Verslagen

Eindverslag

Samenvatting
Dit item is dichtgeklapt
Dit item is opengeklapt

In de Sittardse wijk Hoogveld heeft Orbis Medisch en Zorgconcern samen met andere publiek en private partijen, zoals woningcorporaties, real estate organisaties, de basisschool, wijkbewoners etc. een nieuw en bijzonder woonzorglandschap gerealiseerd, voor alle generaties en diverse doelgroepen: Park Hoogveld. Men spreekt hier van een “brede” wijk, waarin wonen, welzijn, dienstverlening, recreatie, educatie en zorg hand in hand gaan. Zo is een uniek integraal wijkconcept ontstaan, waar jong & oud samen leven. Het centrale thema is heel eenvoudig: “mensen ontmoeten mensen” en “jong ontmoet oud”. Het blijkt dat deze aanpak leidt tot een gezonder en actiever ouder worden en intensievere participatie van ouderen in de maatschappij.

Het woon-zorgcomplex Orbis Hoogstaete heeft vanaf het begin hoog ingezet op ‘fijn wonen’ en met de komst van het Europese project ‘Co-Living’ lijkt dat op heel innovatieve wijze opnieuw duidelijk te worden.

Wat is Co-Living dan precies? Europese ouderen komen diverse uitdagingen tegen als ze hun actieve en sociale leven willen behouden. Het doel van Co-Living is om een virtuele sociale gemeenschap te creëren, waarin ouderen langer zelfstandig en actiever kunnen leven. Het project is gericht op gezonde ouderen en ouderen met lichte fysieke en psychologische problemen, die zelfvoorzienend zijn.

Met een applicatie die via een tablet-pc is op te roepen, worden bewoners van Hoogstaete geïnformeerd over activiteiten, gestimuleerd voor deelname, zich kunnen opgeven of er juist aan herinnerd worden met als ultieme doel langer zelfstandig en gezond leven. Daarnaast kan iedereen die over deze software beschikt digitaal met elkaar verbonden worden. Als ze dat zelf willen, uiteraard.

Het doel van het project Co-Living is het ontwikkelen van een Sociaal Community Netwerk (SoCo-net), waarin diverse ICT diensten gericht op de sociale interactie van ouderen worden geïntegreerd. De levenskwaliteit van ouderen wordt verhoogd door sociaal actief te blijven en sociaal isolement te verlagen.

Technologie wordt hier dus gebruikt als (mede) oplossing voor de demografische veranderingen (toename aantal ouderen, minder jongeren en kleinere arbeidsmarkt). Daarnaast is ook de betrokkenheid van de omgeving, zoals zorgpersoneel, familie, buren, partner en/of vrienden bij dit project van groot belang. Familie kan via de persoonlijke pagina’s van bewoners heel handig meekijken in welke activiteiten bewoners betrokken worden of waar ze mee bezig zijn indien de bewoners dit willen. Zo komt het voor dat een bewoonster (zonder dat ze er over verteld heeft) de vraag van haar zoon krijgt: “En mam, hoe was het bloemschikken?”

Co-Living kent veel voordelen voor de ouderen, zoals de reeds genoemde ondersteuning bij zelfstandig sociaal leven en vrienden ontmoeten, voorkomen van sociaal isolement. Andere voordelen zijn structuur voor activiteiten, het is laagdrempelig om initiatief te nemen, actiever zijn, moderne technieken leren/ ‘up-to-date’ blijven, 24 uur per dag / 7 dagen per week beschikbaar, Plug & play; eenvoudig en communicatie met vrienden en familie.

Het systeem van Co-Living richt zich helemaal op de voorkeuren van de bewoner zelf. De applicatie bestaat uit een stuk zorg & welzijn ( zoals aanbieden van activiteiten, stimuleren van deelname), ‘guidance’ (zoals een digitale helpdesk of meldingen om bewoners te herinneren aan de activiteiten) en tenslotte mobiliteit (het systeem zoekt zelf naar gedrag dat bij de persoon hoort).

