ZonMw nieuws https://www.zonmw.nl/ Het laatste nieuws van ZonMw nl-nl Wed, 02 Dec 2020 18:12:37 +0100 Wed, 02 Dec 2020 18:12:37 +0100 TYPO3 news-6589 Tue, 01 Dec 2020 10:40:21 +0100 NWO komt met nieuw financieringsinstrument om Open Science te stimuleren https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/nwo-komt-met-nieuw-financieringsinstrument-om-open-science-te-stimuleren/ De Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO) lanceert het ‘Open Science Fund’, een nieuw financieringsinstrument dat bedoeld is om Open Science een impuls te geven. Via het programma kunnen projecten financieel worden ondersteund op het brede terrein van Open Science, bijvoorbeeld projecten gericht op vernieuwende manieren van (open) publiceren, het delen van FAIR data of software of projecten die bijdragen aan de cultuurverandering die nodig is. Het Open Science Fund is een nieuw middel om de onderzoekers ook te erkennen en te waarderen voor open onderzoekpraktijken.

Het Open Science Fund staat open voor onderzoekers uit alle wetenschapsgebieden. De bedoeling is onderzoekers te ondersteunen bij het – over de volle breedte van Open Science – ontwikkelen, testen en implementeren van innovatieve manieren om onderzoek open, vrij toegankelijk, transparant en herbruikbaar te maken. In de eerste ronde is 1 miljoen euro beschikbaar voor projecten tot maximaal 50.000 euro. Het Open Science Fund is een belangrijke volgende stap in het erkennen en waarderen van open onderzoekspraktijken.

Stan Gielen, voorzitter van NWO, over het doel van het Open Science Fund: “Open Science vergt een cultuurverandering. Die proberen we op zoveel mogelijk manieren te bewerkstelligen, maar niet alleen via voorwaarden en regels. Het is cruciaal dat we de – groeiende groep - onderzoekers die Open Science al in de praktijk brengen verder uitdagen en daarvoor belonen. Dat is wat wij met het Open Science Fund hopen te bereiken".

Meer informatie

Bron: NWO

]]>
news-6581 Mon, 30 Nov 2020 11:43:51 +0100 ZonMw zet in op meer transparantie van dierproeven en evalueert eigen Open Science beleid https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/zonmw-zet-in-op-meer-transparantie-van-dierproeven-en-evalueert-eigen-open-science-beleid/ In 2021 stelt ZonMw twee nieuwe voorwaarden in die de transparantie van proefdieronderzoek en het hergebruik van de kennis ervan verder moeten vergroten. Tegelijkertijd onderzoekt ZonMw de effecten van dit beleid door ervaringen en aanbevelingen op te halen bij betrokken onderzoekers. Met deze kennis kan ZonMw haar eigen beleid aanscherpen en belanghebbenden zoals onderzoeksfinanciers en kennisinstellingen adviseren. Het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap financiert deze pilot. ZonMw stimuleert Open Science en stelt eisen aan de kwaliteit en relevantie van het onderzoek dat zij financiert. De eisen voor FAIR data en datamanagement moeten ervoor zorgen dat onderzoeksdata beter (her)bruikbaar worden. Om kennis vrij toegankelijk te maken en de impact ervan te vergroten, verplicht ZonMw onderzoekers ook wetenschappelijke publicaties Open Access te publiceren. Nieuw is dat ZonMw bij wijze van proef twee extra voorwaarden voor proefdieronderzoek opneemt in een aantal subsidieprogramma’s. Deze voorwaarden zijn preregistratie van het onderzoeksprotocol vooraf en publicatierichtlijnen voor de verslaglegging van de uitvoering achteraf. Meer transparantie kan voorkomen dat onnodig dubbel onderzoek met proefdieren (vermindering) gedaan wordt en dat de kwaliteit ervan (verfijning) verbeterd kan worden. Met een pilot gaat ZonMw tegelijkertijd de effecten ervan evalueren.

Het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap financiert deze pilot om onnodige duplicatie van proefdieronderzoek te voorkomen en meer en beter (her)gebruik van de data ervan te vergroten. Transparantie van proefdieronderzoek draagt bij aan de Vermindering, Verfijning en Vervanging (3V’s) van onderzoek met proefdieren.

Met de pilot die bestaat uit interviews en enquêtes met de betrokken onderzoekers, evalueert ZonMw zowel de uitvoering als de effecten van de nieuwe voorwaarden. De nieuwe richtlijnen moeten bijdragen aan de vermindering, verfijning en vervanging van dierproeven, waar ZonMw al 20 jaar aan bijdraagt met het onderzoeksprogramma Meer Kennis met Minder Dieren (MKMD). Ook worden de effectiviteit van de richtlijnen voor FAIR data en Open Access meegenomen in deze pilot. Met de resultaten ervan zal ZonMw haar beleid waar nodig bijstellen en aanscherpen. De inzichten worden ook gedeeld met wetenschappers, onderzoeksfinanciers en kennisinstellingen (nationaal en internationaal) en moeten concrete aanbevelingen opleveren voor deze partijen.

Meer informatie

]]>
news-6577 Mon, 30 Nov 2020 10:14:00 +0100 Op zoek naar cruciale kennisvragen om sportblessures te voorkomen https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/op-zoek-naar-cruciale-kennisvragen-om-sportblessures-te-voorkomen/ Wat is volgens u de meest cruciale kennisvraag om te beantwoorden zodat sportblessures worden voorkomen? Op 17 september 2020 vond de bijeenkomst ‘Vraagarticulatie sportblessurepreventie’ plaats. Tijdens deze open bijeenkomst kon iedereen een kennisvraag pitchen. Er zijn 7 kennisvragen verzameld. Geef vóór 31 december 2020 aan wat u de meest belangrijke vraag vindt. De blessurecijfers zijn hoog en daar brengen we graag verandering in. Het streven is dat iedereen zo lang mogelijk veilig kan genieten van sporten en bewegen. Hoe kunnen we het beste hieraan bijdragen? Welke kennisvraag levert een antwoord op waar we een verschil mee kunnen maken? De verzamelde kennisvragen zijn de volgende:

  1. Welke blessures komen het meest voor in de fitness en hoe kunnen instructeurs deze blessures signaleren en voorkomen?
  2. Hoe kunnen we een geheel conceptueel belastingsmodel ontwikkelen dat niet alleen voor topsport, sport, maar ook voor revalidatie en duurzame inzetbaarheid kan gelden?
  3. Hoe kunnen we op een macro niveau zorgen dat de context wordt gebouwd zodat de sporter ook daadwerkelijk kan doen wat we van de sporter verwachten als je het hebt over de navolging van preventieve maatregelen?
  4. Hoe kunnen we een positieve bijdrage leveren aan de gezondheid en prestaties van hardlopers?
  5. Hoe kunnen we blessures categoriseren qua herhaling en welke factoren dragen hieraan bij? Onder andere de kans op een blessure indien nog nooit een blessure gehad, kans op herhaling van een blessure en kans op een extra blessure door het ontlasten van een bestaande blessure.
  6. Kan het trainen van veelzijdigheid in grondvormen van bewegen preventief werken?

Prioriteren

Graag prioriteren we de kennisvragen. Voorwaarden: geef uiterlijk 31 december 2020 per organisatie een top 2 door.
Indien gewenst is er ook ruimte voor toelichting, vragen of opmerkingen.

Vervolg

Hartelijk dank voor uw bijdrage aan de prioritering. Na afronding hiervan gaan we de mogelijkheden verkennen voor een vervolg.

Meer informatie

Presentaties

Bekijk de prestentaties tijdens de bijeenkomst zijn gegeven:

]]>
news-6538 Fri, 27 Nov 2020 10:00:00 +0100 Betere werk-privé balans voor zorgmedewerkers dankzij mantelzorgvriendelijk beleid https://publicaties.zonmw.nl/index.php?id=8906 Juist nu is het belangrijk om zorgmedewerkers gezond en inzetbaar te houden. Als zorgmedewerkers ook mantelzorg geven aan hun dierbaren, is het belangrijk dat ze een goede werk-privébalans houden. Daarom werken verschillende partijen in Limburg samen aan het implementeren van mantelzorgvriendelijk beleid in zorgorganisaties. In onze artikelenreeks over 'kennisbenutting en implementatie' leest u hoe ze eerdere resultaten samenbrengen. news-6570 Wed, 25 Nov 2020 14:37:18 +0100 Vooraankondiging: najaar van 2021 nieuwe ronde ZonMw Open Competitie https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/vooraankondiging-najaar-van-2021-nieuwe-ronde-zonmw-open-competitie/ In het najaar van 2021 kunnen aanvragers weer voorstellen indienen voor de ZonMw Open Competitie. De oorspronkelijke datum was februari 2021, maar door de COVID pandemie loopt de huidige ronde uit. We hebben ook voor vervolgronden maatregelen moeten nemen en het tijdpad moeten aanpassen. Meer informatie en het exacte tijdspad met deadlines volgen in 2021.

ZonMw Open Competitie is specifiek bedoeld voor excellente onderzoeksteams om hun onderzoekslijnen te innoveren voor wat betreft inhoud én samenwerking. Het oogmerk is ruimte creëren voor team science leidend tot synergistische, grensverleggende wetenschap van uitzonderlijke kwaliteit op het (grens)gebied van fundamenteel onderzoek naar gezondheidszorg en innovatie.

