ZonMw tijdlijn Onderwijs https://www.zonmw.nl/ Het laatste nieuws van de tijdlijn van Onderwijs nl-nl Sat, 06 Jun 2020 07:40:52 +0200 Sat, 06 Jun 2020 07:40:52 +0200 TYPO3 news-5703 Fri, 15 May 2020 12:10:01 +0200 Onderwijsproducten over verward gedrag: een evaluatie van de ontwikkeling en opbrengsten https://www.platform31.nl/nieuws/onderwijsproducten-over-verward-gedrag-een-evaluatie-van-de-ontwikkeling-en-opbrengsten Hoe ga je om met mensen die verward gedrag vertonen? Hoe werk je goed samen met collega’s van andere organisaties? Praktijk- en onderwijsinstellingen ontwikkelden samen onderwijsproducten voor mbo, hbo en nascholing. Platform31 en onderzoeksinstituut IVO brachten voor ZonMw de opbrengsten van de verschillende onderwijsproducten in kaart. news-5695 Tue, 12 May 2020 14:06:00 +0200 Vroegtijdige onderkenning van psychische problemen bij studenten https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/vroegtijdige-onderkenning-van-psychische-problemen-bij-studenten/ Psychische problemen bij studenten hangen vaak samen met voortijdige studie-uitval, slechtere studieresultaten en een grotere kans op werkloosheid. Het onlangs afgeronde onderzoek naar Caring Universities was erop gericht om psychische problemen bij studenten op universiteiten en andere instellingen voor hoger onderwijs vroegtijdig te onderkennen. Een ander doel was het zo snel mogelijk beschikbaar stellen van preventieve en vroege interventies. Caring Universities implementeerde hiertoe een screeningssysteem voor het opsporen van psychische stoornissen bij studenten en onderzocht de effecten van een online interventie. Caring Universities

Het onderzoek Caring Universities ontving subsidie vanuit het ZonMw-Onderzoeksprogramma ggz om de herkenning en behandeling van depressie bij adolescenten te verbeteren. Het onderzoek is uitgevoerd door de Vrije Universiteit Amsterdam (VU) en de Universiteit van Amsterdam (UvA) en was voorloper van een groter, doorlopend Caring Universities-traject waarin ook de universiteiten van Leiden, Utrecht en Maastricht deelnemen.

Het ZonMw-project richtte zich op:

  • Het implementeren van een bestaand, goed onderbouwd screeningssysteem bij Nederlandse studenten om die studenten te identificeren die een verhoogd risico hebben om psychische problemen te ontwikkelen.
  • Het implementeren van een preventieve internet-interventie op de VU en de UvA voor studenten die hoog scoren op depressie- en angstklachten.
  • Het ontwikkelen van een strategie voor de implementatie van het Caring Universities-project op andere instellingen voor hoger onderwijs (universiteiten, hbo, mbo). Dit is deels onderdeel van het ZonMw-project.

Implementatie screeningssysteem

Een belangrijk onderdeel van het project was het implementeren van een screeningssysteem voor veelvoorkomende psychische problemen bij studenten van de VU en UvA. Het screeningssysteem is een nieuw internationaal systeem dat gecoördineerd wordt door Harvard Medical School. Daarin zijn inmiddels gegevens van vele duizenden studenten over de hele wereld verzameld. Daarmee wordt onderzocht welke risicogroepen baat kunnen hebben bij preventieve interventies. Met deze tool zijn studenten van de VU en UvA uitgenodigd om deel te nemen aan het Harvard-onderzoek naar hun geestelijke gezondheid.

Ontwikkelen online interventies

In samenwerking met de 3 andere Nederlandse universiteiten (Universiteit Maastricht, Universiteit Leiden, en Universiteit Utrecht), worden momenteel preventieve online interventies voor stressmanagement, depressie en andere veelvoorkomende problemen bij studenten ontwikkeld. Samen met eindgebruikers worden gedurende de komende drie jaar een reeks interventies gecreëerd. Het gaat daarbij om interventies gericht op onder meer het verminderen van uitstelgedrag en mogelijk ook faalangst, perfectionisme en slaapproblemen.

Een aantal studenten met milde of matige symptomen van depressie of angst heeft deelgenomen aan een bestaande online interventie. Deze zelfhulpinterventie heeft echter niet geleid tot verminderde symptomen van depressie en angst in studenten. Meer onderzoek is nodig om de mogelijke voordelen van online behandeling voor studenten met symptomen van depressie of angst goed in kaart te brengen.

Toekomst

Momenteel wordt een plan voor implementatie op de lange termijn en evaluatie van screening en preventieve interventies binnen de Nederlandse universiteiten ontwikkeld. Dit initiatief bouwt voort op de huidige resultaten en is een samenwerking met de Universiteit van Maastricht, de Universiteit van Leiden en de Universiteit van Utrecht. Afhankelijk van de uitkomsten van dit initiatief worden aanbevelingen geformuleerd voor de implementatie van deze infrastructuur bij andere Nederlandse universiteiten en hogescholen.

Meer informatie

]]>
news-5691 Tue, 12 May 2020 08:14:59 +0200 ‘Kennelijk kunnen we nu wel de kop boven het maaiveld uitsteken’ https://publicaties.zonmw.nl/dag-van-de-verpleging-2020/#c58971 Op deze bijzondere Dag van de Verpleging bedanken we alle verpleegkundigen! Lees meer over hun enorme inzet en betrokkenheid. Bijvoorbeeld in het interview met lector Margreet van der Cingel: 'Ik vind het frappant dat verpleegkundigen juist nu, in deze coronacrisis, écht moreel leiderschap en initiatief tonen. Kennelijk komt onze beroepsgroep in actie als we ruimte voelen.' news-5655 Wed, 06 May 2020 06:07:15 +0200 Vaardig leren omgaan met patiënten met ‘vage klachten’ https://publicaties.zonmw.nl/huisartsgeneeskunde/vaardig-leren-omgaan-met-patienten-met-solk/ Het contact tussen huisartsen en patiënten met somatisch onvoldoende verklaarde lichamelijke klachten (SOLK) loopt vaak vast op de communicatie. Ineffectieve zorg is het gevolg. Onderzoeker en huisarts Juul Houwen onderzocht waar het misgaat en ontwikkelde het onderwijstrainingsprogramma SOLK. In een interview vertelt hij de 5 belangrijkste tips. news-5608 Thu, 23 Apr 2020 10:33:49 +0200 Nieuwe subsidiemogelijkheden voor onderzoek naar kindermishandeling en huiselijk geweld https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/nieuwe-subsidiemogelijkheden-voor-onderzoek-naar-kindermishandeling-en-huiselijk-geweld/ Voor het onderzoeksprogramma Geweld hoort nergens thuis is een nieuwe subsidieoproep gepubliceerd. Deze richt zich op onderzoek naar professionele norm en kennisverwerving. We vragen u uw intentie tot indienen door te geven vóór 9 juni 2020. Voor het indienen van de subsidieaanvraag heeft u tot 2 september 2020 14.00 uur. Het onderzoeksprogramma Geweld hoort nergens thuis levert een bijdrage aan de ondersteuning van de praktijk en biedt handvatten om de aanpak van kindermishandeling en huiselijk geweld te verbeteren, te borgen en te verduurzamen. Professionals en beleidsmakers hebben hiervoor de juiste informatie en (wetenschappelijke)kennis nodig om te weten wat werkt in hun handelen, en moeten dit ook kunnen toepassen. De subsidieoproep die nu open staat richt zich op onderzoekslijn 4: onderzoek naar professionele norm en kennisverwerving.

