Verslagen

Eindverslag

Samenvatting
Dit item is dichtgeklapt
Dit item is opengeklapt

In het triagemodel van de jeugdgezondheidszorg (JGZ) worden alleen de kinderen bij de jeugdarts of - verpleegkundige uitgenodigd bij wie een mogelijk ontwikkelings- of gezondheidsrisico is gesignaleerd. Deze manier van werken is niet goed onderbouwd. Iedere JGZ-organisatie bepaalt zelf wanneer een kind uitgenodigd wordt.

 

Doelstelling

Het doel van dit onderzoek is het verbeteren van de signalering van risico’s bij basisschoolkinderen door een uniform triageprotocol te ontwikkelen. Het uniform triageprotocol is onderzocht op de kwaliteit van signalering en tevredenheid bij ouders en JGZ-professionals.

 

Resultaten

De resultaten laten zien dat het uniform triageprotocol een goed onderscheid kan maken tussen kinderen met en zonder risico’s. Ouders en JGZ professionals zijn tevreden met het protocol.

 

Conclusie

De implementatie van dit uniform triageprotocol in een triagesetting van de JGZ kan bijdragen aan een kwaliteitsverbetering van de signalering van gezondheids-en ontwikkelingsrisico’s bij kinderen.

Resultaten
Dit item is dichtgeklapt
Dit item is opengeklapt

Ontwikkeling uniform triageprotocol

De beslisregels in het uniform triageprotocol zijn tot stand gekomen o.a. op basis van JGZ-richtlijnen en wetenschappelijk literatuur. Deze beslisregels zijn gebaseerd op gegevens van o.a. screeningen door de assistente (o.a. lengte/gewicht) en gerapporteerde problemen door ouders met behulp van een gezondheidsvragenlijst.

 

Kwaliteit van signalering

Het uniform triageprotocol kan een goed onderscheid kan maken tussen kinderen met en zonder risico’s. Het percentage kinderen dat terecht gesignaleerd wordt door het uniform triageprotocol (sensitiviteit) en terecht niet gesignaleerd wordt (specificiteit) is 73% en 62% respectievelijk voor het criterium bevindingen JGZ en 91% en 45% respectievelijk voor het criterium vervolgacties JGZ.

 

Tevredenheid

De professionals en ouders zijn tevreden met het uniform triageprotocol. Professionals vinden dat de beslisregels duidelijk zijn en dat de uitslag van het protocol overeenkomt met de eigen klinische blik.

Voortgangsverslag

Samenvatting
Dit item is dichtgeklapt
Dit item is opengeklapt

Veel organisaties in de jeugdgezondheidszorg maken gebruik van een

triagewerkwijze. In het triagemodel worden enkel nog de kinderen bij de jeugdarts of -

verpleegkundige uitgenodigd bij wie een mogelijk ontwikkelings- of gezondheidsrisico is

gesignaleerd. Deze manier van werken is veelbelovend, maar nog niet goed

onderbouwd en geüniformeerd. Iedere JGZ-organisatie bepaalt nu zelf wanneer een kind

in aanmerking komt om uitgenodigd te worden en baseert dit op andere criteria. Er is behoefte aan meer onderbouwing en eenheid in deze selectiecriteria.

 

Doelstelling

Het doel is het verbeteren van de signalering van gezondheids- en ontwikkelingsproblemen bij de JGZ-contactmomenten van 5/6- en 10/11-jarige kinderen in een triagewerkwijze. Daartoe worden uniforme selectiecriteria ontwikkeld en getoetst op de kwaliteit van signalering.

 

Werkwijze

1) Opstellen informatiebrief voor ouders

2) Ontwikkelen uniforme selectiecriteria

3) Onderzoek kwaliteit van signalering

4) Onderzoek tevredenheid bij JGZ-medewerkers

 

Resultaten
Dit item is dichtgeklapt
Dit item is opengeklapt

In de rapportageperiode hebben we ons gericht op 1) opstellen van een informatiebrief voor ouders en 2) het ontwikkelen van uniforme selectiecriteria 3) start voormeting van het effectiviteitsonderzoek. De volgende activiteiten kunnen hierbij worden onderscheiden.

 

1a) Een factsheet is gemaakt waarmee betrokkenen van het project geïnformeerd zijn. 1b) Een informatiebrief voor ouders waarin uitleg wordt gegeven over de werkwijze van de JGZ en de gebruikte vragenlijsten is samen met ouders opgesteld.

2a) Een klankbordgroep en een werkgroep is opgericht. 2b) Een beoordelingskader is ontwikkeld en vastgesteld door de werkgroep. 2c) Een inventarisatie van bestaande normen en selectiecriteria heeft plaatsgevonden. Bij een groot aantal JGZ-organisaties die een triagewerkwijze hanteren zijn de gebruikte signaleringslijsten en de bijbehorende selectiecriteria voor 5/6-jaar en 10/11-jaar opgevraagd en schematisch in kaart gebracht. Ook zijn relevante JGZ-richtlijnen bestudeerd en de antwoordpatronen van gebruikte standaard signaleringslijsten in kaart gebracht. 2d) De selectiecriteria zijn opgesteld. De werkgroep heeft met behulp van het beoordelingskader en de geïnventariseerde informatie in stap 2c een keuze gemaakt voor welke gezondheidsthema’s selectiecriteria zullen worden gehanteerd en welke normen daarbij toegepast kunnen worden.

3a) Voorbereidingen voor de voormeting van het effectiviteitsonderzoek hebben plaatsgevonden. Registratieformulieren zijn opgesteld en instructiebijeenkomsten bij de JGZ-organisaties die deelnemen aan de dataverzameling zijn gehouden. 3b) De twee triageorganisaties zijn begonnen met de dataverzameling van de voormeting.

