Verslagen

Eindverslag

Samenvatting
Dit item is dichtgeklapt
Dit item is opengeklapt

Samenvatting Multidisciplinaire richtlijn Prikkelbaredarmsyndroom 2010

 

In de Multidisciplinaire richtlijn Prikkelbaredarmsyndroom 2010 staan aanbevelingen voor diagnostiek en behandeling van volwassen patiënten met PDS. Ook een aantal sociaaleconomische aspecten van PDS komt aan bod in de richtlijn. De richtlijn is tot stand gekomen met medewerking van vertegenwoordigers van patiënten, huisartsen, maagdarmlever-artsen, internisten, psychologen, diëtisten en bedrijfsartsen.

De belangrijkste conclusies zijn:

• PDS leidt tot een verminderde kwaliteit van leven, vergelijkbaar met die voor COPD en dikkedarmkanker. Uit buitenlands onderzoek blijkt dat de kosten van ziekte van PDS aanzienlijk kunnen zijn, rond de € 800 per patiënt per jaar in Frankrijk en Duitsland. Personen met PDS verzuimen anderhalf tot twee dagen per maand meer dan mensen zonder PDS.

• Coeliakie komt vaker voor bij patiënten die voldoen aan de criteria voor PDS dan in de algemene bevolking. Screenen op coeliakie bij patiënten met PDS met diarree valt binnen acceptabele grenzen voor kosteneffectiviteit.

• Bij patiënten met PDS bestaat een groot gebrek aan informatie betreffende hun aandoening. De intensieve inbreng vanuit de patiëntenvereniging heeft geleid tot een groot aantal aanbevelingen over informatievoorziening, uitleg en voorlichting en vervolgbeleid.

• De plaats van medicamenteuze therapie bij PDS is beperkt vanwege de teleurstellende effectiviteit. Er is beperkt bewijs voor de effectiviteit van kortdurende psychodynamische therapie, cognitieve gedragstherapie en hypnotherapie.

• Er zijn samenwerkingsafspraken gemaakt tussen de betrokken zorgverleners over informatievoorziening, verwijzen en terugverwijzen, taakafbakening en afstemming van zorg.

 

Resultaten
Dit item is dichtgeklapt
Dit item is opengeklapt

. Multidisciplinaire conceptrichtlijn; richtlijn is gereed voor autorisatie en legitimatie door de betrokken wetenschappelijke verenigingen en beroepsgroepen

. Samenvattingkaartjes van de richtlijn voor de verschillende beroepsgroepen: huisartsen, MDL-artsen, diëtisten en psychologen

· Patiëntenversie van de richtlijn

· Transmuraal voorlichtingsmateriaal voor patiënten

· Ketenindicatoren

· Een cursus voor regionale trainingen

· Een aparte module in bestaande scholing

· Kennishiatenoverzicht

· Budgetimpactanalyse

Voortgangsverslag

Samenvatting
Dit item is dichtgeklapt
Dit item is opengeklapt

Er zijn twee voorbereidende telefonische vergaderingen gehouden op 8 en 26 mei 2008.

De eerste plenaire werkgroepvergadering werd gehouden op 16 december 2008

In 2009 werd vergaderd op 19 februari, 23 april, 30 juni en 22 september.

Er werd zoals aangegeven in de aanvraag een kerngroep samengesteld, met als de doel de beleidsmatige zaken rondom de werkgroep te bespreken. In deze kerngroep waren vertegenwoordigd; de voorzitter van de werkgroep, de inhoudelijke coördinator, de projectleider, en een senior staflid.

De werkgroep is verdeeld in subgroepen met verschillende aandachtspunten zoals: Patientenperspectief, diagnostiek, medicatie, psychologische interventies, leefstijlinterventies, sociaal/economische aspecten. Bijna iedere subgroep heeft nu 2 maal teruggekoppeld aan de plenaire werkgroep.

 

Resultaten
Dit item is dichtgeklapt
Dit item is opengeklapt

Er is nu voldoende materiaal om een concept op te stellen.

Een grote uitdaging is het laten participeren van de patiënten van de belangenvereniging PDS. Er is extra aandacht besteed aan het laten participeren van de patiënt, geïnventariseerd is tegen welke problemen we aan zouden kunnen lopen. In de kerngroep is besproken hoe we goed omgaan met het feit dat de patiënt geen wetenschappelijk inbreng heeft en hoe en waar we toevoegingen van de belangenvereniging een plaats konden geven in de richtlijn.

Bij iedere vergadering is de belangenvereniging vertegenwoordigd. Hierdoor is er een zeer ruime inbreng van de patiënt op alle onderwerpen die deel uit maken van de richtlijn.