Waarvoor kan subsidie aangevraagd worden?

Het herkennen en stoppen van kindermishandeling en huiselijk geweld vraagt om basis- en specialistische kennis en vaardigheden. Professionals in zorg- en hulpverlening, gemeenten, politie en justitieorganisaties en onderwijs werken samen binnen de aanpak en zetten hierbij allemaal hun eigen specialisme in. Het is belangrijk te onderzoeken welke kennis en vaardigheden nodig zijn, welke rol (initiële) opleidingen hierbij hebben en hoe deze kennis en vaardigheden (onder welke voorwaarden) benut kunnen worden in de praktijk.

De subsidieoproep richt zich op aanvragen op het gebied van onderzoek naar professionele norm en kennisverwerving. Deze onderzoekslijn bestaat uit 2 thema’s:

  1. professionaliteit
  2. organisatorische context

Beschikbare budget en looptijd

Voor deze ronde is 300.000,- euro beschikbaar (max. 150.000 euro per aanvraag). Projecten dienen uiterlijk 15 december 2020 te starten en hebben een looptijd van maximaal 18 maanden.

Meer informatie en indienen

Voor meer informatie en voor het indienen van uw vooraanmelding kunt u contact opnemen met ghnt@zonmw.nl of +31 70 349 52 06.

Meer weten?

 

]]>
news-5560 Tue, 14 Apr 2020 07:25:25 +0200 Effectief leren verbetert de zorg nu én in de toekomst https://publicaties.zonmw.nl/leren-en-verbeteren/effectief-leren-verbetert-de-zorg-nu-en-in-de-toekomst/ Wat zijn de ingrediënten voor een effectieve leerstrategie in de zorg? En met welke vormen van werkplek leren verbeter je de zorg? Bekijk de eerste ervaringen en tips van projecten in het verpleeghuis, het ziekenhuis en de thuiszorg. news-5416 Mon, 09 Mar 2020 06:00:00 +0100 Samen beslissen met mensen met verminderde gezondheidsvaardigheden https://publicaties.zonmw.nl/interviewreeks-samen-beslissen/samen-beslissen-met-mensen-met-beperkte-gezondheidsvaardigheden/ Hoe kun je als zorgverlener of zorginstelling beter omgaan en communiceren met mensen met verminderde gezondheidsvaardigheden? Janneke Noordman en Jany Rademakers (Nivel) delen hun bevindingen en geven tips en tools voor samen beslissen waar je direct mee aan de slag kunt. ‘Het begint met de afspraakbrief. Als deze niet begrijpelijk is, gaat het al mis.’ news-5406 Wed, 04 Mar 2020 13:59:14 +0100 Vooraankondiging subsidieoproep onderzoek van onderwijs https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/vooraankondiging-subsidieoproep-onderzoek-van-onderwijs/ Naar verwachting publiceren we na de zomer een subsidieoproep voor onderzoek van onderwijs. Deze subsidieoproep wordt gefinancierd vanuit het programma Huisartsgeneeskunde en Ouderengeneeskunde. Uitsluitend afdelingen huisartsgeneeskunde en ouderengeneeskunde mogen vanuit de opleiding een subsidieaanvraag indienen.
Meer informatie over de exacte invulling en criteria vindt u te zijner tijd in de subsidieoproep. De deadline voor het indienen van subsidieaanvragen is naar verwachting in november 2020. We publiceren de subsidieoproep op onze website en in onze nieuwsbrief kwaliteit van zorg.

Onderzoek van onderwijs

Het programma Huisartsgeneeskunde en Ouderengeneeskunde heeft al eerder onderzoeksprojecten gefinancierd die bijdragen aan de ontwikkeling van nieuwe kennis die relevant is en toepasbaar in de vervolgopleidingen van huisartsgeneeskunde en/of ouderengeneeskunde. Dit onderzoek draagt bij aan verbetering van de kwaliteit van de opleidingen en aan de internationale body of knowledge op het terrein van geneeskundige opleidingen. De onderzoeksprojecten zijn ingebed in een bestaand onderzoeksprogramma ‘onderzoek van onderwijs’ van de betreffende vakgroep huisartsgeneeskunde of ouderengeneeskunde dan wel het umc. In een interviewreeks vertellen de projectleiders en/of promovendi waar zij tegenaan lopen in hun onderzoek en welke kennis en inzichten hun project oplevert.

SBOH

ZonMw voert het programma uit in opdracht van SBOH; de werkgever van o.a. huisartsen in opleiding en specialisten ouderengeneeskunde in opleiding. SBOH financiert de hele huisartsopleiding en opleiding tot specialist ouderengeneeskunde.

Meer informatie

]]>
news-5336 Mon, 17 Feb 2020 11:21:35 +0100 Palliatieve zorg hoort in het curriculum https://www.medischcontact.nl/nieuws/laatste-nieuws/nieuwsartikel/palliatieve-zorg-hoort-in-het-curriculum.htm Een arts moet nooit zeggen: ‘We kunnen niets meer voor u doen’. Palliatieve zorg is steeds meer een onderdeel van de reguliere zorg. Het hoort daarom in het basiscurriculum. Het project Pasemeco stelt zich ten doel dat te realiseren. news-5287 Mon, 10 Feb 2020 06:23:00 +0100 Gestructureerde reflectie in de huisartsenopleiding https://publicaties.zonmw.nl/onderzoek-van-onderwijs/reflexief-redeneren-in-de-huisartsenopleiding/ Huisartsen stellen hun diagnose vaak op basis van patroonherkenning. Maar soms gaat dat mis. Gestructureerde reflectie kan de arts beschermen tegen zulke missers. Josepha Kuhn onderzoekt hoe je huisartsen in opleiding kunt leren deze methode te gebruiken. news-4963 Mon, 02 Dec 2019 09:37:21 +0100 E-book Palliatieve zorg https://issuu.com/o2pz In het e-book ‘Palliatieve zorg: optimalisatie begint bij onderwijs’ vindt u inspiratie en tips en tools voor het optimaliseren van onderwijs over palliatieve zorg. Het e-book werd geschreven op basis van het gelijknamige symposium wat op 1 oktober 2019 werd georganiseerd door het programma Optimaliseren Onderwijs Palliatieve Zorg (O²PZ). news-4880 Thu, 21 Nov 2019 09:07:00 +0100 ‘Palliatieve zorg leer je niet uit een boekje’ https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/palliatieve-zorg-leer-je-niet-uit-een-boekje/ Iedere verpleegkundige en verzorgende komt in aanraking met mensen in de palliatieve fase en hun naasten. Maar wie na de opleiding aan het werk gaat, heeft over het algemeen nog onvoldoende competenties op dit gebied. Samen met professionals, studenten, patiënten én naasten hebben verschillende mbo- en hbo-opleidingen palliatieve zorg ingebed in hun basiscurriculum. Hoe voer je een gesprek met een patiënt over de naderende dood? En wat kun je doen als mensen met zingevingsvragen zitten of angstig zijn? Met dit soort vragen worstelen verzorgenden en verpleegkundigen in opleiding. Dat bleek uit een enquête in een ZonMw-project  dat onderwijs over palliatieve zorg wil inbedden in de initiële opleiding. Projectleider is Annemie Courtens, coördinator palliatieve zorg van het Maastricht UMC+ en van het Consortium Palliatieve Zorg Limburg en Zuidoost-Brabant. ‘We hebben niet alleen studenten bevraagd, maar ook professionals en zorgmanagers. Daaruit kwam een lijstje zaken die pas opgeleide verzorgenden en verpleegkundigen nog onvoldoende in huis hebben, van het hanteren van meetinstrumenten tot het beheersen van gespreksvoeringstechnieken.’