Meer informatie

]]>
news-6514 Tue, 24 Nov 2020 13:46:00 +0100 Meedoen op de arbeidsmarkt https://youtu.be/liXnQQ4UHyo Klantmanagers bij gemeenten helpen inwoners betaald werk te vinden en schulden terug te dringen. Wetenschappelijke kennis uit onderzoek vult hun kennis en ervaring mooi aan. Zo kunnen inwoners (weer) meedoen op de arbeidsmarkt en hun veerkracht vergroten. Dit biedt ruimte voor gezond(er) leven. Op dit moment oogsten we de onderzoeksresultaten van 'Vakkundig aan het werk'. In 2021 start het vervolgprogramma. Zie ook www.zonmw.nl/vakkundig news-6558 Tue, 24 Nov 2020 08:42:11 +0100 Onderzoeker vertelt over effect en impact van alcoholmarketing https://www.rtvoost.nl/tv/programma/1035/Thuis-in-Overijssel/aflevering/564436 Alcoholmarketing leidt in het algemeen tot meer alcoholgebruik, zo blijkt uit onderzoek van de Universiteit Twente naar aanleiding van het Nationaal Preventieakkoord. RTV Oost interviewde onderzoeker Joris van Hoof (Universiteit Twente) over de resultaten van het onderzoek naar impact en effect van alcoholmarketing op problematisch alcoholgebruik. Bekijk het filmpje vanaf 14:48. news-6549 Mon, 23 Nov 2020 10:01:05 +0100 Persoonsgerichte zorg op de Intensive Care https://publicaties.zonmw.nl/verpleegkundig-leiderschap-2/#c64624 Margo van Mol werkt als verpleegkundig onderzoeker op de intensive care (IC) van het Erasmus MC in Rotterdam. De zorg op de IC kent heel veel aspecten: van high-tech en innovatieve behandelmethoden voor de patiënt tot ondersteunen en praten met naasten. In haar vlog vertelt Margo over haar onderzoek naar persoonsgerichte zorg: het verbeteren van de kwaliteit van zorg op de IC met input van voormalig IC-patiënten, naasten en de professionals. news-6517 Thu, 19 Nov 2020 12:00:00 +0100 Nieuwe subsidieoproep Zwangerschap en geboorte: Ronde 2020/2021 https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/nieuwe-subsidieoproep-zwangerschap-en-geboorte-ronde-20202021/ Wilt u met onderzoek bijdragen aan de gezondheid voor moeder en kind rond de zwangerschap en geboorte? En heeft u een idee voor onderzoek naar de organisatie van integrale geboortezorg of op het gebied van preventie in de geboortezorg? Lees dan de nieuwe subsidieoproep Zwangerschap en geboorte. Tot 9 februari 2021 is het mogelijk een projectidee in te dienen. Er zijn ook mogelijkheden voor implementatieonderzoek, follow-up onderzoek van effectief gebleken interventies en onderzoek naar ongewenste praktijkvariatie passend binnen de keten van integrale geboortezorg.

Drie programmalijnen

Doel van deze subsidieoproep Ronde 2020/2021 van het programma Zwangerschap en geboorte II is om met kennis een bijdrage te leveren aan perinatale en maternale gezondheid en daarmee bij te dragen aan het optimaliseren van de kwaliteit van de integrale geboortezorg. Het onderzoek in deze subsidieoproep is gericht op drie programmalijnen:

  1. Preventie, gezondheidsbevordering;
  2. Organisatie van integrale geboortezorg;
  3. Zorginterventies in de integrale geboortezorgketen.

Projectideeën indienen

De subsidieronde bestaat uit twee fasen: een projectidee en een uitgewerkte subsidieaanvraag. Een projectidee kan worden ingediend tot 9 februari 2021, 14.00 uur. Alleen de meest relevante projectideeën krijgen een advies tot het uitwerken van een volledige subsidieaanvraag. De deadline voor het indienen van de volledige subsidieaanvraag is 7 september 2021. Ingediende projecten ontvangen in december 2021 een besluit waarna gehonoreerde projecten uiterlijk 1 maart 2022 moeten starten. Voor deze subsidieronde is in totaal € 3.200.000,- beschikbaar. Per project is maximaal € 500.000,- beschikbaar.

Bekijk hier de subsidieoproep Zwangerschap en geboorte.

Meer informatie

 

]]>
news-6522 Thu, 19 Nov 2020 12:00:00 +0100 Parel voor RAPDIF https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/parel-voor-rapdif/ Op 19 november heeft ZonMw tijdens de World Antimicrobial Awareness Week een Parel uitgereikt aan dr. Henk Schallig, parasitoloog bij het Amsterdam UMC. Hij ontvangt de Parel voor het RAPDIF-onderzoek dat betere middelen en kennis heeft ontwikkeld om koorts en malaria in Afrika aan te pakken. Een van de grootste veroorzakers van koorts is malaria, een ziekte die in Afrika jaarlijks honderdduizenden doden veroorzaakt, waarvan het merendeel kinderen onder de vijf jaar. Uit het RAPDIF-onderzoek blijkt dat diagnostiek en behandeling bij koorts vaak tekort schiet bij jonge kinderen in Afrikaanse landen. De malariasneltesten zijn onvoldoende betrouwbaar en kinderen met koorts worden vaak zonder juiste diagnose behandeld met zowel malariamedicijnen als antibiotica. De voorgeschreven antibiotica bleken in maar liefst 50 tot 90 procent van de gevallen niet te helpen.

Nieuwe sneltest ontwikkeld

De RAPDIF-onderzoekers werkten aan twee invalshoeken: hoe kunnen malariasneltesten betrouwbaarder en welke andere boosdoeners, naast malaria, veroorzaken koorts.
Het onderzoek is uitgevoerd in Burkina Faso door een team van Nederlandse en Burkinese wetenschappers. Samen zijn ze erin geslaagd een nieuwe malaria-sneltest te ontwikkelen die maar liefst honderd keer gevoeliger is in het vaststellen van malaria dan de huidige sneltesten. Ook bleken lokale gezondheidswerkers meer vertrouwen te hebben in deze nieuwe test. Een vervolgonderzoek met 5700 kinderen en volwassen in vijf Afrikaanse landen zal gaan uitwijzen of en hoe deze nieuwe malariatest op grote schaal werkt.

Bacteriële diagnostische test

De RAPDIF-wetenschappers hebben ook ontdekt dat koorts bij jonge kinderen, naast malaria, het meest wordt veroorzaakt door de vier bacteriesoorten E-coli, Salmonella typhi, Pneumokokken en Streptokokken. De onderzoekers hebben gewerkt aan een diagnostische sneltest die deze bacteriën in het bloed kan detecteren, maar dit blijkt nog een lastige technische uitdaging. Mits hier extra financiering voor komt, hopen de onderzoekers deze sneltest mogelijk te maken. Met een bacteriële sneltest en de eerdergenoemde malariasneltest kan je koorts veel gerichter behandelen. Kinderen kunnen dan de juiste behandeling krijgen, dus ofwel specifieke malariamedicijnen ofwel gerichte antibiotica.

Internationaal onderzoek

Een dergelijke verbeterde diagnostiek betekent dat antimicrobiële resistentie een halt wordt toegeroepen. Want, aldus Henk Schallig: ‘Infectieziekten en antimicrobiële resistentie zijn goede vrienden en reizen hand in hand de wereld rond, niet gehinderd door grenzen, en zonder onderscheid te maken tussen mensen. Het feit dat wij de Parel voor ons onderzoek mogen ontvangen onderstreept het belang van internationaal onderzoek naar resistentie. Kennis opgedaan elders in de wereld is van groot belang voor Nederland en omgekeerd. De subsidie van ZonMw en NWO-WOTRO Science for Global Development voor ons RAPDIF-onderzoek heeft enorm bijgedragen aan betere kennis over medicijngebruik, diagnostiek en resistentie, maar ook aan de capaciteitsopbouw in Burkina Faso. De Parel is voor ons team in zowel Burkina Faso als Nederland een enorme stimulans om dit werk voort te zetten, en dat gaan we ook doen.’

Meer informatie

]]>
news-6524 Thu, 19 Nov 2020 09:00:00 +0100 Wijkgericht terugdringen van gezondheidsachterstanden https://youtu.be/yEbgnF9BWmY Alphen aan den Rijn, Den Haag en Leiden werken aan het wijkgericht terugdringen van gezondheidsachterstanden. Hoe kunnen ze inwoners de ondersteuning bieden die ze nodig hebben, zonder dat elke gemeente het wiel opnieuw hoeft uit te vinden? 'Wijzer in de wijk' is 1 van de 6 lokale consortia van ons programma 'Aan de slag met preventie in uw gemeente'. Bekijk dit mooie voorbeeld. news-6508 Wed, 18 Nov 2020 13:00:00 +0100 Parelprijs voor onderzoek naar levensreddende behandeling na openhartoperatie https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/parelprijs-voor-onderzoek-naar-levensreddende-behandeling-na-openhartoperatie/ Wanneer de wond meteen vanaf het einde van een open hartoperatie wordt gespoeld met een warme zoutoplossing, is er veel minder ophoping van bloed en stolsels in de wond. Daardoor neemt bloedverlies duidelijk af met maar liefst 76%. Onderzoek

Dat toont door ZonMw gefinancierd onderzoek van dr. D.R. Koolbergen en zijn team aan. Cardio-chirurgen, intensivisten, anesthesisten en verpleegkundig personeel hebben gewerkt met hun experimentele spoelsysteem. Hun ervaringen, op basis van een uitgevoerd gebruikersonderzoek, worden gebruikt voor het automatiseren van het spoelsysteem.

Prijs

Onze algemeen directeur Véronique Timmerhuis reikte vandaag de Parel uit aan Koolbergen en zijn team voor dit innovatieve onderzoek.

]]>
news-6500 Tue, 17 Nov 2020 09:17:00 +0100 Prijs en presentatie beïnvloeden keuze voor gezonde producten https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/prijs-en-presentatie-beinvloeden-keuze-voor-gezonde-producten/ Gezonde producten worden vaker gekocht als ze goedkoper zijn en meer opvallen in de supermarkt en als ongezonde producten tegelijkertijd ook duurder zijn. Dit blijkt uit onderzoek, gesteund door de Hartstichting en ZonMw, in een virtuele supermarkt. Lees over de tussentijdse resultaten van het Supreme nudge onderzoek. Tussentijdse resultaten Supreme Nudge onderzoek

De onderzoekers brachten steeds veranderingen aan in de virtuele supermarkt en keken of mensen meer gezonde producten aanschaften in deze gewijzigde supermarktomgeving. De tussentijdse resultaten laten zien dat meerdere veranderingen tegelijk het meeste effect hebben.

“Het onderzoek laat zien dat veranderingen in de supermarkt mogelijk ook op een positieve manier ingezet kunnen worden. Op die manier maak je een gezondere keuze makkelijker voor de consument”, aldus Carolien Martens van de Hartstichting.

Meer weten over de resultaten tot nu toe? Lees het nieuwsbericht op de website van de Hartstichting.

Met nudging subtiel stimuleren tot gewenst gedrag

Centraal in het onderzoek staat het nudgen van de supermarktbezoekers. Daarnaast worden de effecten van prijsveranderingen onderzocht. Nudgen is een techniek uit de gedragspsychologie waarbij mensen subtiel worden gestimuleerd om zich op een gewenste wijze te gedragen.

Over het Supreme Nudge onderzoek

Hoe kan je mensen verleiden om vaker voor gezonde voeding in de supermarkt te kiezen? En leidt dat vervolgens ook tot een lager cholesterolgehalte, een lagere bloeddruk of een gezonder gewicht? Dat onderzoeken wetenschappers in het onderzoek ‘Supreme Nudge’ onder leiding van het Amsterdam UMC met steun van de Hartstichting en ZonMw.

