Wat is de invloed van voeding, voedingscomponenten en voedselverwerking op (over)gewicht en gerelateerde metabole ziekten? Zes internationale consortia buigen zich de komende 3 jaar over dit vraagstuk. Nederlandse onderzoekers zijn betrokken bij 2 van de 6 projecten.

Een steeds groter deel van de wereldbevolking is te dik. Overgewicht en daaraan gerelateerde metabole ziekten zoals diabetes type 2 en hart- en vaatziekten neemt toe. Het lichaamsgewicht wordt gereguleerd door verschillende biologische processen en deze processen worden beïnvloed door wat we eten. Maar hoe beïnvloedt voeding, bepaalde componenten in het eten of de verwerking ervan de regulatie van (over)gewicht en gerelateerde metabole ziekten? Deze vraag wordt onderzocht in zes  internationale projecten die begin 2020 zijn gestart. Kennis uit deze projecten kan gebruikt worden in voedingsrichtlijnen en voedingsadviezen.

Internationale samenwerking

Elf landen die samenwerken in het “Joint Programming Initiative, Healthy Diet for a Healthy Life (JPI HDHL)” hebben in februari 2019 een subsidieoproep opengesteld: “Impact of Diet, Food Components and Food Processing on Body Weight Regulation and Overweight Related Metabolic Diseases (METADIS)”. In oktober 2019 is aan 6 projecten een subsidie van in totaal 6,5 M toegekend. In twee van deze projecten zijn Nederlandse onderzoekers betrokken.

Nederlandse inbreng: risicovolle componenten in voeding?

Het Cardiovascular Research Institute Maastricht (CARIM) is projectleider van het ePIDEMIc consortium en partner in het STAY consortium. Beide projecten onderzoeken of specifieke voedingscomponenten een risicofactor zijn voor obesitas en gerelateerde metabole ziekten, zoals diabetes type 2 en hart- en vaatziekten.

STAY

Het STAY consortium voert een dieetinterventie uit waarbij proefpersonen een plantaardig dieet (laag in de aminozuren methionine en cysteïne) volgen. Hiermee onderzoeken ze of dit plantaardige dieet een gunstig effect heeft op het lichaamsgewicht, de lichaamssamenstelling, de energiebalans, bloedmarkers gerelateerd aan obesitas en genexpressie in patiënten met obesitas.
Ook zal het STAY consortium de gegevens van een groot Nederlands cohort bestuderen. Zijn er bijvoorbeeld associaties tussen beide aminozuren gemeten in de urine van proefpersonen met lichaamsvet, of chronische ziekten zoals diabetes? Zijn er bepaalde genen die verband houden met het effect van voeding op lichaamsvet?
Het doel is om risicogroepen te identificeren die zullen profiteren van voeding met (zeer) weinig van deze aminozuren, om zo preventie dan wel behandeling van personen met obesitas te ondersteunen.

ePIDEMIC

Versuikerde eiwitten (ook ‘advanced glycation end products’ ofwel AGE's genoemd) zijn een groep ontstekingsbevorderende bioactieve stoffen die tijdens het koken en verwerken van voeding worden geproduceerd. AGE’s ontstaan wanneer eiwitten en suikers zich binden, hierdoor verandert de structuur van het eiwit en kan het zijn taak in het lichaam mogelijk niet meer goed uitoefenen. AGE’s worden onder andere gevormd uit methylglyoxal (MGO). MGO blijkt in hoge niveau’s in verschillende voedingsmiddelen voor te komen.
Het doel van het ePIDEMIC consortium is om uit te zoeken wat de rol is van MGO in voeding als mogelijke risicofactor voor overgewicht en metabole stofwisselingsziekten.

Meer informatie

 

Naar boven
Direct naar: InhoudDirect naar: NavigatieDirect naar: Onderkant website