 

Zo krijgen bewoners via de tablet een seintje wanneer de activiteit waarvoor ze staan ingeschreven, nadert. In deze herinnering komt een melding: ‘vergeet u niet uw bril mee te nemen?’ wanneer een wat slechtziende bewoner zich opgegeven heeft om die dag te gaan kienen. Er wordt door het systeem een connectie gelegd met de weersvoorspelling van die dag indien de activiteit buiten is: ‘De verwachting is dat het gaat regenen. Neemt u een paraplu mee?’ Het systeem houdt met alles rekening en combineert gegevens van bewoners, maar alleen wat specifiek op die persoon van toepassing is.

 

Een ander voorbeeld is de gedragsanalyse: wanneer iemand drie keer per week naar schilderles gaat en vervolgens een keer niet, dan denkt het systeem er zelf aan om een melding te geven: ‘U heeft normaal gesproken toch zeker zin om te gaan schilderen?’ Op achtergrond krijgt de activiteitenbegeleidster op haar beurt een signaal en kan oordelen: Is dit vreemd of niet? Zou er iets mis zijn? Echte innovatie dus: het systeem zoekt zelf naar ideeën waarbij gedrag steeds verder wordt geanalyseerd.

 

Resultaten
Dit item is dichtgeklapt
Dit item is opengeklapt

De voornaamste technische resultaten zijn:

• De gehele ontwikkeling is gebaseerd op de feedback vanuit de trials door de eindgebruikers;

• Ontwikkeling en implementatie van diverse services op het vlak van Care & Wellness, Guidance en Mobility Monitoring in de Co-Living software;

• 44 ouderen hebben het systeem getest en gebruikt in de testlocaties van Orbis Hoogstaete, Sittard (NL) en Trondheim Kommune, Trondheim (NO).

• Ouderen gebruiken het systeem op tablets en Smart Phones, zorgverleners op computers

• Succesvolle voortgang van de trials in beide testomgevingen met nieuwe mogelijkheden in het Co-Living systeem.

• Verbeteringen van performance van het Co-Living systeem

• Ontwikkeling van ICT services: SoCo-Net (Social Community Network) is geüpdate op basis van de uitkomsten van de trials en de privacy en beveiliging

• Het integreren van al deze services en mogelijkheden in webapplicaties voor Orbis (Nederland) en voor Trondheim (Noorwegen) beschikbaar in de Play Market voor Android.

 

Resultaten die betrekking hebben op de eindgebruikers zijn:

Op basis van de evaluatie van de resultaten kan worden geconcludeerd dat het Co-Living systeem eenvoudig in gebruik (Ease of Use) en nuttig (Usefullness) is voor ouderen om maatschappelijk actief te blijven op een (meer) zelfstandige manier.

 

De ' jongere ' groep van ouderen, die ook meer - ICT vaardigheden hebben, zijn positiever vanaf het begin. Anderen worden enthousiast na herhaalde training en begeleiding, bijvoorbeeld door studenten, door elkaar of door (klein) kinderen.

Gebruik van het Co-Living systeem leidt tot meer sociale communicatie over en weer, a) door meer deelname aan activiteiten vermeld in het Co-Living systeem maar ook b ) door gebruik van het apparaat voor andere toepassingen met betrekking tot sociale interactie activiteiten. Social media applicaties zijn eenvoudig te installeren, zodra ouderen vertrouwen krijgen in het gebruik van een smartphone of een tablet. Dit leidt tot nieuwe contacten, sociale steun en andere mensen te ontmoeten, zowel virtueel en live.

 

De beste doelgroep voor het systeem zijn ouderen tussen 65-80 jaar oud. Ze moeten het systeem gaan gebruiken terwijl nog zelfstandig wonen, maar de eerste gevoelens van isolatie en eenzaamheid ervaren als gevolg van pensionering of het verlies van hun partner.

Hiermee kan het Co-Living systeem gemakkelijk zorgen voor actief ouder worden.

