Verslagen

Voortgangsverslag

Samenvatting
Dit item is dichtgeklapt
Dit item is opengeklapt

Het gebruik van zorg op afstand (zoals beeldbellen) in de jeugdgezondheidszorg (JGZ) is nog niet vastgelegd in beleid en in de richtlijnen van de JGZ, terwijl hier grote behoefte aan is. In dit project wordt er literatuuronderzoek verricht. Daarnaast worden de ervaringen met zorg op afstand in de JGZ tijdens de coronacrisis geïnventariseerd en samengevat. Professionals en ouders zullen worden bevraagd over hun ervaringen en behoeftes omtrent zorg op afstand tijdens corona. Hierbij zal er toegespitst worden op het ontwikkelingsonderzoek bij een kind. Op basis van de bevindingen en aanbevelingen over zorg op afstand en (rand)voorwaarden zal een richtlijnmodule worden ontwikkeld en zal ten minste één JGZ Richtlijn worden aangepast. Bij het project zijn verschillende disciplines (jeugdartsen en -verpleegkundigen) betrokken. Ook zullen JGZ-organisaties, beheerders, een cliëntpanel en de beroepsverenigingen betrokken worden. Dit project is een samenwerking tussen het NCJ en TNO.

 

De voorlopige resultaten van de vragenlijsten, interviews en focusgroepen met JGZ-professionals en ouders zijn besproken tijdens het Wetenschapsatelier van het NCJ en zullen in november 2022 besproken worden met de project- en klankbordgroep en het ouderpanel. Als de generieke module en de ouderinformatie afgerond zijn zullen deze gedeeld worden met de groep van implementatie functionarissen, die in hun eigen organisatie deze informatie zullen verspreiden volgens de implementatie toolkit van het NCJ.

 

Resultaten
Dit item is dichtgeklapt
Dit item is opengeklapt

In het project Zorg op Afstand in de JGZ wordt onderzoek gedaan naar de ervaringen die zijn opgedaan in de JGZ met beeldbellen, tijdens de coronacrisis. Al dan niet gecombineerd met ontwikkelingsonderzoek bij kinderen van 0-4 jaar. Hiervoor is gebruik gemaakt van vragenlijsten, interviews en focusgroepen.

 

De vragenlijst is ingevuld door 72 professionals (20 jeugdartsen en 52 jeugdverpleegkundigen). Van de professionals heeft 65% (n=47/72) wel eens een beeldbelafspraak gehad met ouders. De professionals waarderen beeldbellen gemiddeld met een 6,4 (spreiding 2-9) op een schaal van 1 (heel negatief) tot 10 (heel positief). De meest genoemde voordelen zijn: handig voor multidisciplinair overleg, het kost minder tijd. De meest genoemde nadelen zijn: het kind niet kunnen onderzoeken, missen van interactie tussen ouder en kind.

Aanvullend is er een focusgroep afgenomen bij zes professionals. Deelnemers van de online focusgroep herkennen het beeld dat collega’s wat terughoudend zijn met beeldbellen. Oorzaak is het gevoel dat ze geen betrouwbaar beeld krijgen van een gezin. Daarentegen wordt er door de deelnemers aangegeven dat dat in de spreekkamer ook zo kan zijn.

 

De vragenlijst is ingevuld door 54 ouders. Ouders geven de beeldbelafspraken gemiddeld een 7,8 (spreiding 4-9) op een schaal van 1 (heel slecht) tot 10 (heel goed). De meest genoemde voordelen zijn: geen reistijd, makkelijker te combineren met werk. De meest genoemde nadelen zijn: het kind kan niet onderzocht worden, moeilijker om zorgen en vragen te bespreken. Voor ouders levert beeldbellen meer winst op dan voor de professional. Het biedt ouders meer flexibiliteit (bijv. geen reistijd, consult vanaf een vertrouwde omgeving), terwijl professionals altijd op een hun werkplek moeten zitten om de afspraak voor te bereiden, te houden en uit te werken.

Aanvullend heeft Pharos gestructureerde interviews gehouden met zes ouders met lage gezondheidsvaardigheden. Deze ouders zijn wisselend positief en niet positief over mogelijk videobellen met het consultatiebureau. Door de digitalisering lijken vaders meer betrokken te raken (techniek of zelf consulten doen).

 

Samenvatting van de aanvraag

Samenvatting
Dit item is dichtgeklapt
Dit item is opengeklapt

BEELDBELLEN I.C.M. ONTWIKKELINGSONDERZOEK IN DE JEUGDGEZONDHEIDSZORG

De jeugdgezondheidszorg (JGZ) volgt en beoordeelt de ontwikkeling van kinderen van 0-4 jaar met het Van Wiechenonderzoek (VWO). Het VWO is o.a. onderdeel van meerdere JGZ Richtlijnen. Sinds de coronacrisis maakt de JGZ in toenemende mate gebruik van beeldbellen. Hierbij kan, voor het ontwikkelingsonderzoek, gebruik worden gemaakt van films voor ouders om zelf de ontwikkeling van hun kind te bekijken: DIY Van Wiechen (https://tinyurl.com/DIYVanWiechen). Ouders waarderen beeldbellen en JGZ-professionals willen weten of het ontwikkelingsonderzoek i.c.m. beeldbellen in de toekomst kan worden blijven uitgevoerd en hoe.

