Verslagen

Eindverslag

Samenvatting
Dit item is dichtgeklapt
Dit item is opengeklapt

In Nederland verricht 80% van de zwangere vrouwen betaald werk. Tijdens de zwangerschap verandert de belastbaarheid als gevolg van werk- en persoonsgebonden factoren. Binnen het project ‘De app: Gezond werken tijdens de zwangerschap’ is een mobiele applicatie ontwikkeld waarmee zwangeren informatie en individueel advies krijgen zodat ze hun werk kunnen aanpassen. De app is gebaseerd op de NVAB Richtlijn ‘Zwangerschap, postpartumperiode en werk’.

 

De app is ontwikkeld in samenwerking met professionals en eindgebruikers en is in de praktijk getest onder 119 werkende zwangeren in vier verloskundige samenwerkingsverbanden. Verloskundigen en gynaecologen werkzaam in deze VSV’s hebben samen met bedrijfsartsen een multidisciplinaire nascholing gevolgd over de richtlijn en de app.

 

Een belangrijke conclusie is dat de app waardevolle informatie levert en ze voldoet aan een behoefte van werkende zwangeren, verloskundigen en gynaecologen. Zwangere cliënten van getrainde verloskundigen en gynaecologen krijgen vaker advies het werk aan te passen, al in een vroeg stadium van de zwangerschap. Echter, dit leidt er nog niet toe dat de zwangeren de adviezen in hun werk realiseren. Enerzijds is betrokkenheid van de leiding en bedrijfsarts, juist al in de eerste helft van de zwangerschap, de ontbrekende schakel in het proces van advies tot werkaanpassing van zwangere werknemers. Anderzijds zal verbetering van het ontwerp van de app, het doel ‘realiseren van werkaanpassing’ kunnen vergroten.

 

Dit project toont aan hoe belangrijk het is om de behoeften en cognitieve complexiteit van potentiële eindgebruikers te begrijpen om een dergelijke app succesvol te integreren in hun gezondheidsgedrag. Een multidisciplinaire aanpak met betrokkenheid van eindgebruikers vanaf het begin blijkt essentieel en geeft inzicht in de interactie van de zwangere met de mobiele applicatie. Werkgevers zijn hierbij onmisbaar. De ‘Gezond werken in de zwangerschap' kan een hulpmiddel zijn om leidinggevenden te ondersteunen bij het uitvoeren van hun wettelijke taak om een veilige werkplek te creëren voor zwangere werknemers.

 

Resultaten
Dit item is dichtgeklapt
Dit item is opengeklapt

Binnen het project ‘De app: Gezond werken tijdens de zwangerschap’ is een mobiele applicatie ontwikkeld waarmee zwangeren informatie en individueel advies krijgen zodat ze hun werk kunnen aanpassen. De app is gebaseerd op de NVAB Richtlijn ‘Zwangerschap, postpartumperiode en werk’.

Het project bestaat uit drie fases. Met de resultaten van het eerste deel van dit project, 2 multidisciplinaire focusgroep bijeenkomsten met professionals en eindgebruikers, werkende zwangeren, is een eerste versie van de app ontwikkeld.

Het tweede deel van dit project evalueert de bruikbaarheid van de app 'Gezond werken in de zwangerschap' en de toepassing van het 'werk advies', het belangrijkste doel van de app, door potentiële eindgebruikers. De informatie in de app levert waardevolle informatie voor werkende zwangeren en ze voldoet aan een behoefte, ondanks veel ontwerpfouten.

Na enige aanpassingen in het ontwerp is de app in de praktijk getest onder 119 werkende zwangeren in vier verloskundige samenwerkingsverbanden (de interventiegroep) en vergeleken met een controlegroep (122 deelnemers) door middel van vragenlijstonderzoek, de derde fase van dit project. Verloskundigen en gynaecologen werkzaam in 4 VSV’s hebben voor de start van de interventiegroep samen met bedrijfsartsen een multidisciplinaire nascholing gevolgd over de richtlijn en de app.

Beide groepen zijn vergelijkbaar in bijna alle kenmerken: gezondheid, leefstijl, werk, werkomstandigheden en privé situatie. Zij verschillen alleen in enkele aantal items betreffende psychosociale werk factoren: deelnemers in de controlegroep ervaren meer werkdruk, maar ook meer ondersteuning van de leiding. Zwangere cliënten van getrainde verloskundigen en gynaecologen krijgen vaker advies het werk aan te passen, al in een vroeg stadium van de zwangerschap. Echter dit leidt er nog niet toe dat de zwangeren de adviezen in het werk realiseren. Dit lijkt samen te hangen met meerder factoren: enerzijds de ontwerpfouten in de app, anderzijds de beperkte rol en betrokkenheid van de leiding en de bedrijfsarts in de interventiegroep: de deelnemers in de interventiegroep ervaren vanaf het begin van de zwangerschap minder support van de leiding, ze krijgen minder vaak voorlichting van de leiding over de combinatie zwangerschap en werk. Het ontbreken van deze steun van de leiding kan verklaren waarom de deelnemers in de interventiegroep, de adviezen van de verloskundigen en gynaecologen en de app niet vaker realiseren dan de deelnemers in de controlegroep. Een derde oorzaak lijken de beperktere regelmogelijkheden om het werk zelf in te delen bij de interventiegroep.