Gezond leven: goed voor je hart

Het Supreme Nudge onderzoek is 1 van de 3 onderzoeken waarin we samen met de Hartstichting kennis vergaren over nieuwe manieren om langdurig gezond te leven. Met de onderzoeken willen we bijdragen aan de gezondheid van mensen inclusief een gezond hart en gezonde vaten. Andere onderzoeken zijn ‘Gezonde gewoontes jong aanleren’ en ‘We all benefit’.    

Meer informatie

 

]]>
news-6510 Mon, 16 Nov 2020 14:39:31 +0100 Special over Gezonde School in Tijdschrift voor Gezondheidswetenschappen https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/special-over-gezonde-school-in-tijdschrift-voor-gezondheidswetenschappen/ Tijdschrift voor Gezondheidswetenschappen (TSG) heeft een themanummer uitgebracht over de Gezonde School. Eén van de artikelen beschrijft de onderzoeksopzet van het door ZonMw gefinancierde evaluatieonderzoek Gezonde School. In de evaluatie wordt onderzocht of de Gezonde School-aanpak daadwerkelijk de gezondheid van leerlingen in het basis-, voortgezet- en middelbaar beroepsonderwijs bevordert. Het onderzoek moet inzicht opleveren over inhoud, bereik en haalbaarheid van de Gezonde School-aanpak voor scholen en GGD-en.

Lees hier het TSG artikel Onderzoeksopzet evaluatie Gezonde School: onder welke condities doet het ertoe?

Andere artikelen in het themanummer gaan over de geschiedenis en huidige situatie van het programma Gezonde School, ervaringen van Gezonde School-adviseurs en scholen, het schoolgezondheidsrapport van GGD Gelderland-Zuid, trends in middelengebruik op scholen, het Fit Lifestyle at School and at Home project en de Gezonde Basisschool van de Toekomst. Een mooie combinatie van artikelen uit de wetenschap en praktijk die samen de geschiedenis en huidige situatie beschrijven rondom schoolgezondheidsbevordering in Nederland.

Alle artikelen in het TSG themanummer over de Gezonde School zijn te bekijken via deze link.

Meer informatie

]]>
news-6507 Mon, 16 Nov 2020 11:44:39 +0100 Impact en effect van alcoholmarketing op problematisch alcoholgebruik https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/impact-en-effect-van-alcoholmarketing-op-problematisch-alcoholgebruik/ Alcoholmarketing leidt in het algemeen tot meer alcoholgebruik, zo blijkt uit onderzoek van de Universiteit Twente naar aanleiding van het Nationaal Preventieakkoord. Bestaande kennis over alcoholmarketing is systematisch geordend en er is in kaart gebracht welke kennis nog ontbreekt. Conclusies uit het onderzoek

Alcoholmarketing leidt tot meer alcoholgebruik, ook bij minderjarigen. Voor deze conclusie is nu voldoende wetenschappelijk bewijs. Of alcoholmarketing ook bijdraagt aan meer alcoholgebruik onder zwangere vrouwen, zware drinkers of verslaafden is onbekend.

Verder blijkt dat alcohol¬marketing in Nederland zeer aanwezig is en dat deze alcoholmarketing ook minderjarigen bereikt. Denk bij alcoholmarketing aan: televisiespotjes, reclamezuilen, sponsoring van evenementen, posts en tweets van alcoholmerken, reclame op sociale media.

Met name de ontwikkelingen van blootstelling aan alcohol-gerelateerde inhoud en alcoholmarketing op sociale media is in toene¬mende mate een gegeven dat aandacht verdient.

Over de effecten van marketing van 0.0% dranken en het groeiende marktaandeel van dit nieuwe segment dranken is nauwelijks iets bekend en hier zou meer onderzoek gewenst zijn.

Kennissynthese

Universiteit Twente heeft in samenwerking met Universiteit van Amsterdam en Tactus Verslavingszorg het onderzoek gedaan. Met behulp van literatuuronderzoek hebben zij de bestaande kennis over de omvang en gevolgen van alcoholmarketing systematisch geordend. Het resultaat hiervan is de kennissynthese Alcoholmarketing.

Nationaal Preventieakkoord: Nederland gezonder maken

Het onderzoek is gedaan in het kader van het Nationaal Preventieakkoord (2018). Hierin staan ambities en maatregelen om Nederland gezonder te maken. Naast problematisch alcoholgebruik, ligt de focus ook op roken en overgewicht.

In het akkoord staan twee doelstellingen over marketing van alcoholhoudende dranken:

  • We willen voorkomen dat marketing voor alcoholhoudende dranken bijdraagt aan problematisch alcoholgebruik.
  • Het streven is dat alcoholmarketing jongeren niet of zo weinig mogelijk bereikt en beïnvloedt. Dit gaat verder dan dat alcoholmarketing niet gericht mag zijn op jongeren.

Problematisch alcoholgebruik

Jaarlijks sterven 35.000 Nederlanders door roken, overgewicht of probleemdrinken. Ze zijn samen de grootste oorzaak van ziekte in Nederland. De gezondheid van veel Nederlanders kan verbeteren.

Problematisch alcoholgebruik heeft grote consequenties. Niet alleen voor de gebruiker heeft het schadelijke gevolgen, maar ook voor de directe omgeving en voor de maatschappij. Om meer inzicht te krijgen in preventieve maatregelen en effectieve behandelingen, draagt ZonMw bij aan vernieuwend en inzichtgevend onderzoek.

Meer informatie

]]>
news-6501 Fri, 13 Nov 2020 12:27:14 +0100 Nieuwe corona-behandeling met bloedplasma kan starten https://www.rijksoverheid.nl/actueel/nieuws/2020/11/10/nieuwe-corona-behandeling-met-bloedplasma-kan-starten Sanquin Bloedbank en plasmaproducent Sanquin Plasma Products (SPP) hebben de afgelopen maanden uit gedoneerd bloed 4.000 doses met antistoffen tegen het coronavirus geproduceerd. Dit medicijn is nu klaar om ingezet te worden. Het zal in eerste instantie worden toegepast om besmetting en ziekte bij mensen met een verzwakt immuunsysteem te voorkomen. Deze studie wordt gefinancierd door ZonMw. news-6471 Thu, 12 Nov 2020 07:23:00 +0100 Eerste subsidieronde Klimaat en Gezondheid opengesteld https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/eerste-subsidieronde-klimaat-en-gezondheid-opengesteld/ Heeft u interesse om onderzoek te doen naar de gezondheidseffecten van klimaatverandering? Verken de mogelijkheden binnen de eerste subsidieoproep Klimaat & Gezondheid tijdens de netwerkbijeenkomst. En dien voor 14 januari 2021 een intentieverklaring in om kennis te ontwikkelen op dit gebied. Klimaat en gezondheid

Het klimaat verandert wereldwijd en ook in Nederland. Het veranderende klimaat in Nederland heeft al allerlei zichtbare gezondheidseffecten. De maatregelen om deze effecten van klimaatverandering tegen te gaan, bieden kansen voor het bevorderen van de gezondheid. Naast kansen zijn er ook risico's aan verbonden. Onze subsidieoproep heeft als doel inzicht te bieden in gezondheidseffecten van klimaatverandering en passende maatregelen.

Subsidieoproep

De eerste oproep op dit thema heeft tot doel het uitvoeren van een eerste pilotonderzoek om  kennis op dit gebied te ontwikkelen. Die kennis is niet alleen gericht op risico-analyse, maar ook op handelingsperspectief in de Nederlandse context. Daarmee wordt bijgedragen aan antwoorden op de vraag: welke aanpassingen zijn mogelijk om negatieve gezondheidseffecten van klimaatverandering te beperken (adaptatie)? Hoe kunnen we de duurzaamheid in de zorg vergroten (mitigatie en adaptatie)? Met dit pilotonderzoek leggen we een basis voor multidisciplinaire samenwerking en verder onderzoek.

Deze oproep focust op 3 thema’s geselecteerd uit de kennisagenda Klimaat & Gezondheid:
•    Temperatuurgerelateerde gezondheidseffecten
•    Allergieën
•    Duurzame zorg

De deadline voor het indienen van de intentieverklaring is 14 januari 2021. Na het indienen van  een intentieverklaring krijgt u de mogelijkheid voor het indienen van een subsidieaanvraag. De deadline hiervoor is 2 maart 2021.

Netwerkbijeenkomst

Aangezien samenwerking tussen partijen binnen en buiten de gezondheidszorg op het thema klimaat en gezondheid nog niet heel gebruikelijk is, willen we deze samenwerking stimuleren. Op 26 november organiseren we  daarom een netwerkbijeenkomst met 2 doelen: het krijgen van informatie over de subsidieoproep en het verkennen van samenwerkingsmogelijkheden voor het opstellen van een projectvoorstel en pilot.

De online bijeenkomst begint om 12:30 uur en duurt tot ongeveer 15:30 uur. De deadline voor het aanmelden is 19 november 2020. Meld u hier aan voor de netwerkbijeenkomst Klimaat en Gezondheid op 26 november 2020.

Meer informatie

]]>
news-6488 Wed, 11 Nov 2020 13:03:14 +0100 Centering Pregnancy voor Eritrese zwangeren winnaar Avicennaprijs 2020 http://www.avicennaprijs.nl/winnaar-avicennaprijs-2020/ Tijdens het symposium Transculturele Psychiatrie van de Nederlandse Vereniging voor Psychiatrie werd ‘Centering Pregnancy voor Eritrese zwangeren’ tot winnaar van de Avicennaprijs 2020 uitgeroepen. Het project heeft als doel het verbeteren van de verloskundige en psychosociale zorg en ondersteuning voor Eritrese zwangeren in Amsterdam. Het is één van de projecten die door ZonMw wordt ondersteund vanuit het Programma Zorg voor Vluchtelingen. news-6482 Tue, 10 Nov 2020 14:20:16 +0100 Onderzoek naar effecten en kosten van paramedische herstelzorg bij COVID-19 patiënten https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/onderzoek-naar-effecten-en-kosten-van-paramedische-herstelzorg-bij-covid-19-patienten/ Onder leiding van het Radboud UMC gaat een multidisciplinaire onderzoeksgroep onderzoeken wat de effecten en kosten van paramedische herstelzorg zijn voor mensen die herstellen van een COVID-19 infectie in Nederland. Deze zorg kan bestaan uit diëtetiek, ergotherapie, fysiotherapie, logopedie en oefentherapie. Hiervoor heeft ZonMw €800.000 subsidie beschikbaar gesteld. Het onderzoek richt zich op de fysieke, psychische en mentale uitkomsten na eerstelijns paramedische herstelzorg bij COVID-19 patiënten in de herstelfase.  