Eyeopener voor studenten

Nicole Bemelmans is docent verpleegkunde aan de Gilde Opleidingen in Roermond, een van de deelnemende mbo-scholen. ‘Veel studenten associeerden palliatieve zorg met de stervensfase. Het was een eyeopener voor ze dat het om veel meer gaat. En ze missen inderdaad handvatten voor een gesprek. Terwijl je in je eerste stage al geconfronteerd kunt worden met mensen in de palliatieve fase.’ Volgens Courtens is er een grote scholingsbehoefte, juist in de initiële opleiding. ’Als palliatieve zorg al aan de orde komt, is het vaak pas in het derde of vierde leerjaar. Daarbij komt dat docenten vaak al langere tijd geen praktijkervaring hebben opgedaan. Het ontbreekt op scholen dus vaak aan actuele kennis over deze zorg.’

Community of practice

In het project hebben 7 opleidingen in Limburg en Zuid-Oost Brabant palliatieve zorg in hun basiscurriculum geïmplementeerd. Courtens: ‘Eerst hebben we vastgesteld welke competenties verpleegkundigen en verzorgenden moeten hebben en wat dat betekent voor hun opleiding. Daarvoor hebben we literatuuronderzoek gedaan, plus interviews met 50 docenten en zorgmanagers en 122 studenten. Patiënten en naasten hebben we gevraagd wat zij vinden dat een verzorgende of verpleegkundige moet kunnen.’ Docenten hadden zelf veel behoefte aan bij- en nascholing, zo bleek al snel. Daarom kwam er een scholing in 5 dagdelen voor docenten van mbo én hbo samen. Inmiddels is er in de regio een heuse ‘community of practice’ ontstaan, zegt Courtens. Daarin wisselen docenten, studenten, praktijkmensen en patiënten ervaringen en leermaterialen uit. 

Studenten worden experts

Bemelmans: ‘Ik voelde me door het project gestimuleerd om vakdocenten op al onze locaties te betrekken. De inbreng van studenten was ook zeer waardevol. Door samen te bedenken wat belangrijk is, ontstaat meteen veel meer draagvlak voor de lessen. En ze ontwikkelen zich ook zelf tot experts. Een van de studenten in het project is op haar stageplek zelfs gevraagd om binnen de organisatie ambassadeur voor palliatieve zorg te worden.’ Courtens noemt de inbreng van studenten heel relevant voor de invulling van het curriculum. ‘Studenten vinden het fijn om interactief te werken en concreet te oefenen met gesprekken. En ze horen graag verhalen uit de praktijk. Vandaar dat we gastlessen laten verzorgen, bijvoorbeeld door consulenten palliatieve zorg of door patiënten zelf.’

Jezelf veilig voelen

Volgens Bemelmans is het in alle gevallen belangrijk dat studenten aandacht en tijd ervaren voor hun eigen verhaal. ‘Over palliatieve zorg praten raakt aan je persoonlijke leven. Dus het begint met jezelf veilig voelen.’ Courtens is er trots op dat het project heeft laten zien hoe je met een multidisciplinaire groep van studenten, docenten, patiënten en professionals onderwijs kunt vernieuwen. En dan zodanig dat het goed aansluit bij de concrete behoeften in de praktijk. Bemelmans kan het alleen maar beamen: ‘Dit is niet iets wat je uit een boekje haalt, je moet het leren in de praktijk.’

Drie gouden lessen voor docenten verpleegkunde aan mbo-/hbo-opleidingen

  1. Begin vroeg in het curriculum met palliatieve zorg – liefst nog vóór de eerste stage – en bouw van hieruit een doorlopende leerlijn op. Bespreek na een stage de ervaringen met palliatieve zorg.
  2. Besteed aandacht aan het werken met meetinstrumenten, gespreksvoering, zingevingsvragen, omgang met angst en boosheid, proactieve zorgplanning, gezamenlijke besluitvorming en de sociale kaart van de palliatieve zorg.
  3. Maak gebruik van consulenten palliatieve zorg en patiënten, naasten en nabestaanden die gastlessen kunnen verzorgen.

Leermaterialen

Voor de docenten verzorging en verpleegkunde heeft het project een website met leermaterialen ontwikkeld: www.edupal.nl. Daarop staan o.a. tekstbronnen, video’s , animaties, casuïstiek en powerpoint-presentaties. Het meerjarige programma O2PZ (www.o2pz.nl) neemt de opgedane resultaten mee in een landelijk onderwijsaanbod voor alle zorgverleners in de palliatieve zorg.

Meer informatie

Dit artikel staat in de nieuwsbrief Palliatieve Zorg november 2019. Wilt u de nieuwsbrief ontvangen? Meld u dan aan

]]>
news-4879 Thu, 21 Nov 2019 09:03:00 +0100 Studenten en zorgprofessionals leren samen over palliatieve fase https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/studenten-en-zorgprofessionals-leren-samen-over-palliatieve-fase/ Hoe kunnen onderwijs over palliatieve zorg en de praktijk optimaal op elkaar aansluiten? Dat is de vraag waar Aly Dassen (Albeda Zorgcollege) antwoorden op probeert te vinden. Ze deelt haar belangrijkste lessen. Aly Dassen is adjunct-directeur van het Albeda Zorgcollege in Rotterdam. Ze is ook, namens de MBO Raad, lid van de kwaliteitswerkgroep van het landelijke project Optimaliseren Onderwijs Palliatieve Zorg (O2PZ). Maar is ze vooral een vrouw die zich sterk maakt voor sensitieve palliatieve zorg. ‘Natuurlijk is kennis van behandelingen voor bijvoorbeeld pijnbestrijding ook onmisbaar. Maar goede palliatieve zorg begint met voldoende inlevingsvermogen. De gevoelens van de meneer of mevrouw tegenover je op tijd herkennen en erkennen. En aanvoelen welke woorden en welke houding op welk moment gepast zijn.’

Casuïstiek bespreken

Precies daarom vindt Dassen het zo belangrijk dat onderwijs en praktijk van elkaar leren. Ze gelooft bijvoorbeeld in het samen bespreken van casussen door studenten en zorgprofessionals. ‘Studenten kunnen leren van de jarenlange ervaring van artsen, verpleegkundigen en verzorgenden. Krijgen ze die wijsheid al mee tijdens hun opleiding, zijn ze na hun afstuderen beter in staat gesprekken te voeren over ongeneeslijk ziek zijn. Belangrijk, want dat zijn waardevolle maar ook vaak moeilijke gesprekken, voor patiënt, naaste én zorgprofessional.’ En zelfs zorgprofessionals met jarenlange ervaring hebben baat bij casuïstiek bespreken met studenten, zegt Dassen. ‘Zo oefenen ook zij met de nieuwste inzichten.’ Deze casuïstiek interdisciplinair bespreken gaat niet vanzelf en zal georganiseerd moeten worden, benadrukt Dassen. ‘O2PZ wil in de verschillende regio’s onderwijsknooppunten palliatieve zorg inrichten. Dit zou een goede plek kunnen zijn om ervaringen te delen.’

