Kinderen met en zonder beperking ontmoeten elkaar
Stichting Pim brengt jongeren met en zonder een beperking in contact met elkaar. Ze willen graag dat mensen met ernstige meervoudige beperking onderdeel zijn van de maatschappij. Voor zowel de jongeren van Stichting Pim als voor de kinderen van KC De Ontdekking biedt het een mooie kans om van elkaar te leren.
Stichting Pim en kindcentrum de Ontdekking zijn in 2023 deze samenwerking aangegaan. Hanneke Lugtenberg van Stichting Pim heeft hierna een handreiking ontwikkeld ter inspiratie voor anderen. De handreiking 'Samen groeien door contact' geeft handvatten en tips voor een samenwerking tussen basisonderwijs en de gehandicaptenzorg.
Bekijk de handreiking op de website van Kennisplein Gehandicaptensector
Onderwijs en zorg versterken elkaar
Wat brengt zo’n samenwerking? Leren van en met elkaar. Begrip voor elkaar. Ervaringsleren, niet alleen uit boeken, maar van elkaar. Voor cliënten zorgt het voor verbinding met de maatschappij, dat ze onderdeel zijn van de gemeenschap en de wijk. Het gevoel van erbij horen. Het kan hun leefwereld vergroten, doordat ze nieuwe mensen ontmoeten en vaardigheden leren.
Kinderen herkennen cliënten nu op straat en ze worden vrolijk begroet. Ook komen ze nu enthousiast naar ze toe rennen wanneer we het schoolplein op komen lopen. Dit is heel anders dan wanneer ze elkaar nooit ontmoet zouden hebben. Dan wordt er gekeken en gewezen. Nu worden ze gezien en horen ze erbij. Als mens.
De handreiking helpt om ook aan anderen uit te kunnen leggen wat het belang is van een samenwerking (bijvoorbeeld aan collega’s, leerkrachten of ouders).
Bekijk de video om te zien hoe de samenwerking tussen KC de Ontdekking en Stichting Pim eruit zag:
Tips voor betrokkenen
Het opzetten van een samenwerking lijkt misschien lastig. Maar dit hoeft het helemaal niet te zijn. Wanneer je klein begint, kan het als vanzelf groeien naar een structurele samenwerking. Klein beginnen is juist waardevol en belangrijk; leer elkaar kennen, tast elkaar af, lees eens een boekje samen of sluit aan bij een viering of feestdag. Bouw de samenwerking vanuit vertrouwen verder uit. De handreiking bevat tips voor leerkrachten & begeleiders.
Het werkt fijn om te beginnen vanuit een warm contact. Ken je iemand die op een school werkt? Staat er een school in de wijk van de zorglocatie? Zitten je kinderen op een basisschool of de kinderen van een collega? Leg eens een lijntje en ga het gesprek eens vrijblijvend aan met de directeur of een enthousiaste leerkracht.
Gastlessen
Wanneer er een samenwerking met een basisschool start, kan het fijn zijn om eerst in iedere klas kennis te maken met elkaar. Kinderen zitten namelijk boordevol vragen wanneer ze iemand met een beperking zien. Maar mogen en durven ze deze vragen ooit te stellen? Volwassenen worden hier vaak ongemakkelijk van en weten misschien de antwoorden ook niet te geven. Het geven van gastlessen is dus heel waardevol om kinderen kennis te laten maken met de gehandicaptenzorg en met mensen met een beperking. Zeker wanneer een ervaringsdeskundige aan kan sluiten bij een gastles. In de praktijk blijkt dat kinderen heel respectvol en nieuwsgierig zijn. Door hun vragen te beantwoorden en ze uitleg te geven, ontstaat er begrip. Ze leren dat iedereen anders is, maar ook dat er heel veel overeenkomsten zijn. Ze leren op deze manier dat iedereen er mag zijn en iedereen gezien mag worden.
8 tips voor het opzetten van een gastles
- Betrek kinderen actief
- Leg gedrag en communicatie uit
- Gebruik voorbeelden uit het dagelijks leven
- Maak het zichtbaar
- Laat kinderen het zelf ervaren
- Zie de persoon, niet alleen de beperking
- Creëer nieuwsgierigheid en respect
- Zorg voor een goede afsluiting
Zorgprofessionals voor de klas
Zorgprofessionals zijn geen leerkrachten, maar hebben wel ontzettend veel kennis. Het kan spannend zijn om voor de klas te gaan staan. Terwijl je zelf degene bent met de meeste kennis. De handreiking geeft ook zorgprofessionals handvatten voor het geven van een gastles.
Ik had het idee dat ik een expert moest zijn in ons vakgebied om een gastles te kunnen geven, dus ik vond de eerste keer best wel spannend. Maar eenmaal daar kwam ik erachter dat ik eigenlijk al een expert ben door de ervaring en kennis die ik heb! De keren daarna waren zoveel minder spannend.
De volledige handreiking met alle tips en handvatten is hier te downloaden.
Gewoon Bijzonder
Deze samenwerking werd gefinancierd vanuit het ZonMw-programma Gewoon Bijzonder.
Het programma Gewoon Bijzonder ontwikkelt, verspreidt en past kennis toe om de zorg en ondersteuning voor mensen met een verstandelijke beperking, meervoudige beperking of niet-aangeboren hersenletsel te verbeteren. Zodat mensen met een (verstandelijke) beperking met grotere zelfstandigheid en meer zeggenschap kunnen functioneren in de samenleving.