Verslagen

Eindverslag

Samenvatting
Dit item is dichtgeklapt
Dit item is opengeklapt

Op 1 september 2018 is de Joint Action “Malnutrition in the Elderly Knowledge Hub” (MaNuEL) na 2,5 jaar afgerond. MaNuEL is een consortium van 22 onderzoeksgroepen uit 7 Europese landen, ondersteund door een adviesraad van experts op het gebied van geriatrische voeding, die tevens vertegenwoordigers zijn van relevant Europese organisaties. De activiteiten waren gericht op het verzamelen van wetenschappelijke kennis op het gebied van ondervoeding bij ouderen, het harmoniseren van onderzoek en klinische praktijk binnen Europa, en op het optimaliseren van de screening en de behandeling van ondervoeding bij ouderen. Belangrijke bevindingen wat betreft het vóórkomen van ondervoeding, de oorzaken van ondervoeding (ontwikkeling van het DoMAP model), de optimale screeningsinstrumenten voor het opsporen van ondervoeding bij ouderen, en de effectiviteit van bestaande behandelingen van ondervoeding bij ouderen in de gezondheidszorg zijn gedaan.

Resultaten
Dit item is dichtgeklapt
Dit item is opengeklapt

Prevalentie ondervoeding: Gegevens afkomstig van 15 nationale en Europese studies, en een uit Nieuw Zeeland, van in totaal 5956 ouderen werden gebruikt om de prevalentie van ondervoeding te berekenen, gebruik makend van een aantal uniforme definities. De prevalentie verschilde aanzienlijk tussen de studies, ook al werd eenzelfde definitie van ondervoeding binnen eenzelfde zorgsetting gebruikt. De prevalentie verdubbelde wanneer leeftijdsspecifieke afkappunten voor een lage BMI werden gebruikt ten opzichte van het algemene afkappunt <20 kg/m2.

 

Screening op ondervoeding: In de literatuur zijn validatiestudies opgespoord van 48 screeningsinstrumenten die gebruikt worden om te screenen op ondervoeding bij ouderen. Er is een dataset ontwikkeld waarin deze instrumenten, samen met de informatie over (soort) validiteit, gebruikte referentie methode, setting en steekproef zijn samengevoegd. Vervolgens is een scoringssysteem ontwikkeld op basis van 4 domeinen: validiteit, parameters van het instrument, bruikbaarheid en vervolgplan. De volgende instrumenten kregen de hoogste score: zelfstandig wonend de DETERMINE, ziekenhuis de MNA-SF of de MST, langdurige zorg SNAQrc, en voor de revalidatie de NUFFE.

 

Determinanten van ondervoeding: Een systematische literatuur studie is uitgevoerd om evidence-based determinanten van ondervoeding bij ouderen op te sporen. Daarnaast zijn de gegevens van vijf prospectieve datasets geharmoniseerd om een set van 20 potentiële determinanten van het ontwikkeling van ondervoeding in de toekomst te onderzoeken. Op basis van beide studies lijken zowel de aanwezigheid van functionele beperkingen als een ziekenhuisopname een relevante determinant te zijn. Tevens is een model ontwikkeld om alle potentiële determinanten van ondervoeding bij ouderen te structureren (het DoMAP model).

 

Behandeling van ondervoeding: Een systematische literatuur studie is uitgevoerd naar de niet-farmacologische behandeling van ondervoeding bij ouderen. Op basis van de 18 geselecteerde trials konden helaas geen aanbevelingen gedaan worden vanwege de slechte methodologische kwaliteit van de trials (hoog risico op vertekening en kleine steekproef grootte). Daarnaast zijn individuele deelnemer gegevens van 9 voedingsinterventie studies, uitgevoerd in ouderen met (een verhoogd risico op) ondervoeding, gecombineerd tot een dataset met informatie van 990 ouderen. Analyses met deze unieke dataset lieten een positief effect zien van een combinatie van drinkvoeding met behandeling door de diëtist op de energie inname en het lichaamsgewicht. Geen effect werd waargenomen op de handknijpkracht en het sterfterisico. Momenteel wordt er gewerkt aan het ontwikkelen van een Minimum Data Set (MDS) om het ontwerp van toekomstige trials te ondersteunen en toekomstige meta-analyses van hoge kwaliteit mogelijk te maken.