Leren werken met het systeem op een hogere leeftijd ( 75 jaar oud ) vraagt meer training en bijscholing door anderen (bijvoorbeeld studenten). Ook hier is het effect van meer sociale interactie te zien, maar deze is niet volledig onafhankelijk.

 

Voor de zorgprofessional van Orbis Hoogstaete is tijdwinst gezien als een interessant resultaat als een groot aantal bewoners deelneemt.

 

De eindgebruikers is beide testomgevingen zouden graag willen doorgaan met het gebruiken van de Co-Living applicatie als onderdeel van hun dagelijks leven. Beide eindgebruikerorganisaties zijn daarom aan het kijken naar mogelijkheden om een bedrijfsmodel te realiseren waarmee het gebruik van de applicatie verlengd kan worden. In de tussentijd mogen de ouderen op de testlocaties het huidige Co-Living nog gebruiken. Bij Orbis geven we daarnaast ook nog wat nieuwe ouderen de kans om deel te nemen en hebben we de huidige deelnemende ouderen verzekerd dat ze met hun tablet van de app gebruik kunnen blijven maken. Ten slotte is er ook nog belangstelling getoond door andere eindgebruikerorganisaties in Nederland, Portugal, Cyprus en Denemarken.

 

Voortgangsverslag

Samenvatting
Dit item is dichtgeklapt
Dit item is opengeklapt

Het belangrijkste doel van dit project is de ontwikkeling van een ICT-gebaseerde Virtual Collaborative Social Living Community voor ouderen (Co-Living). Zodat het onafhankelijke en actieve leven van ouderen in hun eigen omgeving gestimuleerd en verlengd wordt door middel van verbetering van de sociale interactie tussen ouderen. Wat positief bijdraagt aan hun welzijn. Co-Living is gebaseerd op een innovatief ‘Social Community network’ (SoCo-net), welke verschillende mobiele draadloze ICT gebaseerde diensten integreerd betreffende de sociale interactie van ouderen in de categorieën Care& Wellness, Guidance and Mobility monitoring. De Co-Living oplossing zal het succesvol ontwikkeld IST FP6 mPower open source middleware platform1 (http://sourceforge.net/projects/free-mpower/) gebruiken en opschalen om van toepassing te zijn in het veld van de sociale interactie tussen ouderen. De verwachte time-to-market voor Co-Living is 2 tot 3 jaar na het project.

 

De doelgroep van Co-Living is de grote groep van gezonde ouderen of ouderen met lichte fysieke of psychische gezondheidsproblemen die zelfvoorzienend zijn, in staat zijn zichzelf te verplaatsen en nog actief zijn. Ze vinden plezier in het krijgen van hulp of stimulatie om actief deel te nemen aan hun omgeving. Het doel van het kiezen van de specifieke doelgroep is om te voorkomen, of tenminste het risico verlagen, dat zij de meeste tijd thuis zitten vanwege meerdere (fysiek, psychisch, psychosociaal en cultureel) redenen naarmate ze ouder worden. Twee use cases zijn geselecteerd voor Co-Living, waar ouderen zo onafhankelijk en actief mogelijk kunnen leven: een ’Living Village’ en de (fysieke) buurt van hun thuisomgeving in een gemeenschap. Twee pilots, in Nederland en Noorwegen, die de twee verschillende use cases weergeven, zullen uitgevoerd worden. In deze twee pilots zal de oplossing van Co-Living worden geëvalueerd en gevalideerd betreffende sociale, economische en psychische dimensies.

 

Co-Living komt overeen met de specifieke eisen voor de tweede AAL call omdat het het welzijn van de ouderen door middel van het bevorderen van sociale interactie wil verbeteren door ontwikkeling van ICT gebaseerde oplossingen. De voorgestelde oplossing voorziet in nauwe inter-persoonlijke, betekenisvolle en positieve relaties en deelname aan de maatschappij tijdens het ouder worden. Hiermee wordt psychosociale achteruitgang en maatschappelijke uitsluiting voorkomen of tenminste verminderd. Het plaatst de ouderen in het midden van de diensten.