 

DOEL- EN VRAAGSTELLINGEN

Het algemene doel van dit project is bij te dragen aan de kwaliteit van face-to-face vervangende zorg op afstand in de JGZ. We richten ons specifiek op de ervaring die tijdens de coronacrisis is opgedaan met ontwikkelingsonderzoek bij kinderen van 0-4 jaar via beeldbellen. We sluiten aan bij en maken gebruik van resultaten van eerder onderzoek. Waar mogelijk zullen we algemene aanbevelingen voor in (modules van) JGZ richtlijnen formuleren voor zorg op afstand, via beeldbellen, in de JGZ.

 

De onderzoeksvraagstellingen zijn:

1. Welke kennis is beschikbaar over ontwikkelingsonderzoek via beeldbellen?

2. Wat zijn de ervaringen van professionals en ouders met ontwikkelingsonderzoek via beeldbellen, en beeldbellen in het algemeen?

3. Wat zijn de behoeftes en voorwaarden van professionals en ouders t.a.v. goed en betrouwbaar ontwikkelingsonderzoek via beeldbellen, en beeldbellen in het algemeen?

4. Hoe kunnen professionals hierbij rekening houden met doelgroepen voor wie het digitaal werken minder passend of haalbaar is?

5. Welke overwegingen en organisatorische (rand)voorwaarden volgen uit de gebundelde kennis over en ervaringen met en wensen t.a.v. ontwikkelingsonderzoek via beeldbellen, en hoe kunnen deze worden vertaald naar praktische aanbevelingen?

6. Hoe kunnen de aanbevelingen uit dit onderzoek t.a.v. beeldbellen opgenomen worden in JGZ-richtlijnen?

 

METHODE

Om deze onderzoeksvragen te beantwoorden worden de volgende stappen doorlopen:

 

1. Verzamelen kennis over ontwikkelingsonderzoek via beeldbellen, door: a) literatuuronderzoek en b) het ophalen van praktijkervaringen m.b.v. kwantitatieve en kwalitatieve methodes, bij professionals en ouders;

2. Vertalen van de verzamelde kennis naar praktisch hanteerbare aanbevelingen, die worden getoetst door een klankbordgroep en de Richtlijn Advies en Autorisatie Commissie (RAC) voor JGZ Richtlijnen;

3. Rapporteren van verzamelde kennis, overwegingen en aanbevelingen t.a.v. ontwikkelingsonderzoek via beeldbellen;

4. Toevoegen aanbevelingen aan minstens 1 JGZ-Richtlijn verbonden aan het ontwikkelingsonderzoek, via de RAC;

5. Dissemineren van de resultaten en de aangepaste richtlijnen via (het netwerk van) het Nederlands Centrum Jeugdgezondheid (NCJ), beroepsverenigingen en ketenpartners (kinder & jeugdpsychiatrie, kindergeneeskunde, logopedie, kinderfysiotherapie).

 

EINDPRODUCTEN

1) Aan minstens 1 JGZ Richtlijn worden aanbevelingen toegevoegd voor ontwikkelingsonderzoek via beeldbellen;

2) Bijbehorend rapport met daarin: i) de verzamelde wetenschappelijke en praktische kennis en ervaringen m.b.t. ontwikkelingsonderzoek via beeldbellen, en beeldbellen tijdens de coronacrisis, en ii) overwegingen en aanbevelingen m.b.t. het al dan niet verrichten van ontwikkelingsonderzoek via beeldbellen, en de (rand)voorwaarden waaraan deze zorg moet voldoen om de veiligheid, de bruikbaarheid en de toepasbaarheid in de praktijk te waarborgen;

3) Informatie over ontwikkelingsonderzoek via beeldbellen, gericht op ouders, professionals en JGZ-organisaties, middels een tipsheet (incl. een versie die geschikt is voor mensen met lage gezondheids- en/of digitale vaardigheden).

 

EXPERTISE

Een projectgroep wordt gevormd door 1) NCJ, die de JGZ Richtlijnen en het VWO beheert, en TNO, die JGZ Richtlijnen ontwikkelt en JGZ-gerelateerd onderzoek verricht. Zij zijn verantwoordelijk voor de coördinatie en uitvoering van het project en het opleveren van de eindresultaten; 2) twee oudervertegenwoordigers (van FOSS en Ouders&Onderwijs); 3) JGZ-organisaties VGGM, GGD HM en GGD Fryslân, een VWO-instructeur en kennisinstituut Pharos.

Naast de projectgroep zijn een klankbordgroep en een cliëntenpanel betrokken. Het cliëntenpanel bestaat uit 6-8 ouders, geworven via de deelnemende JGZ-organisaties. De klankbordgroep bevat vertegenwoordigers van beroepsorganisaties van JGZ-professionals (AJN, V&VN, NVDA), VWO-instructeurs, GGD GHOR, ActiZ, ketenpartners (kinder & jeugdpsychiatrie, kindergeneeskunde, logopedie, kinderfysiotherapie) en ICT-leverancier Topicus. Zij worden betrokken bij het ontwikkelen van vragenlijsten- en interviewprotocollen, de interpretatie van onderzoeksresultaten en/of de verbinding van het onderzoek met de praktijk.

 

Naar boven
Direct naar: InhoudDirect naar: NavigatieDirect naar: Onderkant website