Verslagen

Eindverslag

Samenvatting
Dit item is dichtgeklapt
Dit item is opengeklapt

Samenvatting

Hepatitis B komt in Nederland relatief weinig voor. In specifieke risicogroepen vormt het wel een probleem. Vandaar dat de overheid vanaf begin jaren ‘80 een beleid voert van risicogroepenvaccinatie ter preventie van hepatitis B. Op basis van twee adviezen van de Gezondheidsraad en de uitkomsten van een proefproject is door het ministerie van VWS besloten om de collectieve preventie van hepatitis B te intensiveren door de zogenoemde gedragsgebonden risicogroepen actief te benaderen voor gratis vaccinatie. In november 2002 startte daartoe een landelijke vaccinatiecampagne gericht op mannen die seks hebben met mannen, prostitué(e)s, harddruggebruikers en heteroseksuelen met wisselende seksuele contacten vanuit de GGD’en.

Het doel van de campagne is om overdracht van hepatitis B in de genoemde risicogroepen te verminderen door vaccinatie. Om langdurige bescherming te bereiken zijn drie vaccinaties nodig: in maand 0, 1 en 6. Een belangrijk nevendoel is het opsporen van chronisch geïnfecteerden: zij worden gecounseld en doorverwezen naar de reguliere zorg en er wordt bron- en contactonderzoek gedaan door de GGD.

Alle GGD’en doen mee aan de campagne en verzorgen de regionale coördinatie en uitvoering ervan. Om de doelgroepen te bereiken werken zij onder andere samen met instellingen voor verslavingszorg, homohorecagelegenheden, hiv-behandelaren, penitentiaire inrichtingen en seksexploitanten. De verwachting dat een outreachende aanpak positief zou bijdragen aan het bereiken van de verschillende groepen is uitgekomen. De doelgroepen van de hbv-campagne komen in het algemeen niet uit zichzelf naar de GGD. Met een grote verscheidenheid van interventies, inventief veldwerk, soms buiten de normale werktijden en op soms verrassende locaties wisten GGD’ers met hun regionale samenwerkingspartners en vrijwilligers mensen te motiveren om zich te beschermen tegen hepatitis B.

In 2007 en 2008 is extra subsidie beschikbaar gesteld voor de soa-centra, voor de (optimalisatie van de) integratie van de hepatitis-B-vaccinatie in soa-consulten.

GGD Nederland heeft de campagne van 2002-2008 landelijk gecoördineerd in samenwerking met Schorer, Soa Aids Nederland en het Trimbos-instituut. Verder is samengewerkt met de Dienst Justitiële Inrichtingen en Mainline. Vanaf 1 januari 2009 is de landelijke coördinatie overgedragen aan het Centrum Infectieziektebestrijding van het RIVM, die de campagne volgens de huidige opzet structureel voortzet.

 

Resultaten
Dit item is dichtgeklapt
Dit item is opengeklapt

Resultaten campagne

Binnen een half jaar na de start van de campagne konden de risicogroepen voor de serie van drie vaccinaties bij elke GGD in Nederland terecht.

Sinds de start van de campagne in november 2002 tot en met 31 december 2008 zijn in totaal 91.571 personen gevaccineerd. Mannen die seks hebben met mannen vormen een 27% hiervan, 13% is prostitué(e), 16% harddruggebruiker, 43% heteroseksueel met wisselende contacten en van 1% is slechts bekend dat zij wisselende seksuele contacten hebben. Afhankelijk van de doelgroep wordt 25-90% van de vaccinaties buiten de GGD of soa-polikliniek gegeven, wel deels door GGD-medewerkers. Om langdurige bescherming te bereiken worden drie vaccinaties gegeven: in maand 0, 1 en 6. De vaccinatietrouw is 80% voor de tweede vaccinatie en 61% voor de derde. Deze cijfers variëren tussen de doelgroepen: van 74% (prostitué(e)s) tot 85% (homo- en biseksuele mannen) voor de vaccinatietrouw van de tweede vaccinatie en van 50% (prostitué(e)s) tot 73% (homo- en biseksuele mannen) voor de derde vaccinatie.

