Verslagen

Voortgangsverslag

Samenvatting
Dit item is dichtgeklapt
Dit item is opengeklapt

Ongeveer 1 miljoen vrouwen nemen jaarlijks deel aan het bevolkingsonderzoek borstkanker. Hierdoor worden veel borstkankers eerder ontdekt waardoor er minder vrouwen aan borstkanker overlijden. Er zijn ook enkele nadelen aan het bevolkingsonderzoek. Het kan bijvoorbeeld zijn dat er een minder agressieve vorm van borstkanker wordt gevonden. Deze vrouwen worden wel behandeld, maar hadden hier misschien nooit klachten van gekregen. Ook kan het zijn dat vrouwen naar het ziekenhuis worden verwezen maar dat er achteraf geen borstkanker aanwezig blijkt te zijn. Deze nadelen leiden niet alleen tot stijgende kosten voor de gezondheidszorg, maar leveren ook stressvolle situaties op voor de betrokken vrouwen.

 

De PRISMA-studie onderzoekt of het bevolkingsonderzoek effectiever en doelmatiger uitgevoerd kan worden door rekening te houden met de individuele kans op borstkanker voor vrouwen. Voor de eerste doelstelling van de studie gaan we informatie verzamelen over zoveel mogelijk risicofactoren bij 90.000 vrouwen die deelnemen aan screening, zodat we voor iedere vrouw een schatting kunnen maken van haar risico op borstkanker. Met computermodellen gaan we berekenen wat het effect is als we vrouwen met een hoger borstkankerrisico een ander screeningsprogramma aanbieden dan vrouwen met een lager borstkankerrisico en wat dat zou kosten. Screening ‘op maat’ kan betekenen dat vrouwen met een hoger risico vaker een uitnodiging krijgen of dat er gekozen wordt voor een aanvulling van het screeningsonderzoek met bijvoorbeeld een echo. Vrouwen met een lager risico zouden bijvoorbeeld pas op latere leeftijd of minder vaak een uitnodiging kunnen krijgen. Voor de tweede doelstelling van de studie gaan we in kaart brengen hoe acceptabel screening ‘op maat’ is voor vrouwen. En welke andere aspecten, zoals bijvoorbeeld ethische, juridische, logistieke en financiële aspecten, een rol zouden spelen als we screening 'op maat' mogelijk willen maken.

 

De PRISMA-studie wordt uitgevoerd door het Radboudumc Nijmegen in samenwerking met het RIVM, NKI, LRCB, UMC Utrecht, Erasmus MC Rotterdam, Bevolkingsonderzoek Noord en Borstkanker Vereniging Nederland. Met dit brede samenwerkingsverband willen we zo goed mogelijk gebruik maken van de reeds aanwezige kennis en ervaring die belangrijk is voor het succesvol uitvoeren van de PRISMA-studie.

 

Resultaten
Dit item is dichtgeklapt
Dit item is opengeklapt

VOORBEREIDINGSFASE (juni 2013 – september 2014)

 

Er is veel interesse in deelname aan de PRISMA-studie. De studie is gepresenteerd aan de bestuurders van de screeningsorganisaties. Vier van de vijf regionale screeningsorganisaties in Nederland hebben vervolgens hun intentie uitgesproken om deel te nemen aan de PRISMA-studie. Er is besloten om te starten bij Bevolkingsonderzoek Noord, op de vaste screeningseenheid in Groningen.

 

In de voorbereiding van de PRISMA-studie zijn veel oriënterende gesprekken gevoerd, zowel met projectpartners als met de screeningsorganisatie. Daarbij is ook aandacht besteed aan de afstemming met andere (inter)nationale studies om zo de mogelijkheden voor samenwerking en het combineren van data te optimaliseren. In het kader van de dataverzameling is een vragenlijst ontwikkeld die op internet ingevuld kan worden. Deze vragenlijst is bereikbaar via de website van de PRISMA-studie, zodat vrouwen op een voor hun geschikt moment de vragenlijst kunnen invullen. Daarnaast zijn procedures ontwikkeld om de ruwe data van de mammogrammen op te slaan. Tot slot zijn protocollen ontwikkeld voor de bloedafname op de screeningseenheid. Er is gekozen om samenwerking te zoeken met Certe, een organisatie voor integrale medische diagnostiek en ervaring met wetenschappelijk onderzoek. In samenspraak met Bevolkingsonderzoek Noord is een werkwijze bedacht voor de bloedafname die zo min mogelijk inbreuk maakt op de screeningspraktijk. De Commissie Mensgebonden Onderzoek Arnhem-Nijmegen heeft vervolgens een positief oordeel gegeven over de PRISMA-studie.