 

Resultaten
Dit item is dichtgeklapt
Dit item is opengeklapt

Het Co-Living systeem is in een pre-trial geïntroduceerd aan 11 gebruikers te weten 5 ouderen in Orbis Hoogstaete (Nederland) en 6 in Trondheim (Noorwegen) in december 2011. Gegevens over cliëntkenmerken, zoals leeftijd, geslacht, ICT-vaardigheden en het niveau en de manier van actief ouder worden, werden verzameld. Deze gegevens werden gemeten met een korte vragenlijst, met behulp van gesloten vragen met een 5-punts Lickert-schaal voor antwoorden. De 11 gebruikers bestaan uit zowel mannen (n = 5) als vrouwen (n = 6). Hun gemiddelde leeftijd is 76,3 jaar (variërend tussen 64 tot 86 jaar). Tijdens deze pre-trial zijn ook de eerste screenshots getoond om feedback te verzamelen van potentiële gebruikers van de Co-Living. Deze resultaten zijn van groot belang om het systeem aan te passen aan de voorkeuren van de gebruiker.

Voor de zorgprofessionals is informatie over de huidige manier van werken verzameld bij 11 respondenten, 8 uit Nederland (7 zorgprofessionals en 1 activiteitenbegeleidster), en 3 uit Noorwegen (allen ergotherapeuten). Daarnaast zijn de vragen over de screenshots van de professionals betreffende lay-out, functionaliteit en volgorde van de schermen beantwoord door 13 personen, 5 uit Noorwegen en 8 uit Nederland.

 

In januari 2012 zijn de gebruikers gestart met het gebruik van de eerste functionaliteiten van het Co-Living systeem. Ouderen in Nederland maken gebruik maken van een tablet, ouderen in Noorwegen van een smartphone.

Na zes weken gebruik, is een officiële evaluatie uitgevoerd met behulp van een gevalideerde en betrouwbare vragenlijst, de TAM (Technology Acceptance Model, Davis, 2001). In het algemeen is het gebruiksgemak (Ease of Use) van het Co-Living systeem positief geëvalueerd, de Noorse ouderen evalueren het systeem meer positief dan de Nederlandse deelnemers. Dit kan worden gerelateerd aan hun ICT-vaardigheden op voorhand.

Het waargenomen nut (Perceived Usefulness) van het Co-Living systeem is ook positief beoordeeld door de gebruikers van beide testbed locaties.

Door het Co-Living systeem zijn ouderen beter geïnformeerd over de activiteiten en participeren meer. Ze vinden vooral de herinnering service erg prettig. In Trondheim zien we ouderen nieuwe vrienden maken via het systeem, beginnen ze hun eigen activiteitgroepen te maken en maken ze gebruik van elkaars vaardigheden. Voor de ouderen van Orbis is het gebruik van de smartphone te complex, het gebruik van de tablet was de oplossing, de ouderen participeren meer en zijn actiever, ze nodigen elkaar uit voor activiteiten en zijn erg gesteld op hun apparaat. Voldoende tijd om de ouderen te trainen in de omgang met het apparaat en het systeem is erg belangrijk. In Nederland werden ook studenten gebruikt om ouderen te trainen (jong ontmoet oud).

 

Gedurende het jaar zijn de functionaliteiten van het systeem geüpdate en nieuwe functionaliteiten aan het systeem toegevoegd. Deze nieuwe functionaliteiten zijn geïntroduceerd aan de ouderen. Naast het gebruik van de TAM vragenlijst is er een continu proces van feedback van de ouderen en zorgprofessionals om het systeem te verbeteren.

 

Het aantal deelnemers wordt nu uitgebreid tot 20 ouderen per testbed (40 in totaal). In Nederland is nu ook de familie betrokken bij het Co-Living systeem.

 

Geen samenvatting beschikbaar.

Naar boven
Direct naar: InhoudDirect naar: NavigatieDirect naar: Onderkant website