Tijdens het eerste vaccinatieconsult wordt bloed afgenomen en onderzocht op hepatitis-B. Bijna 10% van de deelnemers is eerder met hepatitis B in contact geweest: 0,7% (n=636) is chronisch geïnfecteerd en 9% heeft het virus geklaard en wordt als immuun beschouwd.

Het RIVM heeft in 2007 een afname van acute hepatitis B meldingen van 7% (i.v.m. 2006) vastgesteld, mogelijk als effect van de vaccinatiecampagne. Ondanks dat is er een structurele voortzetting van de campagne nodig, omdat naar schatting minder dan de helft van de risicogroepen momenteel immuun is, er voortdurend nieuwe aanwas van vatbare ongevaccineerden is in de risicogroepen en omdat uit de surveillance blijkt dat er nog steeds circulatie is van hepatitis B in risicogroepen in Nederland. Ook als universele vaccinatie wordt ingevoerd in Nederland zal risicogroepenvaccinatie voorlopig gecontinueerd moeten worden.

De resultaten, best practices uit de GGD praktijk, mijlpalen en aan project gerelateerde onderzoeken van de hbv-campagne staan beschreven in het boek “Van nieuw project tot geïntegreerd werk, Lessen uit 6 jaar hepatitis B vaccinatiecampagne”.

 

Voortgangsverslag

Samenvatting
Dit item is dichtgeklapt
Dit item is opengeklapt

Zie bijlage.

Resultaten
Dit item is dichtgeklapt
Dit item is opengeklapt

Tussen 1 januari en 31 december 2007 hebben 17.606 deelnemers een 1e vaccinatie ontvangen (peildatum 5-2-2008). In 2006 waren dat er 18.894. Het totaal aantal deelnemers van 2007 is lager dan dat van 2006, omdat vanaf 1 november 2007 de bijsturing van de campagne is ingegaan (zie 2.2.2.7) en geen heteroseksuelen met wisselende contacten meer geïncludeerd worden. Sinds de start van de campagne 1 november 2002 tot en met 31 december 2007 zijn 82.580 eerste vaccinaties geregistreerd, 59.012 tweede en 41.670 derde vaccinaties. Tot en met 31 december 2007 zijn 5.954 consulten geregistreerd waarbij een cliënt is geïnformeerd over immuniteit voor hepatitis B en 460 consulten waarbij een cliënt is verteld dat hij of zij drager is van het hepatitis B virus. Van alle deelnemers is 64% klaar, dwz. zij hebben 3 vaccinaties ontvangen, zijn immuun of drager.

Van de in totaal 82.580 gevaccineerde deelnemers (sinds de start in 2002) behoort 46% tot de doelgroep heteroseksuelen met wisselende contacten, een kwart is een homo- of biseksuele man, 16% is druggebruiker en 12% prostitué(e). Van 1% van de deelnemers is slechts bekend dat ze wisselende seksuele contacten hebben.

 

Samenvatting van de aanvraag

Samenvatting
Dit item is dichtgeklapt
Dit item is opengeklapt

'Landelijke implementatie hepatitis B-vaccinatie risicogroepen' is een uitbreiding van de preventie van hepatitis B in Nederland, gericht op groepen die met het huidige beleid onvoldoende bereikt worden. Doel van het implementatieproject is mensen uit de risicogroepen te beschermen tegen hepatitis B door gratis vaccinatie aan te bieden vanuit de GGD'en. Uiteindelijk doel is vermindering van de circulatie van het virus en vermindering van het aantal mensen met acute hepatitis B in de risicogroepen. Daarnaast worden in het project chronisch geïnfecteerden opgespoord, gecounseld en verwezen naar (reguliere) zorg.

Naar boven
Direct naar: InhoudDirect naar: NavigatieDirect naar: Onderkant website