Verslagen

Eindverslag

Samenvatting
Dit item is dichtgeklapt
Dit item is opengeklapt

In de behandeling bij autismespectrumstoornissen (ASS) nemen sociale vaardigheidstrainingen een prominente plaats in. De effectiviteit van sociale vaardigheidstrainingen bij ASS is echter wetenschappelijk onvoldoende bewezen. Dit geldt vooral voor de generalisatie van geleerde vaardigheden.

Dit project had als doel de effectiviteit van een sociale vaardigheidstraining bij ASS in de laatste groepen van het (speciaal)basisonderwijs te onderzoeken. Specifieke aandacht ging uit naar de generalisatie van geleerde vaardigheden door het betrekken van ouders en leerkrachten voorafgaand aan en gedurende de training.

In deze studie bleek de sociale vaardigheidstraining slechts weinig effectief in vergelijking met het niet meedoen aan zo’n training. Bovendien bleek het intensief betrekken van ouders en leerkrachten het toepassen van geleerde sociale vaardigheden niet noemenswaardig te verbeteren.

Resultaten
Dit item is dichtgeklapt
Dit item is opengeklapt

Ouders rapporteerden dat het voor de sociale vaardigheden van hun kind niet uitmaakte of zij meededen aan de training waarin alleen de kinderen actief waren of aan de training waarin ook ouders en leerkrachten intensief werden betrokken. Bovendien was de vooruitgang in sociale vaardigheden in beide trainingen maar een klein beetje beter, in vergelijking met de groep die geen training volgde. Dit gold bovendien alleen voor de korte termijn. Op de langere termijn (het half jaar na de training) trad er geen verdere verbetering op, in geen van de groepen.

Leerkrachten gaven een iets ander beeld. Zij rapporteerden geen verbetering in sociale vaardigheden bij kinderen in de groepen zonder training of bij training aan alleen de kinderen. In de training waarin zijzelf en ouders intensief werden betrokken zagen leerkrachten direct na de training wel enige verbetering in sociale vaardigheden.

Het effect van beide vormen van de training blijkt relatief bescheiden. De vraag is of de investering van kinderen, ouders, leerkrachten en clinici in verhouding staat tot de geboekte vooruitgang.

 

Voortgangsverslag

Samenvatting
Dit item is dichtgeklapt
Dit item is opengeklapt

Sociale vaardigheden zijn bij kinderen met autismespectrumstoornissen (ASS) onderontwikkeld. De klinische indruk is dat het trainen hiervan zinvol is, zeker voorafgaand aan de overgang van basis- naar middelbaar onderwijs. De effectiviteit van sociale vaardigheidstrainingen bij ASS is echter wetenschappelijk onvoldoende bewezen. Dit geldt vooral voor de generalisatie van geleerde vaardigheden. Het project heeft als doel de effectiviteit van een sociale vaardigheidstraining bij ASS in de laatste twee groepen van het (speciaal)basisonderwijs te onderzoeken. Hierbij wordt specifiek aandacht gegeven aan de generalisatie van geleerde vaardigheden door het betrekken van ouders en leerkracht voorafgaand aan en gedurende de training. Op basis van de resultaten uit deze studie kunnen uitspraken worden gedaan over of en wanneer een sociale vaardigheidstraining bij ASS zinvol is en welke factoren daarop van invloed zijn.

Resultaten
Dit item is dichtgeklapt
Dit item is opengeklapt

De dataverzameling is afgerond. Er hebben 7 trainingsrondes plaats gevonden en in totaal zijn 128 kinderen ingestroomd in het onderzoek. Alle metingen zijn inmiddels afgerond. De data worden op dit moment opgeschoond, waarna de definitieve analyses om de effectiviteit te bepalen kunnen worden uitgevoerd en beschreven (start winter 2014-2015). Een beschrijving van het onderzoek en de hoofdvragen is inmiddels gepubliceerd (Dekker et al., 2014). Verschillende studenten Psychologie en Orthopedagogiek hebben hun masterthese geschreven over delen van het onderzoek of zijn daar op dit moment mee bezig. Op dit moment werken we aan een artikel over een van de instrumenten die we gebruiken in deze behandeleffectiviteitsstudie.

Samenvatting van de aanvraag

Samenvatting
Dit item is dichtgeklapt
Dit item is opengeklapt

Sociale vaardigheden zijn bij kinderen met autismespectrumstoornissen (ASS) onderontwikkeld. De klinische indruk is dat het trainen hiervan zinvol is, zeker voorafgaand aan de overgang van basis- naar middelbaar onderwijs. Voor kinderen met ASS is dit een risicovolle transitie, omdat zij een relatief bekende groep, waarin zij min of meer geaccepteerd worden, verlaten en zich in een nieuwe groep een weg moeten banen. Ondanks genoemde klinische indruk, de brede inzet van sociale vaardigheidstrainingen en het scala aan methoden hiervoor, is de effectiviteit van sociale vaardigheidstrainingen bij ASS wetenschappelijk onvoldoende bewezen, met name gelet op de generalisatie van geleerde vaardigheden. (Inter)nationaal heeft er te weinig, te kleinschalig en te mager onderzoek plaatsgevonden om conclusies te kunnen trekken.

Het voorgestelde project heeft als doel de effectiviteit van een sociale vaardigheidstraining bij ASS in de laatste twee groepen van het (speciaal) basisonderwijs te onderzoeken, met specifieke aandacht voor de generalisatie van geleerde vaardigheden door het betrekken van ouders en leerkracht voorafgaand aan en gedurende de training.

Hierbij worden de aanbevelingen uit de literatuur meegenomen: specifieke aandacht voor generalisatie van geleerde vaardigheden, geprotocolleerd werken, gestandaardiseerde maten om eventuele vooruitgang te meten, een voldoende groot aantal deelnemers om uitspraken te kunnen doen over de effectiviteit, en een wetenschappelijk hoogstaand design in de vorm van een Randomized Controlled Trial, wat inhoudt dat de verschillende behandelvormen willekeurig worden verdeeld over de deelnemers. Op basis van de resultaten uit de voorgestelde studie kunnen uitspraken worden gedaan over of en wanneer een sociale vaardigheidstraining bij ASS zinvol is en welke factoren daarop van invloed zijn.

 

Naar boven
Direct naar: InhoudDirect naar: NavigatieDirect naar: Onderkant website