 

UITVOERINGSFASE (oktober 2014 – nu)

 

Voor de eerste doelstelling van de PRISMA-studie worden allereerst gegevens verzameld over risicofactoren voor borstkanker in de screeningspopulatie op de vaste screeningseenheid in Groningen. Voor de start van de studie zijn alle lokale medewerkers geïnformeerd. In september 2014 zijn de eerste uitnodigingen voor de studie verstuurd, in oktober 2014 is de inclusie van cliënten voor bloedafname gestart. Er is voortdurend contact tussen de screeningsmedewerkers, de medewerkers bloedafname en het PRISMA-team om verbeterpunten in de uitvoer van het onderzoek tijdig te signaleren en waar mogelijk op te lossen. In het eerste jaar hebben 3453 vrouwen toestemming gegeven voor het opslaan van de onbewerkte borstfoto’s, 2522 vrouwen hebben de vragenlijst ingevuld en 3001 vrouwen hebben bloed afgestaan. Met het huidige budget kan dataverzameling voor de PRISMA-studie niet worden uitgebreid. Aanvullende financiering is noodzakelijk om meer screeningseenheden te kunnen betrekken bij de PRISMA-studie. Verschillende subsidieaanvragen zijn ingediend, waarvan er twee nog in behandeling zijn. Als beide aanvragen gehonoreerd worden, is de PRISMA-studie volledig gefinancierd.

 

De PRISMA-studie is vanaf de start veelvuldig onder de aandacht gebracht bij verschillende betrokken organisaties en belanghebbenden. Er zijn presentaties gegeven op onder andere het Bossche Mammacongres (juni 2014), een bijeenkomst van de RIVM werkgroep Innovatie en Wetenschap (november 2014), het Mammacongres Harderwijk (januari 2015) en het laborantensymposium van het LRCB (september 2015). Vanuit onze samenwerkingspartners is er duidelijk vraag naar de verzamelde data en materialen. Hieruit blijkt nu al dat het belang van deze dataset en biobank verder reikt dan de door ons gestelde doelstellingen. Recent zijn bijvoorbeeld een aantal serum samples ingezet voor een studie van het NKI/AvL. De PRISMA-samples werden hierbij gebruikt als controlepopulatie voor een onderzoek naar de expressie van bepaalde cytokines, chemokines en groeifactoren in het serum van patiënten met gemetastaseerde en niet-gemetaseerde borstkanker.

 

De tweede doelstelling van de PRISMA-studie omvat de acceptatie van screening 'op maat' en andere factoren die van invloed kunnen zijn bij de mogelijke implementatie. Voor dit deel van het onderzoek is een aanvraag gedaan voor aanvullende financiering door een interdisciplinaire werkgroep. Het Radboud Institute for Health Sciences heeft deze aanvraag gehonoreerd. De werkgroep richt zich nu op: 1) het in kaart brengen van de literatuur over screening 'op maat' middels systematic reviews; 2) het gebruik van ‘concept mapping’ onder professionals om thema’s in kaart te brengen die mogelijk gemist worden in de literatuur; 3) het uitvoeren van focusgroepdiscussies met cliënten; en 4) het uitzetten van een online vragenlijst aan de hand van de verzamelde informatie uit onderdeel 1 t/m 3. Voor het eerste onderdeel zijn we inmiddels bezig met de selectie van artikelen en data-extractie. Voor onderdeel 2 t/m 4 wordt momenteel nauw samengewerkt met onderzoekers van de KARMA studie (Karolinska Institutet, Zweden) en de PROCAS studie (University of Manchester, Engeland). Deze stappen zullen we namelijk niet alleen uitvoeren binnen de PRISMA-studie, maar ook binnen studiepopulaties in Zweden en Engeland.