Helpt paramedische herstelzorg de gezondheidstoestand te verbeteren?

De onderzoekers verwachten dat de gezondheidstoestand van patiënten met COVID-19 zal verbeteren na een paramedische behandeling, waardoor deze personen beter fysiek, psychisch en mentaal functioneren en weer mee kunnen doen in de maatschappij. Daarnaast wordt onderzocht of er factoren zijn die de effectiviteit van de paramedische herstelzorg kunnen beïnvloeden. Verder geven de bevindingen patiënten en hun naasten als ook behandelaars en verwijzers inzicht wat zij kunnen verwachten van paramedische herstelzorg.

Over het onderzoek

In het onderzoek worden patiënten die herstellen van een COVID-19 infectie en een paramedicus bezoeken, over de tijd worden gevolgd. De onderzoekers bestuderen hiervoor in het verleden verzamelde gegevens van mensen die al eens een paramedische zorgverleners bezochten met behulp van databases en behandeldossiers. Daarnaast worden nieuwe patiënten gevolgd met behulp van vragenlijsten. Samen met professionals, patiëntvertegenwoordigers en onderzoekers is daarvoor een specifieke vragenlijst ontwikkeld. Tevens gaan de onderzoekers patiënten (en hun naasten), paramedici en verwijzers interviewen over hun ervaringen ten aanzien van paramedische zorg.

Vergoeding van paramedische herstelzorg

Sinds 18 juli 2020 wordt paramedische zorg voor patiënten met COVID-19 tijdelijk vergoed via de basisverzekering. Dit gebeurt via een voorwaardelijke toelating, omdat er nog geen bewijs is dat paramedische gezondheidszorg bij patiënten met COVID-19 effectief is.

Meer informatie

]]>
news-6481 Tue, 10 Nov 2020 12:09:04 +0100 Sekswerkers financieel getroffen door verbod tijdens eerste lockdown https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/sekswerkers-financieel-getroffen-door-verbod-tijdens-eerste-lockdown/ Slechts een klein deel van de aanvragen voor financiële steun door sekswerkers is goedgekeurd tijdens de lockdown in het voorjaar. Vooral sekswerkers die via opting-in - en niet als zzp’er - werken, ontvingen geen geld van de overheid. Driekwart van de sekswerkers in Hart van Brabant maakte zich dan ook zorgen over hun inkomsten. Ook voor exploitanten gold dat ze tijdens het verbod op sekswerk financiële problemen hadden. Het mentale welzijn is voor beide groepen ook aanzienlijk gedaald tijdens de eerste lockdown. Dit blijkt uit een onderzoek van het Verwey-Jonker Instituut in opdracht van ZonMw naar de impact van maatregelen tijdens de coronacrisis.

Het onderzoek in de regio Hart van Brabant bestond onder andere uit een enquête. Hieruit bleek dat de meeste sekswerkers niet heeft doorgewerkt tijdens de lockdown. Vooral sekswerkers voor wie sekswerk het hoofdinkomen is, hebben financiële problemen gekregen. Zij moesten hun spaargeld aanspreken, leningen afsluiten of de kosten van de hypotheek tijdelijk stopzetten. Sekswerkers en exploitanten geven duidelijk aan dat er vanuit de overheid passende financiële ondersteuning moet komen.

Het onderzoek werd uitgevoerd in samenwerking met de gemeente Tilburg en de klankbordgroep Seksworks, gevormd door (voormalig) sekswerkers uit Noord-Brabant.

Meer informatie

 

 

 

]]>
news-6476 Tue, 10 Nov 2020 08:18:55 +0100 Systematisch literatuuronderzoek vervangt, vermindert en verfijnt proefdieronderzoek https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/systematisch-literatuuronderzoek-vervangt-vermindert-en-verfijnt-proefdieronderzoek/ Een systematische literatuuranalyse van eerder uitgevoerd proefdieronderzoek stelt onderzoekers in staat de kwaliteit en relevantie van hun eigen onderzoek te verbeteren. En dat is niet het enige voordeel. Uit een casestudie van ZonMw naar 8 jaar financiering voor systematic reviews, blijkt dat onderzoekers ook anders zijn gaan kijken naar proefdieronderzoek. En ze zijn zich bewuster geworden van de verantwoording en uitvoering van proefdieronderzoek. Een systematisch literatuuronderzoek of systematic review geeft onderzoekers een gedegen en volledig overzicht van alle literatuur op het terrein van hun onderwerp. Met die kennis kunnen ze een goede onderbouwde keuze maken voor het diermodel dat ze willen gaan toepassen in hun onderzoek, of dat ze kunnen kiezen voor een proefdiervrij alternatief. Door vooraf beter te inventariseren wat er al gedaan is en wat het beste model is voor het onderzoek, kan de medische wetenschap niet alleen onnodige herhaling van onderzoek voorkomen - ‘research waste’ -maar ook ‘animal waste’, het onnodig gebruik van proefdieren.

Proefdiervrije innovaties en kwaliteit en relevantie van proefdieronderzoek zijn belangrijke speerpunten van het ZonMw onderzoeksprogramma Meer Kennis met Minder Dieren (MKMD). In samenwerking met het expertisecentrum SYRCLE (Systematic Review Centre for Laboratory Experimention, Radboudumc) ondersteunt ZonMw sinds 2012 het gebruik van systematische literatuurstudies voor proefdieronderzoek. In de periode 2012 tot nu zijn met meer dan 1,4 miljoen euro 88 systematisch literatuurstudies gefinancierd en 21 workshops georganiseerd (ruim 385 deelnemers). SYRCLE verzorgde de workshops en ondersteunde de onderzoekers bij de opleiding en uitvoering. Na acht jaar was het tijd om de balans op te maken.

Impact op het proefdieronderzoek

Met de inzichten van de reviews maken onderzoekers andere en betere keuzen voor de opzet van hun onderzoek, de methoden en diermodellen die ze willen gaan gebruiken. Uit literatuuronderzoek blijkt namelijk dat er nog geregeld een verkeerd diermodel (bijvoorbeeld verkeerde stam) voor een onderzoeksvraag wordt gebruikt. De systematic reviews hebben ook invloed op de uitvoering en rapportage van het proefdieronderzoek. Onderzoekers die zo’n literatuuronderzoek uitvoerden, leggen bijvoorbeeld beter de kenmerken van dieren vast, rapporteren beter over de huisvesting, de gekozen behandeling en de rechtvaardiging van de keuze van het diermodel. Hoogwaardige tijdschriften zijn ook steeds meer bereid de reviews te publiceren en ze hebben steeds meer een hoge citatie-index.

Impact op de onderzoekers en hun vakgebieden

Onderzoekers die een systematic review uitvoeren met ondersteuning van SYRCLE kregen ook de kans om hun wetenschappelijke en interpersoonlijke vaardigheden verder te ontwikkelen. Ze keken na afloop vaak kritischer naar de kwaliteit en de ethische implicaties van hun eigen onderzoek en naar het preklinisch onderzoek in het algemeen. Ook collega’s en vakgenoten profiteerden van hun inzichten en kennis, zodat veranderingen in werkwijzen van onderzoeksteams mogelijk werden. In sommige gevallen leidde dit ertoe dat er geen diermodellen meer werden ingezet en was er meer oog voor proefdiervrije innovaties.
De meerwaarde van het uitvoeren van een systematisch literatuuronderzoek werd ook opgemerkt in de bredere onderzoekgemeenschap. Systematic reviews die door het programma MKMD waren gefinancierd hebben andere nationale en internationale onderzoekers aangezet om een systematisch literatuuronderzoek uit te gaan voeren en andere onderzoeksvragen te stellen.

Weerstand

Niet iedereen is overtuigd van het nut van systematic reviews. Er is hier en daar weerstand bij collega's, begeleiders, referenten en tijdschriftredacteuren. De huidige conventies en cultuur in de preklinische wetenschap lijken daarvoor de belangrijkste oorzaak te zijn. Meer voorlichting over het doel en de meerwaarde van deze reviews zou kunnen helpen. Toch zijn de meeste onderzoekers in het algemeen positief over hun literatuuronderzoek, hoewel een groot aantal zich niet had gerealiseerd hoeveel tijd zo'n project zou kosten. De steun die ze ontvingen van ZonMw en SYRCLE was daarom belangrijk.

Conclusie

Uit de casestudie naar 8 jaar financiering voor systematic reviews kunnen hoopvolle conclusies getrokken worden. Systematische literatuuranalyses voor proefdieronderzoek hebben een grote meerwaarde voor proefdieronderzoek en ander onderzoek. Ze dragen bij aan een grotere bewustwording rond betere kwaliteit van de opzet, uitvoering en rapportage van het onderzoek en de noodzaak tot grotere relevantie van onderzoek met proefdieren voor de mens. Onderzoekers die zo’n literatuuranalyse uitvoeren worden zich bewuster van de implicaties van proefdieronderzoek en proefdiervrije innovaties. Dit heeft bovendien een breder effect, naar bijvoorbeeld hun collega’s maar ook de vakgebieden waarin ze werken, zowel nationaal als internationaal.

Succes uitbouwen

Om dit succes verder uit te kunnen bouwen doen de betrokken onderzoekers een aantal aanbevelingen. Ze adviseren om ook afgestudeerden en promovendi toe te laten tot de financiering en de begeleiding door SYRCLE en kleine tot grote (met 10.000 of meer papers) systematic reviews mogelijk te maken. Met meer ondersteuning en financiering van ZonMw en SYRCLE zou de beschikbare financiering ook gerichter en efficiënter ingezet kunnen worden. En met meer voorlichting en bekendheid via workshops en in opleidingen kunnen systematic reviews een structureel onderdeel worden van onderzoek met proefdieren. De algemene conclusie is dat de module in de komende jaren voortgezet zou moeten worden met meer en meer diverse financieringsmogelijkheden.

Meer informatie

]]>
news-6470 Tue, 10 Nov 2020 08:00:00 +0100 Onderzoeksresultaten sneller toepassen in de praktijk https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/onderzoeksresultaten-sneller-toepassen-in-de-praktijk/ Door lopend onderzoek zoveel mogelijk te koppelen aan de bijbehorende medisch-specialistische richtlijnen, kan nieuwe kennis sneller in een richtlijn worden opgenomen en eerder worden toegepast in de praktijk. Het Kennisinstituut van de Federatie Medisch Specialisten en ZonMw werken daarin sinds 2014 intensief samen. Eerder was er al een koppeling gemaakt tussen de onderzoeken uit het ZonMw-programma DoelmatigheidsOnderzoek en de richtlijnen in de Richtlijnendatabase van de Federatie Medisch Specialisten. Nu wordt ook inzichtelijk gemaakt welke onderzoeksresultaten daadwerkelijk zijn opgenomen in een richtlijn.

