ZonMw tijdlijn Therapietrouw https://www.zonmw.nl/ Het laatste nieuws van de tijdlijn van Therapietrouw nl-nl Wed, 24 Jul 2019 10:46:37 +0200 Wed, 24 Jul 2019 10:46:37 +0200 TYPO3 news-4364 Tue, 23 Jul 2019 14:13:54 +0200 Toezegging financiering GGG-programma voor periode 2020-2023 ontvangen https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/toezegging-financiering-ggg-programma-voor-periode-2020-2023-ontvangen/ Het ministerie van VWS heeft de financiering van het ZonMw Goed Gebruik Geneesmiddelen (GGG) voor de periode 2020-2023 bevestigd, op basis van een positieve externe evaluatie. Het GGG-programma is een structureel programma en loopt sinds 2012. Voor deze periode is een budget van 86,9 miljoen euro beschikbaar gesteld. Het GGG-programma richt zich structureel op het effectiever, veiliger en doelmatiger inzetten van beschikbare geneesmiddelen en geeft een stimulus aan optimalisering van het gebruik van geneesmiddelen en de zorg die daarmee gepaard gaat. Resultaten van het programma tot nu toe zijn eerder gepubliceerd in een Magazine.
De subsidieoproepen voor de Open Ronde 9 en Rediscovery Ronde 4 zijn begin juli gepubliceerd. Eind 2019 worden de rondes voor Grote Trials en therapietrouw living labs (STIP Ronde 4) geopend.

Meer informatie

 

]]>
news-4317 Thu, 11 Jul 2019 16:39:10 +0200 GGG-project: Make-It Consortium begeleidt proeftuinen ter bevordering van therapietrouw in de praktijk https://nivel.nl/nl/nieuws/make-it-consortium-begeleidt-proeftuinen-ter-bevordering-van-therapietrouw-de-praktijk-0 Veel patiënten gebruiken hun medicijnen nog niet optimaal. Ondanks het groeiende aantal interventies en innovaties om de therapietrouw te bevorderen, lukt het maar mondjesmaat om deze ook grootschalig toe te passen in de dagelijkse praktijk. Hoe kunnen we het geneesmiddelengebruik in de praktijk verbeteren? Het Make-It Consortium buigt zich vanaf 1 juli over deze vraag en wordt gecoördineerd door het Nivel. news-4305 Tue, 09 Jul 2019 14:08:14 +0200 Nieuwe subsidieoproepen open bij ZonMw-programma Goed Gebruik Geneesmiddelen https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/nieuwe-subsidieoproepen-open-bij-zonmw-programma-goed-gebruik-geneesmiddelen/ Binnen het ZonMw-programma Goed Gebruik Geneesmiddelen (GGG) zijn de subsidierondes Open Ronde 9 en Rediscovery Ronde 4 opengesteld. Bij Open Ronde 9 is er ook dit jaar weer financiering voor projecten waarin complexe interventies centraal staan. Bij Rediscovery Ronde 4 is er wederom de mogelijkheid tot het indienen van projecten die zich in een vroegere fase bevinden en waaraan nog geen humane pilotdata ten grondslag liggen. Het GGG-programma richt zich op het verbeteren van farmacotherapeutische zorg. Het doel van het programma Goed Gebruik Geneesmiddelen (GGG) is het effectiever, veiliger en doelmatiger inzetten van bestaande geneesmiddelen. Projecten binnen dit programma kunnen zowel betrekking hebben op het effectiever inzetten van een geneesmiddel als op het verbeteren van het gebruik van geneesmiddelen in de dagelijkse zorg.

Open Ronde 9

Voor subsidieaanvragen binnen Open Ronde 9 geldt dat een relevante vraag of probleem uit de praktijk met betrekking tot het goed gebruik van geneesmiddelen het uitgangspunt voor de aanvraag moet zijn; hierbij gelden geen beperkingen ten aanzien van specifieke thema’s of ziektegebieden. Open ronde 9 (deadline 17 september 2019, 14.00 uur) bestaat uit twee gedeelten, Onderdeel A en Onderdeel B.

Onderdeel A

Onderdeel A is bestemd voor reguliere open ronde projecten. Voor dit onderdeel is 5 miljoen euro beschikbaar. Deze projecten hebben tot doel een bijdrage te leveren aan het verbeteren van farmacotherapeutische zorg. Dit kan op het niveau van het geneesmiddel, waarbij het bijvoorbeeld kan gaan om het gebruik van een geneesmiddel voor de indicatie waarvoor het geregistreerd is of voor groepen die buiten het kader van de registratie vallen. Of het project heeft tot doel een bijdrage te leveren op het niveau van het gebruik van geneesmiddelen in de dagelijkse zorg.

Onderdeel B

Onderdeel B betreft projecten die voldoen aan de criteria van onderdeel A, maar waarin complexe interventies centraal staan. Voor dit onderdeel is 2 miljoen euro beschikbaar.
Onder een complexe interventie verstaan we een interventie die uit meerdere op elkaar ingrijpende componenten bestaat, waarbij het niet noodzakelijkerwijs op voorhand duidelijk is welke van de componenten specifiek voor het gewenste effect zorgen. Denk hierbij bijvoorbeeld aan de combinatie van een schriftelijke keuzehulp en een gespreksmethode die uit meerdere stappen bestaat, die samen als doel hebben om tot een gezamenlijke beslissing te komen over gebruik van een specifiek geneesmiddel. Of aan ontslagbegeleiding in het ziekenhuis, gecombineerd met de informatieoverdracht naar de zorgverleners in de eerste lijn, en begeleiding bij het medicatiegebruik na ontslag. Bij de interventie zijn diverse disciplines / zorgverleners betrokken, die bij voorkeur werkzaam zijn in verschillende settingen van het zorglandschap. Dit type onderzoek vindt voornamelijk plaats in diverse settingen, zoals eerste lijn, ziekenhuis en verpleeghuis en deels over settingen heen (ketenzorg).

Binnen projecten in onderdeel B is nadrukkelijk ruimte voor zowel kwalitatieve als kwantitatieve onderzoeksmethoden. Daarnaast is er ruimte voor deelprojecten die gericht zijn op de optimalisatie van (de toepassing van) de interventie. Thema’s die zich lenen voor dergelijke complexe interventies zijn bijvoorbeeld polyfarmacie, therapietrouw, stoppen / afbouwen van medicatie of medicatieoverdracht.

Het totale beschikbare subsidiebudget voor Open Ronde 9 bedraagt 7 miljoen euro. De deadline voor indienen van projectideeën binnen Open Ronde 9 is 17 september 2019, 14.00 uur.

