Verslagen

Eindverslag

Samenvatting
Dit item is dichtgeklapt
Dit item is opengeklapt

Terugval is een groot probleem voor rokers die stoppen met roken. Huidige terugvalpreventieprogramma’s blijken echter maar weinig effectief in het voorkomen van terugval. Dit project had als doel om meer inzicht te krijgen in de factoren die terugval voorspellen en om twee terugvalpreventie programma's te ontwikkelen en uit te testen. De belangrijkste concepten in dit project waren a. actieplannen en b. impliciete cognities.

 

STUDIE 1: dit was een Delphi studie onder experts (47 onderzoekers en 61 stoppen met roken coaches) met als doel om de ideeën en meningen van de experts met betrekking tot de factoren die terugval voorspellen, effectieve terugvalpreventie en de rol van actieplannen en impliciete cognties in beeld te brengen.

 

STUDIE 2: dit was een quasi-experimenteel onderzoek met als doel om inzicht te krijgen in de factoren die terugval voorspellen bij rokers die gemotiveerd zijn om te stoppen met roken. In deze studie werden twee groepen vergeleken a. rokers die middels stoppen met roken cursus probeerden te stoppen met roken (N=57) en b. rokers die individueel probeerden te stoppen met roken (N=64).

 

STUDIE 3: dit was een experimenteel onderzoek met drie condities 1. controle conditie met alleen vragenlijsten, 2. advies-op-maat programma gecombineerd met zes planningsopdrachten (actieplannen (AP) programma), 3. hetzelfde als het AP programma inclusief elf feedback momenten na de stoppoging (AP-plus (AP+) programma). Deze studie had als doel om de effectiviteit van het AP en het AP+ programma te vergelijken met de controle conditie op de zes (N=617) en twaalf maanden (N=443) nameting.

 

STUDIE 4: dit was een experimenteel onderzoek met twee condities 1. een aandachtshertraining, 2. een controle conditie (placebo training met alleen metingen). De aandachtshertraining is gebaseerd op de Visual Probe Task en had als doel om de aandacht die rokers hebben voor rokengerelateerde stimuli weg te training. De placebo training bestond enkel uit metingen. Deze studie was bedoeld om de effectiviteit van de training in vergelijking met de controle conditie in beeld te brengen.

Resultaten
Dit item is dichtgeklapt
Dit item is opengeklapt

Dit project resulteerde in een aantal bevindingen met betrekking tot de factoren die terugval voorspellen en de effetiviteit van de advies-op-maat programma's en de aandachtstraining. Hieronder worden de resultaten per studie opgesomd.

 

STUDIE 1: deze studie resulteerde in een overzicht van de opinies van experts die in theorie met rokers werken (onderzoekers) en experts die in de praktijk met rokers werken (coaches). De belangrijkste resultaten waren dat er zowel onder de onderzoekers als onder de coaches veel consensus is met betrekking tot factoren die al in de literatuur geindentificeerd zijn als belangrijk in het process van terugvalpreventie (zoals self-efficacy), maar ook met betrekking tot nieuwere concepten (zoals planningstrategien).

 

STUDIE 2: Uit de resultaten bleek dat de zelfstandige stoppers met een terugval percentage van 91.5% na drie maanden significant meer uitval vertoonden dan de groepsstoppers (67.3% uitval na drie maanden). Verder bleek dat een lage self-efficacy of de voormeting tot meer terugval op de 1 en 3 maanden meting leidde. Tot slot, bleek een gebrek aan planning terugval bij de groepsstoppers te voorspellen, maar niet bij de zelfstandige stoppers.

 

STUDIE 3: Uit deze studie kwam naar voren dat een advies op maat programma in combinatie met planningsopdrachten effectief is in het bevorderen van abstinentie op de twaalf maanden nameting. Bovendien, lijkt er zowel op de zes als op de twaalf maanden nameting een relatie te zijn tussen abstinentie en interventiedosis. De bevindingen met betrekking tot de rol van interventiedosis moeten echter nog verder onderzocht worden in een gerandomiseerd onderzoek.

 

STUDIE 4: Het krijgen van een aandachtstraining geassocieerd is met het hebben van minder aandacht voor rokengerelateerde stimuli op de nameting. Met betrekking tot de abstinentiepercentages waren de verschillen tussen de twee groepen echter niet significant.

