Verslagen

Eindverslag

Samenvatting
Dit item is dichtgeklapt
Dit item is opengeklapt

Overmatig alcoholgebruik is een probleem onder jongeren die bovendien bijzonder kwetsbaar zijn voor de negatieve gevolgen van alcohol. Daarom is in dit project een programma ontwikkeld om alcoholgebruik bij 16 tot 18 jarige jongeren te verminderen. In 2011 werden er een aantal voorbereidende studies uitgevoerd. Focusgroep interviews met jongeren en ouders werden gehouden om meer inzicht te krijgen in de redenen en motieven van jongeren om overmatig alcohol te drinken, welke opvoedingsstrategieën effectief kunnen zijn om dit te verminderen en hoe er wordt gedacht over effectieve internet advies-op-maat interventies. Hierna werd een Delphi studie onder experts uitgevoerd om een overzicht van effectieve strategieën te krijgen met betrekking tot het verminder van zowel alcoholgebruik als uitval in internetinterventies. In 2012 werd een vragenlijststudie uitgevoerd, om de belangrijkste determinanten van alcoholgebruik en binge drinken bij jongeren te kwantificeren. In 2013 werd met de informatie van de voorgaande studies een advies-op-maat programma ontwikkeld. Dit programma werd na een pilot test nog eens aangepast en verbeterd. Hierna werd in 2014 een gerandomiseerd experiment in scholen uitgevoerd om de effectiviteit van het programma op alcoholgebruik en binge drinken te testen. De jongeren kregen tijdens de interventie de mogelijkheid om ook hun ouders uit te nodigen om een aparte website te bezoeken, waarop deze advies-op-maat kregen over het praten over alcohol en het stellen van regels. Er werd ook een procesevaluatie en een kosteneffectiviteitsstudie uitgevoerd.

Resultaten
Dit item is dichtgeklapt
Dit item is opengeklapt

De belangrijkste redenen die jongeren noemden waren dat overmatig drinken helpt te ontspannen, zich beter te voelen en plezier te hebben met vrienden. Alcoholgebruik werd ook vaak als normaal ervaren en zowel vrienden als ook familie dronken vaak alcohol en beïnvloeden het gebruik van de jongeren. Verder gaven jongeren in deze studie aan, dat de interventie interessant, interactief en het in de vorm van een spel moest zijn. Spelletjes spelen was namelijk een van de meest gerapporteerde bezigheden op internet. Verder moesten de sessies niet te lang duren en moest er iets nieuws te ontdekken zijn, willen de jongeren vaker terug komen naar de interventie. Ouders zeiden dat ze vaak stoppen met het stellen van regels op het moment dat hun kind 16 jaar oud wordt. Er leek ook niet meer duidelijk over alcoholgebruik gecommuniceerd te worden.

De Delphi studie maakte duidelijk, dat het belangrijk is om ouders te bemoedigen om verder regels te stellen en duidelijk met hun kind te praten over alcoholgebruik. De experts makten verder duidelijk dat het bij jongeren belangrijk is om hun te trainen op het weigeren van alcohol (refusal skills). De experts waren het verder eens dat de interventie interactief en interessant moest zijn om uitval te verminderen. Er werden ook suggesties gedaan om met reminders en incentives te werken.

De studie met de kwantitatieve data liet zien, dat regels de grootste invloed hebben op alcoholgebruik van de jongere. Het eigen alcoholgebruik van ouders had ook grote invloed op alcohol gebruik, maar regels bleken zelfs belangrijker te zijn wanneer gecontroleerd werd voor het alcoholgebruik van ouders. Voorspellers van alcohol gebruik en binge drinken bij jongeren waren de gewoonte om alcohol te drinken, modeling van alcohol gebruik en binge drinken door ouders en vrienden, de sociale norm en eigen effectiviteit om alcohol te weigeren.

Aan het gerandomiseerde experiment deden uiteindelijk 2649 jongeren mee. De interventie bleek op de korte termijn (na vier maanden) effectief te zijn om binge drinken bij 15 en 16 jarige jongeren te verminderen, maar niet bij oudere. Dose-response analysen lieten zien dat het effect van de interventie groter werd naarmate jongeren langer deelnamen aan de interventie. Echter was de uitval uit de interventie heel hoog. Voor de nameting na vier maanden kwamen maar 824 (31.1%) jongeren terug. Analysen lieten zien dat jongeren eerder geneigd waren om deel te nemen aan de nameting als zij protestant of moslim zijn, een hoger opleidingsniveau hebben en niet binge drinker zijn.

Op de nameting na acht maanden namen nog 511 (18%) van de jongeren deel. Er werd een trend gevonden dat liet zien dat de interventie bij jongeren een sterker effect had op binge drinken dan bij oudere jongeren, maar het effect bleek niet meer significant te zijn. Een groot probleem was de hoge uitval zodat de power niet meer sterk genoeg was om een effect aan te tonen, zelfs wanneer dit aanwezig zou zijn.