Rediscovery Ronde 4

Onder drug rediscovery verstaan we onderzoek naar de toepassing van een bestaand geneesmiddel bij een nieuwe indicatie. In de Rediscovery Ronde kunnen specifiek projecten worden ingediend die zich richten op klinisch onderzoek naar de effectiviteit en/of dosisoptimalisatie van een veelbelovende toepassing van een bestaand geneesmiddel (niet onder patent) bij een indicatie waarvoor het middel (nog) niet is geregistreerd.
Om beter tegemoet te komen aan de vragen die er op dit moment liggen op het gebied van drug rediscovery zijn de kaders van de ronde uitgebreid. In deze ronde kunnen daarom 2 type projectideeën worden ingediend, door ZonMw gedefinieerd als: vroegefase-projecten en vervolgfase-projecten. Idealiter vormen bestaande humane pilotdata en een aannemelijk verondersteld werkingsmechanisme voor de nieuwe indicatie de basis van de voorgestelde studie (vervolgfase-project). In deze ronde kunnen ook projectideeën worden ingediend gebaseerd op een aannemelijk signaal uit de zorg, laboratorium- of diermodellen of een andersoortige analyse.

Vroegefase-project

Dit type projectidee betreft een proof-of-concept, oftewel een vroege klinische evaluatie of hypothese-bevestigende humane pilot. Het projectidee is gebaseerd op een aannemelijk signaal uit de zorg op laboratorium- en/of diermodellen, op literatuur en/of op een andersoortige analyse die de stap naar een klinische studie rechtvaardigt. In deze fase zijn echter nog geen valide humane pilotdata beschikbaar die een trial in een grotere populatie rechtvaardigen.

In het geval van een vroegefase-project beschrijft het projectidee in grote lijnen een vervolgstudie naar de effectiviteit en/of dosisoptimalisatie van het middel. Deze vervolgstudie sluit direct aan op de vroege, meer exploratieve, fase.  

Vervolgfase-project

De projectideeën vallend onder de zogenoemde ‘vervolgfase-projecten’ konden in eerdere Rediscovery rondes en nu ook in deze Rediscovery Ronde 4 worden ingediend. Dit soort projecten beslaan confirmatory/pivotal trials die voortbouwen op humane pilotdata en die in een grotere populatie, op basis van hardere eindpunten, een meer definitief antwoord trachten te geven op de vraag of en hoe het middel in de klinische praktijk kan worden ingezet.

Binnen deze ronde is cofinanciering door bedrijven gewenst waar mogelijk en zinvol.

Het totale beschikbare subsidiebudget voor Rediscovery Ronde 4 bedraagt 1 miljoen euro. De deadline voor indienen van projectideeën binnen de Rediscovery Ronde 4 is 17 september 2019, 14.00 uur.

Contact met het team voor specifieke vragen

Heeft u een specifieke vraag over uw aanvraag, dan kunt u contact (telefonisch/mail) opnemen met de teamleden van de Open Ronde en de Rediscovery Ronde. Er kan een telefonische afspraak worden gemaakt voor een uitgebreid gesprek. Daarnaast is er tot de deadline van de subsidieoproep een telefonisch spreekuur waarin de teamleden u direct te woord staan.
Tel. (070) 349 54 64
E-mail: geneesmiddelen@zonmw.nl

Meer weten?

Zie voor meer informatie de oproepteksten voor beide rondes en de speciaal hiervoor ingerichte informatiepagina:

]]>
news-4285 Thu, 04 Jul 2019 10:25:08 +0200 De begrijpelijke bijsluiter https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/de-begrijpelijke-bijsluiter/ news-4151 Wed, 05 Jun 2019 08:54:51 +0200 Start alliantie medicatieveiligheid https://www.rijksoverheid.nl/actueel/nieuws/2019/06/04/start-alliantie-medicatieveiligheid In Nederland overlijden jaarlijks ongeveer 1.000 mensen door foutief medicijngebruik. Dat aantal moet drastisch omlaag. Hetzelfde geldt voor de bijna 50.000 ziekenhuisopnames die het gevolg zijn van verkeerd gebruik van medicijnen. In opdracht van minister Bruno Bruins (Medische Zorg) werkt een groep van ruim 50 experts en patiënten de komende maanden aan een gezamenlijke aanpak. Deze alliantie medicatieveiligheid gaat vandaag van start en komt dit najaar met concrete acties en doelstellingen om het aantal incidenten terug te dringen. news-4013 Tue, 23 Apr 2019 10:57:00 +0200 Diabetes mellitus type 2: Gezamenlijke besluitvorming vergroot de kans op therapietrouw aanzienlijk http://farma-magazine.nl/diabetes-mellitus-type-2-gezamenlijke-besluitvorming-vergroot-kans-op-therapietrouw-aanzienlijk/ Om eerstelijns zorgverleners te stimuleren ook persoonlijke aspecten mee te nemen bij het bepalen van de diabetesbehandeling, organiseert de Diabetesvereniging Nederland nascholingsbijeenkomsten op diverse locaties in Nederland. Tijdens deze avonden staat het uitgangspunt centraal dat gepersonaliseerd behandelen een betere kans van slagen heeft. news-3937 Thu, 18 Apr 2019 10:30:54 +0200 Ouderen met depressie vaker therapieontrouw https://www.skipr.nl/actueel/id38098-ouderen-met-depressie-vaker-therapieontrouw.html Een groot deel van de ouderen met een depressie stopt voortijdig met het gebruik van antidepressiva. Ook hebben zij de voorkeur voor een niet-medicamenteuze behandeling. Hun depressie moet dan ook niet met deze medicatie behandeld worden, aldus Floor Holvast in haar proefschrift. news-3846 Fri, 29 Mar 2019 08:50:00 +0100 Actie tegen verkeerd medicijngebruik: 'Patiënt moet weten wat hij slikt' https://nos.nl/artikel/2277962-actie-tegen-verkeerd-medicijngebruik-patient-moet-weten-wat-hij-slikt.html De verkeerde pillen, te hoge of juist te lage dosering: jaarlijks belanden tienduizenden ouderen in het ziekenhuis door verkeerd medicijngebruik. Het gaat meestal om ouderen met een chronische ziekte. Een deel van hen kampt met een taalbarrière vanwege een migratieachtergrond. Dat maakt bespreken van juist medicijngebruik extra lastig, zegt apotheker Mark Slager. Daarom startte hij in Amersfoort een project waarbij artsen samen met apothekers bij de patiënten langsgaan. news-3251 Wed, 06 Feb 2019 09:00:00 +0100 Congres Goed Gebruik Geneesmiddelen 4 april 2019 https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/congres-goed-gebruik-geneesmiddelen-4-april-2019/ Op donderdag 4 april 2019 organiseert ZonMw het 7e congres Goed Gebruik Geneesmiddelen in de Beurs van Berlage in Amsterdam. Het programma is bekend en aanmelden is mogelijk. Voor wie

Het GGG-congres is bedoeld voor onderzoekers, (huis)artsen, medisch specialisten, (ziekenhuis)apothekers, apothekersassistenten, (gespecialiseerd) verpleegkundigen, maar ook voor beleidsmakers, koepelverenigingen, farmaceutische industrie, zorgverzekeraars, studenten en patiënten(organisaties).