Voortgangsverslag

Samenvatting
Dit item is dichtgeklapt
Dit item is opengeklapt

Slechts 5-15% van alle rook stoppogingen is succesvol. Terugval naar roken na een stoppoging wordt een ‘lapse’ genoemd als het eenmaal gebeurd en ‘relapse’ als men weer in de oude rookgewoonte terugvalt. Dit project heeft als doel om het belang van concepten uit de gezondheidspsychologie, die nog niet volledig zijn onderzocht in relatie met terugval bij roken, te analyseren. Hiermee kan het proces van terugval worden begrepen en veranderd. De belangrijkste concepten zijn a. Actieplannen en b. impliciete cognities.

STUDIE 1. Dit is een studie onder experts (N=50) om hun ideeën met betrekking tot het belang van de genoemde concepten te analyseren.

STUDIE 2. In deze studie wordt een groep dagelijkse rokers gevolgd in hun proces van stoppen met roken en gestopt blijven. Er worden in deze studie twee groepen vergeleken: a. Rokers die binnen een stoppen met roken cursus stoppen met roken (N=50) en b. rokers die individueel stoppen met roken (N=50). Tot slot, houden ook een 30-tal rokers een dagboek bij, opdat we het proces binnen een persoon kunnen volgen.

STUDIE 3: Deze studie is een RCT met 3 condities (N=525). In deze studie worden de effecten van feedback met betrekking tot algemene actieplannen en interactieve feedback met elkaar en met een controle conditie vergeleken. De metingen zijn op baseline en op 6 en 12 maanden na het eerste meetmoment. De uiteindelijke resultaten worden gevalideerd.

STUDIE 4: In een RCT met 2 armen (N=325) wordt het effect van attentional retraining op het voorkomen van relapse geïdentificeerd door rokers at random aan de training conditie of de controle conditie toe te wijzen. De metingen zijn op baseline en op 6 en 12 maanden na het meetmoment. De resultaten worden gevalideerd.

 

Resultaten
Dit item is dichtgeklapt
Dit item is opengeklapt

Studie 1 (Delphi-studie) is afgerond. In 2008 is deze uitgebreid met een groep van 61 coaches die via Stivoro ‘stoppen met roken’ cursussen geven. Het is hierdoor een unieke studie geworden waarbij we bevindingen uit het onderzoeksveld met bevindingen uit de praktijk konden vergelijken. In 2009 zijn de resultaten in een wetenschappelijk artikel beschreven en ingediend. Een revisie van dit artikel wordt thans ingediend.

 

Studie 2

In 2009 zijn studie 2A en studie 2B afgerond.Studie 2A was bedoeld om een inventarisatie te maken van de factoren die terugval bij rokers voorspellen. De deelnemers hebben twee vragenlijsten vòòr de stoppoging en vier na de stoppoging ingevuld. Deelnemers waren rokers die aan een ‘stoppen met roken’ cursus meededen en deelnemers die individueel wilden stoppen met roken. Deze groepen zijn vergeleken. 114 deelnemers hebben de hele studie doorlopen. Het beoogde aantal deelnemers was 100. Uit de eindanalyses is gebleken dat terugval op de nameting na 1 maand wordt voorspeld door het verwachten van weinig nadelen van terugval, een lage self efficacy (SE), lage score op actie plannen (AP), en een lage intrinsieke motivatie op de voormeting. Terugval na drie maanden wordt voorspeld door een lage SE en het weinig maken van AP. Het artikel over deze studie is geschreven en ingediend.

 

Een aantal deelnemers heeft elektronische dagboeken bijgehouden, opdat wij het proces na de stoppoging konden volgen (studie 2B). Van elke groep rokers hebben er 15 een dagboek bijgehouden (totaal: 30). In 2009 zijn de statistische analyses horend bij de elektronische dagboeken afgerond. Uit de multilevel analyses van deze – voor Nederland unieke e-dagboekmethode – kwam dat hoge craving scores, waarnemen van weinig pros en veel cons van niet-roken, lage SE, weinig AP maken en een negatieve stemming voorafgaan aan terugval op de volgende dag. Met het schrijven van het geplande artikel hierover is thans begonnen.

 

Studie 3:

In 2009 was studie 3 al in volle gang. Dat jaar stond vooral in het teken van de werving van deelnemers. Studie 3 bestaat uit drie condities:

 

1.Controle conditie: in deze conditie vullen de deelnemers een baseline vragenlijst in en twee nametingen op 6 en 12 maanden na de baseline. De deelnemers krijgen hier geen advies op maat!