Onderwijs borgen

Als ambassadeur van O2PZ stimuleert Dassen de borging van onderwijs over palliatieve zorg. De nieuwe opleidingsprofielen voor de mbo- en hbo-opleidingen verpleegkunde gaan uit van de CanMEDS-rollen. Dassen stimuleert de ROC’s hun onderwijsaanbod zo in te richten dat studenten de afgesproken competenties optimaal kunnen ontwikkelen. ‘We hebben op een eerste bijeenkomst in oktober doelstellingen afgesproken. Bijvoorbeeld dat in maart 2020 80 % van alle ROC’s een vast aanspreekpunt hebben voor onderwijs over palliatieve zorg. Ik houd in de gaten of we die ambitie halen. En help waar nodig scholen zo’n coördinator te vinden.’

Cadeautje

Ontwikkel lesstof over palliatieve zorg samen met de praktijk, is ook binnen O2PZ steeds de boodschap van Dassen. Een vraag van Rotterdamse VVT-instellingen kwam daarom voor haar als een cadeautje. ‘Zij willen samen met het Albeda Zorgcollege e-learning over palliatieve zorg verder verspreiden. Modules gaan bijvoorbeeld over zingeving, ethiek en cultuur, symptomen in de palliatieve fase, samenwerken en zorg voor naasten.’

Om je heen kijken

Het Albeda Zorgcollege hoeft de e-learning palliatieve zorg niet zelf te ontwikkelen: de VVT-instellingen in de regio Rotterdam zijn al heel ver. Voor Dassen een les over hoeveel waardevolle initiatieven er al zijn. Ze raadt andere ROC’s aan goed om zich heen te kijken in hun eigen regio. ‘Wij gaan de komende maanden ook met een stofkam door ons eigen curricula. Welke kennis bieden we al aan en wat mist nog? De belangrijkste uitdaging is goed aansluiten bij alle kennis en ontwikkelingen die er zijn en hierin nauw samen te werken met zorginstellingen.

Leerwerkplaatsen

Wat het Albeda Zorgcollege al jaren doet is werken met leerwerkplaatsen. Studenten verpleegkunde starten vanaf de eerste dag van hun opleiding een leerwerktraject bij de Rotterdamse zorginstelling Laurens. Elke vijf weken staat één thema centraal dat samen met de zorgprofessionals en docenten is vastgesteld. Veiligheid, persoonsgerichte zorg en wetgeving zijn voorbeelden. Maar ook palliatieve zorg kan een thema worden, zegt Dassen. ‘Kern van dit traject is dat er samen wordt geleerd. Leren volgt werk en studenten jagen het leren door collega’s aan.’

Interdisciplinair samenwerken

Samen leren draagt bij aan het kennen van de eigen rol en de rol van andere zorgprofessionals. Kennis hebben van elkaars verantwoordelijkheden maakt interdisciplinaire samenwerking mogelijk en dat is cruciaal in palliatieve zorg, vindt Dassen. ‘Blijven nadenken over wat de patiënt en de naasten nodig hebben, steeds opnieuw. Want ongeneeslijk ziek zijn komt met zoveel ingrijpende veranderingen. En gezamenlijk afwegingen daarover maken doe je niet alleen in de laatste weken. Palliatieve zorg kan over jaren gaan. Laten we ook die boodschap blijven herhalen.’

Drie gouden lessen voor onderwijsinstellingen over palliatieve zorg  

  1. Ken het zorgaanbod in je regio en vraag instellingen welk lesmateriaal zij ontwikkeld hebben en willen ontwikkelen.
  2. Stel jezelf ook de vraag: wat doen wij al goed en wat is nog nodig?
  3. Kies voor leertrajecten met theorie én praktijk. In die verbinding ligt de sleutel voor goede palliatieve zorg.

Meer informatie

Dit artikel staat in de nieuwsbrief Palliatieve Zorg november 2019. Wilt u de nieuwsbrief ontvangen? Meld u dan aan

]]>
news-4882 Wed, 20 Nov 2019 13:40:00 +0100 Toolbox voor geneeskunde onderwijs https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/toolbox-voor-geneeskunde-onderwijs/ Elke arts krijgt met palliatieve zorg te maken én heeft er een verantwoordelijkheid in. Toch is het nog geen integraal onderdeel van de basisopleidingen geneeskunde. Pasemeco helpt Nederlandse faculteiten om hier verandering in te brengen. Een belangrijk instrument hierbij is de online toolbox met onderwijsmaterialen. Diverse materialen

Deze toolbox, sinds zomer 2019 online, bevat inmiddels een flinke hoeveelheid onderwijsmaterialen over onderwerpen als ziekte- en symptoomgericht handelen, zorgplanning, stervenszorg, communicatie, interdisciplinair werken en meer. ‘Die materialen zijn verzameld en ontwikkeld om onderwijsprofessionals in de basisopleidingen geneeskunde te ondersteunen. Ze kunnen hier vrijelijk gebruik van maken: sommige zijn ‘kant-en-klaar’, andere kunnen naar eigen inzicht worden aangepast’, vertellen Franca Warmenhoven en Judith Westen, projectleiders van Pasemeco.

Eerste ervaringen

Hoewel de toolbox nog in ontwikkeling is, wordt ze al op verschillende plaatsen gebruikt. Warmenhoven: ‘In elk geval zijn er al gebruikers in Amsterdam, Nijmegen, Groningen, Rotterdam, Utrecht en Maastricht. Wat we horen is dat mensen vooral blij zijn dát er een toolbox is. Men vindt hem makkelijk in het gebruik. Ook zijn mensen nieuwsgierig naar wat we nog aan het ontwikkelen zijn.’ In de komende maanden worden onder meer materialen verwacht in de leerlijn zingeving/communicatie, evenals kennisclips en ‘virtual patients’. In video-interviews en ervaringsverhalen komt de patiënt zelf aan het woord: ‘Studenten leren over de behoeften die de mens achter de patiënt heeft. Dit is essentieel in onderwijs over palliatieve zorg.’

Workshops

Iedereen die betrokken is bij onderwijs aan geneeskundestudenten kan de toolbox direct gebruiken. ‘Er is een instructievideo en docenten geven aan dat meer niet nodig is om aan de slag te kunnen. Wel is er soms behoefte om te sparren over het inbedden van palliatieve zorg in een bestaand programma. Daarvoor bieden we onder meer workshops op maat aan’, aldus Westen. In november zijn er onder andere workshops in Maastricht en tijdens het Nederlandse Vereniging voor Medisch Onderwijs (NVMO) congres.