Samenwerking

Het programma is dit jaar voor het eerst opgesteld in samenwerking met het Nederlands Huisartsengenootschap (NHG), Instituut Verantwoord Medicijngebruik (IVM), Bijwerkingencentrum Lareb, College ter Beoordeling Geneesmiddelen (CBG), Zorginstituut Nederland (ZIN) en Geneesmiddelenbulletin (GeBu).

Programma

Het gevarieerde programma met presentaties van recent onderzoek, paneldiscussies en interactieve sessies belicht de resultaten van projecten uit het ZonMw programma Goed Gebruik Geneesmiddelen en andere ZonMw-programma’s, en andere innovatieve onderzoeksprojecten. Daarnaast komen ter inspiratie en navolging voorbeelden aan bod van nieuwe initiatieven en ontwikkelingen uit de dagelijkse praktijk.

Netwerken

Tijdens de pauzes en de afsluiting van het congres is er volop mogelijkheid voor netwerken op laagdrempelige wijze. Voor zowel professionals als medisch studenten biedt het congres alle gelegenheid tot het genereren en delen van kennis en het vergroten van hun netwerk.

Meer informatie en aanmelden

Het programma is bekend en aanmelden is mogelijk. Bekijk hier het volledige programma.


Wilt u altijd op de hoogte zijn van het laatste nieuws over het programma Geneesmiddelen? Schrijf u dan hier in voor onze maandelijkse nieuwsbrief Geneesmiddelen.

 

]]>
news-3488 Wed, 23 Jan 2019 08:12:16 +0100 Onderzoek naar invloed puzzel-app op medicijngebruik mensen met reuma http://www.mynewsdesk.com/nl/abbvie-nederland/pressreleases/onderzoek-naar-invloed-puzzel-app-op-medicijngebruik-mensen-met-reuma-2826971?utm_source=rss&utm_medium=rss&utm_campaign=Subscription&utm_content=current_news De Sint Maartenskliniek, AbbVie en Game Solutions Lab hebben gezamenlijk een puzzel-app ontwikkeld voor mensen met reuma. Hiermee verwachten de drie organisaties trouwe inname van medicatie te vergroten. De Sint Maartenskliniek onderzoekt vanaf 1 februari 2019 of dit ook het geval is. news-3159 Mon, 29 Oct 2018 10:40:41 +0100 Depressieve ouderen met chronische aandoeningen https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/depressieve-ouderen-met-chronische-aandoeningen/ Ouderen met een depressie hebben meer chronische aandoeningen en gebruiken meer medicijnen dan ouderen die niet depressief zijn. Huisartsen zouden daarom bij de groep depressieve ouderen extra goed moeten letten op welke medicijnen ze voorschrijven. De uitkomsten van een onderzoeksproject moeten hen daarbij helpen. Psycholoog Peter Verhaak is bijzonder hoogleraar GGZ binnen de huisartsvoorziening aan de Rijksuniversiteit Groningen (RUG). Hij leidt ook een onderzoek naar polyfarmacie (het gebruik van veel medicijnen tegelijkertijd) en comorbiditeit (het hebben van meerdere ziektes tegelijkertijd) bij oudere depressieve patiënten in huisartsenpraktijken. ‘Ouderen hebben vaak meerdere chronische aandoeningen tegelijkertijd en slikken daarom veel medicijnen,’ verklaart Verhaak. ‘En depressie brengt de therapietrouw in gevaar.’

Dossiers van huisartsen en apothekers

Voor het onderzoek zijn geanonimiseerde dossiers van patiënten van 60 jaar en ouder uit 100 huisartspraktijken en daarmee samenwerkende apotheken gebruikt. Doel was na te gaan of de kans op méér chronische ziektes nog toeneemt bij ouderen die depressief zijn, in vergelijking met ouderen die dat niet zijn. Daartoe is het aantal chronische ziektes bij een groep oudere mensen die in 2012 de diagnose ‘depressie’ hadden, vergeleken met een vergelijkbare groep ouderen zonder deze diagnose. ‘De kans dat je als oudere met een depressie ook andere chronische ziektes hebt, ligt 20% hoger dan bij ouderen zonder een depressie,’ vertelt Verhaak. 

Nadelige gevolgen

Het lijkt logisch dat mensen met meer chronische ziektes meer pillen slikken, vervolgt hij. Dat is op zich al niet gunstig, omdat die medicijnen elkaar in de weg kunnen zitten. Nu blijkt bovendien dat mensen met meerdere aandoeningen en een depressie nóg meer medicijnen slikken dan mensen met dezelfde chronische aandoeningen, die niet depressief zijn. Oók als je de voorgeschreven antidepressiva buiten beschouwing laat. 

Valincidenten

Met name bij hart- en vaatziektes en diabetes slikken mensen verhoudingsgewijs nóg meer pillen. ‘Ook pillen die suf maken en een hoger risico geven op bijvoorbeeld valincidenten en slechtere aandacht, en zelfs op aandoeningen als epilepsie,’ onderstreept Verhaak. ‘Depressieve ouderen hebben dus zowel een hogere kans op het hebben van meerdere ziektes tegelijkertijd als op polyfarmacie en op nadelige farmacologische gevolgen van de multimorbiditeit.’ 

Volgens de onderzoeksgegevens over het medicijngebruik begonnen de ouderen met een depressie vaak wel volgens voorschrift met hun medicijnen. Maar ze haalden daarna de vervolgmedicatie vaak niet meer op. ‘Dat gebrek aan therapietrouw is dus een extra risicofactor bij depressieve mensen.’ 

Persoonlijkere benadering

De combinatie van meerdere chronische aandoeningen en depressie vraagt een sterk persoonlijke benadering, buiten de richtlijnen om, besluit Verhaak. ‘De huisarts doet er goed aan per patiënt te kijken welke middelen het beste voorgeschreven kunnen worden. De interferentie van de diverse medicijnen middelen kan het nodig maken soms een ‘second best’ middel te kiezen. Ook is er intensiever overleg met de apotheker nodig.’ 

De onderzoekers bespreken in focusgroepen met huisartsen en apothekers hoe ze hun bevindingen het beste kunnen verwerken in een brochure voor huisartsen. ‘We willen dat ze bij gecompliceerde patiënten in detail kunnen opzoeken welke veelvoorkomende combinaties van medicijnen de grootste risico’s geven. Aan zulke patiënten moeten ze medicijnen misschien heel erg op de vierkante millimeter voorschrijven. Ze moeten hen ook goed blijven volgen.'

]]>
news-2939 Mon, 03 Sep 2018 11:30:00 +0200 Bert Leufkens ontvangt FIP onderzoeksaward https://www.knmp.nl/actueel/nieuws/nieuws-2018/bert-leufkens-krijgt-fip-onderzoeksaward Voorzitter van de GGG-raad professor Bert Leufkens is tijdens het jaarlijkse congres van de International Pharmaceutical Federation (FIP) in Glasgow onderscheiden met de FIP Distinguished Science Award. Leufkens ontvangt de onderscheiding voor zijn inzet op het snijvlak van farmaceutische producten en beleid, onder meer op het gebied van regulatoir onderzoek en geneesmiddelenontwikkeling. Voorzitter van de GGG-raad professor Bert Leufkens is tijdens het jaarlijkse congres van de

International Pharmaceutical Federation (FIP) in Glasgow onderscheiden

met de FIP Distinguished Science Award. Leufkens ontvangt de

onderscheiding voor zijn inzet op het snijvlak van farmaceutische

producten en beleid, onder meer op het gebied van regulatoir onderzoek

en geneesmiddelenontwikkeling.