 

Samenvatting van de aanvraag

Samenvatting
Dit item is dichtgeklapt
Dit item is opengeklapt

PDS (Prikkelbare Darm Syndroom, eng: Irritable Bowel Syndrome) is de meest voorkomende functionele darmziekte in de praktijk van huisarts en specialist. PDS komt in de algemene bevolking voor bij 15 tot 20 procent van de vrouwen en 5 tot 20 procent van de mannen. Slechts een kwart tot eenderde van de mensen met PDS zoekt medische hulp. Hoeveel hulp wordt gezocht in het alternatieve circuit is niet bekend. PDS heeft een langdurig, wisselend beloop met aantoonbare negatieve invloed op de kwaliteit van leven en arbeidsinzetbaarheid. Mensen met PDS hebben vaak psychosociale problematiek, c.q. psychiatrische aandoeningen, die vaak samengaan met andere functionele klachten zoals het chronisch vermoeidheidssyndroom en fibromyalgie. Het merendeel van deze patiënten wordt door de huisarts behandeld en 5-10 procent wordt verwezen naar de tweede lijn.

Knelpunten in het beleid bij mensen met PDS zijn onder andere overdiagnostiek (beeldvormend en endoscopisch onderzoek), non-evidence based interventies en gebrek aan overeenstemming tussen patiënt en hulpverlener(s) wat betreft de visie op de klachten en de (on)mogelijkheden van de behandeling. Deze knelpunten worden in de hand gewerkt en versterkt door een gebrek aan samenhang tussen de vigerende richtlijnen en het ontbreken van heldere samenwerkingsafspraken.

In dit project wordt een multidisciplinaire richtlijn voor de diagnostiek en behandeling van PDS ontwikkeld waarin vigerende monodisciplinaire richtlijnen, zoals de NHG-Standaard, zullen worden geïntegreerd. Een belangrijk innovatief element is de ontwikkeling van een patiëntenversie. Draagvlak wordt gecreëerd door de projectgroep breed samen te stellen: naast somatische specialisten en generalisten zijn ook professionals uit de GGZ en de diëtetiek en de PDS Belangenvereniging in de projectgroep vertegenwoordigd. Het betrekken van patiënten bij de ontwikkeling en implementatie van de richtlijn zal de therapietrouw bevorderen.

Naast de multidisciplinaire richtlijn en de afgeleide actualisering van bestaande richtlijnen worden ook een implementatieplan, een basisset indicatoren voor goede zorg en patiënteninformatiemateriaal ontwikkeld.

Er zal een budgetimpactanalyse worden uitgevoerd. Afspraken over eigenaarschap, beheer en onderhoud vormen onderdeel van het project.

 

Innoverende aspecten van de voorgestelde multidisciplinaire richtlijn PDS zijn:

Inhoudelijk:

1. grote aandacht voor het patiëntenperspectief in het gehele ontwikkelingstraject, waarbij met name de nadruk ligt op het grote belang van structurele voorlichting over achtergrond, leefstijl en dieetinterventies;

2. concentratie van behandeling en begeleiding van PDS in de eerste lijn, met - indien nodig - korte consultatieve trajecten in de tweede lijn;

3. nadruk op de beperkte effectiviteit van farmaca bij het verlichten van PDS-klachten;

4. indicatiestelling voor het gebruik van kortdurende psychologische interventies - cognitieve gedragstherapie (CGT), relaxatie- en hypnotherapie, Problem Solving Ttreatment (PST) - in de eerste lijn;

5. specifieke aandacht voor de gevolgen van PDS-klachten in het arbeidsproces en voor adviezen voor optimale integratie;

6. aandacht voor PDS bij kinderen en familiaire aspecten;

7. experimenteren met de ontwikkeling van gebruikersvriendelijke versies van de richtlijn voor de verschillende professionals.

Wat betreft het proces:

1. afstemming op de verwachtingen van de patiënt door middel van patiëntenbetrokkenheid via focusgroepen, deelname aan de projectgroep en ontwikkeling van de patiëntenversie;

2. zoveel mogelijk gebruik maken van al beschikbare (buitenlandse) richtlijnen en systematische reviews;

3. consultatie van zorgverzekeraars;

4. versnelling door kleine projectgroep, aansluiting bij internationale kennis/richtlijnen, versneld autorisatietraject;

5. praktijktest van de conceptrichtlijn;

6. indicatorenontwikkeling.

Naar boven
Direct naar: InhoudDirect naar: NavigatieDirect naar: Onderkant website