Kennis delen

Samenwerken is een kenmerk van palliatieve zorg én van het Pasemeco-project: ‘De toolbox staat of valt met het delen van kennis, met en voor faculteiten. We delen kennis en bouwen voort op kennis en goede ideeën die er al zijn.’ Westen benadrukt dat nieuwe materialen van andere Palliantie-projecten ook welkom zijn: ‘We nemen alle leermiddelen rond palliatieve zorg op die geschikt zijn voor de bachelor of master geneeskunde. Dat kan variëren van richtlijnen tot voorlichtingsmateriaal of wetenschappelijke artikelen.’

In de toekomst

Samenwerking is ook kern van het vervolg ná afloop van het project. Warmenhoven: ‘Uiteraard willen we dat onderwijsprofessionals de toolbox kunnen blijven gebruiken. We kijken hiervoor naar nieuwe kanalen, zoals Palliaweb van het Integraal Kankercentrum Nederland en we werken al samen met het ZonMw project over Optimaliseren Onderwijs Palliatieve Zorg (O²PZ). Wat betreft updates denken we aan een inhoudelijke commissie die in de toekomst materialen beoordeelt en via de toolbox deelt. Het belangrijkste is dat palliatieve zorg wordt ingebed in het onderwijs en zo een vanzelfsprekend onderdeel kan worden van de zorgpraktijk. Daar doen we het voor.’

Meer informatie

 

]]>
news-4877 Wed, 20 Nov 2019 10:31:00 +0100 ‘Palliatieve zorg moet structureel in de onderwijscurricula’ https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/palliatieve-zorg-moet-structureel-in-de-onderwijscurricula/ Het door ZonMw gesubsidieerde programma Optimaliseren Onderwijs Palliatieve Zorg (O²PZ) is met twee jaar verlengd. Het eerste jaar is succesvol afgesloten, maar er is nog veel werk aan de winkel volgens programmamanager Marijke Dericks-Issing. ‘Onze doelen zijn ambitieus, maar haalbaar’. Goede basis

Dericks-Issing: ‘Het afgelopen jaar is een goede basis gelegd om het onderwijs over palliatieve zorg verder te optimaliseren. We zijn dan ook blij met de verlenging van de subsidie, waardoor we de gemaakte plannen kunnen realiseren. Het uiteindelijke doel van ons programma is het vergroten van de kwaliteit van leven en behandeling voor zorgvragers, maar vooral om zorgprofessionals beter voor te bereiden.’

Versnipperd onderwijs

 ‘Goede palliatieve zorg kun je leren. Maar het onderwijs op dat gebied is nogal versnipperd. Daardoor hebben zorgverleners onvoldoende kennis en is voor hen niet altijd duidelijk wat palliatieve zorg is. Bij palliatieve zorg wordt vaak gedacht aan de terminale fase, terwijl het veel meer omvat. Het gaat verder dan het medische aspect. Aspecten op psychisch, sociaal en spiritueel gebied zijn voor zorgvragers meestal veel belangrijker. Daarom is het van belang om op tijd het gesprek aan te gaan over kwaliteit van leven en niet te wachten tot het laatste moment.’

]]>
news-4721 Wed, 16 Oct 2019 06:29:00 +0200 Subsidie voor (door)ontwikkeling reflectiemethodieken kwaliteitsstandaarden wijkverpleging https://www.zonmw.nl/nl/subsidies/openstaande-subsidieoproepen/detail/item/projectideeen-programma-kwaliteitsstandaarden-vv-proeftuinen-wijkverpleging/ Reflectiemethodieken kunnen wijkverpleegkundigen en -verzorgenden helpen om in de dagelijkse praktijk te handelen in de geest van kwaliteitsstandaarden. In het nieuwe programma ‘Ontwikkeling Kwaliteitsstandaarden 2019-2022: Wijkverpleging’ kunnen hogescholen, mbo-opleidingen en praktijkorganisaties in de wijkverpleging subsidie aanvragen voor het (door)ontwikkelen van reflectiemethodieken. news-4617 Fri, 20 Sep 2019 18:11:00 +0200 Kennis- en onderzoeksagenda voor praktijkgericht onderzoek naar zelfmanagement https://www.hogeschoolrotterdam.nl/globalassets/for-this-block/kennisagenda-lectorenplatform-zelfmanagement.pdf Het lectorenplatform Zelfmanagement heeft een gezamenlijke kennis- en onderzoeksagenda opgesteld voor praktijkgericht onderzoek naar zelfmanagement door hogescholen. Hoogleraren, lectoren, docenten, onderzoekers, beleidsmakers en beroepsbeoefenaren in de zorg- en welzijnssector hebben aangegeven waar de urgente vragen liggen en welke kennis er in de (nabije toekomst) nodig is om hier een impuls aan te geven. news-4592 Fri, 20 Sep 2019 15:01:20 +0200 Palliatieve zorg in opleiding geneeskunde https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/palliatieve-zorg-in-opleiding-geneeskunde/ Palliatieve zorg hoort niet alleen thuis bij huisartsen en specialisten ouderengeneeskunde. Nagenoeg elke arts krijgt in de praktijk met palliatieve zorg te maken. Dat pleit voor integratie van palliatieve zorg in de basisopleidingen geneeskunde.
'Neem bijvoorbeeld neurologen: zij behandelen en begeleiden veel patiënten met chronische – en vaak levensbedreigende – ziekten, zoals multiple sclerose (MS) of Parkinson. En denk ook aan intensivisten, die regelmatig end-of-life gesprekken voeren. In feite mag elke arts zich bij ongeneeslijk zieke patiënten afvragen wat een onderzoek of ingreep oplevert in termen van kwaliteit van leven, in plaats van zonder meer de gebruikelijke protocollen te volgen', stelt dr. Franca Warmenhoven, projectleider van Pasemeco.

Pasemeco project

De zorg rondom het levenseinde is steeds meer een expliciet onderdeel van de reguliere medische zorg. Dat impliceert dat artsen, ongeacht hun specialisme, op hun rol daarin moeten worden voorbereid. Onderzoek wijst echter uit dat dit nog onvoldoende gebeurt. Het Pasemeco project wil hier verandering in brengen en, in samenwerking met de medische basisopleidingen, palliatieve zorg integreren in de Nederlandse bachelor en master geneeskunde.  

Attitude

Palliatieve zorg vraagt aanvullende kennis en vaardigheden, en - misschien als belangrijkste - een andere attitude: studenten leren dat zij naast genezen ook een verantwoordelijkheid hebben om patiënten te begeleiden die niet beter kunnen worden. Het gaat om kwaliteit van leven én sterven, het maken van afwegingen en zorgplanningen, en het bieden van zorg passend bij de individuele patiënt en diens omgeving. Onderwijskundige en projectteamlid dr. Daniëlle Verstegen: 'Ook vanuit onderwijskundig perspectief is het beter om palliatieve zorg te integreren in het curriculum – in plaats van het toe te voegen als apart vak. Palliatieve zorg is een regulier onderdeel in de volle breedte van de zorg, laat het dan ook in al die contexten worden aangeleerd en geoefend.'