De procesevaluatie liet zien dat jongeren het spel op school spelden maar niet thuis afmaakten. Verder vonden jongeren het spel saai maar wel gemakkelijk te gebruiken. Ouders en leraren beoordeelden het spel positiever en vonden het een goede manier om alcoholgebruik bespreekbaar te maken.

Uiteindelijk werd de interventie ook getest op kosteneffectiviteit, waarbij vanuit zowel een gezondheidszorg perspectief als maatschappelijk perspectief kosten zijn uitgezet tegenover wekelijks drankgebruik. Binnen de analyse die is uitgevoerd vanuit het gezondheidszorg perspectief zijn interventiekosten en kosten voor zorggebruik meegenomen. Binnen de analyse die is uitgevoerd vanuit het maatschappelijk perspectief zijn daarnaast ook intersectorale kosten meegenomen, zoals kosten binnen de onderwijssector en kosten binnen de justitiële sector. Eerste resultaten op basis van een analyse van complete cases laten zien dat de interventie vanuit beide perspectieven duurder is dan ‘care as usual’ en dat kosteneffectiviteit afhankelijk is van de hoogte van de waardering van één effect, d.w.z. een glas per adolescent per week mind

Voortgangsverslag

Samenvatting
Dit item is dichtgeklapt
Dit item is opengeklapt

Jongeren vanaf 16 jaar mogen legaal alcohol kopen en drinken in Nederland. Overmatig alcoholgebruik is een vaak voorkomend probleem en deze leeftijdsgroep is bijzonder vatbaar voor de negatieve gevolgen van alcohol. Zij hebben een verhoogd risico op schade aan de hersenen, ongelukken, drugsgebruik, vrijen vaker onveilig en worden vaker slachtoffer van seksueel misbruik. Op de lange termijn hebben jongeren die veel drinken een verhoogd risico op alcoholverslaving en aandoeningen die gepaard gaan met overmatig alcoholgebruik, zoals levercirrose en kanker. Alcohol Alert is een interventie die zich richt op de leeftijdsgroep van 16 tot 18 jaar en probeert door persoonlijk advies-op-maat overmatig alcoholgebruik bij deze leeftijdsgroep te verminderen. Het project Alcohol Alert bestaat uit de volgende onderdelen:

Studie 1 (2011): Met behulp van focusgroep interviews bij jongeren (Studie 1a), ouders (Studie 1b), en bij experts (Studie 1c), zal uitgezocht worden wat precies de redenen en motivaties van jongeren zijn om overmatig te drinken, welke opvoeding strategieën effectief kunnen zijn en hoe er wordt gedacht over effectieve online advies-op-maat interventies.

Studie 2 (2012): Door middel van vragenlijsten willen wij verschillen tussen jongeren die wel en niet overmatig drinken onderzoeken. De focus ligt hier op de redenen en motivatie om overmatig te drinken en de opvoedstijl die ouders hanteren.

Studie 3 en 4 (2013-2013): In deze studies wordt de interventie voor de jongeren en de ouders ontwikkeld en getest op effectiviteit. De interventie zal geëvalueerd worden door ouders, jongeren en scholen. Daarnaast zal ook onderzocht worden of de interventie kosteneffectief is.

 

Resultaten
Dit item is dichtgeklapt
Dit item is opengeklapt

De resultaten van studie 1A toonden aan dat jongeren voor- en nadelen verbonden aan overmatig drinken. De belangrijkste redenen die jongeren noemden waren dat overmatig drinken helpt te ontspannen, zich beter te voelen en plezier te hebben met vrienden. Tijdens de focusgroepen kwam ook duidelijk naar voren dat mensen in hun directe omgeving hun drinkgedrag beïnvloeden omdat hun vrienden of veel mensen in hun omgeving ook drinken. Ook werd duidelijk wat de belangrijkste risico situaties waren waarin jongeren meestal drinken (samen met vrienden, in het weekend) en welke situaties zij het moeilijkste vinden om niet te drinken (als ze op een feestje zijn, als zij met vrienden zijn die drinken). Dit betekent dat een interventie voor deze doelgroep zich qua inhoud vooral moet richten op deze moeilijke situaties en de mensen die van invloed zijn op het alcoholgebruik van jongeren. Verder gaven jongeren in deze studie aan, dat de interventie interessant, interactief en het liefst spel achtig moet zijn. De sessies mogen niet te lang duren en er moet iets nieuws te ontdekken zijn, willen de jongeren vaker terug gaan naar de interventie. Op basis van deze resultaten hebben wij ervoor gekozen om het computer-tailored advies in een game omgeving te integreren, waarbij in korte sessies op de verschillende moeilijke situatie van de jongeren wordt ingegaan.