 

Nationaal beleid ten aanzien van de screening en behandeling van ondervoeding bij ouderen: Een web survey is ontwikkeld op basis van een Delphi studie uitgevoerd onder MaNuEL onderzoekers. Op basis van de resultaten is een inventarisatie gemaakt van huidig beleid en praktijk wat betreft de screening van ondervoeding en de behandeling van ondervoeding bij ouderen in drie zorgsettings (zelfstandig wonend, ziekenhuis en langdurige zorg). Informatie uit 19 landen liet zien dat meer aandacht nodig is om bindende maatregelen te implementeren voor de vroege opsporing en behandeling van ondervoeding bij ouderen.

 

Opleiden van zorgprofessionals wat betreft de screening en behandeling van ondervoeding bij ouderen: Met twee web surveys is de hoeveelheid en de inhoud van het formele onderwijs wat betreft de screening en behandeling van ondervoeding bij ouderen aan verpleegkundigen en artsen geïnventariseerd binnen Europa. De survey is ingevuld door 131 opleidingsinstituten voor verpleegkundigen uit 26 landen en 26 opleidingsinstituten voor geneeskunde studenten uit 12 landen. Het onderwerp ondervoeding heeft meer aandacht nodig in het opleidingscurriculum van zowel verpleegkundigen als artsen, waaronder meer training in het screenen op ondervoeding, het werken met multidisciplinaire teams en de evidence-based behandeling van ondervoeding.

 

De resultaten van MaNuEL zoals beschreven in de MaNuEL Toolbox zijn online te lezen op: www.stuurgroepondervoeding.nl, en presentaties over de resultaten zijn te zien op: av-media.vu.nl/VUMedia/Play/8bb85270414043d6aa746f494cbb3ef91d.

 

Voortgangsverslag

Samenvatting
Dit item is dichtgeklapt
Dit item is opengeklapt

In 2010 werd de Joint Programming Initiative A Healthy Diet for a Healthy Life (JPI HDHL) gelanceerd. Binnen dit initiatief werd in 2015 de Joint Action “Malnutrition in the Elderly Knowledge Hub” gelanceerd om samenwerking binnen het veld te stimuleren. In maart 2016 is het MaNuEL project gestart. MaNuEL is een consortium van 22 onderzoeksgroepen uit 7 landen (Duitsland, Frankrijk, Ierland, Nederland, Oostenrijk en Spanje). MaNuEL wordt ondersteund door een adviesraad van experts op het gebied van geriatrische voeding, die tevens vertegenwoordigers zijn van relevant Europese organisaties. Het project heeft een looptijd van twee jaar. De activiteiten van MaNuEL zijn gericht op het verzamelen van wetenschappelijke kennis op het gebied van ondervoeding bij ouderen, het harmoniseren van onderzoek en klinische praktijk binnen Europa, en op het optimaliseren van de screening en de behandeling van ondervoeding bij ouderen. Op dit moment worden diverse onderzoeksvragen beantwoord op het gebied van het vóórkomen van ondervoeding, de oorzaken van ondervoeding, de optimale screeningsinstrumenten voor het opsporen van ondervoeding bij ouderen, en de effectiviteit van bestaande behandelingen van ondervoeding bij ouderen in de gezondheidszorg. Een deel van dit onderzoek is gebaseerd op bestaande literatuur door middel van systematisch literatuur studies. Een ervan bestudeerd de oorzaken van ondervoeding bij ouderen, en een ander de niet-farmacologische behandeling van ondervoeding bij ouderen. Het andere deel van het onderzoek van MaNuEL baseert zich op analyses in reeds bestaande datasets. Geharmoniseerde statistische analyses worden uitgevoerd met gegevens van diverse grote cohortstudies om zo het vóórkomen van ondervoeding bij ouderen vast te stellen waarbij gebruik gemaakt wordt van één of meerdere van te voren vastgestelde definities. Het vóórkomen van ondervoeding zal ook weergegeven worden voor diverse leeftijdsgroepen en apart voor mannen en vrouwen. De beschikbare longitudinale datasets zullen tevens gebruikt worden om de oorzaken van het ontwikkelen van ondervoeding bij ouderen te identificeren. Onderzoeksgegevens van eerder uitgevoerde ondervoeding behandelstudies bij ouderen zijn samengenomen in MaNuEL. De individuele deelnemer gegevens vanuit deze behandelstudies zijn gecombineerd om zo de effectiviteit van behandeling te onderzoeken en de factoren te onderzoeken die de effectiviteit mogelijk beïnvloeden. Als laatste wordt er op dit moment met behulp van internet vragenlijsten door heel Europa informatie verzameld over 1) nationaal beleid en de huidige klinische praktijk betreffende het screenen en behandelen van ondervoeding bij ouderen, en 2) de opleiding van zorgprofessionals in medische en verplegingsopleidingen wat betreft de screening en behandeling van ondervoeding bij ouderen. Deze inventarisatie zal goede praktijkvoorbeelden opleveren die vervolgens in allerlei Europese landen ingezet kunnen worden om het nationale beleid en de opleidingscurricula te verbeteren wat betreft ondervoeding bij ouderen. Het beschreven onderzoek loopt op dit moment. De eerste wetenschappelijke resultaten van het MaNuEL project zullen tijdens internationale congressen in September 2017 aan het publiek gepresenteerd worden.