Dankzij deze koppeling kunnen de richtlijnen gemakkelijker door de wetenschappelijke verenigingen onderhouden worden. Bij nieuw wetenschappelijk bewijs hoeft een richtlijn niet steeds volledig herzien te worden, maar alleen die modules die aanpassing behoeven. Met dit modulair onderhoud wordt een flinke tijdswinst behaald. Ook kennisagenda’s van de wetenschappelijke verenigingen spelen een belangrijke rol bij richtlijnonderhoud. In deze agenda’s beschrijven en prioriteren de wetenschappelijke verenigingen hun meest dringende kennislacunes. De verbinding van kennisagenda’s, onderzoeksprogrammering en richtlijnenonderhoud zorgt ervoor dat toepassing van kennis uit doelmatigheidsonderzoek in de zorgpraktijk wordt gestimuleerd.

Symposium Zorgevaluatie

De koppeling tussen onderzoek en richtlijnen komt op 13 november ook aan bod tijdens één van de workshops van het symposium Zorgevaluatie. Aanmelden is nog mogelijk. Meer informatie over het programma.

De overzichten

]]>
news-6464 Mon, 09 Nov 2020 06:00:00 +0100 Ruimte voor individuele behoeften van bewoners dankzij optimale personeelssamenstelling https://publicaties.zonmw.nl/optimale-personeelssamenstelling-verbetert-kwaliteit-verpleeghuiszorg/ Het leven van cliënten in verpleeghuizen verbeteren, dat is wat veel teams motiveert om met het onderwerp personeelssamenstelling aan de slag te gaan. V&VN-adviseur Petra Schout en verpleegkundige geriatrie en psychiatrie Janny de Munck vertellen hoe een optimale personeelssamenstelling concreet bijdraagt aan de kwaliteit van zorg in verpleeghuizen, maar ook aan meer rust, betere samenwerking en ruimte voor individuele behoeften van bewoners. news-6443 Thu, 05 Nov 2020 09:15:00 +0100 NWO-Veni van 250.000 euro voor 161 onderzoekers https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/nwo-veni-van-250000-euro-voor-161-onderzoekers/ NWO heeft 161 veelbelovende jonge wetenschappers een Veni-financiering van maximaal 250.000 euro toegekend. Hiermee kunnen de laureaten gedurende drie jaar hun eigen onderzoeksideeën verder ontwikkelen. De Veni-laureaten gaan onder andere onderzoek doen naar de impact van sociale netwerken op democratie, de ontwikkeling van een biosensor die bijdraagt aan het profileren van vingersporen en schonere waterstofproductie ten behoeve van de energietransitie. Ook wordt de Veni ingezet voor onderzoek naar de relatie tussen veel voorkomende ziektes en zeldzame ziektes, metabole versterking van vaccins, en het dynamisch voorspellen, monitoren en geven van aanbevelingen voor late effecten na borstkanker.    

25 van de 161 gehonoreerde onderzoekers gaan een bijdrage leveren aan innovatie en nieuwe kennis voor de gezondheidszorg en medisch onderzoek.

De Veni is onderdeel van het NWO Talentprogramma dat ZonMw uitvoert voor het domein van Zorginnovatie en Medisch Onderzoek.

Meer informatie

Bron: NWO

 

]]>
news-6429 Wed, 04 Nov 2020 09:20:00 +0100 NWO-Vidi van 800.000 euro voor 81 ervaren onderzoekers https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/nwo-vidi-van-800000-euro-voor-81-ervaren-onderzoekers/ De Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO) heeft 81 ervaren onderzoekers een Vidi-financiering van 800.000 euro toegekend. Hiermee kunnen zij de komende vijf jaar een eigen, vernieuwende onderzoekslijn ontwikkelen en een onderzoeksgroep opzetten. De laureaten gaan met het geldbedrag onder andere onderzoeken welke computermodellen bijdragen aan een betere onderbouwing van beleidsbeslissingen voor klimaataanpassingen. De Vidi wordt ook ingezet om een systeem te ontwikkelen waarmee robots zich bewust worden van hun fysieke beperkingen, zelfs na beschadigingen. Een ander onderzoek zal zich richten op de ontwikkeling van nieuwe computermodellen die hartritmestoornissen beter behandelbaar zullen maken.

15 van de 81 gehonoreerde onderzoekers gaan een bijdrage leveren aan innovatie en nieuwe kennis voor de gezondheidszorg en medisch onderzoek.

De Vidi is onderdeel van het NWO Talentprogramma dat ZonMw uitvoert voor het domein van Zorginnovatie en Medisch Onderzoek.

Meer informatie

Bron: NWO

]]>
news-6410 Thu, 29 Oct 2020 15:25:00 +0100 Persoonsgerichte oncologische zorg https://publicaties.zonmw.nl/verpleegkundig-leiderschap-2/#c69921 ‘De zorg voor een patiënt is niet alleen medisch. Ook de psychologische, sociale en spirituele dimensie zijn van belang. Daarnaast spelen ook de organisatie van zorg, transities in zorg, en culturele aspecten een belangrijke rol.’ In haar blog vertelt Wendy Oldenmenger op welke 3 punten verpleegkundig onderzoek een belangrijke rol kan spelen in het verbeteren van de oncologische zorg. news-6421 Thu, 29 Oct 2020 13:47:58 +0100 1,9 miljoen euro voor studie naar effect cannabis op chronische pijn https://www.lumc.nl/over-het-lumc/nieuws/2020/Oktober/1-9-miljoen-euro-voor-studie-naar-effect-cannabis-op-chronische-pijn/?year=2020&month=9 Het Leids Universitair Medisch Centrum (LUMC) gaat samen met het Centre for Human Drug Research (CHDR) onderzoeken of medicinale cannabis pijnstilling geeft voor patiënten met zenuwpijn. Daarnaast proberen ze erachter te komen voor welke patiënten met zenuwpijn cannabis optimaal werkt. ZonMw heeft in opdracht van het ministerie van VWS 1,9 miljoen euro toegekend aan dit onderzoek. news-6416 Wed, 28 Oct 2020 11:26:23 +0100 Onderzoek moet afbouw antidepressiva verbeteren https://www.radboudumc.nl/nieuws/2020/onderzoek-moet-afbouw-antidepressiva-verbeteren Hoe bouw je het gebruik van antidepressiva veilig af en zonder al te grote problemen? Dat is een vraag die veel patiënten en behandelaars bezighoudt. Met de subsidie vanuit het ZonMw-programma Goed Gebruik Geneesmiddelen van anderhalf miljoen euro gaan Amsterdam UMC en Radboudumc hiernaar onderzoek doen. Dit TAPER-AD onderzoek is wereldwijd de eerste robuuste studie die direct twee methodes van afbouwen met elkaar vergelijkt. news-6401 Thu, 22 Oct 2020 15:37:00 +0200 3 nieuwe keuzehulpen voor patiënten https://www.zonmw.nl/nl/redirect/redirect-project/experiment-outcome-indicators/ Binnen het Experiment Uitkomstindicatoren van Santeon zijn 3 nieuwe keuzehulpen ontwikkeld om uitkomstinformatie toegankelijk te maken in de spreekkamer of kliniek. Het gaat om keuzehulpen voor de nacontrole bij borstkanker, bij de keuze voor een ontslagbestemming na een beroerte (CVA) en bij de behandeling van chronisch nierfalen. Patiënten kunnen zo samen met hun zorgverlener beter beslissen over welke zorg het beste bij hen past. news-6395 Thu, 22 Oct 2020 15:04:46 +0200 Programma TopZorg: resultaten uit een geslaagd experiment https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/programma-topzorg-resultaten-uit-een-geslaagd-experiment/ Het programma TopZorg is bijna afgerond en heeft mooie resultaten opgeleverd. Voor een periode van 4 jaar is de combinatie van topspecialistische zorg met wetenschappelijk onderzoek en onderwijs gesubsidieerd in 3 niet-academische ziekenhuizen. Een mooi moment om een aantal projectresultaten uit te lichten. Resultaten

In verschillende blogs blikken projectleiders terug op de resultaten waar ze het meest trots op zijn. Ze delen wat goed en minder goed verliep en laten zien wat de toegevoegde waarde van het project is geweest voor de Nederlandse gezondheidszorg.

Vervolg TopZorg

Een programmabrede evaluatie heeft de maatschappelijke meerwaarde van het programma TopZorg aangetoond en er toe bijgedragen dat het programma wordt voortgezet. Dit vervolg is het programma Topspecialistische Zorg en Onderzoek (TZO). Het programma TZO richt zich op het continueren en verbeteren van topspecialistische zorg gecombineerd met toegepast klinisch wetenschappelijk onderzoek, onderwijs en opleiding. Hierbij is expliciet aandacht voor de bekostigingsproblematiek en de structurele borging van de topspecialistische functies.

Meer informatie

]]>
news-6392 Thu, 22 Oct 2020 12:07:05 +0200 Nieuw: cahier ‘Miniorganen op chips’ https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/nieuw-cahier-miniorganen-op-chips/ De stichting Bio Maatschappij + Wetenschap heeft een nieuw cahier uitgebracht: ‘Miniorganen op chips: Ontwikkeling van nieuwe onderzoeksmodellen voor ziekte en behandeling’. Organen-op-chips zijn stukjes orgaanweefsel die een essentiële functie van het orgaan vervullen op kleine schaal. Hierdoor kan medicijnontwikkeling een stuk efficiënter, goedkoper en sneller plaatsvinden. Bovendien draagt deze technologie bij aan het verminderen van het gebruik van proefdieren.

Een groot probleem bij het ontwikkelen van medicijnen is onder andere dat er onbedoelde bijwerkingen ontstaan. Na hart- en vaatziekten en kanker zijn onbedoelde effecten van medicijnen een van de meest voorkomende doodsoorzaken. Bovendien kost het ontwikkelingsproces van medicijnen veel tijd en geld.

Orgaan-op-chiptechnologie met menselijke cellen is een veelbelovende technologie die deze problemen zou kunnen oplossen. De modellen bevatten levende menselijke cellen van specifieke organen die de functie, dynamiek en opbouw van menselijke organen nabootsen in ziekte en gezondheid. Organen-op-chips bieden de mogelijkheid om vooraf te testen of een medicijn voor een bepaalde patiëntengroep (of zelfs voor één patiënt) het juiste is. Daarnaast versnelt deze technologie het ontwikkelingsproces van medicijnen en brengt het de kosten omlaag. Ook zijn er minder proefdieren nodig.