 

 

]]>
news-2908 Mon, 27 Aug 2018 09:45:11 +0200 Therapietrouw voor DOAC-gebruik bij atriumfibrilleren https://www.medicijnbalans.nl/nieuws/51271 Bij direct werkende anticoagulantia (DOAC’s) met een eenmaal daagse dosering lijkt de therapietrouw beter dan bij DOAC’s met een tweemaal daagse dosering. Dit is de voorzichtige conclusie van Jacobs et al. in het tijdschrift Current Medical Research and Opinion. De onderzoekers keken hiervoor in databases met medicatiegegevens naar een afgeleide maat voor therapietrouw: de Medication Possession Ratio (MPR).  

]]>
news-2884 Mon, 20 Aug 2018 15:30:08 +0200 Stickers en een app om oefeningen te stimuleren https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/stickers-en-een-app-om-oefeningen-te-stimuleren/ In het project ‘Sticking to your exercises’ worden fysiotherapiepatiënten met scanbare stickers en een app ondersteund om hun oefeningen te doen. Patiënten die van hun fysiotherapeut oefeningen mee naar huis krijgen ten behoeve van hun revalidatie, doen die oefeningen vaak niet, of niet consequent. Of ze doen de oefeningen verkeerd. In gesprekken met patiënten van het Radboudumc over deze gebrekkige therapietrouw, gaven die aan prijs te stellen op reminders, op de juiste tijd en op de juiste plaats en liefst met hernieuwde instructies.

'Er zijn maar weinig wetenschappelijke publicaties over de omvang van dat verschijnsel', vertelt programmamanager bij Radboud REshape en projectmanager voor ‘Sticking to your exercises’ Barend Heeren. 'In 1 artikel wordt 50 procent genoemd. Maar het zou mij niets verbazen als het nog wat meer is.'

Self efficacy

In gesprekken met patiënten van het Radboudumc over deze gebrekkige therapietrouw, gaven die aan prijs te stellen op reminders, op de juiste tijd en op de juiste plaats en liefst met hernieuwde instructies. Heeren: 'Ze willen het zo evident voor hun neus hebben dat ze er als het ware nauwelijks meer voor hoeven te kiezen. Dat heeft ons getriggerd om een methode te bedenken met stickers, voorzien van NFC-technologie. De sticker ter grootte van een creditcard plak je ergens op waar je weet dat je de – korte, gepersonaliseerde - oefening kunt doen. Vervolgens scan je die op het moment dat het jou uitkomt met behulp van de app op je telefoon, waarna je een filmpje te zien krijgt van jezelf, terwijl je die oefening aan het doen bent.' Daarnaast is er een speciale sticker voor op het nachtkastje, die toegang biedt tot het logboek. Daarin kan de patiënt aangeven hoe het staat met diens pijnbeleving en self efficacy; de mate van overtuiging dat hij de oefeningen gaat doen en dat hij/zij ze goed gaat doen. 

Doortrekken

Een half jaar lang is de methode getest, bij 20 patiënten. Momenteel wordt er gewerkt aan de analyse van de verzamelde gegevens. Maar Barend Heeren durft nog geen uitspraken te doen over de resultaten. Als die er zijn, verwacht hij een wetenschappelijke publicatie te schrijven, maar ondertussen wil hij snel proberen te schakelen met andere ziekenhuizen en met name revalidatiecentra. 'Het zou geweldig zijn als we deze werkwijze straks naadloos door kunnen trekken naar fysiotherapeuten en revalidatiecentra in de eerste lijn. De eerste gesprekken over die mogelijkheid hebben we al gevoerd.'

Meer informatie

Dit artikel stond in de nieuwsbrief Kwaliteit van Zorg, editie augustus 2018. Wilt u de nieuwsbrief ontvangen? Meld u dan aan.

]]>
news-2714 Thu, 05 Jul 2018 15:35:15 +0200 Nieuwe subsidiemogelijkheden binnen het ZonMw-programma Goed Gebruik Geneesmiddelen https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/nieuwe-subsidiemogelijkheden-binnen-het-zonmw-programma-goed-gebruik-geneesmiddelen/ Binnen het ZonMw-programma Goed Gebruik Geneesmiddelen (GGG) zijn de subsidierondes Open Ronde 8 en Rediscovery Ronde 3 opengesteld. Om beter tegemoet te komen aan belangrijke vragen op het gebied van het goed gebruik van geneesmiddelen zijn de kaders voor beide rondes uitgebreid. Bij Open Ronde 8 komt financiering beschikbaar voor projecten waarin complexe interventies centraal staan. Bij Rediscovery Ronde 3 betreft de uitbreiding de mogelijkheid tot het indienen van projecten die zich in een vroegere fase bevinden en waaraan nog geen humane pilotdata ten grondslag liggen. Het GGG-programma richt zich op het verbeteren van farmacotherapeutische zorg. Het doel van het programma Goed Gebruik Geneesmiddelen (GGG) is het effectiever, veiliger en doelmatiger inzetten van bestaande geneesmiddelen. Projecten binnen dit programma kunnen zowel betrekking hebben op het effectiever inzetten van een geneesmiddel als op het verbeteren van het gebruik van geneesmiddelen in de dagelijkse praktijk.

Open Ronde 8

Voor subsidieaanvragen binnen Open Ronde 8 geldt dat een relevante vraag of probleem uit de praktijk met betrekking tot het goed gebruik van geneesmiddelen het uitgangspunt voor de aanvraag moet zijn; hierbij gelden geen beperkingen ten aanzien van specifieke thema’s of ziektegebieden. Open ronde 8 (deadline 25 september 2018, 14.00 uur) bestaat dit jaar voor het eerst uit twee gedeelten, Onderdeel A en het nieuwe Onderdeel B.

Onderdeel A

Onderdeel A is bestemd voor reguliere open ronde projecten. Voor dit onderdeel is 5 miljoen euro beschikbaar. Deze projecten hebben tot doel een bijdrage te leveren aan het verbeteren van farmacotherapeutische zorg. Dit kan op het niveau van het geneesmiddel, waarbij het bijvoorbeeld kan gaan om het gebruik van een geneesmiddel voor de indicatie waarvoor het geregistreerd is of voor groepen die buiten het kader van de registratie vallen. Of het project heeft tot doel een bijdrage te leveren op het niveau van het gebruik van geneesmiddelen in de dagelijkse zorg.