Resultaten
Dit item is dichtgeklapt
Dit item is opengeklapt

In werkpakket 1 zijn de individuele deelnemer gegevens van 10 ondervoeding behandelingsstudies gecombineerd wat resulteerde in een dataset van in totaal 1417 ouderen. Deze unieke dataset wordt op dit moment geanalyseerd om het effect van de behandeling op de energie inname, lichaamsgewicht, handknijpkracht en sterfte te bepalen. Verder zal ook de invloed van behandelkenmerken (denk aan type behandeling of behandelomgeving) en van deelnemer kenmerken (denk aan geslacht, leeftijd en BMI) op het behandelingseffect worden onderzocht. Een artikel over het behandelingseffect op energie inname en lichaamsgewicht zal binnenkort worden aangeboden aan een wetenschappelijk tijdschrift. In werkpakket 2 zijn in totaal 47 screeningsinstrumenten geïdentificeerd die gebruikt worden om een verhoogd risico op ondervoeding bij ouderen op te sporen. In een bestand worden de validatie gegevens van deze instrumenten genoteerd, zoals de referentie methode voor de validatie, de omgeving en onderzoekspopulatie, het type validatie, en de resultaten van de validatie. Ook is een beoordelingssysteem ontwikkeld waarmee de beste instrumenten geïdentificeerd kunnen worden. Het systeem bestaan uit vier onderdelen: validatie, onderdelen van het instrument, praktische bruikbaarheid, en een vervolgplan. De beoordeling van alle instrumenten is bijna afgerond. In werkpakket 3 is een protocol ontwikkeld voor een systematisch literatuuronderzoek naar de mogelijk te beïnvloeden oorzaken van ondervoeding bij ouderen en de zoekstrategie wordt momenteel toegepast. Ook zijn in werkpakket 3 in totaal 37 datasets geïdentificeerd waarin de determinanten van ondervoeding bij ouderen kunnen worden bestudeerd. Vijf van deze datasets zijn longitudinaal én delen informatie over dezelfde 20 determinanten waardoor oorzaken voor het ontstaan van ondervoeding kunnen worden onderzocht. De statistische analyses hiervoor vinden momenteel plaats. Additionele analyses naar het vóórkomen van ondervoeding in diverse datasets zijn in voorbereiding. In werkpakket 4 wordt een systematisch literatuuronderzoek uitgevoerd naar de niet-farmacologische behandeling van ondervoeding bij ouderen. In totaal zijn 7421 artikelen geïdentificeerd en de primaire studies worden nu geselecteerd door MaNuEL onderzoekers. In werkpakket 5 zijn twee internet vragenlijsten ontwikkeld waarmee momenteel gegevens worden verzameld. De eerste vragenlijst is ontwikkeld na een Delphi consultatie onder MaNuEL onderzoekers en is erop gericht om het huidige beleid en de praktijk wat betreft het screenen en behandelen van ondervoeding bij ouderen in drie omgevingen (thuis, ziekenhuis en verpleeghuis) in kaart te brengen. De vragenlijst is verstuurd naar 95 experts in 31 landen. De tweede vragenlijst is bedoeld om de hoeveelheid en de inhoud van het formele onderwijs aan zorgprofessionals in heel Europa op het gebied van de screening en behandeling van ondervoeding bij ouderen in kaart te brengen. De vragenlijst is verstuurd naar 1048 Europese hogescholen en universiteiten met een opleiding verpleegkunde of geneeskunde. De eerste wetenschappelijke resultaten van het MaNuEL project zullen tijdens internationale congressen in September 2017 aan het publiek gepresenteerd worden.