In dit cahier vertellen wetenschappers over de ontwikkelingen en uitdagingen van deze technologie.

Meer informatie

]]>
news-6387 Thu, 22 Oct 2020 08:25:37 +0200 Proeftuinen gestart voor verbetering therapietrouw in de dagelijkse praktijk https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/proeftuinen-gestart-voor-verbetering-therapietrouw-in-de-dagelijkse-praktijk/ Binnen het programma Goed Gebruik Geneesmiddelen zijn vier onderzoeksprojecten gehonoreerd in de vorm van proeftuinen (regionale, multidisciplinaire samenwerkingsverbanden van zorgverleners). De proeftuinen richten zich op het verbeteren van therapietrouw bij thuiswonende patiënten.  

Veel patiënten gebruiken hun medicijnen nog niet optimaal. Ondanks het groeiende aantal interventies en innovaties om de therapietrouw te bevorderen, lukt het maar mondjesmaat om deze ook grootschalig toe te passen in de dagelijkse praktijk. Hoe kunnen we het geneesmiddelengebruik, de therapietrouw, in de praktijk verbeteren?

Effectieve interventies therapietrouw

De vier proeftuinen gaan bewezen effectieve interventies gericht op het verbeteren van de therapietrouw implementeren in de dagelijkse praktijk. Hierbij richten de proeftuinen zich op thuiswonende patiënten.

Make-It consortium adviseert en ondersteunt

De proeftuinen worden gedurende de looptijd van het project intensief begeleid door het Make-It consortium: dit is een samenwerkingsverband van experts op het gebied van therapietrouw, gedragsverandering en implementatie. Het consortium adviseert en ondersteunt de projectleiders van de proeftuinen bij het implementeren van de interventie. Ook onderzoekt het consortium samen met de proeftuinen hoe zo’n implementatie het beste uitgevoerd kan worden. Dit om te stimuleren dat ook andere regio’s de interventie na afloop van de proeftuinen sneller kunnen implementeren. Door deze aanpak verwachten we dat de noodzakelijke veranderingen in gedrag en omgeving van patiënten en zorgverleners, ten aanzien van verbeteren van therapietrouw, daadwerkelijk gerealiseerd en lang volgehouden kunnen worden.

Roadmap

Na afloop van de proeftuinen bundelt het consortium de resultaten met de belangrijkste bevindingen en geleerde lessen van de vier proeftuinen tot kennisproducten in de vorm van een openbaar te verschijnen implementatie ‘roadmap’. Hierdoor kunnen ook andere regio’s leren van de ervaringen van de proeftuinen. Op deze manier hoopt ZonMw te kunnen bijdragen aan het bevorderen van therapietrouw.  

De vier proeftuinen

  • Therapietrouwbevordering bij cardiovasculaire patiënten door stadsbrede implementatie van transmurale Telefonische Start Begeleiding (Almere)
    Projectleider: Dr. H.T. Ensing, Zorggroep Almere
  • Bevorderen van therapietrouw in Kanaleneiland: implementatie van begrijpelijke gebruiksinstructies en terugvraagmethode bij de eerste uitgifte van geneesmiddelen (Utrecht)
    Projectleider: Drs. M. Mestre Viver, Apotheek Kanaleneiland
  • De Ondersteunende Keten: samenwerken aan therapietrouw (Amsterdam)
    Projectleider: Drs. M. Maier, SIGRA
  • Jaargesprek voor gebruikers van de herhaalservice (Amersfoort)
    Projectleider: Drs. M.A.C. Slager, Apotheek Orion

Meer informatie

 

]]>
news-6384 Tue, 20 Oct 2020 16:57:10 +0200 3e leernetwerkbijeenkomst Aan de slag met preventie in uw gemeente https://publicaties.zonmw.nl/wijzer-in-de-wijk-zoomt-in-op-samen-leren/ Het eerste jaar van de uitvoeringsfase (fase 2) is bijna om: hoe staat het ermee? De zes consortia troffen elkaar op 29 september jl. coronaproof via Zoom. En deelden hun successen en belemmeringen via polls, pitches, power points, filmpjes en digitale speeddates. Wijzer in de Wijk stond centraal en belichtte het belang van samen leren.  

 

]]>
news-6381 Tue, 20 Oct 2020 12:43:12 +0200 Kopkrakers test app https://muzus.nl/wp-content/uploads/2020/10/Kopkrakers-Instructies-en-informed-consent.pdf Ben je professional in Werk en Inkomen? Verbeter samen met ons de app Kopkrakers; een hulpmiddel om wetenschappelijke kennis te benutten in de dagelijkse praktijk. Kopkrakers zet je voor een dilemma: ‘Welke werkwijze zou jij kiezen bij deze klant?’. TNO en Muzus ontwikkelen de app i.s.m. het Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid, SAM, Divosa, SBCM/Cedris en het UWV. Doe mee en test vóór 1 november. #vakkundigahwerk news-6379 Mon, 19 Oct 2020 15:20:49 +0200 Sessie: Diagnose dementie: van wetenschappelijke onderzoek naar meer duidelijkheid en ondersteuning in de praktijk https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/sessie-diagnose-dementie-van-wetenschappelijke-onderzoek-naar-meer-duidelijkheid-en-ondersteuning/ Meld u aan voor onze sessie over 'Diagnose dementie: van wetenschappelijke onderzoek naar meer duidelijkheid en ondersteuning in de praktijk' op het slotevent van Deltaplan Dementie. 4 november: Programmasessie Memorabel over de diagnose dementie

09.30 - 10.30

Graag attenderen we u in het bijzonder op onze programmasessie ‘Diagnose dementie: van wetenschappelijke onderzoek naar meer duidelijkheid en ondersteuning in de praktijk’. Als er één gebied is waar we grote vooruitgang op hebben geboekt de afgelopen 8 jaar, dan is het wel de diagnostiek. Dankzij wetenschappelijk onderzoek krijgen patiënten van nu, veel meer duidelijkheid over de oorzaak van hun klachten, meer informatie over wat ze kunnen verwachten en meer inzicht in wat ze eventueel nog moeten regelen als het in de toekomst verder achteruit gaat. In deze sessie hoort u meer over deze ontwikkeling en wat we in de toekomst kunnen verwachten. Met medewerking van Wiesje van der Flier (Amsterdam UMC), Betty Birkenhäger-Gillesse (Laurens), Sietske Sikkes (Amsterdam UMC) en  Frank Jan de Jong (Erasmus MC).

5 november - workshops

Op 5 november kunt u kiezen uit maar liefst 38 workshops, verdeeld over 4 rondes. Ook op deze dag staan er verschillende onderwerpen en projecten op het programma waaraan Memorabel een bijdrage heeft geleverd. Bijvoorbeeld de workshops:

  • 23: 'Eerste hulp bij leven met dementie' door Stichting Transmuraal Netwerk Midden-Holland en Netwerk Dementie Fryslân
  • 35: Van zwart-wit naar een volledig kleurenpalet: de integrale aanpak van probleemgedrag met de STIP-methodiek, Hogeschool Rotterdam en Stichting Wetenschap Balans
  • 36: Je bent je hersennetwerk!, Amsterdam UMC
  • 38: over de resultaten van het programma Memorabel en toekomstblik, ZonMw

Wij hopen u online te ontmoeten op één van deze dagen!

Meer informatie

Voor meer informatie en aanmelden, kijk op de event-website.

]]>
news-6375 Mon, 19 Oct 2020 11:09:03 +0200 Fietsmaatjes vergroten de wereld van iemand met een beperking https://publicaties.zonmw.nl/fietsmaatjes-vergroten-de-wereld-van-mensen-met-een-beperking/ Fietsmaatjes.NL laat mensen met een beperking in bewegen, zien of cognitie fietsen met een maatje op een duofiets. ‘We willen onze aanpak verbeteren en goed beschrijven, zodat meer regio’s het omarmen.’ Om de landelijke implementatie een succes te laten zijn, werken ze samen met het Mulier Instituut, Movisie en de Hogeschool Leiden. Lees hoe de implementatie-impuls zorgt voor uitbreiding naar andere regio’s. news-6373 Mon, 19 Oct 2020 08:37:28 +0200 Grootste studie ooit over wetenschappelijke integriteit van start https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/grootste-studie-ooit-over-wetenschappelijke-integriteit-van-start/ De National Survey on Research Integrity (NSRI) wordt vanaf 15 oktober verspreid onder bijna 40.000 onderzoekers in Nederland. De enquête is daarmee niet alleende grootste studie wereldwijd over wetenschappelijke integriteit, maar ook de eerste studie diezich richt op de hele onderzoeksgemeenschap, in alle disciplines, in Nederland. Het onderzoek beoogt een zo nauwkeurig en volledig mogelijk beeld te schetsen van factorenen ontwikkelingen die wetenschappelijke integriteit kunnen bevorderen of tegenwerken, zoalsopen science-beleid, onderlinge concurrentie, vertrouwen in gepubliceerde bevindingen,werkdruk, alsmede bedenkelijke en verantwoorde onderzoekspraktijken.

"We leven in een tijd waarin de resultaten van wetenschappelijk onderzoek essentieel zijn ombeslissingen te nemen die van invloed zijn op de volksgezondheid en de welvaart van onsland", zegt professor Lex Bouter, projectleider van het NSRI. "Er staat veel op het spel, en hetis absoluut noodzakelijk dat degenen die op wetenschap moeten vertrouwen, ook onzeonderzoekspraktijken kunnen vertrouwen."

De NSRI is een van de projecten van het Bevorderen van Verantwoorde Onderzoekspraktijken (BVO)programmavoor 'onderzoek naar onderzoek', en wordt gefinancierd door ZonMw, Nederlandse organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO)en hun partners. ZonMw, NWO en hun partners investeren in vijf jaar in totaal 3,8 miljoen euro inde vier pijlers van het BVO-programma, waarvan de NSRI er één is.

De BVO-website: “Door middel van de NSRI krijgen we inzicht in de aard en de oorzaken van twijfelachtigeonderzoekspraktijken. De uitkomsten worden gebruikt om onderbouwd verbeteringen door te kunnen voeren.

”Waarom wetenschappelijke integriteit -en waarom nu?"


Anders dan ethiek, verwijst wetenschappelijke integriteit in het algemeen naar de principes en normen die tot doel hebben de validiteit en geloofwaardigheidvan onderzoek te waarborgen", aldus Gowri Gopalakrishna, de postdoc-onderzoeker van het NSRI-team. "Het is niet alleen in Nederland,  maar  ook  wereldwijd  een  urgent  onderwerp  geworden,  zeker  met  dehuidige beweging naaropen science".