Nieuw: Onderdeel B

De uitbreiding binnen Onderdeel B betreft projecten die voldoen aan de criteria van onderdeel A, maar waarin complexe interventies centraal staan. Voor dit onderdeel is 2 miljoen euro beschikbaar.
Onder complexe interventies verstaan we interventies die uit meerdere componenten bestaan; zoals een combinatie van ondersteuning van samen beslissen door patiënt en zorgverlener in de spreekkamer, een proces rondom samenwerking tussen zorgprofessionals en/of een methode als hulp voor de patiënt bij zijn/haar medicijngebruik. Bij de interventie zijn diverse disciplines / zorgverleners betrokken, die bij voorkeur werkzaam zijn in verschillende settingen van het zorglandschap. Dit type onderzoek vindt voornamelijk plaats in de ketenzorg, in de eerste lijn en in de verpleeghuiszorg. Binnen projecten in onderdeel B is nadrukkelijk ruimte voor zowel kwalitatieve als kwantitatieve onderzoeksmethoden. Daarnaast is het mogelijk het project gefaseerd op te bouwen, waarbij bijvoorbeeld gestart kan worden met een pilotfase. Thema’s die zich lenen voor dergelijke complexe interventies zijn bijvoorbeeld polyfarmacie, therapietrouw, stoppen / afbouwen van medicatie of medicatieoverdracht.

Rediscovery Ronde 3

Onder drug rediscovery verstaan we de ontwikkeling van een nieuwe toepassing voor een bestaand geneesmiddel. In de Rediscovery Ronde kunnen specifiek projecten worden ingediend die zich richten  op klinisch onderzoek naar de effectiviteit en/of dosisoptimalisatie van een veelbelovende toepassing van een bestaand geneesmiddel (niet onder patent) bij een indicatie waarvoor het middel (nog) niet is geregistreerd.
Om beter tegemoet te komen aan de vragen die er op dit moment liggen op het gebied van drug rediscovery zijn de kaders van de ronde uitgebreid. Idealiter vormen bestaande humane pilotdata en een aannemelijk verondersteld werkingsmechanisme voor de nieuwe indicatie de basis van de voorgestelde studie.

In Rediscovery Ronde 3 kunnen, in tegenstelling tot voorgaande rondes, óók projectideeën worden ingediend gebaseerd op een aannemelijk signaal uit de zorg, literatuur of een andersoortige analyse. In deze ronde kunnen daarom 2 type projectideeën worden ingediend, door ZonMw gedefinieerd als: vroegefase-projecten en vervolgfase-projecten.

Nieuw: Vroegefase-project

Dit type projectidee betreft een vroege klinische evaluatie of hypothese-bevestigende humane pilot. In het geval van een vroegefase-project beschrijft het projectidee in grote lijnen een vervolgstudie naar de effectiviteit en/of dosisoptimalisatie van het middel. Deze vervolgstudie sluit direct aan op de vroege, meer exploratieve, fase. De intentie is om een dergelijke vervolgstudie mede te financieren. Afhankelijk van de resultaten van een vroegefase-project is ZonMw bereid gezamenlijk te kijken naar mogelijkheden voor financiering van een vervolgfase-project.

Vervolgfase-project

De projectideeën vallend onder de zogenoemde ‘vervolgfase-projecten’ konden zowel in eerdere Rediscovery rondes als in deze Rediscovery Ronde 3 worden ingediend. Dit soort projecten beslaan (pivotal) trials die voortbouwen op pilotdata en die in een grotere populatie, op basis van harde eindpunten, een meer definitief antwoord trachten te geven op de vraag of en hoe het middel in de klinische praktijk kan worden ingezet. Met name bij deze vervolgfase-projecten verdient het tijdig aanhaken van een producent, die in coalitievorming kan werken aan transparante verdere ontwikkeling van het product, de voorkeur.

Het totale beschikbare subsidiebudget voor Rediscovery Ronde 3 bedraagt 1 miljoen euro. De deadline voor indienen van projectideeën binnen de Rediscovery Ronde 3 is 25 september 2018, 14.00 uur.

Overige GGG-subsidierondes in 2018

In 2018 staan de volgende rondes binnen het GGG-programma op de planning: STIP Ronde 4 (medio juli 2018) en Grote Trials 4 (dec 2018).
Bij STIP Ronde 4 gaat het in eerste instantie om een ronde gericht op één samenwerkingsverband op het gebied van therapietrouw.
Grote Trials blijft specifiek bedoeld voor een beperkt aantal grote studies dat op hoog evidence niveau uitsluitsel dient te geven over een bestaand doelmatigheidsprobleem met betrekking tot geneesmiddelen in de praktijk en direct implementeerbare opbrengsten levert.

Meer informatie

Zie voor meer informatie de oproepteksten voor beide rondes:

]]>
news-1985 Thu, 21 Dec 2017 12:50:11 +0100 Minister Bruins ontvangt evaluatie 5 jaar Goed Gebruik Geneesmiddelen https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/minister-bruins-ontvangt-evaluatie-5-jaar-goed-gebruik-geneesmiddelen/ Op 19 december hebben ZonMw directeur Henk Smid en Dick Dees, voorzitter GGG-raad, het evaluatierapport 5 jaar Goed Gebruik Geneesmiddelen (GGG) aangeboden aan minister Bruins voor Medische Zorg (VWS). Het GGG-programma is nu vijf jaar onderweg en werkt sinds 2012 aan het effectiever, veiliger en doelmatiger inzetten van geneesmiddelen.
In deze evaluatie, uitgevoerd door Technopolis, blijkt dat vijf jaar lang lijkt, maar voor een complexe vernieuwing als het verbeteren van geneesmiddelgebruik is het nog maar een korte periode. Bert Leufkens, voorzitter externe evaluatiecommissie: ‘Het is duidelijk dat er veel klinisch relevante kennis is opgedaan. Het GGG-programma heeft een grote impact op de kennisinfrastructuur rondom medicijngebruik. Onderzoekers zoeken elkaar op, agenderen relevante vraagstellingen, ontwikkelen interacties met het zorgveld en werken aan consortia om samen projecten uit te voeren.’ Maar er is ook verdere aandacht gewenst op het gebied van gerichte programmering, verbetering in de eerstelijnszorg - zoals therapietrouw en polyfarmacie -, en op het gebied van implementatie, patiëntenparticipatie en financiering door derden.

5 jaar GGG-programma

Sinds 2012 werkt het ZonMw-programma Goed Gebruik Geneesmiddelen aan het effectiever, veiliger en doelmatiger inzetten van geneesmiddelen. Ruim 140 projecten zijn gehonoreerd, die deels inmiddels zijn afgerond maar meestal nog volop aan de gang zijn. Daarnaast lopen er 170 projecten uit andere in GGG ondergebrachte geneesmiddelenprogramma’s.
Projecten uit het GGG-programma leveren resultaten op waar de patiënt direct baat bij heeft in de vorm van optimale behandeling die past bij de situatie van de patiënt, informatie over veiligheid van een geneesmiddel of een toedieningsvorm die beter bij de patiënt past. Maar ook in de vorm van ondersteuning welk medicijn het beste past bij de wensen van de patiënt. Dat betekent soms de keuze voor een extra of een ander middel omdat dat betere resultaten oplevert, maar het kan ook gaan over het stoppen van behandeling omdat het geen meerwaarde heeft.

