Verslagen

Eindverslag

Samenvatting
Dit item is dichtgeklapt
Dit item is opengeklapt

Mentorprogramma’s gericht op leidinggevenden zijn een veelbelovende strategie om kwetsbare medewerkers te begeleiden naar een duurzame arbeidsplaats. Verschillende studies hebben aangetoond dat medewerkers uit kwetsbare groepen bij uitstek gebaat zijn bij dagelijkse begeleiding op de werkvloer. Hierbij is het nodig dat een leidinggevende zich kan inleven in zijn/haar collega en begrip kan opbrengen waarom deze collega soms iets meer tijd nodig heeft, of een minder hoge target heeft dan andere collega’s. Mentorwijs is een training die leidinggevenden beoogt te versterken in het begeleiden van kwetsbare medewerkers op de werkvloer.

Het ontbreekt in deze trainingen echter vaak nog aan een goede beschrijving van de gebruikte methodieken, een solide theoretische onderbouwing en inzichten in de effectiviteit. Dat geldt ook voor de training Mentorwijs, een training die jobcoaches/trainers van Werkzaak Rivierenland geven aan leidinggevenden van reguliere bedrijven. Op dit moment zijn circa 120 leidinggevenden uit allerlei bedrijven getraind volgens Mentorwijs, en de belangstelling voor de training groeit. Doel van dit onderzoeksproject is het ontwikkelen van een systematische beschrijving van de training Mentorwijs, in de vorm van een handboek.

Om te komen tot een beschrijving van Mentorwijs hebben we wetenschappelijke literatuur geraadpleegd met betrekking tot vergelijkbare trainingen en hebben we gezocht naar succes- en faalfactoren van duurzame plaatsingen van mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt en de rol daarbij van leidinggevenden. Daarnaast zijn experts geïnterviewd over de vraag wat zij zien als werkzame elementen voor de training. Hiertoe hebben we gesproken met wetenschappers, betrokken trainers, leidinggevenden en werknemers met een kwetsbare arbeidsmarktpositie. Alle input uit de literatuur en expertraadpleging is vervolgens verwerkt in de methodiek beschrijving van Mentorwijs. Tenslotte is een werksessie georganiseerd voor een brede groep stakeholders. Deze werksessie heeft geresulteerd in een disseminatieplan voor de training Mentorwijs. Dit plan bevat ook aanbevelingen voor de aanpak van een procesevaluatie en onderzoek naar de effecten.

Het project heeft de volgende eindproducten opgeleverd:

• een handboek voor de training Mentorwijs;

• een factsheet waarin de belangrijkste informatie over Mentorwijs samengevat wordt;

• een PowerPoint met daarin de opbrengsten van de literatuur- en expertraadpleging;

• een disseminatie plan.

 

Resultaten
Dit item is dichtgeklapt
Dit item is opengeklapt

Mentorwijs is een training die zich richt op leidinggevenden van kwetsbare medewerkers in reguliere arbeidsorganisaties. Het doel van de training Mentorwijs is het ontwikkelen en versterken van specifieke kennis, houding en vaardigheden die nodig zijn voor de begeleiding van kwetsbare medewerkers op de werkvloer.

Medewerkers met een afstand tot arbeidsmarkt worden hierbij gedefinieerd als…

• mensen met een (licht) verstandelijke beperking;

• psychisch kwetsbare mensen;

• mensen met een lichamelijke handicap;

• mensen met onvoldoende opleiding of een leerachterstand;

• langdurig werkzoekenden.

 

Goede begeleiding is onmisbaar voor kwetsbare medewerkers, willen zij voor een langere periode aan het werk blijven. Kwetsbare werknemers hebben namelijk meer moeite met het vasthouden van werk, onder andere door negatieve attitudes en percepties van collega’s (Paez & Arendt, 2014) en omdat werkgevers weinig kennis hebben van kwetsbare groepen en de begeleiding die zij nodig hebben (Kaye et al., 2011).