Toolbox voor onderwijs

Om de Nederlandse geneeskunde opleidingen te ondersteunen met integratie van palliatieve zorg, ontwikkelt Pasemeco een toolbox met onderwijsmaterialen. Er zijn materialen voor onderwerpen als ziekte- en symptoomgericht handelen, zorgplanning, stervenszorg, communicatie, interdisciplinair werken en meer. Onderwijsprofessionals kunnen deze toolbox, inmiddels in bètaversie, testen en gebruiken. De toolbox wordt verder ontwikkeld en aangevuld met nieuwe materialen. Ook verzorgt Pasemeco instructies en docententrainingen. Coördinator Expertisecentrum Palliatieve Zorg MUMC en verplegingswetenschapper dr. Annemie Courtens: 'Dit alles gebeurt in samenwerkingen met faculteiten en andere belanghebbenden. Zo is er afstemming met onderwijs voor verpleegkundigen en landelijk via het programma O²PZ . Via integratie in het onderwijs is goede palliatieve zorg straks écht een vanzelfsprekend onderdeel van de zorgpraktijk.'

i de Bruin, J., Verhoef, MJ., Slaets, J.P.J. et al. Perspect Med Educ (2018) 7: 325. doi: 10.1007/s40037-018-0447-4

Dit artikel staat in de nieuwsbrief Palliatieve Zorg, editie september 2019. Wilt u de nieuwsbrief ontvangen? Meld u dan aan

Meer informatie

]]>
news-4584 Thu, 19 Sep 2019 16:22:10 +0200 summer course video martijntje https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/summer-course-video-martijntje/ news-4546 Mon, 16 Sep 2019 13:17:16 +0200 Optimalisatie begint bij onderwijs: interview met Marijke Dericks Issing https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/optimalisatie-begint-bij-onderwijs-interview-met-marijke-dericks-issing/ Op 1 oktober is het Symposium Onderwijs Palliatieve Zorg, georganiseerd vanuit het programma Onderwijs en Opleiden Palliatieve Zorg (O²PZ). Programmamanager Marijke Dericks Issing vertelt waarom dit symposium zo belangrijk is. Palliatieve zorg moet eerder

Door de verbeterde behandelingen leven patiënten met een ongeneeslijke ziekte steeds langer. Het bespreken van palliatieve zorg in de laatste fase moet daarom eerder, omdat daarmee alle zorg beter aangesloten kan worden op de mens achter de patiënt. Zowel de kwaliteit van leven als de kwaliteit van de behandeling wordt daarmee verhoogd. De verbetering begint bij het optimaliseren van het onderwijs over palliatieve zorg. Dat is waar O²PZ zich hard voor maakt en wat het thema vormt van het Symposium Onderwijs Palliatieve Zorg op 1 oktober. Dit symposium is bedoeld voor o.a. docenten, beleidsmakers en ontwikkelaars in het zorgonderwijs.

Optimalisatieslag in het onderwijs

Binnen het programma O²PZ werken wij met een groep van ruim 50 mensen hard om de optimalisatieslag in het onderwijs over palliatieve zorg te maken binnen het mbo, hbo en wo. Naast dat het programma zich richt op het initiële onderwijs, is er binnen het programma ruimschoots aandacht voor het optimaliseren van bij- en nascholing en functiegerichte opleiding. Iedereen is zeer gemotiveerd, omdat wij er van overtuigd zijn dat het noodzakelijk is dat palliatieve zorg herkenbaar aan bod komt in het onderwijs. Het gaat niet alleen om het medische aspect, maar juist om de zorgvrager in zijn geheel op zowel fysiek, psychisch, sociaal en spiritueel gebied. Er zijn nog te veel zorgprofessionals die denken dat palliatieve zorg gaat om de terminale fase, terwijl het veel meer is dan dat. Daarom is het belangrijk om op tijd het gesprek met de zorgvrager aan te gaan over kwaliteit van leven en wat hij of zij belangrijk vindt. En nee, er hoeft geen volledig nieuw lespakket te komen, het bestaande hoeft slechts geoptimaliseerd te worden.

Kennis komt samen

Het symposium zien we als het moment waarop alle kennis bij elkaar komt en we elkaar kunnen inspireren. Alle opleidingsmanagers, docenten, beleidsmakers, curriculumontwikkelaars en opleidingscoördinatoren die onze missie onderschrijven, leren tijdens het symposium hoe ze de leerpraktijk of het curriculum kunnen optimaliseren. Zij krijgen handvatten die direct toepasbaar zijn. Verder zijn er voldoende mogelijkheden om met elkaar van gedachte te wisselen. Hoewel wij al in contact zijn met vele opleidingen, zijn wij altijd op zoek naar meer inzicht.

Resultaten van O²PZ

Het symposium markeert voor ons het einde van het eerste subsidiejaar. Een van de resultaten die in het symposium aan de orde komt is een doorontwikkeling van Onderwijsraamwerk 1.0 naar 2.0. Een raamwerk dat is ontwikkeld voor de afstemming van het onderwijs van zorgprofessionals in verschillende functies. Voor elk niveau zijn kennis, vaardigheden en attitudeaspecten voor palliatieve zorg beschreven. In het eerste subsidiejaar is een goede basis gelegd om in de komende twee jaar het onderwijs verder te optimaliseren.

Praktisch en inspirerend programma

Met het programmateam hebben we nagedacht over sprekers die het belang van palliatieve zorg in het onderwijs kunnen onderstrepen. Zo komen docenten aan het woord die palliatieve zorg al verankerd hebben in hun onderwijs. Zij geven tips en tricks over hun aanpak. Daarnaast vertelt gedragsbioloog Patrick van Veen hoe je een verandering teweeg brengt. Wat werkt wel en wat werkt niet? Bij het samenstellen van de workshops hebben we vooral nagedacht over praktische tools en concrete handvatten om palliatieve zorg te kunnen verankeren, zonder dat het hele curriculum omgegooid hoeft te worden. Kortom praktisch en inspirerend!

Meer informatie

 

]]>
news-4618 Mon, 09 Sep 2019 16:15:00 +0200 Tweet Kenniscentrum Zorginnovatie over Kennisbundel Zelfmanagementondersteuning https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/tweet-kenniscentrum-zorginnovatie-over-kennisbundel-zelfmanagementondersteuning/ news-4490 Fri, 30 Aug 2019 16:28:22 +0200 Succesvolle eerste editie Gender in Research Summer Course https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/succesvolle-eerste-editie-gender-in-research-summer-course/ Als onderzoeksfinancier subsidiëren we de ontwikkeling van kennis. Maar afgelopen zomer faciliteerden we juist de vráág naar kennis. Via een samenwerking tussen het Erasmus Summer Programme en Kennisprogramma Gender en gezondheid ontwikkelden we de cursus ‘Gender in Research’, voor veelbelovende (inter)nationale onderzoekers aan het begin van hun wetenschappelijke carrière.   Dat is bijzonder. Doorgaans subsidieert ZonMw universiteiten om kennis te integreren in hun onderwijs, en nu faciliteerden wij zelf het aanbod. Waar het Erasmus MC een week lang in de ochtend de deelnemers meenam in de laatste state-of-the-art kennis ten aanzien van de invloed van sekse en gender op de gezondheid van vrouwen en mannen, verzorgde ZonMw in de middagen workshops in hoe de deelnemers zelf in hun onderzoek rekening kunnen houden met biologische en sociaal-cultureel bepaalde verschillen tussen vrouwen en mannen.

Gender in Research Award

Ook streden 6 groepjes gedurende de week om een van de twee Gender in Research Awards ter waarde van 8000 euro. Met het geld van deze awards gaan de onderzoekers aan de slag om het bewustzijn rond en belang van gendersensitief onderzoek te vergroten en te benadrukken. Hoe zij dat van plan zijn te doen, mochten ze pitchen aan een beoordelingscommissie van (inter)nationale onderzoeksfinanciers. 