De resultaten van het GGG-programma komen tot stand dankzij de inzet van patiënten, onderzoekers, zorgverleners en andere stakeholders die samen werken om een verschil te maken in de dagelijkse praktijk richting het optimaal gebruiken van geneesmiddelen.

Naar aanleiding van de evaluatie is het digitaal magazine: 5 jaar goed gebruik geneesmiddelen: grote impact op de zorg verschenen.

Meer informatie

Evaluatierapport 5 jaar Goed Gebruik Geneesmiddelen

]]>
news-1983 Thu, 21 Dec 2017 10:55:57 +0100 Digitaal magazine 5 jaar Goed Gebruik Geneesmiddelen: https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/digitaal-magazine-5-jaar-goed-gebruik-geneesmiddelen/ Effectief, veilig en doelmatig gebruik van bestaande geneesmiddelen. Daaraan werkt het GGG-programma van ZonMw, inmiddels al vijf jaar. Het digitale magazine '5 jaar GGG: Onderzoek naar goed gebruik geneesmiddelen’ laat het GGG-programma zien vanuit verschillende perspectieven. Het digitale magazine vertelt de verhalen over wat er komt kijken bij onderzoek dat het gebruik van geneesmiddelen verder kan verbeteren. En over de bijdrage van wetenschappelijk onderzoek aan de dagelijkse praktijk in de Nederlandse gezondheidszorg. Aan de hand van mooie voorbeelden komen projectleiders en stakeholders zelf aan het woord.

Het magazine is ontwikkeld naar aanleiding van de evaluatie die deze week aan minister Bruins voor Medische Zorg (VWS) is aangeboden door ZonMw.

Resultaten waar de patiënt direct baat bij heeft

In het magazine staan enkele thematische artikelen en wordt een overzicht weergegeven van opmerkelijke facts & figures. Daarnaast hebben onder het hoofdstuk ‘Opbrengsten en resultaten’ verschillende projecten in korte schetsen het podium gekregen, ondergebracht in de zeven ‘kamers van het GGG-huis’.  
Alle projecten zoals beschreven in het magazine leveren resultaten op waar de patiënt direct baat bij heeft in de vorm van optimale behandeling die past bij de situatie van de patiënt, informatie over veiligheid van een geneesmiddel of een toedieningsvorm die beter bij de patiënt past. Maar ook in de vorm van ondersteuning welk medicijn het beste past bij de wensen van de patiënt. Dat betekent soms de keuze voor een extra of een ander middel omdat dat betere resultaten oplevert, maar het kan ook gaan over het stoppen van behandeling omdat het geen meerwaarde heeft. De GGG-projecten leveren resultaten op om dit mogelijk te maken.
Voorbeelden hiervan zijn:

5 jaar GGG-programma

Sinds 2012 werkt het ZonMw-programma Goed Gebruik Geneesmiddelen aan het effectiever, veiliger en doelmatiger inzetten van geneesmiddelen. Ruim 140 projecten zijn gehonoreerd, die deels inmiddels zijn afgerond maar meestal nog volop aan de gang zijn. Daarnaast lopen er 170 projecten uit andere in GGG ondergebrachte geneesmiddelenprogramma’s.
Bij het GGG-programma zijn patiënten, onderzoekers, zorgverleners en andere stakeholders betrokken die voor deze resultaten hebben gezorgd en er aan werken een verschil te maken in de dagelijkse praktijk richting het optimaal gebruiken van geneesmiddelen.

Meer informatie

]]>
news-2506 Wed, 08 Nov 2017 13:26:00 +0100 'Veel patiënten gebruiken medicijnen niet goed' https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/veel-patienten-gebruiken-medicijnen-niet-goed/ Veel verpleegkundigen en verzorgenden hebben in hun werk te maken met patiënten die hun medicijnen niet goed gebruiken. De problemen spelen met name bij laagopgeleide patiënten, ouderen en patiënten met psychische problemen. Dit blijkt uit een onderzoek van onderzoekscentra NIVEL en IQ Health Care in samenwerking met beroepsvereniging Verpleegkundigen & Verzorgenden Nederland (V&VN). Lees het volledige bericht hier. 

]]>
news-1742 Tue, 31 Oct 2017 14:06:53 +0100 Honderdduizenden patiënten verzuimen medicijnen te slikken: kosten lopen in de miljarden https://www.volkskrant.nl/wetenschap/honderdduizenden-patienten-verzuimen-medicijnen-te-slikken-kosten-lopen-in-de-miljarden~a4517965/?utm_source=twitter&utm_medium=social&utm_campaign=shared%20content&utm_content=free Vele honderdduizenden patiënten halen hun medicijnen niet trouw op in de apotheek. Dat blijkt uit cijfers die de Stichting Farmaceutische Kengetallen (SFK) op verzoek van de Volkskrant op een rij heeft gezet. Die medicatie-ontrouw heeft grote gevolgen voor de gezondheid van patiënten en kost jaarlijks miljarden euro's aan werkverzuim, extra behandelingen en ziekenhuisopnames.  

]]>
news-1597 Tue, 26 Sep 2017 15:30:00 +0200 Samenwerking programma Goed Gebruik Geneesmiddelen en farmaceutische bedrijven https://www.zonmw.nl/nl/onderzoek-resultaten/geneesmiddelen/nieuwsberichten-in-content-pagina/samenwerk-farmaceutische-bedr/ Het GGG-programma en de farmaceutische bedrijven AstraZeneca, Janssen en Pfizer hebben gezamenlijk het initiatief genomen om te investeren in onderzoeksprojecten naar het goed gebruik van specialistische geneesmiddelen.  

]]>
news-1518 Tue, 29 Aug 2017 09:23:20 +0200 ZonMw steunt hypertensie-studie https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/zonmw-steunt-hypertensie-studie/ Een team van Interne Geneeskunde en de Apotheek van het Erasmus MC gaat onderzoeken of de therapietrouw bij patiënten met een moeilijk behandelbare hoge bloeddruk (hypertensie) kan worden verbeterd. ZonMw

Het onderzoek kan dankzij € 454.414 subsidie van ZonMw worden uitgevoerd, en staat onder leiding van dr. Jorie Versmissen (foto) en prof. Teun van Gelder. Het toegekende bedrag is een Goed Gebruik Geneesmiddelen'-subsidie. Deze is gericht op effectiever, veiliger en doelmatiger inzetten van bestaande geneesmiddelen.

Vingerprikje

De afgelopen twee jaar werd een methode ontwikkeld om concentraties van bloeddrukverlagende medicijnen in het bloed te meten via een vingerprikje. Dit is de zogeheten dried blood spot-methode.