 

De training Mentorwijs beoogt leidinggevenden toe te rusten voor de begeleiding van kwetsbare medewerkers. Meer concreet gaat het hierbij om:

1. kennis, bijvoorbeeld over psychische beperkingen en de gevolgen voor functioneren in het werk;

2. een juiste houding ten aanzien van de kwetsbare medewerker en het team, bijvoorbeeld door aandacht te hebben voor signalen dat iets niet goed gaat, of door betrokken te zijn bij de medewerker;

3. vaardigheden hebben om bijvoorbeeld beperkingen te kunnen vertalen naar werkaanpassingen en vervolgens die werkaanpassingen kunnen realiseren, het kunnen creëren van ontwikkelmogelijkheden, goed kunnen observeren en communiceren, en aanspreekpunt kunnen zijn op de werkvloer.

 

Het verwachte resultaat van Mentorwijs is dat de leidinggevende op een adequate manier kwetsbare medewerkers kan begeleiden. Deze begeleiding op de werkplek levert de volgende uitkomsten voor de kwetsbare werknemer zelf:

• integratie en acceptatie van de medewerker in het team van medewerkers;

• tevredenheid en productiviteit van de medewerker op de werkplek;

• een volwaardige plaats voor de medewerker in het team.

 

Doel van het project is ontwikkelen van een systematische beschrijving van de training Mentorwijs. Het handboek maakt de training toegankelijk en overdraagbaar naar de genoemde partijen die hun ‘werkgeversdienstverlening’ aan bedrijven willen professionaliseren. In het handboek (digitaal beschikbaar) worden ook de randvoorwaarden voor de toepassing van de training beschreven en de eisen die gesteld worden aan de trainer (in het kader van de borging van de kwaliteit).

We hebben in het handboek de volgende werkzame bestanddelen geïdentificeerd van Mentorwijs: .

• het stimuleren van een inclusief werkklimaat;

• het vergroten van het begrip en kennis over mogelijke beperkingen of problemen van de doelgroep;

• nadruk leggen op de kwaliteiten en competenties van de medewerker in plaats van diens beperkingen;

• het creëren van leerrijk werk en/of opleidingsmogelijkheden voor de medewerker;

• het bevorderen van de autonomie van de medewerker;

• het bevorderen van een transformationele leiderschapsstijl, dat wil zeggen de werknemer vertrouwen geven, compassie tonen, aandacht geven, motiveren en de werknemer stimuleren om zelf beslissingen te nemen.

 

Het project heeft de volgende eindproducten opgeleverd:

1. een handboek waarin:

• de training Mentorwijs systematisch en onderbouwd beschreven wordt;

• de huidige training verrijkt is met nieuwe inzichten uit de literatuur en de expertraadpleging;

• de succes- en faalfactoren van Mentorwijs;

• de randvoorwaarden beschreven worden voor het geven van de training en de eisen die gesteld worden aan de trainer (in het kader van de borging van de kwaliteit).

 

2. een factsheet waarin de belangrijkste informatie over Mentorwijs samengevat wordt;

3. een PowerPoint met daarin de opbrengsten van de literatuur- en expertraadpleging;

4. een disseminatie plan.

Samenvatting van de aanvraag

Samenvatting
Dit item is dichtgeklapt
Dit item is opengeklapt

PROBLEEMDEFINITIE

De sleutel tot een succesvolle inclusieve arbeidsmarkt ligt mede in handen van werkgevers (Blonk et al, 2015). Plaatsing leidt niet zonder meer tot een duurzaam resultaat en versterking van de duurzame inzetbaarheid van de werkzoekende. Uit diverse onderzoeken blijkt dat begeleiding door de werkgever is cruciaal voor een duurzame arbeidsrelatie. Deze begeleiding vraagt om specifieke leidinggevende kwaliteiten. Mentorprogramma’s gericht op leidinggevenden zijn een veelbelovende strategie om de begeleiding van medewerkers uit kwetsbare groepen concreet vorm te geven. In de praktijk wordt de inzet van Mentorprogramma’s hier en daar al toegepast. Het ontbreekt in deze programma’s echter vaak nog aan een goede beschrijving van de gebruikte methodieken, een solide theoretische onderbouwing en inzichten in de effectiviteit. Dat geldt ook voor de training Mentorwijs. Dit is een training die jobcoaches/trainers van Werkzaak Rivierenland geven aan leidinggevenden van reguliere bedrijven.