 

2. AP (actieplannen conditie) conditie: In deze conditie vullen deelnemers een baseline vragenlijst in en twee nametingen op 6 en 12 maanden na de baseline. De deelnemers krijgen na de baseline een advies op maat gebaseerd op hun eigen antwoorden. Verder wordt door deze deelnemers een dagboek bijgehouden. Het dagboek bestaat uit zes onderdelen met opdrachten, die de deelnemers helpen actief aan de slag te gaan met het maken van actie plannen, implementatie intenties, een noodplan, en beloningen voor zichzelf.

 

 

3. IAP (intensieve actieplannen conditie) conditie: Deze conditie bestaat uit dezelfde onderdelen als de AP conditie, maar is uitgebreid met korte adviezen na de stoppoging. Deelnemers krijgen een aantal korte vragenlijsten na de stoppoging. Deze vragenlijsten gaan over actieplannen, relapse self efficacy, self efficacy en stemming. Door deze vragenlijstjes die wij nu voor studie 3 hebben gemaakt kan het expertsysteem detecteren wanneer een deelnemer laag op belangrijke concepten scoort en dus een verhoogd risico heeft op terugval. Vervolgens wordt aan de respondent direct een relevant advies op maat gegeven om ervoor te zorgen dat hij/zij in een betere stemming komt, meer actieplannen maakt, een hogere self efficacy of relapse self efficacy krijgt, met het uiteindelijke doel relapse te voorkomen. Vanwege de opzet van deze conditie is er een veel grotere mate van feedback en interactiviteit.

 

Voor dit onderzoek hebben wij na 12 maanden 525 (175 per conditie) deelnemers nodig (rekening houdend met 20% uitval). Op dit moment zijn er 2705 aanmeldingen; hiervan hebben er 2176 de baseline succesvol ingevuld. De rest van de deelnemers is geëxcludeerd op basis van de inclusiecriteria of had niets ingevuld. Voor de zesmaanden meting zijn reeds 1360 deelnemers uitgenodigd. Hiervan hebben 651 deze meting ingevuld. Het beoogde aantal deelnemers op deze nameting is dus bereikt. De voorbereidingen voor het analyseren van de data en het schrijven van het artikel zijn thans gestart.

 

Studie 4

In studie 4 worden effecten van een attentional retraining op terugval onderzocht. In 2009 zijn de metingstaken voor hiervoor ontwikkeld: de verslavingsSTROOP, SRC en Dot Probe. Deze taken meten of rokers aandacht hebben voor roken gerelateerde stimuli tijdens een voor en nameting. Naast de metingstaken is ook een trainingstaak ontwikkeld, gebaseerd op de Dot Probe. De training bestaat uit zes sessies. De studie bestaat uit twee condities een trainingsconditie en een niet-trainingsconditie. We hebben 325 deelnemers nodig om de effecten te kunnen tonen. Op dit moment hebben 330 de baseline ingevuld. We werven verder om uitval op de langere termijn op te vangen.

Samenvatting van de aanvraag

Samenvatting
Dit item is dichtgeklapt
Dit item is opengeklapt

BACKGROUND: Only 5-15 % of all smoking cessation attempts are successful. The fallback into smoking after a quit attempt is called a lapse if it occurs once, and a relapse if a persons takes up the former smoking habit again. In this study we aim at analyzing the importance of concepts within health psychology that have not been explored fully to understand and change the process of relapse: a. action planning and b. implicit cognitions. Action planning refers to the process of goal setting. Implicit cognitions refer to unconscious conditioned processes.

STUDY 1: consists of study among experts (N=50) to obtain their ideas with regard to the importance of these two concepts, since little work has been done fusing these concepts for explaining relapse prevention.

STUDY 2: consists of following a group of daily smokers in their cessation and relapse process analyzing the challenges quitters encounter when quitting using group methods (N=50), or quitting individually (N=50). Additionally we will obtain Internet-based Electronic Diaries in a subsample (N=30).

STUDY 3: a RCT with 3 arms (N=525) will compare the effects of general action planning and interactive action planning and compare these results with a control group at 6 and 12 months after the pretest. Self-reports will be validated.

STUDY 4: a RCT with 2 arms (N=350) will test the impact attentional retraining principles on smoking cessation and relapse prevention by randomly assigning smokers ready to quit to an attentional attentional retraining condition(focusing on implicit cognition change) or a control condition. Follow-up assessments will be held 6 and 12 months after baseline. Self-reports will be validated.

Naar boven
Direct naar: InhoudDirect naar: NavigatieDirect naar: Onderkant website