De interviews met de ouders (Studie 1B) toonden aan dat ouders vaak geen regels meer stelden zodra hun kind 16 jaar oud werd. Ouders voelden zich niet gesteund door de wetgeving en achtten zich niet in staat om het alcoholgebruik van hun kind te controleren. Zij gaven ook aan dat ze wel graag steun zouden krijgen bij het beperken van het alcoholgebruik van hun kind. Hiervoor zouden zij eerst op internet naar informatie gaan zoeken. Ook informatiebijeenkomsten op school werden op prijs gesteld, maar er werd ook bij stilgestaan dat de opkomst bij dit soort bijeenkomsten laag is. Verder zouden ouders ook graag van andere ouders willen horen hoe zij bepaalde dingen aangepakt hebben. Dit zouden zij bijvoorbeeld in een soort forum terug willen zien. Persoonlijk advies, tips en handvaten via een programma op internet aangereikt te krijgen leek de ouders een goede manier om hun aanpak bij de alcoholopvoeding te evalueren en eventueel aan te passen. Dit betekent dat een interventie voor deze doelgroep zich qua inhoud vooral moet gaan richten op het belang en nut van praten en stellen van regels met het kind, en het bieden van een platform in vorm van een website waarop ouders informatie en adviezen kunnen krijgen en de mogelijkheid hebben met andere ouders in contact te treden.

De 64 experts die benaderd werden (studie 1c) bevestigden het belang van de bovengenoemde factoren en gaven hun menig met welke strategie men het veranderen hiervan het beste zou kunnen aanpakken. Hierbij werd vooral het belang van het stellen van duidelijke regels door de ouders en het leren om drankjes te weigeren voor de jongeren benadrukt. Verder was het volgens de experts belangrijk dat aan ouders duidelijk gemaakt wordt dat ze met het kind duidelijk en consistent over alcoholgebruik moeten praten. Dit zou in vorm van computer-tailored feedback goed kunnen.

Studie 2 had als doel om naar verschillen te zoeken tussen jongeren die wel en niet overmatig alcohol drinken. Resultaten toonden dat jongeren die wel binge drinken vergeleken met jongeren die dat niet doen een lagere risico perceptie hebben, meer mensen in hun omgeving hebben die drinken en meer druk van de omgeving voelden om te binge drinken. Ook hadden deze jongeren minder eigen-effectiviteit om niet te drinken. Verder stellen de ouders van jongeren die binge drinken minder strenge regels. Of ouders regels stelden hing samen met veel voordelen zien van het regels stellen (b.v. denken dat het beschermend kan zijn voor het kind), plannen hebben om over alcoholgebruik te praten en regels te stellen en alleen kleine hoeveelheden alcohol acceptabel te vinden.

Bij vergelijkingen tussen jongeren met een hoge en een lage opleiding komt naar voren dat ouders een be

Samenvatting van de aanvraag

Samenvatting
Dit item is dichtgeklapt
Dit item is opengeklapt

This proposal aims to develop strategies to reduce binge drinking in 16-18 year old adolescents by developing and testing a computer tailoring program Alcohol Alert.

 

Study 1 aims to assess the beliefs that youngsters have about binge drinking, that parents and experts have about effective parenting actions, and – in all groups – ideas about effective computer tailored web based interventions. We will use three samples to study these ideas: 50 adolescents of 16-18 year olds (Study 1A); 50 parents of 16-18 year old adolescents (Study 1B); 25-50 national and international experts (Study 1C).

 

Study 2 aims: 1. To compare adolescents of 16-18 years of age that score high and low on frequency of binge drinking with regard to their motives for binge drinking, and other factors related with binge drinking (e.g. socio demographics, personality; parenting; availability) and to assess whether subgroup differences exist concerning motivations to (not) binge drink between: a. adolescents with a low and high educational background; b. males and females; c. ethnic groups (Study 2a); 2. To assess parental alcohol socialization factors, defined as factors that are associated with infrequent binge drinking in their children and low alcohol consumption (Study 2B). We will use two samples: 500 adolescents of 16-18 years of age (Study 2A), and 500 parents of these adolescents (Study 2B).

 

Study 3 aims to develop and pilot a web-based computer tailoring program Alcohol Alert. More specific goals are 1. To assess in 16-18 year old adolescents the program evaluation of Alcohol Alert and to assess the factors determining program evaluation; 2. To assess in parents the program evaluation of the parent support web module. This study uses cross-sectional assessments in 240 adolescents, 20 parents and 10 national experts to obtain their evaluation of the program.

 

Study 4's main goal is to test whether binge drinking prevention for adolescents using Alcohol Alert will be effective to realize a reduction of 10% of binge drinking in comparison with the control group. A RCT with a baseline assessment and a follow-up at 6 months with two conditions is used: 1. The Control Condition; 2. The Alcohol Alert Condition. Additional goals are: to pilot the parenting information module among parents; To assess the hindering and facilitating factors for use of these interventions by adolescents, adults and schools; and to obtain indicators for cost-effectiveness of the intervention in comparison with the control group. A sample of 24 schools with at least 2200 adolescents will be recruited at baseline and randomly assigned to the two conditions.

 

Naar boven
Direct naar: InhoudDirect naar: NavigatieDirect naar: Onderkant website