 

Samenvatting van de aanvraag

Samenvatting
Dit item is dichtgeklapt
Dit item is opengeklapt

Steeds meer JGZ-organisaties gaan gebruik maken van een triagewerkwijze. In plaats van alle kinderen standaard uit te nodigen voor een preventief gezondheidsonderzoek (PGO), worden in het triagemodel enkel nog de kinderen bij de jeugdarts of verpleegkundige uitgenodigd bij wie een potentieel ontwikkelings- of gezondheidsrisico is gesignaleerd. Deze manier van werken is veelbelovend, maar nog onvoldoende onderbouwd en geüniformeerd. Iedere JGZ-organisatie bepaalt volgens zelf-ontwikkelde ouder- en kindvragenlijsten en eigen criteria wanneer een kind in aanmerking komt om uitgenodigd te worden (selectiecriteria).

Het onderhavige project is een doorontwikkeling en onderbouwing van de triagewerkwijze en beoogt de praktijk van signalering van gezondheidsproblemen bij 5/6- en 10/11-jarige kinderen in de JGZ te verbeteren.

In het project wordt de eerder ontwikkelde ‘standaard signaleringslijst’ als uitgangspunt genomen om uniforme selectiecriteria voor een triagewerkwijze te ontwikkelen. Deze signaleringslijst meet de gezondheid, ontwikkeling en opvoeding van het kind. De vragenlijst is op gestructureerde wijze door TNO en GGD Haaglanden ontwikkeld als reactie op de grote variatie aan vragenlijsten in de JGZ. Na een succesvolle pilot hebben verschillende JGZ-organisaties de lijst (gedeeltelijk) ingevoerd in de dagelijkse praktijk. Organisaties met een triagewerkwijze gebruiken de signaleringslijst als informatiebron voor selectie binnen de triagemethodiek; m.b.v. deze lijst wordt bepaald of nader onderzoek door JGZ nodig is (naast de SDQ, informatie uit dossier en screeningsonderzoek). In het nu voorliggende project vormt deze reeds onderbouwde lijst de basis van het triagemodel. Om de standaard signaleringslijst goed te benutten voor de triagewerkwijze, worden normwaarden (d.w.z. afkapwaarden) opgesteld. Vervolgens worden met behulp van de normwaarden voor de standaard signaleringslijst en andere normen (zoals SDQ-scores, en informatie uit screeningsonderzoek) selectiecriteria opgesteld om te bepalen of nader onderzoek door de JGZ nodig is. Dit gebeurt op systematische werkwijze samen met experts uit de JGZ. Deze selectiecriteria worden onderzocht op kwaliteit van de signalering, effectiviteit, kosten en tevredenheid van ouders en JGZ-professionals. Ouders worden actief betrokken in de communicatie over triage en het gebruik van vragenlijsten.

 

Dit project bevat de volgende fases:

1) Opstellen van een informatiebrief voor ouders.

M.b.v. focusgroepinterviews met ouders worden de belemmeringen omtrent het invullen van JGZ-vragenlijsten en de triagemethode in kaart gebracht. Op basis van deze informatie wordt een informatiebrief opgesteld die meegestuurd kan worden met de standaard signaleringslijst.

 

2) Opstellen van normwaarden en selectiecriteria voor triagewerkwijze.

Een werkgroep (gevormd door o.a. experts uit de JGZ) stelt de normwaarden voor de standaard signaleringslijst en de selectiecriteria vast. Dit gebeurt op systematische wijze, aan de hand van een te ontwikkelen beoordelingskader.

 

3) Een onderzoek naar de effectiviteit van de selectiecriteria – kwaliteit van signalering.

De vernieuwde selectiecriteria worden ingevoerd in twee JGZ-organisaties die een triagewerkwijze hanteren. Bij beide organisaties wordt de effectiviteit van de selectiecriteria bepaald door de kwaliteit van de signalering te vergelijken VOOR en NA de invoering van de selectiecriteria. Of er daadwerkelijk problemen zijn bij het kind (criterium/gouden standaard) wordt bepaald aan de hand van de inschatting van de jeugdarts of jeugdverpleegkundige over de aanwezigheid van problemen.

Bij twee JGZ-organisaties met een reguliere werkwijze worden de testeigenschappen van de selectiecriteria (sensitiviteit en specificiteit) vastgesteld. Dit is niet mogelijk in een triage-organisatie, omdat de jeugdartsen/verpleegkundigen alleen risicokinderen zien.

 

4) Een onderzoek naar de kosteneffectiviteit van de selectiecriteria en de tevredenheid.

Een schatting wordt gemaakt van uren en kosten die gemoeid zijn met het ten onrechte onderzoeken van kinderen door een jeugdarts/verpleegkundige in een triagewerkwijze, dit wordt vergeleken bij het gebruik van de oude ten opzichte van de vernieuwde selectiecriteria.

De tevredenheid van de JGZ-professionals over het gebruik van de selectiecriteria wordt onderzocht m.b.v. focusgroepinterviews. De tevredenheid van ouders over de informatiebrief en de standaard signaleringslijst wordt m.b.v. een vragenlijst onderzocht.

 

5) Verslaglegging, kennisoverdracht en implementatie.

De kennis over het project wordt gedeeld door het verspreiden van een factsheet via GGD kennisnet en relevante nieuwsbrieven, door het schrijven van een publicatie in een Nederlandstalig tijdschrift, en door een presentatie te houden op een relevant congres. Een klankbordgroep met vertegenwoordigers van landelijke organisaties, beroepsverenigingen en gemeente adviseert over de implementatie van de standaard signaleringslijst en de selectiecriteria.

 

Naar boven
Direct naar: InhoudDirect naar: NavigatieDirect naar: Onderkant website