 

Samenvatting van de aanvraag

Samenvatting
Dit item is dichtgeklapt
Dit item is opengeklapt

OVERALL AIM

Personalised risk-based screening for breast cancer can help target screening to women who will get the greatest benefit while sparing costs and complications among women who would experience little benefit.

RESEARCH QUESTIONS

Objective 1: To collect information on risk factors and biomarkers in a screening cohort, develop a tailor-made risk prediction model and, subsequently, model the impact of adapting breast cancer screening policy to populations at varying levels of risk, i.e. to assess whether moving from the current ‘one-size-fits-all’ screening policy to more personalised risk-based screening regimens can optimise the efficacy of breast cancer screening using the same resources.

Objective 2: To make an inventory on communication, medico-legal and ethical considerations related to personalised risk-based screening and present a synthesis at an interdisciplinary expert meeting, along with results of the project, in order to discuss implications and recommendations for current vs personalised risk-based screening policies.

RATIONALE

Although historically the benefits of screening have been emphasised, it is increasingly apparent that recommendations regarding breast cancer screening should also consider a careful evaluation of potential harms. Harms, such as the occurrence of false screening outcomes, can have a significant impact on a screenee’s quality of life. Moving from the current ‘one-size-fits-all’ screening policy to personalised risk-based screening approaches can potentially optimise the efficacy of breast cancer screening, by maximising its life-sparing effect and minimising side effects. The recent transition from analogue to digital screening mammography in the Netherlands offers the unprecedented opportunity to include an automated breast density assessment for each screening examination. Breast density is one of the strongest risk factors for breast cancer, but so far missing in many risk prediction models. Further, new opportunities are currently arising that allow information on blood hormones and genetic variants to be added to risk prediction models. In combination with information on established risk factors, such as reproductive factors and body mass index, this provides an excellent setting to evaluate the utility of risk stratification to identify subsets of the population in order to optimise the current screening policy for breast cancer using the same resources.

PLAN OF INVESTIGATION

The Dutch screening programme for breast cancer offers biennial mammography to women in the age group 50 to 75 years. We aim to recruit 90,000 participants among women attending for screening (more than 900,000 screening examinations per year). Participants will be asked to complete a web-based questionnaire on all currently established risk factors for breast cancer. In addition, we will ask women to provide a blood sample in order to determine plasma hormone levels, other blood markers and to extract DNA for genotyping (aim: 30,000 samples). Breast density will be automatically assessed on the unprocessed screening mammograms. This empirical data will be used to evaluate the risk prediction performance of various prediction models, based on the Gail and Tyrer-Cuzick model, using analysis of receiver operator characteristic curves as well as decision-analytic measures. In the next step we will extend the analytical approach recently published by Pashyan et al to investigate the implications for personalised screening based on a comprehensive risk profile versus age alone. In addition, cost-effectiveness of personalised screening regimens will be investigated using the well-established MISCAN model. Extending the personalised paradigm to the field of breast cancer screening will raise additional questions with respect to communication, medico-legal and ethical considerations. These topics will be inventoried by a multidisciplinary working group and discussed, along with a presentation of the results of this project, at an interdisciplinary expert meeting.

ORIGINALITY AND INNOVATIVE ASPECTS

The current ‘one-size-fits-all’ screening approach does not take advantage of the growing ability to predict individual variation in screening benefits and harms and to translate that information into better screening outcomes. In this project, we will be able to model the impact of adapting breast cancer screening policy to a woman’s individual risk by collecting all relevant data on risk factors and obtaining a blood sample from the participants. This project thus represents an essential first step towards the future, where more individualised approaches to screening are likely to become the new screening paradigm.

RELEVANCE TO TOP PREVENTION PROGRAMME

Breast cancer continues to be an important health care problem. This project should provide the 'proof of principle' for the personalised risk-based approach which aims to optimize the current screening policy.

Naar boven
Direct naar: InhoudDirect naar: NavigatieDirect naar: Onderkant website