Verslagen

Samenvatting van de aanvraag

Samenvatting
Dit item is dichtgeklapt
Dit item is opengeklapt

Het doel van dit project is om bottom-up aanpakken voor de gezonde leefomgeving beter te faciliteren en ondersteunen in gemeentelijk beleid. Structurele borging en financiering van bottom-up aanpakken is een probleem voor zowel bewonersinitiatieven als gemeenten en staat een gezonde leefomgeving in de weg, met name voor burgers in een kwetsbare positie.

 

Dit project zoekt antwoord op de volgende vraag: wat zijn kansrijke ingangen om bottom-up aanpakken voor de gezonde leefomgeving structureel te faciliteren en ondersteunen in gemeentelijk beleid? Dit doen we door te leren uit beleids- en praktijkervaringen rondom bottom-up aanpakken voor en door burgers met een kwetsbare positie en voor een gezonde leefomgeving. Het project focust zich daarbij op de wijken Presikhaaf (Arnhem), Beatrixpark (Ede) en De Nude (Wageningen).

 

De doelgroep binnen dit project zijn burgers in een kwetsbare positie, zoals mensen met een lage sociaal economische status. Zij leven in minder goede gezondheid, hebben vaker last van chronische klachten en hebben een verminderde participatie in de samenleving. De gezonde wijk staat in dit project centraal, omdat de omgeving (zowel sociaal als fysiek) bepalend is voor gezondheid. Er wordt tot nu toe weinig aandacht geschonken aan de positieve invloed van de leefomgeving op gezondheid en inclusiviteit. Passend bij de nieuwe nota van VWS, kiest dit project ervoor om het gezondheidspotentieel van inwoners in een kwetsbare positie centraal te stellen. Via participatief actieonderzoek gaan we op zoek naar wat de wijk en haar inwoners voorhanden hebben om aan een leefbare, veilige, aantrekkelijke en sociale, kortom, een gezonde wijk te bouwen.

 

Vaak staan beleidsmedewerkers of geopperde initiatieven ver af van de situatie van mensen met een lage SES, waardoor deze interventies niet aansluiten op de behoeften, mogelijkheden of wensen van de doelgroep. Door ervaringen over wat werkt in de wijk te vergaren en te delen kunnen bottom-up aanpakken zich versterken en kan effectiever beleid neergezet worden. Samen komen we tot een aanpak waarin de burgers meer kansen hebben om tot een gezonde en participatieve omgeving te komen. De wijkregisseur, beleidsmaker of onderzoeker neemt een faciliterende, aanjagende, observerende en ondersteunende rol aan.

 

Nationale en lokale beleidskaders voor een gezonde omgeving bestaan (Landelijke Nota Gezondheidsbeleid, Preventieakkoord, Nationale Omgevingsvisie), maar op gemeentelijk niveau kan de uitvoeringspraktijk beter. Inzetten op gezondheidsbevordering in de wijk vraagt om een aanpak op verschillende niveaus (van inwoner tot wijk en gemeente) die domein overstijgend is (zowel sociale als fysieke omgeving). Ambtenaren en bestuurders hebben niet altijd de juiste handvatten of werkkaders om met ideeën van burgers of participatief vergaarde data aan de slag te gaan. Daarnaast staan gemeentelijke budgetten onder druk, waardoor structurele inbedding van succesvolle bottom-up aanpakken moeizaam gaat.

 

In dit project willen we dit gedeelde probleem, met zowel bewonersinitiatieven als gemeenten als probleemeigenaar, aanpakken door middel van actieonderzoek in vijf stappen:

1. Inventarisatie van gemeentelijk beleid voor burgers in een kwetsbare positie en van bottom-up aanpakken in de wijk die bijdragen aan een gezonde leefomgeving

2. Per wijk in kaart brengen hoe het gezondheidsbeleid zich vertaalt naar de praktijk

3. Asset mapping met bewoners om kansen te identificeren voor de gezonde wijk

4. Integratie van deze resultaten tot best practices

5. Best practices bespreken met bewoners en gemeenten om samen te leren en ideeen te vormen over hoe bottom-up aanpakken beter kunnen worden ingebed in beleid

 

Hierbij zijn de focusthema’s Burger aan Zet en Infrastructuur en Governance. Leren van, met en tussen bewoners, bottom-up aanpakken, praktijkpartners en gemeenten staat centraal.

 

Het projectconsortium met een sterke vertegenwoordiging van bewoners (Vitanos, Thuis Wageningen, Huis van de Wijk de Nude, Buurtcomité Beatrixpark), organisaties met expertise op het gebied van betrekken van inwoners (Zorgbelang Inclusief, Pharos, IVN) en het delen van kennis op ambtelijk en praktijkniveau (VGGM, Pharos, Academische Werkplaats), gecombineerd met regionale samenwerkingspartners (Regio Foodvalley, Alliantie Voeding in de Zorg), kennisinstellingen (WUR, Academische Werkplaats) en drie gemeenten met gelijke ambities maar met verschillende aanpakken, is zeer geschikt om de thema’s Burger aan zet en Infrastructuur en governance dichterbij elkaar te brengen.

 

Naar boven
Direct naar: InhoudDirect naar: NavigatieDirect naar: Onderkant website