Versneld  wetenschappelijk  publiceren  tijdens  de  Covid-19-pandemie  is  een  voorbeeld  dat Bouter,  Gopalakrishna  en  hun  team  hebben  aangehaald  als  reden  om wetenschappelijke integriteit onder de aandacht van onderzoekers te brengen, waarbij zij opmerkten dat de eerste vier  maanden  van  de  pandemie  resulteerden  in  veel  meer  gerelateerde  wetenschappelijke publicaties dan bijvoorbeeld in 2003 met het uitbreken van SARS.

Meer informatie
 

]]>
news-6367 Fri, 16 Oct 2020 11:22:06 +0200 Gecombineerde leefstijlinterventie Samen Sportief in Beweging: eerste aanwijzingen voor effectiviteit https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/gecombineerde-leefstijlinterventie-samen-sportief-in-beweging-eerste-aanwijzingen-voor-effectivitei/ In het onafhankelijke erkenningstraject van RIVM en partners is de gecombineerde leefstijlinterventie ‘Samen Sportief in Beweging’ onlangs erkend op niveau II: de eerste aanwijzingen voor effectiviteit. Erkenningstraject RIVM en partners

Van steeds meer leefstijlinterventies is bekend dat ze voldoen aan criteria voor succesvol werken aan gezonde leefstijl. Deskundigen uit wetenschap en praktijk stellen de kwaliteit, uitvoerbaarheid en effectiviteit van deze interventies vast in het onafhankelijke erkenningstraject van RIVM Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu en partners. Op de website van RIVM ziet u welke interventies zij onlangs een erkenning gaven.

Over de leefstijlinterventie Samen Sportief in Beweging

Deze leefstijlinterventie richt zich op volwassenen met overgewicht en een slechte gezondheidsbeleving. Het doel is dat deelnemers na afloop een gezond gewicht hebben en dat kunnen behouden door een structurele aanpassing van hun leefstijl.

De deelnemers worden een jaar lang begeleid door een fysiotherapeut, diëtist en sportaanbieders van laagdrempelig aanbod uit de buurt. Ze starten met een basiscursus van 8 weken. Deelnemers worden geprikkeld zelfstandig te bewegen door verschillende bewegingsvormen te ervaren en daarna hun gekozen bewegingsvorm zelfstandig voort te zetten. Tijdens de cursus wordt op buurtniveau een daadwerkelijke verbinding gelegd tussen zorgverlening, welzijn en sport.

Belang van een integrale aanpak

Overgewicht is een complex probleem en het terugdringen ervan is niet eenvoudig. In de zoektocht naar meer kennis over het aanpakken van overgewicht en het stimuleren van een gezonde leefstijl laten we onderzoek uitvoeren en stimuleren we het gebruik van nieuwe inzichten en kennis. Van het volhouden van gezond gedrag tot gezonde voeding en bewegen. Hieruit blijkt dat vooral samenwerking en een integrale aanpak belangrijk is. Gecombineerde leefstijlinterventies zijn hier een mooi voorbeeld van.

Meer informatie

 

 

]]>
news-6361 Thu, 15 Oct 2020 14:31:00 +0200 Betere afwegingen voor het re-integratietraject https://publicaties.zonmw.nl/divosa-artikelenreeks/betere-afwegingen-voor-het-re-integratietraject/ Hoe kan de gemeente beter beoordelen of een burger kan werken of dat een participatietraject eerst beter past? Samen met klantmanagers en werkzoekenden ontwikkelt de gemeente Leiden een handreiking. Leiden focust minder op uitstroom en meer op methodisch werken. Dit artikel is geschreven voor Vakkundig aan het werk, een programma dat kennis oplevert voor gemeenten om de dienstverlening op het terrein van Werk en Inkomen te verbeteren. news-6360 Thu, 15 Oct 2020 13:15:31 +0200 Werk en Inkomen: kennisinfrastructuur versterken rond evidence based werken in het sociaal domein https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/werk-en-inkomen-kennisinfrastructuur-versterken-rond-evidence-based-werken-in-het-sociaal-domein/ We hebben Regioplan gevraagd te verkennen in hoeverre er in het veld van Werk en Inkomen behoefte bestaat aan een kennisplaats en wat voor wensen en ideeën professionals en leidinggevenden daar bij hebben. Zo’n kennisplaats moet de infrastructuur versterken rond evidence based werken in het sociaal domein en speelt een rol in de kennisbundeling- en ontsluiting van het vervolgprogramma Vakkundig aan het werk 2.  

In het sociaal domein is de aandacht voor evidence based werken de laatste jaren groter geworden. Ons programma Vakkundig aan het werk levert dit soort kennis op voor gemeenten om de dienstverlening op het terrein van Werk en Inkomen te verbeteren.

In 2021 start Vakkundig aan het werk 2. Binnen dit vervolgprogramma is ruimte gereserveerd om de infrastructuur te versterken die lokale beleidsmakers, leidinggevenden en professionals in het sociaal domein faciliteert en stimuleert om evidence based te werken.

Kennisbundeling- en ontsluiting krijgen nadrukkelijk een plek in het vervolgprogramma, zodat een verdere uitbouw van de gezamenlijke kennisinfrastructuur kan plaatsvinden.

Waaraan heeft het veld behoefte?

Ter voorbereiding op de daadwerkelijke ontwikkeling van deze ‘kennisplaats’ hebben we Regioplan gevraagd een vooronderzoek uit te voeren naar de behoefte aan zo'n kennisplaats.

Het geeft een eerste zicht op wat de wensen en ideeën van de stakeholders en de gebruikers zijn en wat randvoorwaarden zijn van een goed functionerende kennisplaats.

Professionals in re-integratie en schuldhulpverleningen denken mee

Als onderdeel van het onderzoek heeft Regioplan in oktober een bijeenkomst georganiseerd voor professionals in de re-integratie of schuldhulpverlening. Tijdens deze sessie stonden de volgende vragen centraal:

  • Hoe lever je maatwerk en hoe werk je evidence based?
  • Hoe betrek je informatie van buiten de organisatie?
  • Welke kennisbehoeften heb je?
  • Wat wil je uitwisselen met professionals van andere organisaties?

Managers en beleidsadviseurs in Werk & Inkomen denken mee

Ook voor managers en beleidsadviseurs in het veld Werk & Inkomen werd een sessie georganiseerd waarin de volgende vragen aan bod kwamen:

  • Hoe stimuleer en faciliteer je je professionals om evidence based te werken?
  • Wat vraagt dat van een manager/directeur?
  • Welke investeringskeuzes maak je als organisatie?
  • Welke wensen heb je voor externe samenwerking en ondersteuning?

Vakkundig aan het werk 2 van start in 2021

Het vervolgprogramma moet een bijdrage leveren aan het vergroten van arbeidsparticipatie en economische zelfstandigheid en aan het verminderen van problematische schulden en armoede van veelal kwetsbare burgers.

Om dat te bereiken streeft Vakkundig aan het werk 2 naar een evidence based practice; een uitvoeringspraktijk waarbinnen professionals handelen op basis van én eigen ervaringskennis, én wetenschappelijke kennis én wensen en behoeften van cliënten.

Meer informatie

]]>
news-6386 Thu, 15 Oct 2020 09:00:00 +0200 Slim dashboard moet regionale uitbraken COVID-19 voorspellen https://www.tue.nl/nieuws/nieuwsoverzicht/14-10-2020-slim-dashboard-moet-regionale-uitbraken-covid-19-voorspellen/#top Een multidisciplinair onderzoeksteam onder leiding van Nelly Litvak, hoogleraar Algoritmes voor Complexe Netwerken aan de TU Eindhoven aan werken aan het eerste dashboard in Nederland dat met grote zekerheid voorspelt waar lokale oplevingen van COVID-19 besmettingen kunnen plaatsvinden. news-6357 Thu, 15 Oct 2020 08:26:06 +0200 (Online) Masterclass Inclusie in onderzoek https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/online-masterclass-inclusie-in-onderzoek/ Op 22 september kwamen projectleiders en onderzoekers online bijeen voor de masterclass Inclusie in onderzoek, georganiseerd door ZonMw. Tijdens deze bijeenkomst deelden professionals uit het veld hun ervaringen en tips die kunnen helpen bij het werven en behouden van participanten aan een onderzoek, wat vaak een grote uitdaging is. In een korte workshop konden de deelnemers oefenen met gesprekstechnieken die nodig zijn voor het voeren van goede inclusiegesprekken. Partner in onderzoek

Dagvoorzitter Wim van den Brink, tevens vice-voorzitter van de programmacommissie van het Onderzoeksprogramma ggz, opende de masterclass: ‘Als je onderzoek is gefinancierd, kun je rustiger nadenken over wat je hebt beloofd. Kijk of dat nog steeds realistisch en haalbaar is. Trek op tijd aan de bel bij ZonMw zodat we samen naar oplossingen kunnen zoeken. Zie ZonMw dan ook niet als een strenge financier maar vooral als een partner in het onderzoek dat je doet’.

Inclusie in ggz- onderzoek

Daarna vervolgde programmamanager van het Onderzoeksprogramma ggz Marloes van der Maas: ‘Inclusie is in veel sectoren een probleem maar is binnen de ggz nog een stuk lastiger’. Ggz-cliënten zijn een kwetsbare populatie: deelnemen aan onderzoek en vragenlijsten invullen is vaak extra belastend. Als cliënten herstellen tijdens een behandeling, kan dat inhouden dat ze geen noodzaak zien om verder deel te nemen aan het onderzoek.

Van der Maas haalde het rapport aan dat Noortje Zomer voor het Onderzoeksprogrogramma opstelde over patiënteninclusie. Zomer sprak met verschillende cliënten en professionals om belemmerende en bevorderende factoren van inclusie in ggz-onderzoek te achterhalen.

Uit haar onderzoeksrapport volgden een aantal aanbevelingen voor ZonMw waaronder:

  • Aanmoedigen van ggz-onderzoekers om een representatieve groep patiënten te betrekken bij de vroege fasen van het ontwerp van het onderzoek en daarbij rekening te houden met hun perspectieven. Hierdoor wordt draagvlak bij de patiënten gecreëerd waardoor ze het project kunnen steunen en willen deelnemen.
  • Stimuleer de samenwerking tussen de instellingen en de GGZ-onderzoekers om het voor de onderzoekers gemakkelijker te maken om deelnemers te benaderen voor hun onderzoek.

