Versnellen van internationale adoptie van dierproefvrije testmodellen

Vertegenwoordigers uit de wetenschap, industrie, beleid en regelgeving kwamen samen bij het ministerie van LVVN om te reflecteren, kennis uit te wisselen en kansen voor gezamenlijke actie te verkennen.

De bijeenkomst werd geopend door Erica van Oort, programmacoördinator van TPI, gevolgd door twee inspirerende keynotes. Laura Holden ging in op de socio-technische barrières rond de adoptie van New Approach Methodologies (NAMs), terwijl Mirjam Luijten de uitdagingen en kansen van next-generation risk assessment belichtte.

In de middag namen deelnemers deel aan parallelle world café-sessies. In drie rondes van 30 minuten gingen zij met elkaar in gesprek over belangrijke thema’s, zoals complexiteit, onzekerheid en vertrouwen in chemische veiligheidstesten, barrières en stimulerende factoren voor dierproefvrije methoden, en de werking van regulatoire acceptatietrajecten voor innovatieve teststrategieën. 

De sessies werden gefaciliteerd door de drie 'NWA Proefdiervrije Modellen' consortia, zie hieronder, die een participatieve aanpak gebruikten om inzichten en perspectieven rechtstreeks uit het publiek te verzamelen. De belangrijkste inzichten werden vastgelegd in een live visueel verslag, gemaakt door illustrator Angela Lansbergen - Engel, en gepresenteerd tijdens de plenaire afsluiting.

AFARA
Het AFARA consortium focust op implementatie van NAMs om hormoonverstorende stoffen te identificeren, een veld waar zowel unieke kansen als uitdagingen spelen. De stakeholders benoemden als grote barrière een gebrek aan gerichte coördinatie in de ontwikkeling van modellen, en bogen zich over welke niveau’s van verandering nodig zouden zijn om NAMs volwaardig te kunnen benutten binnen risicobeoordeling in de EU.

SAFE
Hoe ziet de toekomst van NAM’s er over tien jaar uit en welke barrières staan een breder gebruik van NAM’s in de toekomst in de weg? De deelnemers van de SAFE sessie benadrukten dat een mentaliteitsverandering nodig is en noemden het huidige wettelijke en regelgevende kader als belangrijke obstakels. De EMA-procedure voor kwalificatie en het delen van gegevens door de industrie zijn veelbelovende mogelijkheden om de transitie te versnellen en een vicieuze cirkel te doorbreken waarin dierproeven de gouden standaard blijven.

Valuing Testing
Het Valuing Testing consortium inventariseerden waar en waarom de deelnemers meer of minder waarde hechten aan uitkomsten van studies. Daarbij stond centraal wat nodig is om resultaten te vertrouwen en welke rol de complexiteit van het modelsysteem speelt – bijvoorbeeld een celmodel versus een intact dier. Ook werd besproken hoe om te gaan met tegenstrijdige uitkomsten tussen dierproefvrije methoden en dierexperimenten bij de beoordeling van chemische veiligheid.

De bijeenkomst bood waardevolle inzichten en was hoopvol gestemd: de beweging naar proefdiervrije innovatie is zichtbaar, en steeds meer stakeholders zien het belang van NAMs in. De verwachting is dat de komende jaren NAMs steeds meer relevant gaan worden. Tegelijkertijd werd benadrukt dat heldere communicatie over zowel de mogelijkheden als de beperkingen van NAMs essentieel is om vertrouwen en begrip in de samenleving te vergroten. Juist deze realistische benadering werd gezien als cruciaal om verdere stappen te kunnen zetten.

Lees hier meer over de consortia AFARA, SAFE en Valuing Testing