Verslagen

Voortgangsverslag

Samenvatting
Dit item is dichtgeklapt
Dit item is opengeklapt

De onderzoeksgroep Forensische Geestelijke Gezondheidszorg van GGzE is, in samenwerking met Tranzo van Tilburg University, in december 2017 het onderzoeksproject ‘Be a Barista' gestart. In dit praktijkgerichte onderzoek wordt de meerwaarde van eigentijdse leer-werkprojecten onderzocht voor volwassen veelplegers met bijkomende complexe problematiek. Bekend is dat deze groep slecht te bereiken is met het huidige (zorg)aanbod en dat strafrechtelijke interventies onvoldoende aansluiten bij de behoeften van deze groep. De leer-werkprojecten in dit onderzoeksproject hanteren een innovatieve werkwijze om de doelgroep te motiveren en te ondersteunen in hun re-integratie. Zo leiden ze op tot een aantrekkelijk beroep, zijn ze gevestigd midden in de samenleving en worden ze getrokken door sterke rolmodellen waaronder voormalig criminelen en ondernemers.

In deze studie worden deelnemers in de tijd gevolgd om zo ervaringen in kaart te brengen en om te onderzoeken of de leer-werkprojecten hen helpt om zich beter te voelen en de criminaliteit de rug toe te keren. Op die manier worden inzichten verworven over de mechanismen bij re-integratie en over werkzame elementen bij interventies die hierbij ondersteunen. Naast vragenlijsten en interviews, wordt een smartphone (of tablet) gebruikt waarmee de deelnemers hun ervaringen en emoties telkens een week lang dagelijks in een paar korte vragen kunnen delen. Deze manier van vragen stellen is innovatief en biedt inzicht in de dagelijkse beleving van de deelnemers. Het onderzoeksproject Be a Barista duurt in totaal 30 maanden.

Resultaten
Dit item is dichtgeklapt
Dit item is opengeklapt

De dataverzameling is gestart in juni 2018 en loopt tot maart 2020. Dit betekent dat er de komende tijd nog veel interviews worden gehouden en vragenlijsten worden ingevuld. De eerste resultaten worden eind 2019/begin 2020 verwacht. Tussentijdse updates over het onderzoeksproject Be a Barista worden geplaatst op: www.ggzei.nl en experiencesampling.nl.

Samenvatting van de aanvraag

Samenvatting
Dit item is dichtgeklapt
Dit item is opengeklapt

“Hun randje is te rauw, te grof. Als ze bij een simpele baan de vraag krijgen om wat dozen te verplaatsen, antwoorden zij: fuck you, dat ga ik niet doen” (Marco van den Dunnen, hoofdmedewerker en jeugdcoördinator politie Rotterdam).

 

Hulpverleners en politie hebben geregeld te maken met mensen met een lange voorgeschiedenis van criminaliteit en persoonlijke problemen. Het gaat hier om mensen waar men lastig of geen contact mee weet te krijgen en, als dit contact er wel is, waarbij de huidige zorg- en strafrechtelijke interventies onvoldoende aansluiten bij de behoeften van deze doelgroep. Gemeenten zitten met hun handen in het haar met deze groep en zoeken naarstig naar sociale innovaties om de complexe problematiek het hoofd te kunnen bieden. Recent onderzoek in Tilburg (Hofstra e.a., 2016) laat zien dat het bij mensen met complexe problematiek veelal gaat om mannen (98%) met een gemiddelde leeftijd van 35 jaar. Zij hebben vaak forse psychische problemen, denk aan (antisociale) persoonlijkheidsproblematiek of schizofrenie of een psychotische stoornis. Daarnaast is er regelmatig sprake van (vermoedens van) een verstandelijke beperking en staat fors middelengebruik en/of een verslaving op de voorgrond. Gemiddeld heeft deze groep 33 delicten gepleegd per persoon in een jaar. Zij wonen ten slotte zelden zelfstandig: de meerderheid verblijft in hechtenis of is gedetineerd, een zorginstelling of is zonder vaste woon- of verblijfplaats (Hofstra e.a., 2016). Hieruit blijkt dat er een achterstand is in kennis over het maatschappelijk en persoonlijk herstel van deze mannelijke doelgroep.

 

Een betaalde baan kan een oplossing zijn. Onderzoek van Bond en Drake (2014) en Doroud en collega’s (2015) heeft immers laten zien dat betaald werk een belangrijke rol speelt bij maatschappelijk en persoonlijk herstel en als katalysator kan dienen. Door hun achtergrond, complexe problematiek en, niet op de laatste plaats, hun strafblad heeft de hierboven beschreven doelgroep echter grote problemen bij het vinden en behouden van een baan. Bestaande dagbestedingsprojecten hebben een stoffig, onaantrekkelijk imago. De misdaad of de uitkering is makkelijker, sneller, aantrekkelijker en vertrouwder. Momenteel zien we in verschillende steden een opkomst in trendy, betaalde leer-werkprojecten bij eigentijdse, commerciële bedrijven met een re-integratie doelstelling voor mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt. Projecten met een aantrekkelijk karakter en uitzicht op een beroep dat tot de verbeelding spreekt, zoals Barista trainingen on the job in populaire koffiehuizen, meubelmakersopleidingen waar meubels van onbewerkt hout worden gemaakt en aangeboden in concept stores, en fietsmerken die - in samenwerking met ambachtslieden – mensen opleiden om tweedehands onderdelen te hergebruiken en een nieuw fietslabel in de markt zetten. Deze projecten worden bovendien getrokken door ervaringsdeskundigen en ondernemers; mensen met een sterk karakter en rolmodel functie die zich niet snel uit het veld laten slaan. Deze leer-werkprojecten sluiten aan bij de recente inzichten over deviant gedrag (Keltner, 2009; 2016; Schout 2007; Smith & Bohm 2008) en zijn daarmee veelbelovend: ze bieden op maat gemaakte zorg voor deze heel specifieke doelgroep. "Vroeger zat je er vast tussen vier muren en had je er niks te vertellen. Nu ben je er barista en meesterbrander" (voormalig deelnemer hedendaags leer-werkproject Heilige Boontjes, Rotterdam).

Om de veelbelovendheid van de leerwerk-projecten te evalueren, maken wij gebruik van een naturalistisch design waarin een kleine groep mannelijke veelplegers met complexe problematiek wordt gevolgd in een aantal bestaande leer-werkprojecten. Door deelnemers te interviewen en te volgen in de tijd, met experience sampling en vragenlijsten, leren we hoe zij de leer-werkprojecten ervaren en wat voor hen de effecten op hun maatschappelijk en persoonlijk herstel, crimineel gedrag, gevoel van verbondenheid & discriminatie, psychische gezondheid, en eigenwaarde zijn. Daarnaast kijken we naar de aanpak in de leer-werkprojecten, door gebrui

Naar boven
Direct naar: InhoudDirect naar: NavigatieDirect naar: Onderkant website