Een van de twee winnende groepen gaat werken aan visuele wetenschapscommunicatie over de invloed van sekse en gender op gezondheid door het gebruik van beeldverhalen. De tweede groep gebruikt de gewonnen award voor de ontwikkeling van een interactieve game die deelnemers op speelse wijze langs verschillende onderdelen van gezondheidsonderzoek leidt waar aandacht voor sekse en gender belangrijk in is. 

Fellowships  

Ook stelden we 26 fellowships beschikbaar aan talentvolle beginnende onderzoekers, zodat onder andere internationale onderzoekers makkelijker naar Rotterdam konden komen. Met succes, zelfs uit Australië arriveerde een deelnemer aan de cursus. Uiteindelijk waren 5 continenten vertegenwoordigd deze week.

Unieke samenwerking

De week was een succes, stelden Martijntje Bakker en Maryam Kavousi. Als plaatsvervangend directeur en universitair hoofddocent vertegenwoordigden zij ZonMw en het ErasmusMC en spraken in deze video over hoe ze de week ervaren hebben. ‘Waar we vaak een subsidieverstrekker-subsidieontvanger-relatie hebben, waren we nu echt samenwerkingspartners’, vertelt Bakker. Binnen deze samenwerking kon er goed gebruik gemaakt worden van elkaars expertise en netwerk. Volgend jaar wordt er opnieuw een cursus ontwikkeld tijdens het Erasmus Summer Programme  . Met de ervaring van deze eerste gezamenlijke Summer School onder de arm, kijken wij nu al uit naar een succesvolle tweede editie.
 

]]>
news-4471 Tue, 27 Aug 2019 06:54:24 +0200 Gezamenlijke besluitvorming in de klinische praktijk https://publicaties.zonmw.nl/interviewreeks-samen-beslissen/samen-beslissen-gebruik-van-rolmodellen-blijkt-een-krachtig-instrument/ Het gebruik van rolmodellen blijkt een krachtig leerinstrument bij gezamenlijke besluitvorming. Dat blijkt uit onderzoek van universitair docenten medische ethiek Anke Oerlemans en Gert Olthuis van het Radboudumc. ‘We hopen dat meer artsen zich ervan bewust worden dat zij een rolmodel zijn.’ news-4439 Mon, 26 Aug 2019 15:10:00 +0200 2 nieuwe onderwijsprojecten huisartsgeneeskunde van start https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/2-nieuwe-onderwijsprojecten-huisartsgeneeskunde-van-start/ Hoe vindt reflectie plaats in de huisartsgeneeskunde? En hoe wordt ‘skilled communication’ in praktijk gebracht en meetbaar gemaakt? Dit jaar nog starten er 2 projecten die met deze vragen aan de slag gaan. Reflectievaardigheden

Het eerste project heeft als doel de reflectieve praktijken van specialisten in opleiding verbeteren en bekijken hoe reflectievaardigheden in het curriculum kunnen worden bevorderd. Er wordt een evidence base gegenereerd hoe reflectie plaatsvindt in de praktijk van de opleiding en de werkplek van de huisarts. Dit project is naar verwachting in 2023 afrond.

Skilled communication

Het andere project gaat zich bezig houden met de theoretische onderbouwing en het operationaliseren van de skilled communication benadering in de huisartsenpraktijk. Deze benadering kan huisartsen in opleiding ondersteunen bij het communiceren met patiënten op een manier die is afgestemd op de individuele gezondheidsvraag van het consult. Dit project heeft een looptijd tot 2025.

Onderzoek van onderwijs

De projecten komen voort uit de subsidieronde Onderzoek van Onderwijs van het programma Huisartsgeneeskunde en Ouderengeneeskunde (HGOG). Binnen dit programma verzorgen we de uitvoering van onderzoek dat door SBOH wordt gefaciliteerd en gefinancierd.

SBOH

SBOH is werkgever van artsen in opleiding tot: huisarts, specialist ouderengeneeskunde, arts verstandelijk gehandicapten en arts maatschappij en gezondheid. Ook financiert SBOH deze opleidingen. Voor academisering van de opleidingen stimuleert het programma HGOG onderzoeksprojecten waarin specifiek aioto’s (artsen in opleiding tot onderzoeker) promoveren. Zij zullen de bruggenbouwers vormen tussen de opleiding, onderzoek en de praktijk.

Meer informatie

]]>
news-4472 Mon, 26 Aug 2019 08:18:00 +0200 Zelfmanagementondersteuning door verpleegkundigen https://publicaties.zonmw.nl/verpleging-en-verzorging-praktijkgericht-onderzoek-door-hogescholen/zm-doc/ Verpleegkundigen vinden het vaak moeilijk om patiënten te ondersteunen bij zelfmanagement. Hogeschool Rotterdam testte 2 instrumenten voor zelfmanagement ondersteuning in een poli voor reumatologie, een afdeling jeugdrevalidatie en een afdeling voor ouderenrevalidatie. news-4450 Thu, 22 Aug 2019 06:35:56 +0200 Betere overgang tussen intramurale zorg en thuiszorg https://publicaties.zonmw.nl/verpleging-en-verzorging-praktijkgericht-onderzoek-door-hogescholen/fit-for-practice/ Hoe kan het ziekenhuisontslag voor patiënten gestroomlijnder verlopen? In het project Fit for Practice werken beginnende en ervaren verpleegkundigen in 2 academische leerwerkplaatsen aan een betere overgang tussen intramurale zorg en thuiszorg. Projectleider Ton van den Broek en 4e-jaars hbo-verpleegkundestudent Rob Bakker delen hun ervaringen met de leerwerkplaatsen. news-4443 Tue, 20 Aug 2019 11:52:36 +0200 Duo's ondersteunen wijkbewoners met psychiatrische problemen https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/duos-ondersteunen-wijkbewoners-met-psychiatrische-problemen/ In Enkhuizen gaan ervaringsdeskundigen op huisbezoek bij huurders van Welwonen die kampen met psychiatrische problemen. Door contact van mens tot mens willen ze het isolement van deze bewoners verminderen en incidenten helpen voorkomen. Leren & participeren in de wijk in Enkhuizen

De gemeente Enkhuizen wilde zo’n 4 jaar geleden de zorg voor mensen met een ernstige psychiatrische aandoening verbeteren. Aanleiding waren enkele incidenten. Na overleg met alle zorgpartijen werd gekozen voor een klein en concreet project in de wijk, waarin ervaringsdeskundigen een rol zouden spelen, vertelt projectleider Sjaak Boon. 'We wilden niet blijven praten, maar al doende leren van de praktijk.'

Het project begon in één wijk (Oranjestraat), maar is inmiddels uitgebreid naar heel Enkhuizen. Via Welwonen zijn 24 huishoudens gekozen waar ervaringsdeskundigen langsgaan. Sinds september is in een probleemwijk een inlooppunt opgezet waar een activiteitenbegeleider werkt. Doel is vroegsignalering en participatie. Er komen ongeveer 35 bezoekers met (onder meer) psychische problemen en professionals maken er afspraken met cliënten. Komende september is er een cursus 'Mental Health First Aid' van 4 dagdelen voor welzijnswerkers en vrijwilligers.

