Verslagen

Eindverslag

Samenvatting
Dit item is dichtgeklapt
Dit item is opengeklapt

Obesitas is een groot probleem. Het zorgt voor een hogere kans op fysieke en psychologische klachten en op chronische ziekten. Hoewel het probleem simpel op te lossen lijkt (“minder eten, meer bewegen”), komt hier meer bij kijken. Wij hebben een innovatief beweegprogramma voor jongeren met overgewicht ontwikkeld dat op scholen toepasbaar is. Wij gaan uit van waar jongeren goed in zijn en wat ze leuk vinden, in een beweegprogramma met kracht-gerelateerde en motivationele aspecten. Obese jongeren hebben meer lichaamsmassa en daarmee meer spiermassa. Hierdoor zijn ze sterker dan dunnere leeftijdsgenootjes. Ze zijn beter in kracht- dan in conditie-gerelateerde inspanningen en vinden dat leuker. Krachttraining zullen de verhouding tussen spier en vet verbeteren waardoor de stofwisseling ook verbetert en lange termijn gezondheidseffecten haalbaar zijn. Ons programma leidde tot verbeterde lichaamssamenstelling en minder afname in fysieke activiteit.

Resultaten
Dit item is dichtgeklapt
Dit item is opengeklapt

We hebben 1) een preventieprogramma ontwikkeld voor jongeren met overgewicht en obesitas 2) een literatuuronderzoek en cross-sectionele studies uitgevoerd om te onderzoeken of onze ideeën juist waren en 3) we hebben de effectiviteit onderzocht van een gecombineerde kracht- en motivatie interventie op scholen waarin we 4) hebben laten zien dat deze interventie effecten had op gezondheid: We vonden significante verschillen tussen de groepen in lichaamssamenstelling en fysieke activiteit ten gunste van de interventiegroep: jongeren op de interventiescholen kregen een gezondere lichaamssamenstelling en namen minder af in fysieke activiteit dan op de controlescholen.

 

Voor het programma hebben we een inspiratieboek voor krachtinspanningen en een werkboek voor de motivatie interventie ontwikkeld.

 

Samenvatting van de aanvraag

Samenvatting
Dit item is dichtgeklapt
Dit item is opengeklapt

Achtergrond| Overgewicht bij jongeren is een groot en groeiend probleem; het verhoogt het risico op chronische ziekten en draagt bij aan een verminderd psychologisch welzijn. De huidige beweeginterventies bij jongeren zijn tot nu toe niet effectief op lange termijn. In dit project wordt op zowel biologische als psychologische basis een interventie ontwikkeld waarbij de focus ligt op kracht. Door een grotere vetvrije massa hebben jongeren met overgewicht over het algemeen meer kracht dan jongeren zonder overgewicht. Hierdoor zijn ze beter in krachtgerelateerde inspanningen en vinden ze deze mogelijk ook leuker dan conditiegerelateerde inspanningen. Onze hypothese is dat krachtgerelateerde training leidt tot een toename van vetvrije massa en daarmee ook een verhoogde stofwisseling. Dit stimuleert op de korte termijn de motivatie om fysiek actief te zijn en leidt op lange termijn tot gezondheidswinst.

 

Doelen| Het doel van deze studie is om de lichaamssamenstelling van jongeren (12-18 jaar) met overgewicht of obesitas te verbeteren met behulp van een krachtgerichte fysieke interventie op maat in combinatie met een laagdrempelige motivationele interventie. Secundaire doelen zijn om een meer positieve attitude voor krachtgerelateerde training te bewerkstelligen en de motivatie te verhogen om deel te nemen aan fysieke activiteit, waardoor ze in het algemeen fysiek actiever worden.

 

Studie| In een gerandomiseerde klinische trial (RCT) testen we de effecten van een gecombineerde fysiologische en psychologische interventie op lichaamssamenstelling, kracht, fitheid, lichamelijke activiteit, de associaties die jongeren hebben met sport en hun motivatie. De jongeren in deze studie participeren aan het multidisciplinaire zorgprogramma van COACH, AZM (Center of Obese Adolescents & Children’s Health care, zorgcentrum binnen het Academisch Ziekenhuis Maastricht), waar zij verzekerde zorg ontvangen. Als onderdeel daarvan wordt weliswaar een beweegadvies gegeven maar een op maat gesneden effectief beweegprogramma ontbreekt nog.

Als eerste gaan we een aantal assumpties over impact en attitude ten aanzien van fysieke inspanning bij jongeren met overgewicht empirisch toetsen. Vervolgens identificeren en ontwikkelen we bruikbare krachtgerelateerde activiteiten, waarna we deze optimaliseren voor en met de jongeren zelf. Met deze kennis ontwikkelen we de optimale krachttraining en testen die in een pilotstudy. De belangrijkste uitkomstmaten zijn hier lichaamssamenstelling en kracht.

Tegelijkertijd bestuderen we de psychologische determinanten van beweeggedrag. Met behulp van focusgroep interviews onderzoeken we in een determinantenstudie de attitudes en waarden ten aanzien van fysieke activiteit. Door middel van vragenlijsten en impliciete associatietaken (computertaken waarmee onbewuste associaties -voorkeuren- worden gemeten) meten we de bewuste en onbewuste associaties met sporten, niet sporten, krachtgerelateerde sport en conditiegerelateerde sport. Als laatste ontwikkelen we een motivationele interventie die we testen in een pilotstudy om zo de voorkeur voor krachtgerelateerde inspanningen en de motivatie tot sporten in het algemeen te verhogen. De belangrijkste uitkomstmaten zijn hier motivatie en associaties die de jongeren hebben met sport.

Uiteindelijk integreren we de fysiologische en psychologische ontwikkelingen in een interventie strategie waarvan we in de RCT de effectiviteit bestuderen.

 

Partners en valorisatie| Dit innovatieve, multidisciplinaire project is ingebed in COACH, AZM. Met ruim 150 jongeren met overgewicht of obesitas en twee nieuwe deelnemers per week is COACH de belangrijkste praktijkinstelling voor de beoogde doelgroep. Binnen het MUMC-MOVE netwerk kan in samenwerking met regionale partners en de andere LOSO-partners onze aanpak, indien effectief worden toegepast op een breder publiek: overgewicht en obesitas op middelbare scholen, en mogelijk ook bij mensen met een fysieke of mentale beperking in combinatie met obesitas. Verder past dit project ook perfect in Eatwell (http://www.um-eatwell.nl); een interfacultair initiatief van Maastricht University met externe regionale partners om een gezonde voeding en leefstijl te promoten ter preventie van overgewicht en obesitas. Het sluit aan bij het strategisch programma 2010-2015 van het AZM ‘Heel de Mens’ met een belangrijk accent op preventie en bij het Living Lab Limburg© op de Maastricht Health Campus, dat probeert een doorbraak te bereiken in vroege detectie, preventie en gepersonaliseerde behandeling in de gezondheidzorg en daarmee aansluit bij het topsectorenplan Life Science&Health. Voor valorisatie zijn naast COACH ook andere samenwerkende obesitasklinieken, de GGD, JGZ, FysioMaatwerk (een keten van fysiotherapeuten), middelbare scholen in en rond Maastricht en Maastricht Instruments betrokken. Toekomstige partners zijn onder andere ALO’s, NOC-NSF, centra voor geestelijke gezondheid en het Nederlands Instituut voor Sport en Bewegen(NISB).

Naar boven
Direct naar: InhoudDirect naar: NavigatieDirect naar: Onderkant website