ZonMw in Nieuwsuur: ‘Niet leunen op één bron’
‘Het is goed om op meer dan één bron te leunen, als het gaat om online medische literatuur.’ Dat zei ZonMw-voorzitter Arfan Ikram zondagavond in Nieuwsuur. De reportage belichtte de gevolgen van recente geopolitieke ontwikkelingen voor de wetenschap.
De Amerikaanse online bibliotheek PubMed, gevuld met zo’n 38 miljoen publicaties over biomedisch wetenschappelijk onderzoek, ging in maart enkele dagen off-line. Dat voedde de angst dat belangrijke medische literatuur binnenkort niet meer (volledig) beschikbaar is. ZonMw investeert al sinds 2021 in een Europees alternatief: Europe PMC.
Parkinson
Dit raakt de gezondheid van ons allemaal. Europe PMC maakt weliswaar dagelijks back-ups van PubMed en gebruikt ook andere bronnen, maar PubMed is zo groot, dat het een serieus verlies zou zijn als op die website geen nieuwe medische literatuur meer verschijnt. Neem het voorbeeld van de ziekte van Parkinson.
Ikram licht na de uitzending toe: ‘Stel dat Amerikaanse wetenschappers morgen een goede behandeling tegen deze ziekte op het spoor komen. Dan is het voor patiënten van groot belang dat álle wetenschappers ter wereld die kennis zo snel mogelijk tot zich kunnen nemen. Dat wordt lastig als PubMed uit de lucht gaat of nog slechts beperkt nieuwe informatie opneemt.’
ZonMw is in gesprek met allerlei partners die zich ook richten op gezondheidsonderzoek, om samen minder afhankelijk te worden van PubMed.
Moderne boekverbranding
In de Nieuwsuur-reportage kwamen ook de Koninklijke Bibliotheek en NIOZ (gericht op onderzoek van oceanen) aan het woord. Ook deze wetenschappers maken zich zorgen. ‘We zien een moderne vorm van boekverbranding’, liet de Koninklijke Bibliotheek weten. ‘In de Verenigde Staten worden websites over bijvoorbeeld transgenders nu off-line gehaald.’
Klik op onderstaand link om deze Nieuwsuur-uitzending terug te zien. De hele reportage duurt van 23:13 tot 30:42. Het item met Arfan Ikram loopt van 25:16 tot 26:35.
Nieuwsuur 13 april 2025