Verslagen

Eindverslag

Samenvatting
Dit item is dichtgeklapt
Dit item is opengeklapt

De Nationale Hoorstichting richt zich op de preventie van voorkombare gehoorschade. Kinderen, jongeren en jong volwassenen lopen een risico op gehoorbeschadiging door veelvuldig te luisteren naar harde muziek via mp3-spelers en door regelmatig festivals en discotheken te bezoeken. De gevolgen van lawaaislechthorendheid zijn aanzienlijk en omdat lawaaislechthorendheid onomkeerbaar is, is preventie de enige mogelijkheid.

In de periode 2009-2011 heeft de Nationale Hoorstichting veel informatiemateriaal ontwikkeld (websites, lesmaterialen, festivalvoorlichting) waar voorheen niets was, en ingezet op dataverzameling om inzicht te verkrijgen in de omvang van de problematiek en gerichte interventies te kunnen ontwikkelen. Uit diverse onderzoeken blijkt dat de informatiematerialen hun doel bereiken en bij een grote groep kinderen en jongeren het bewustzijn over risico’s van harde muziek vergroten. Bij een groot deel van de doelgroep is echter nog veel onwetendheid en/of een gebrek aan bereidheid om het gedrag te veranderen. Voor de komende jaren zijn vervolgstappen nodig: meer en op subdoelgroepen gerichte voorlichting, het onderzoeken en aanpakken van de kloof tussen ‘weten’ en ‘doen’ en het met andere partijen ontwikkelen van een gezamenlijke integrale aanpak, zodat een multiplier-effect ontstaat. In 2012 zijn hiervoor al de eerste stappen gezet.

 

Resultaten
Dit item is dichtgeklapt
Dit item is opengeklapt

Het project “Preventie van gehoorschade bij kinderen en jongeren” kende in 2011 de volgende doelstellingen:

1. Kinderen en jongeren bewust maken van de risico’s van veelvuldig luisteren naar harde muziek.

2. Kinderen en jongeren geschikte middelen en ideeën bieden om veilig naar muziek te luisteren.

3. Het verzamelen van gegevens om meer inzicht in de doelgroepen te krijgen.

 

We hebben in 2011 de volgende resultaten geboekt:

1. Werkboek “OORzaken” voor het basisonderwijs ontwikkeld, 60.000 exemplaren zijn afgenomen.

2. Kinderwebsite Geluidstuin.nl werd geëvalueerd: de site leidt tot een toename in kennis en krijgt als waardering een 8,3.

3. Jongerenwebsites Oorcheck en MP3-check werden geëvalueerd: ze blijken aantrekkelijk en duidelijk te zijn en de jongeren voldoende te informeren. Er is echter een kloof tussen ‘geïnformeerd zijn’ en ‘iets doen’: vele jongeren onderschatten de risico’s van harde muziek.

5. Een vragenlijstonderzoek onder 130.000 stappers heeft belangrijke inzichten opgeleverd over ervaren geluidniveaus, gehoorklachten, gehoorbescherming en verantwoordelijkheden. Er is nog veel onwetendheid. Wie zich wel bewust is van risico’s en beschermingsmogelijkheden, maakt van die laatste vaak geen gebruik.

6. Er zijn 10 festivals bezocht om voorlichting te geven. De nieuwe informatiestand werd gewaardeerd en festivalorganisaties bleken meer dan in voorgaande jaren open te staan voor de preventie van gehoorschade.

7. Uit een vragenlijst onder festivalgangers blijkt dat er een aanzienlijke discrepantie is tussen wat jongeren vinden (gehoorschade moet je zelf voorkomen) en wat ze doen (gehoorbescherming wordt weinig gebruikt).

8. De Nationale Hoorstichting werkt met andere partijen aan een “Integrale aanpak preventie gehoorschade”. Dat is belangrijke stap vooruit – door brede samenwerking bereiken we een multiplier-effect.

 

Gedurende de projectperiode 2009-2011 is veel bereikt. Waar vier jaar geleden zo goed als geen aandacht bestond voor de problematiek van gehoorschade onder jongeren veroorzaakt door harde muziek, begint dit bewustzijn nu langzaam te komen, zowel bij jongeren als bij beleidsmakers en aanbieders van muziek. Tegelijk maken de door ons verzamelde data duidelijk dat onder jongeren op dit gebied ook nog veel onwetendheid is, en dat nog steeds een grote kloof bestaat tussen ‘weten’ en ‘doen’.

 

De afgelopen vier jaar heeft de Nationale Hoorstichting pionierend een weg gezocht naar de beste aanpak van deze problematiek. Geen andere organisatie in Nederland houdt zich bezig met de preventie van gehoorschade veroorzaakt door harde muziek. De afgelopen vier jaar hebben we geïnvesteerd in de ontwikkeling van produkten, het verzamelen van data en het aangaan van strategische samenwerkingsverbanden.

 

De komende periode willen we de strategische samenwerkingsverbanden versterken en uitbreiden om zo een nog groter bereik te bewerkstelligen. Ook willen we nog meer jongeren en jong volwassenen bereiken door een beter communicatiebeleid, waarin social media een grotere rol spelen. Door gebrek aan mankracht hebben we daar nog onvoldoende aandacht aan kunnen besteden. En tenslotte willen we via de Europese Commissie aanhaken bij Europese partners, om ervaringen en data uit te wisselen en gezamenlijk naar oplossingen te zoeken.