Strategie

Versmissen: "We gaan de methode gebruiken bij patiënten met moeilijk behandelbare hypertensie. We willen ermee vaststellen of alle medicatie juist is ingenomen. In de studie zullen we de waarden van de medicatieconcentraties aan de ene helft van de patiënten terugkoppelen, en aan de andere helft niet. Voor dat terugkoppelen ontwerpen een psycholoog en socioloog nu een communicatiestrategie. Deze strategie gaat in op de redenen van de eventuele therapieontrouw."

Training

De studie start in december 2017 met een training van artsen in zes ziekenhuizen: het Erasmus MC, Amphia Ziekenhuis, IJsselland Ziekenhuis, Ikazia, Maasstad Ziekenhuis en Albert Schweitzer ziekenhuis. In maart 2018 zullen de eerste patiënten worden uitgenodigd om mee te doen.

Ook huisarts

Versmissen: "Als dankzij het vingerprikje en de communicatiestrategie meer patiënten een goede bloeddruk krijgen, zal dit leiden tot minder hart- en vaatziekten. En ook tot minder kosten van duurdere of meer belastende behandelingen. De methode kan door ziekenhuizen worden gebruikt, maar in de toekomst mogelijk ook door huisartsen."

Bron: Erasmus MC

Meer informatie

]]>
news-456 Mon, 19 Dec 2016 13:03:48 +0100 Programma Goed Gebruik Geneesmiddelen belangrijk onderdeel van actieplan VWS ‘Gepast gebruik van geneesmiddelen’ https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/programma-goed-gebruik-geneesmiddelen-belangrijk-onderdeel-van-actieplan-vws-gepast-gebruik-van-g/ Minister Schippers van het ministerie van VWS heeft op 15 december 2016 de Tweede Kamer middels een Kamerbrief geïnformeerd over het actieplan ‘Gepast gebruik van geneesmiddelen’. Hierin gaat zij nader in op het gepast gebruik van geneesmiddelen als onderdeel van de VWS-geneesmiddelenvisie die in januari 2016 is gepubliceerd. In de Kamerbrief is een uitgebreide beschrijving opgenomen van het ZonMw-programma Goed Gebruik Geneesmiddelen (GGG). Een samenvatting van de lopende projecten uit dit programma maakt deel uit van de Kamerbrief. Gepast gebruik van geneesmiddelen

De minister geeft aan dat er veel wordt gedaan door partijen aan gepast gebruik: zorgprofessionals werken hard aan de verdere bevordering van doelmatig voorschrijven, er lopen meerdere programma’s waarbij de aandacht voor samen beslissen bij medisch specialisten en patiënten verder vergroot wordt en er is een toenemende rol voor de apotheker als zorgverlener bij het adviseren van de patiënt en de zorgprofessional.
Bij gepast gebruik draait het erom dat het juiste geneesmiddel wordt verstrekt aan de juiste patiënt, in de juiste dosering, op het juiste moment en dat het op de juiste manier wordt gebruikt en niet duurder dan nodig. Zowel over- als onderbehandeling bij geneesmiddelengebruik moet worden voorkomen. Gepast gebruik van geneesmiddelen leidt niet alleen tot betere kwaliteit van zorg, maar ook tot beheersing van kosten.

Rol GGG-programma bij onderzoek naar gepast gebruik van geneesmiddelen

Sinds 2012 financiert VWS het GGG-programma, dat een breed spectrum aan onderzoeksprojecten subsidieert. Het programma richt zich met onderzoek, praktijkprojecten en patiëntenregistraties op vragen rondom onder- en overbehandeling, oude middelen voor nieuwe indicaties, personalised medicine, doelmatige inzet dure geneesmiddelen, therapietrouw, polyfarmacie, gebruik van geneesmiddelen bij zwangere vrouwen, kinderen en ouderen en gepast gebruik van antibiotica. Publieke en private partijen (bijvoorbeeld farmaceutische industrie en zorgverzekeraars) krijgen de ruimte om financieel en inhoudelijk samen te werken op programma-, thema- en/of projectniveau. Om gegevens beschikbaar te krijgen voor spiegelinformatie, monitoren van het gebruik en wetenschappelijk onderzoek biedt het programma tevens ruimte voor de opstart van patiëntenregistraties. Er lopen op het moment 250 projecten vanuit het GGG-programma. De minister verwacht met deze integrale benadering een aanzienlijke verbetering van de inzet van beschikbare geneesmiddelen.

Nieuwe investeringen

Diagnostische testen spelen een belangrijke rol in het ontwikkelen van nieuwe methoden die de toepassing van meer patiëntgerichte geneesmiddelen (personalised medicine) succesvol maken. Met dergelijke testen moet duidelijk worden voor welke patiënt welk specifiek geneesmiddel het beste zal werken. Om dergelijke testen sneller naar de praktijk te brengen heeft het GGG-programma de opdracht gekregen voor het opstellen van het onderzoeksprogramma Ontwikkeling voorspellende diagnostiek, te starten in 2017. Het gaat om een eenmalige investering van 10 miljoen euro. Het doel van dit programma is om betere voorspellende diagnostiek te ontwikkelen op basis waarvan alleen die patiënten worden behandeld waarvan zeker is dat die daar baat bij hebben. De verwachting is dat door de ontwikkeling van betere diagnostiek in sommige gevallen voorkomen kan worden dat patiënten onnodig (dure) geneesmiddelen zullen worden voorgeschreven en dat hierdoor kostenbesparingen op geneesmiddeleninzet gerealiseerd kunnen worden. Het gaat dan ook primair om diagnostische testen die met enige doorontwikkeling snel in de praktijk toepasbaar zijn.
Daarnaast gaat de minister in 2017 in overleg met de zorgverzekeraars en de farmaceutische industrie hoe de financiële bijdrage aan onderzoeksprogramma’s rondom gepast gebruik kunnen worden vergroot.

Samenhang creëren

In de Kamerbrief wordt verder ingegaan op de rol van gepast gebruik bij vergoeding van geneesmiddelen, gepast gebruik van beschikbare alternatieven - biosimilars, registers, informatie voor patiënten en nadere afstemming van gepast-gebruik-initiatieven. De minister wil door overzicht en samenhang te creëren, eraan bijdragen dat de verschillende acties uiteindelijk ook daadwerkelijk leiden tot gepast gebruik van geneesmiddelen en daarmee betere zorg voor de patiënt.

Meer informatie

 

]]>
news-260 Tue, 22 Nov 2016 09:19:21 +0100 AMC onderzoekt of smartwatch bijdraagt aan therapietrouw https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/amc-onderzoekt-of-smartwatch-bijdraagt-aan-therapietrouw/ Het AMC onderzoekt of jongeren met hulp van mobiele-telefoontechnieken beter trouw hun medicijnen slikken. Deze maand krijgen 30 tieners die dagelijks hiv-pillen moeten slikken, het horloge uitgereikt. De proef duurt 12 maanden. Als het goed werkt wordt gekeken of de therapietrouw van jongeren met andere chronische aandoeningen op deze manier ook verbetert. Lees het artikel.