 

DE TRAINING MENTORWIJS

Het doel van de training Mentorwijs is het ontwikkelen van specifieke kennis en vaardigheden bij leidinggevenden die nodig zijn om medewerkers (cliënten van Werkzaak die zijn geplaatst) goed te kunnen begeleiden. Jobcoaches/trainers van Werkzaak hebben de afgelopen jaren ongeveer 120 leidinggevenden getraind met Mentorwijs. De belangstelling voor Mentorwijs van bedrijven die cliënten van de Werkzaak plaatsen, groeit.

 

RELEVANTIE

Werkzaak is de nieuwe organisatie op het gebied van Werk & Inkomen in Rivierenland. Negen gemeenten in Rivierenland, LANDER werk & participatie en het Werkgevers Adviespunt Rivierenland (WAP) hebben hun krachten gebundeld. Gestaag wordt gebouwd aan de nieuwe organisatie, waarin verschillende ‘bloedgroepen’ van professionals bij elkaar komen. Voor Werkzaak is nu het momentum te stoppen met niet-kansrijke interventies en interventies die wel kansrijk zijn te onderbouwen met werkzame bestanddelen. Zo zet Werkzaak haar ambitie kracht bij om het handelen van de uitvoering te baseren op evidence based interventies. Vanuit deze behoefte leeft bij Werkzaak de kennisvraag hoe de training Mentorwijs onderbouwd kan worden met bewezen effectieve bestanddelen, dan wel met bestanddelen waarvan aangenomen mag worden dat ze werken.

 

DOELEN

Mentorwijs is bedoeld om - via professionals van gemeenten/SW-bedrijven/re-integratiebedrijven - een gedragsverandering bij de deelnemers/leidinggevenden tot stand te brengen en bij hen competenties te ontwikkelen die relevant zijn voor een doelgerichte begeleiding aan medewerkers met een afstand tot de arbeidsmarkt, afgestemd op de belemmeringen en mogelijkheden. Een grove screening van de training, laat zien dat Mentorwijs zich in het eerste ontwikkelstadium bevindt. Dit betekent dat we in dit project de prioriteit leggen bij een goede beschrijving, en daarna de eerste stappen zetten in de richting van een goede onderbouwing (ontwikkelstadium 2 samenwerkingsverband Erkenning van Interventies).

 

PLAN VAN AANPAK

Het project bestaat uit vijf fasen en heeft een looptijd van zes maanden (juni-december 2016).

(1) Voorbereidingfase: startbijeenkomst van de projectgroep en een eerste beschrijving van Mentorwijs.

(2) Expertraadpleging en literatuuronderzoek: de uitkomsten leggen we vast in een Powerpointrapportage en de eerste beschrijving van Mentorwijs wordt aangevuld met de inzichten van deze fase.

(3) Begeleiding focusgroepen. De uitkomsten van fase 2 vormen de opmaat voor deze fase. TNO begeleidt vier focusgroepen: een met jobcoaches/trainers, een met leidinggevenden, een met medewerkers met beperkingen en een gezamenlijk bijeenkomst met trainers en leidinggevenden. De uitkomst van de ene focusgroep vormt de input voor de volgende focusgroep. Het primaire doel is het verzamelen van verschillende perspectieven rondom het leidinggeven aan medewerkers met een afstand tot de arbeidsmarkt.

(4) Definitief maken handboek en concept-Powerpointrapportage.

De training Mentorwijs wordt beschreven in de vorm van een Handboek. De concept-rapportage bevat een korte en bondige beschrijving van de aanpak van het project en de antwoorden op de onderzoeksvragen.

(5) Voorbereiden en begeleiden werksessie en opstellen eindversie Powerpointrapport.

De projectgroep leden organiseren een Werksessie voor een brede groep stakeholders. De werksessie resulteert in een disseminatieplan. Op basis van inzichten die naar voren komen tijdens de Werksessie legt TNO de laatste hand aan de Powerpointrapportage. Deze bevat ook aanbevelingen voor de aanpak van een procesevaluatie en onderzoek naar de effecten.

 

RESULTATEN

Tot de projectresultaten behoren (1) een eindrapportage in Powerpoint (inclusief managementsamenvatting), (2)een Handboek Mentorwijs (volgens het format ‘Hoe schrijf ik een handboek’ van Booijink et al, 2012) en (3) een kennisdisseminatieplan met een beschrijving van de wijze waarop het eindrapport en het Handboek worden verspreid.

Naar boven
Direct naar: InhoudDirect naar: NavigatieDirect naar: Onderkant website