Samenvatting van de aanvraag

Samenvatting
Dit item is dichtgeklapt
Dit item is opengeklapt

Probleemstelling en relevantie

 

Lawaai wordt traditioneel geassocieerd met werk in fabriekshallen en luidruchtige machines. Het geluid waaraan jongeren zichzelf vrijwillig blootstellen, in discotheken, bij popfestivals en door mp3-spelers e.d. te beluisteren, kan echter ook behoorlijke schade aanrichten. De gevolgen van lawaaislechthorendheid zijn serieus: gevoeligheidsvermindering (geluid klinkt zachter), slechter spraakverstaan en optreden van oorsuizen of pieptonen (tinnitus). Met name het slechte spraakverstaan leidt uiteindelijk tot sociale problemen als moeizaam communiceren, vermoeidheid, niet meer functioneren op het werk en vereenzaming. Een groot gevaar van lawaaislechthorendheid is dat het ‘er langzamerhand insluipt’: de gevolgen zijn vaak pas (veel) later merkbaar, maar dan is het duidelijk te laat. Omdat lawaaislechthorendheid medisch onherstelbaar is, is preventie de enige mogelijkheid.

Door de Nationale Hoorstichting zelf verzamelde gegevens over het gehoor van kinderen en jongeren – via de diverse door de stichting uitgezette internethoortesten - geven geen best beeld: 15% van de jongeren scoort ‘onvoldoende’ of ‘slecht’ en 23% van de kinderen scoort ‘slecht’. De gevolgen van lawaaislechthorendheid hoeven niet meteen ernstige vormen aan te nemen, maar duidelijk is dat jongeren die voor hun twintigste levensjaar een onomkeerbare gehoorschade oplopen, meteen aan het begin van hun arbeidscarrière een slechte uitgangspositie hebben, zeker gezien de mogelijke cumulatie van dit gehoorverlies met op latere leeftijd optredende presbyacusis (ouderdomsslechthorendheid). Dit maakt de roep om preventie-activiteiten des te urgenter.

Preventie is op verschillende niveaus aan te pakken. Het begint met informeren, mensen bewust maken van het risico dat zij lopen, mensen ook zelfinzicht laten krijgen. Dat zijn de terreinen waarop de Nationale Hoorstichting met name actief is. Daarnaast willen wij onze deskundigheid en inzichten ook met andere partijen delen die meer op andere niveaus actief zijn, zoals het daadwerkelijk beïnvloeden van risicogedragingen of het aanpassen van omgevingsfactoren. In het kader van dit project gaan wij ons in 2011 voor kinderen, jongeren en jong volwassenen.

 

Doelstellingen en activiteitenplan

 

De algemene doelstellingen van het activiteitenpakket in 2011 zijn:

1. Het informeren en bewust maken van de (toekomstige) ‘afnemers’ van harde muziek: dit blijft nodig op diverse niveaus en op verschillende manieren.

2. Zelfinzicht kweken als eerste stap naar zelfbescherming en het aanreiken van geschikte middelen of ideeën hiervoor.

3. Het verzamelen van nieuwe gegevens om meer inzicht in de diverse doelgroepen te krijgen.

 

In concreto gaan we de volgende activiteiten ontplooien:

■ Vervaardiging van een Werkboek Basisonderwijs, waarmee we in het eerste jaar maximaal 1.500 scholen verwachten te bereiken.

■ Evaluatie van de website Geluidstuin.nl (kinderen tot 12 jaar), om na te kunnen gaan in hoeverre de beoogde doelstellingen van de site gehaald worden.

■ Deelnemen in het Peilstationsonderzoek Jeugd en Riskant Gedrag 2011 (Trimbos Instituut) met een viertal vragen over mp3-gebruik.

■ Evaluatie van de website Oorcheck.nl (jongeren en jong volwassenen) om na te kunnen gaan in hoeverre de site aan de behoefte van de bezoekers voldoet. Ook willen we enkele gegevens over luistergedrag en beschermingsgedrag van de doelgroep achterhalen.

■ Evaluatie van de MP3-check (onderdeel van Oorcheck.nl) om na te gaan of deze voldoende aansluit bij de behoeften van de bezoekers. Maar ook vragen we bezoekers o.a. om aan te geven hoe ze zelf aankijken tegen hun mp3-luistergedrag en of ze de intentie hebben om dat te gaan veranderen (indien ‘geïndiceerd’).

■ Club Judge-onderzoek: we gaan deelnemen aan het Undercover Judge-systeem van Club Judge, het officiële keurmerk voor clubs, discotheken en uitgaanscentra in Nederland. We verwachten daarmee meer inzicht te verwerven in hoe bezoekers van uitgaansgelegenheden denken over het aangeboden volume van de muziek, over persoonlijke gehoorbescherming, over verantwoordelijkheden e.d.

■ Festivals: Als “Oorcheckteam” bezoeken we enkele popfestivals om bezoekers te wijzen op risico’s van harde muziek en te informeren over beschikbare mogelijkheden om hun gehoor te beschermen. We nemen daar ook vragenlijsten af. De manier van vragenlijsten uitzetten en verwerken gaan we evalueren en verbeteren, in samenwerking met de Faculteit Sociale Wetenschappen van de Universiteit Leiden.

■ In samenwerking met andere organisaties die betrokken zijn bij preventie van gehoorschade bij jongeren (GGD’s, audiologische centra, gemeenten) gaan we werken aan een ‘masterplan preventie gehoorschade’. Dit stond al eerder op de agenda, maar moest noodgedwongen wachten tot de audiologen in Nederland een gezamenlijk standpunt hadden verwoord over de schadelijkheid van harde muziek. Dat ‘position paper’ is nu bijna afgerond.

 

Naar boven
Direct naar: InhoudDirect naar: NavigatieDirect naar: Onderkant website