]]>
news-259 Sun, 01 Nov 2015 09:11:00 +0100 Opvattingen over geneesmiddel bepalen of patiënt het slikt https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/opvattingen-over-geneesmiddel-bepalen-of-patient-het-slikt/ De opvattingen van patiënten over hun geneesmiddelen zijn mede bepalend voor hoe goed ze deze innemen. Toch zijn er aanwijzingen dat hun opvattingen nu, weinig zeggen over hun geneesmiddelengebruik op de lange termijn, zo blijkt uit onderzoek van NIVEL-onderzoeker Hanneke Zwikker, waarop ze promoveert aan de Radboud Universiteit. Lees het artikel.

]]>
news-258 Tue, 25 Aug 2015 09:03:00 +0200 Staatssecretaris lanceert KNMP-Pharos-campagne laaggeletterdheid en medicatiegebruik https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/staatssecretaris-lanceert-knmp-pharos-campagne-laaggeletterdheid-en-medicatiegebruik/ VWS-staatssecretaris Martin van Rijn lanceert op 7 september, de eerste dag van de Week van de Alfabetisering, de campagne ‘Kunt u dat even uitleggen?’ van de KNMP in samenwerking met Pharos. Van Rijn zal het gelijknamige boek in ontvangst nemen. Met de landelijke campagne wil de KNMP goed medicijngebruik door laaggeletterde patiënten bevorderen. Aansluitend aan de overhandiging van het boek Kunt u dat even uitleggen – verhalen van moeilijk lezende medicijngebruikers - wordt in het Museum voor Communicatie in Den Haag de gelijknamige tentoonstelling geopend. Naast het boek en de tentoonstelling met experience en e-learning omvat de campagne praktische tools voor laaggeletterden, beschikbaar via Apotheek.nl, een documentaire en radiocommercials.

Praktische tools op Apotheek.nl

Speciaal voor de doelgroep zijn 24 nieuwe iconen ontwikkeld die lastige begrippen uitleggen als ‘driemaal daags’ en ‘op een lege maag innemen’. Ook zijn er iconen voor de werking van de medicatie. Apothekersassistenten kunnen de iconen aan de balie inzetten bij het Begeleidingsgesprek Nieuw Geneesmiddel. Alle iconen zijn getest door respondenten uit de doelgroep.

De iconen zijn vanaf 7 september te zien via de makkelijk te onthouden afkorting van Apotheek.nl: apo.nl. Na een klik op een pictogram start een filmpje met uitleg. Daarnaast is aan veel geneesmiddelpagina’s op Apotheek.nl een ‘uitlegknop’ toegevoegd. Na een klik hierop wordt de belangrijkste informatie over het medicijn voorgelezen. Ook komt er een woordenboek, dat moeilijke woorden als ‘wisselwerkingen’ uitlegt.

Apothekersassistenten krijgen op de Dag van de Apothekersassistent, de vierde dinsdag van september, gratis toegang tot de tentoonstelling met de e-learning. De vrijkaartjes treffen ze aan in de Optima Farma die in september aankomt bij apotheken. Alle assistenten die de tentoonstelling bezoeken, krijgen het boek De apothekersassistent cadeau.

Kijkje in leven laaggeletterde

De verschillende onderdelen van de campagne geven een kijkje in het leven van een laaggeletterde en laten het belang van taalvaardigheid voor juist medicatiegebruik zien:

  • De persoonlijke portretten in het boek Kunt u dat even uitleggen – Verhalen van moeilijk lezende medicijngebruikers laten op indringende wijze zien hoe het is om niet te beschikken over voldoende taalvaardigheid. Ervaringsdeskundigen vertellen hoe lastig het is om instructies als ‘tweemaal daags één’ te begrijpen, of te onthouden welke naam hun geneesmiddel heeft.
  • De experience, te zien in het Museum voor Communicatie, laat bezoekers in de huid kruipen van moeilijk lezende medicijngebruikers. In deze multimediale ervaringsruimte kunnen zij ervaren hoe het is om problemen te ondervinden bij medicatiegebruik.
  • Met een speciaal ontwikkelde e-learning, ook in het museum, krijgen verpleegkundigen, verzorgenden en apothekersassistenten instrumenten in handen om laaggeletterden te herkennen en hen te coachen bij hun medicijngebruik.
  • Een documentaire geeft een kijkje in de dagelijkse bezigheden van enkele laaggeletterden en laat zien hoe hun medicijngebruik in gevaar komt doordat ze gezondheidsinformatie niet begrijpen. Ook zorgverleners (apotheker, huisarts en wijkverpleegkundige) vertellen over hun ervaringen.
  • 'Rectaal inbrengen. Kunt u dat even uitleggen? Veilig medicijngebruik? Vraag het uw apotheker.' Dit is een van de radiocommercials die de komende maanden worden uitgezonden op regionale radiozenders om laaggeletterden te bereiken.

Laaggeletterdheid en medicatiegebruik

In Nederland is zo’n 11% van de volwassen bevolking laaggeletterd. Daarnaast heeft 25% moeite met het lezen en begrijpen van schema’s en formulieren of gezondheidsinformatie zoals bijsluiters.

Laaggeletterden hebben specifieke problemen met hun medicatiegebruik. Ze hebben vaak moeite om de uitleg en de bijsluiter te begrijpen. Dat kan leiden tot therapie-ontrouw en verkeerd geneesmiddelgebruik. Onder het motto ‘Kunt u dat even uitleggen?’ wil de KNMP het taboe doorbreken. Het moet gewoon worden voor een patiënt – laaggeletterd of niet – om extra uitleg te vragen wanneer hij deze niet begrijpt.

De KNMP ontwikkelde de campagne in nauwe samenwerking met de Stichting Pharos, de Stichting Lezen en Schrijven en V&VN.

Film: Kunt u dat even uitleggen

Bron: KNMP

Aanvullende informatie vanuit het GGG-programma

Samenwerkingsproject veilig medicatiegebruik laaggeletterden krijgt ZonMw-subsidie

Het initiatief van verschillende zorgpartijen om samen te werken aan een veiliger medicatiegebruik onder laaggeletterde patiënten in de eerste lijn kreeg onlangs subsidie van ZonMw. Met deze subsidie ontwikkelen de projectdeelnemers een draaiboek voor een multidisciplinaire aanpak.

Bij deze aanpak werken apotheekteams, huisartsenpraktijken en wijkverpleging samen en bewaken zij de continuïteit van zorg voor laaggeletterde patiënten met een chronische aandoening. Hierbij is het belangrijk dat zorgverleners laaggeletterdheid sneller herkennen en elkaar tijdig informeren. Ook moeten zij dezelfde eenvoudige mondelinge uitleg geven. Het ontwikkelen van een trainingsaanbod is daarom een van de onderdelen van dit project.

Betrokken partijen
Het project start op 1 september onder leiding van Pharos, Expertisecentrum gezondheidsverschillen. Ook de KNMP maakt deel uit van dit initiatief. Farmaceutisch Bureau Amsterdam (FBA) en Apothekersvereniging Midden Nederland (AVMN) zijn de lokale trekkers. De betrokken partijen investeren zelf ook in het project.

Lees meer over dit project.

]]>