijdens een bijeenkomst in Den Haag. De agenda zet op een rij wat we al weten over het effect van microplastics op onze gezondheid én welke belangrijke kennis nog ontbreekt.
Er zijn veel nieuwe inzichten verzameld, sinds ZonMw in 2020 de eerste verkenning en kennisagenda over microplastics publiceerde. Dat is onder meer te danken aan het ZonMw-programma Microplastics & Health – en het daaruit voortvloeiende consortium MOMENTUM – en internationaal onderzoek. Belangrijk is ook dat er door MOMENTUM een bloeiende publiek-private samenwerking is ontstaan op het gebied van micro- en nanoplastics en gezondheid.
Wat weten we nu?
- Mensen worden met name via de lucht blootgesteld aan de plasticdeeltjes, vooral binnenshuis,
maar ook via voeding en drinkwater krijgen we deze kleine deeltjes in ons lichaam. - Overal in het lichaam kunnen micro- en nanoplastics worden aangetoond.
- Micro- en nanoplastics hebben hoogstwaarschijnlijk effect op onze cellen, weefsels en organen.
- Laboratoriumproeven wijzen op een verhoogde ontstekingsneiging in diverse weefsels, mogelijke
effecten tijdens de embryonale ontwikkeling, een mogelijk verhoogde kans op kanker en op ontregeling in de hersenen. Bij de vertaalslag van laboratoriumresultaten naar de mens is voorzichtigheid geboden.
Welke kennis ontbreekt nog?
- Wetenschappelijk bewijs voor de gezondheidseffecten van (langdurige) blootstelling op mensen,
met name degenen die door hun werk, leefomgeving of gezondheid mogelijk extra risico lopen. - De relatie tussen menselijk gedrag, blootstelling en risico’s.
- Onderzoek naar mogelijkheden om de risico’s te beperken. Denk aan productinnovatie, beleid en gedrag.
Minder blootstelling
‘Dit is echt pionieren’, zegt Arfan Ikram. ‘Er is nog veel meer onderzoek nodig. Tegelijkertijd is het belangrijk dat we proberen om alvast de blootstelling aan micro- en nanoplastics te verminderen. Dat begint met een intensievere dialoog tussen onder meer overheidsorganisaties, milieu- en consumentenorganisaties, bedrijven en onderzoekers. Dit onderwerp verdient méér aandacht.’