Er is een tussenrapportage gemaakt en onlangs was een delegatie van ZonMw op werkbezoek. De 2-jarige ZonMw-subsidie loopt tot 1 maart 2020.

Lees meer over dit project

]]>
news-4163 Wed, 12 Jun 2019 09:16:12 +0200 Het belang van de samenwerkingsrelatie bij gezinshulpverlening https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/het-belang-van-de-samenwerkingsrelatie-bij-gezinshulpverlening/ Hoe beter hulpverleners erin slagen om een goede samenwerkingsrelatie met ouders te realiseren én te behouden, hoe positiever de behandelresultaten voor gezinnen zijn. Dat is één van de uitkomsten van het promotieonderzoek van Marieke de Greef, onderzoeker en (gast)docent bij de Hogeschool van Arnhem en Nijmegen en coördinerend behandelaar bij Karakter. Veel gezinnen met problemen op het gebied van opvoeding of de ontwikkeling van kinderen, krijgen opvoedondersteuning in de thuissituatie. Positieve resultaten van die hulpverlening zijn helaas niet vanzelfsprekend. Welke factoren dragen bij aan effectieve gezinshulpverlening? Gaat het vooral om de samenwerkingsrelatie, zoals ouders en hulpverleners zelf vaak aangeven? Marieke de Greef promoveerde op 22 mei 2019 aan de Radboud Universiteit Nijmegen op onderzoek naar deze vraag.

Onderzoeksresultaten

Uit haar onderzoek 'Addressing the alliance' - vrij vertaald: ‘Aandacht voor de alliantie’ - blijkt verder dat allianties beter zijn als ouders niet eerder vergelijkbare hulp ontvingen, als ouders en hulpverleners positieve verwachtingen hadden ten aanzien van de hulp, en als hulpverleners een betere band hadden met hun leidinggevende. Een goede band tussen hulpverleners en leidinggevenden blijkt bovendien bij te dragen aan betere hulpverleningsresultaten.

Toekomst

Marieke de Greef: “Aandacht voor alliantie in de hulpverleningspraktijk, vervolgonderzoek en de opleiding van (toekomstige) hulpverleners is hard nodig. Deze oproep klinkt misschien als een open deur, maar is dat allesbehalve. Aandacht voor alliantie in het dagelijks werk is nog niet vanzelfsprekend, en regelmatig slagen we er als hulpverleners ook niet in om goede banden te ontwikkelen en te behouden. Het is een complexe en onderschatte vaardigheid."

"De uitdaging die er ligt is dat we samen uitzoeken hóe hulpverleners kunnen zorgen voor een goede band met ouders. Want hulpverleners die dat voor elkaar krijgen, hebben een waardevolle vaardigheid in handen om de situatie van een grote groep gezinnen in de jeugd- en opvoedhulp te verbeteren."

Alliantie-projecten ZonMw

Marieke de Greef werkte samen met organisaties voor jeugd- en opvoedhulp aan het ZonMw onderzoeksproject 'Goede alliantie, effectievere jeugdzorg?'. Voor het maken en verspreiden van een kennisoverzicht en aanbevelingen hierover loopt er een samenwerkingsproject met 19 projectleiders en een klankbordgroep bestaande uit cliënten, professionals en vertegenwoordigers vanuit onderwijs en onderzoek.

Het doel is om te bepalen wat nu de stand van zaken is als het gaat om de kennis over alliantie en andere algemeen werkzame factoren die een rol spelen in het realiseren van effectieve hulp aan jeugdigen en gezinnen. Het is de bedoeling om zicht te krijgen op wenselijke vervolgstappen in het werkveld, onderwijs, beleid en vervolgonderzoek.

ZonMw-programma Effectief werken in de jeugdsector 

Met meer kennis kan de hulp aan kinderen en hun gezinnen effectiever worden. Voor deze kennisvergroting is het ZonMw-programma Effectief werken in de jeugdsector opgezet. Genoemde projecten zijn tot stand gekomen met financiering vanuit dit programma.

Meer weten?

]]>
news-4084 Tue, 28 May 2019 17:06:00 +0200 Kennisbundel Zelfmanagementondersteuning https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/kennisbundel-zelfmanagementondersteuning/ Wat houdt zelfmanagementondersteuning in bij mensen met diverse chronische gezondheidsproblemen? Welke kennis, houding en vaardigheden heb je daar als (aankomend) zorgverlener voor nodig? Antwoorden vind je in de Kennisbundel Zelfmanagementondersteuning. Gebruik de bundel tijdens de pilotfase (tot 1 juli) en deel je ervaring! De Kennisbundel Zelfmanagementondersteuning (pilotfase) bevat actuele kennis en leermiddelen. De nadruk ligt op hoe je het als zorgverlener in de praktijk brengt.

Voor docenten en zorgprofessionals

Vooral voor docenten mbo-hbo, zorgverleners en studenten van opleidingen in zorg en welzijn is deze kennisbundel interessant. Ook is het geschikt voor bij- en nascholing van zorgverleners in de praktijk. Denk aan:

  • Verzorgenden IG
  • Mbo-verpleegkundigen
  • Hbo-verpleegkundigen
  • Paramedici (fysiotherapie, ergotherapie, diëtetiek, etc.)
  • Medewerkers maatschappelijke zorg, social work, SPH, toegepaste psychologie  
  • Persoonlijk begeleiders

Deel je ervaring

Wil jij de kennisbundel al gebruiken? Doe dan mee aan de pilotfase (tot 1 juli 2019). Laat weten wat je er van vindt en deel je ervaringen. In september komt de definitieve versie online te staan. Iedereen die meedoet aan de pilot maakt kans op een cadeaubon van 25 euro.

Leerboek Verpleegkundige ondersteuning bij zelfmanagement

De inhoud is een bewerking van het leerboek Verpleegkundige ondersteuning bij zelfmanagement en eigen regie onder redactie van AnneLoes van Staa, Lausanne Mies en Ada ter Maten-Speksnijder.

Samenwerking

De kennisbundel is ontwikkeld door Hogeschool Rotterdam, in samenwerking met Vilans en financieel mogelijk gemaakt door ZonMw.

Tijdens de ontwikkeling is samengewerkt met experts op het gebied van zelfmanagement en zelfredzaamheid, docenten van verschillende mbo- en hbo-scholen, lectoren van het Platform Zelfmanagement, en vertegenwoordigers van Vilans, VKI, Vitale Delta en V&VN.

Meer lezen

]]>
news-3996 Wed, 08 May 2019 14:32:00 +0200 12 mei - Dag van de Verpleging https://www.zonmw.nl/nl/onderzoek-resultaten/kwaliteit-van-zorg/verpleging-en-verzorging/ Een dikke duim omhoog en een pluim voor alle verpleegkundigen! Dankzij jullie inzet, komen we samen met onderzoekers, docenten en beleidsmakers tot de juiste kennis, op de juiste plek. Niet alleen op de Dag van de Verpleging, maar het hele jaar door hebben jullie onze aandacht. Wil je meer weten over zelfmanagement of verpleegkundig leiderschap? Of benieuwd naar onderzoeksprojecten? Neem een kijkje op onze pagina Verpleging & Verzorging.