 

Samenvatting van de aanvraag

Samenvatting
Dit item is dichtgeklapt
Dit item is opengeklapt

ACHTERGROND

Er zijn zeer duidelijke aanwijzingen dat ongunstige arbeidsomstandigheden (lange werkdagen/werkstress/lichamelijk zwaar werk) invloed hebben op onder andere de kans op vroeggeboorte. Deze kennis heeft geresulteerd in een richtlijn getiteld ‘Zwangerschap, postpartumperiode en werk’ , die van kracht is sinds 2007. Deze richtlijn heeft geleid tot een duidelijke verbetering in de dienstverlening aan zwangere werknemers, echter de richtlijn is beperkt bekend bij verloskundige zorgverleners, en onder zwangeren bestaat een groot verschil in toegang tot bedrijfsartsen

 

DOEL

Het beter implementeren van de richtlijn, zodat werk- en persoonsgebonden risico’s tijdens de zwangerschap verminderd worden, hetgeen resulteert in optimale inzetbaarheid van werknemers tijdens en na de zwangerschap.

 

Dit willen we bereiken door

1. Vroegtijdig signaleren van verhoogde werk en persoonsgebonden risico’s bij werkende zwangeren door het gebruik van risicoselectie via een mobiele applicatie, de app ‘Gezond werkend tijdens de zwangerschap’.

2. Het versterken van de communicatie en samenwerking tussen professionals in de zorg rondom zwangerschap en geboorte en de arbocuratieve zorg via een gezamenlijke nascholing rond de richtlijn zwangerschap en werk van de NVAB.

 

STUDIE OPZET

In de eerste fase van het project zal de app ‘Gezond werken tijdens de zwangerschap en een multidisciplinaire nascholing worden ontwikkeld op basis van de richtlijn en semi-gestructureerde interviews met alle stake holders. In de tweede fase zal een procesevaluatie plaatsvinden van gebruik van de app in vier VSV’s in combinatie met multidisciplinaire nascholingsbijeenkomsten.

 

STUDIEPOPULATIE

Zwangere vrouwen die onder controle zijn in acht verloskundige samenwerkingsverbanden.

 

INTERVENTIE

Dit project evalueert het effect van de telefoon applicatie (app) ‘Gezond werkend tijdens de zwangerschap’. De app wordt aan het begin van de zwangerschap uitgereikt in vier VSV’s terwijl in een gematchte controle groep van vier VSV’s, gematched op praktijkgrootte en 2e of 3e lijns zorg care as usual wordt gegeven.

 

 

UITKOMSTMATEN EN PROCESINDICATOREN:

Primaire uitkomstmaat:

Detectie van werk- en persoonsgebonden risicofactoren en daadwerkelijke aangepassing van arbeidstijden indien geindiceerd;

 

 

Secundaire uitkomstmaten:

• Duur van ziekteverzuim

• Tijdstip waarop de werkende zwangere geminderd en/of gestopt is met werken

• Zwangerschapsduur

• Geboortegewicht

• Bloeddruk

• Preeclampsie

• Aangeboren afwijkingen

• Wijze van bevallen

• Verwijzing naar de tweede lijn

• kind op NICU/opname

 

Procesmaten

• Mate van gebruik van de applicatie door de zwangeren

• Tevredenheid van de gebruikers over de applicatie

• Tevredenheid van de verloskundigen/gynaecologen over gebruik van de applicatie, en de nascholingsbijeenkomst.

• Haalbaarheid en gebruik van de applicatie in de praktijk

• Mate van communicatie en samenwerking tussen de professionals

• Barrières en bevorderende factoren voor grootschalige implementatie van de applicatie in NL?

 

METINGEN

Deelnemende zwangeren vullen op drie momenten tijdens de zwangerschap vragenlijsten in: bij 12-16, 24-26 en resp. 32 weken. Gezondheidsuitkomsten voor moeder en kind worden verzameld via de PRN. Bij de professionals worden vragenlijsten afgenomen direct na de nascholing (start interventie) en nog eenmaal 7 maanden later.

 

Naar boven
Direct naar: InhoudDirect naar: NavigatieDirect naar: Onderkant website