Samenvatting van de aanvraag

Samenvatting
Dit item is dichtgeklapt
Dit item is opengeklapt

The Joint Action “Malnutrition in the Elderly Knowledge Hub” is part of the Strategic Research Agenda of the Joint Programming Initiative “A Healthy Diet for a Healthy Life”. The general objectives of the Malnutrition in the Elderly Knowledge Hub (MaNuEL) are to extend scientific knowledge and to strengthen evidence-based best practice in the field of malnutrition in older persons, to build a sustainable, transnational competence network of malnutrition experts, and to harmonise research and clinical practice.

MaNuEL consists of six work packages that will focus on: 1) defining treatable malnutrition in older persons, 2) malnutrition screening in older persons, 3) determinants of malnutrition in older persons, 4) prevention and treatment of malnutrition in older persons, 5) policies and education regarding malnutrition screening and treatment in older persons across Europe, and 6) management of MaNuEL.

The specific objectives to be addressed in these work packages are: develop a definition of treatable malnutrition, compile data on the prevalence of treatable malnutrition from existing studies, provide insight into the body composition characteristics of those with treatable malnutrition, obtain an overview based on published literature on existing screening tools for malnutrition in older adults, select preferred malnutrition screening tools for older adults in different community and health care settings, obtain malnutrition prevalence data in older adults across Europe (and beyond) based on these preferred screening tools, identify key determinants of (treatable) malnutrition, develop a list of reliable and valid instruments to measure these determinants, obtain an overview on the effects of non-pharmacological interventions on malnutrition, obtain an overview on on-going and planned studies on nonpharmacological interventions, obtain an overview on current policies and practice across Europe regarding screening and treatment of malnutrition in older persons in different health care settings, obtain an overview on formal education of health care professionals across Europe regarding screening and treatment of malnutrition in older persons. MaNuEL will create a network of dedicated scientists to build better research capacity on malnutrition across Europe. It will contribute to a common / shared understanding regarding the definition of malnutrition, the aetiology and prevalence of malnutrition in older persons, preferred screening tools, and effective interventions for malnutrition in older persons from different health care settings. MaNuEL will perform systematic literature reviews to complete the present fragmentary picture on malnutrition and to identify potential knowledge gaps. Furthermore, MaNuEL will bring together and harmonize transnational datasets from nutritional intervention trials and observational studies to perform secondary analyses and build a research infrastructure for future research questions. Finally, MaNuEL will provide insight in current clinical practice, policies, and health professionals education on malnutrition and will identify best practice examples and recommendations for improvement.

 

Naar boven
Direct naar: InhoudDirect naar: NavigatieDirect naar: Onderkant website