Wim van de Brink: ‘Zorg dat je persoonlijk aanwezig bent op de plek waar geïncludeerd wordt, zodat het gevoel van urgentie niet verdwijnt bij degene die jou helpt met includeren.’

Cliëntenparticipatie in onderzoek

Monique van den Eijnden, ervaringsdeskundige bij MIND, gaf tijdens de masterclass inzage in inclusie vanuit het perspectief van cliënten en naasten. MIND coördineert het cliëntenpanel dat de subsidieaanvragen beoordeelt die worden ingediend binnen het Onderzoeksprogramma ggz. Het cliëntenpanel plaatst vaak kanttekeningen bij de haalbaarheid van de inclusie die in een subsidieaanvraag wordt opgegeven.

Een aantal aanbevelingen van Monique:

  • Communiceer in begrijpelijke taal naar deelnemers en geef aan wat er van ze verwacht wordt en wat de relevantie en meerwaarde is van het onderzoek.
  • Verkies een digitale meting niet persé boven persoonlijk contact; leg indien mogelijk de keuze bij de deelnemer.
  • Zorg voor persoonlijke aandacht voor de deelnemers.
  • Probeer genoeg tijd vrij te maken voor contactmomenten.
  • Denk aan passende vergoedingen voor de deelnemers en ervaringsdeskundigen die meewerken aan het onderzoek.

Kennismakingsworkshop inclusie verhogen door excellente gespreksvoering

Na een korte pauze, lieten TACTadviseurs Else Wolke en Barbara Scheffer de deelnemers kennismaken met vaardigheden die nodig zijn om inclusiegesprekken te voeren.

Er werd ingegaan op de 3 factoren die van belang zijn voor een effectief gesprek:

  1. kennis  – om een goed gesprek te voeren is kennis over het onderzoek essentieel;
  2. gespreksvaardigheden - diverse skills, zoals luisteren, doorvragen en samenvatten, om het gesprek te kunnen voeren;
  3. emotioneel bewustzijn – gedachten en aannames kan een rem op het gesprek veroorzaken.

Ook spelen de verschillende communicatieniveaus (inhoud, proces en relatie) een belangrijke rol in het gesprek. Onderzoekers hebben vaak de neiging om zich sterk op de inhoud te richten waardoor er te weinig focus ligt op de relatie en het proces.

Aan het eind van de workshop gingen de deelnemers in break-outsessies aan de slag met een casus. Hierin stond het benoemen van belemmerende gedachten centraal die tijdens een inclusiegesprek kunnen ontstaan. En het mogelijke effect hiervan op het verloop van het gesprek. Ook eigen ervaringen van de deelnemers werden met elkaar gedeeld.

Ervaringen vanuit een lopend project

De masterclass eindigde met een presentatie van een lopend project. Projectleider Nienke de Bles voert een multicenteronderzoek uit naar de mogelijke afname van agressie door voedingssupplementen onder langdurig psychiatrische patiënten. Zij vertelde over de inclusieproblemen die het team ondervond en hoe die in veel gevallen zijn opgelost. ‘Bij een multicenteronderzoek is het vooral belangrijk dat de verschillende deelnemende ggz-instellingen weten wat hun taken zijn. Zet dit duidelijk op papier’, aldus de Bles.

De Bles gaf nog andere tips die de inclusie van een onderzoek ten goede kunnen komen:  

  • Besteed in multicenteronderzoek veel aandacht aan de deelnemende centra.
  • Minimaliseer de belastbaarheid van de centra.
  • Zorg ervoor dat participanten zich herkennen in jouw onderzoeksvraag: vermijd stigmatiserende termen.
  • Zorg dat de informatievoorziening wordt aangepast aan de doelgroep.
  • Gebruik zo weinig mogelijk exclusiecriteria.
  • Maak gebruik van promotie via bestaande kanalen.

Wim van den Brink: ’Multicenteronderzoek is mooi maar ook erg ingewikkeld. Hoe meer centra, hoe lastiger het is om alle centra aandacht te geven.’

Afsluiting

Wim van den Brink sloot de masterclass af: ‘Vanmiddag hebben we inclusie op verschillende manieren gepresenteerd gekregen op een mooi palet. Voor wat betreft de onderzoeken:
kijk ook goed naar de powerberekening. Hoe realistisch is deze, rekening houdend met corona? Wees kritisch en kijk waar problemen kunnen ontstaan. Neem tijdig contact op met ZonMw zodat we samen naar een oplossing kunnen zoeken.’   

Meer informatie

 

]]>
news-6351 Tue, 13 Oct 2020 15:45:09 +0200 Nieuw onderzoek naar beter benutten gezondheidspotentieel van mensen in een lagere sociaaleconomische positie https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/nieuw-onderzoek-naar-beter-benutten-gezondheidspotentieel-van-mensen-in-een-lagere-sociaaleconomisch/ Hoe kan het gezondheidspotentieel van mensen in een lagere sociaaleconomische positie beter worden aangesproken en benut? Die vraag staat centraal in een nieuwe subsidieoproep van de Nationale Wetenschapsagenda (NWA). Een belangrijk onderwerp, want hoewel de gemiddelde levensverwachting in Nederland is gestegen en mensen langer gezond blijven, kampen mensen met een lage sociaaleconomische positie met relatief grote gezondheidsachterstanden; de zogeheten ‘sociaaleconomische gezondheidsverschillen’.  

De ambitie van dit nieuwe programma van de NWA is te komen tot een aanpak om de gezondheid van mensen met een lagere sociaaleconomische positie in de samenleving duurzaam verbeteren. Het besef groeit dat andere kennis nodig is om de sociaal economische gezondheidsverschillen te begrijpen en te verbeteren. NWA stelt met een nieuwe subsidieoproep hiervoor bijna 5 miljoen euro beschikbaar. NWO en ZonMw bieden in dit nieuwe NWA onderzoeksprogramma Gezondheidsverschillen - Beter benutten van het gezondheidspotentieel van mensen met een lagere sociaaleconomische positie de mogelijkheid voor empirisch onderzoek vanuit een systeembenadering. Deze NWA oproep roept kennisinstellingen, maatschappelijke stakeholders en praktijkpartijen op tot het vormen van  brede consortia die samenwerken in een omvangrijk onderzoeksprogramma. In een consortium is de hele kennisketen van fundamenteel tot toegepast onderzoek vertegenwoordigd.

Informatiebijeenkomsten

Op 6 november vindt een online informatiebijeenkomst plaats, bedoeld voor onderzoekers en potentiële consortiumdeelnemers. In de bijeenkomst worden de doelstelling, opzet, randvoorwaarden en procedure van de oproep besproken en is er gelegenheid tot het stellen van vragen. Op 13 november is er de mogelijkheid tot matchmaking met nog ontbrekende disciplines voor consortiavorming in een online matchmakingbijeenkomst.

Aanmelden voor de bijeenkomsten kan via het aanmeldformulier op de programmawebsite.  

UPDATE 24 november: een tweede matchmakingsbijeenkomst vindt plaats op 22 januari 2021.

Deadline

De  deadline voor het indienen van vooraanmeldingen is 13 april 2021. De deadline voor volledige aanvragen is 28 september 2021. Projecttoekenningen worden verwacht in januari 2022. De ambitie van dit programma is dat de onderzoeksprojecten leiden tot kansrijke doorbraken met domein overstijgende aanpakken die de gezondheid van mensen met een lagere sociaaleconomische positie in de samenleving duurzaam verbeteren. Implementatie en impact zijn vanaf de start van het programma leidend.

Over de Nationale Wetenschapsagenda (NWA)

De Nationale Wetenschapsagenda (NWA) beschrijft brede, uitdagende onderwerpen die om een nationale aanpak vragen en waarmee Nederlands onderzoek de samenleving en de kenniseconomie kan versterken. De NWA is door een innovatief proces met de inbreng van burgers en wetenschappers tot stand gekomen. De NWA is ván en vóór iedereen; de implementatie ervan kan daarom niet anders dan met elkaar! In opdracht van het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW) financiert NWO sinds 2018 interdisciplinair, kennisketenbreed onderzoek in het kader van de NWA, onder andere via thematische programmering. Het doel van de thematische NWA-programma’s, waarin wordt samengewerkt met ministeries, is om antwoorden te vinden op actuele maatschappelijke vragen.

Meer weten?

]]>
news-6337 Mon, 12 Oct 2020 10:43:20 +0200 Kwaliteit van zorg is samen leren https://publicaties.zonmw.nl/leren-en-verbeteren/kwaliteit-van-zorg-is-samen-leren/ Voor de kwaliteit van zorg is het belangrijk dat zorgprofessionals continu samen blijven leren en verbeteren. Waarom? Lees het in het interview met Jan Kremer en Anemone Bögels. news-6334 Mon, 12 Oct 2020 06:18:30 +0200 Nieuwe projecten van start: goede praktijkvoorbeelden verpleging en verzorging https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/nieuwe-projecten-van-start-goede-praktijkvoorbeelden-verpleging-en-verzorging/ Om ervoor te zorgen dat goede praktijkvoorbeelden elders benut kunnen worden, is het belangrijk dat er goede beschrijvingen van die voorbeelden zijn. Daarom financiert het programma Verpleging en Verzorging 10 projecten waarin door verpleegkundigen en verzorgenden ontwikkelde praktijkvoorbeelden systematisch worden beschreven. De eerste projecten zijn al gestart.
Het gaat om praktijkvoorbeelden van goede zorg die navolging verdient binnen en buiten de eigen regio of organisatie. De projecten bestaan uit de volgende 4 onderdelen:

  • Een (beperkte) literatuur review over de beschikbare kennis over het probleem waar het goede voorbeeld zich op richt.
  • Een beschrijving van het goede voorbeeld.
  • Een handleiding.
  • Een procesevaluatie, waarin de werking en de uitvoering, de meningen en ervaringen van de doelgroep en de uitvoerders en waar mogelijk patiënten, het bereik van het goede voorbeeld, succes- en faalfactoren en aanbevelingen voor verbetering van het goede voorbeeld staat beschreven.

Thema’s

De projecten gaan over uiteenlopende thema’s; van het doelmatiger inrichten van zorg in de eerste lijn tot rouwzorg bij naasten van een patiënt op de intensive care:

  1. Transitiezorg: van kinder- naar volwassenzorg
  2. Qwiek.up: onbegrepen gedrag bij mensen met dementie in ADL-situaties voorkomen of verminderen
  3. Nurses in the Lead: een leiderschapsprogramma voor wijkverpleegkundigen
  4. Leerafdelingen als innovatieplatform voor vitaal leren en werken
  5. De verpleegkundig specialist in de huisartsenpraktijk: generalist en specialist in één
  6. De KSP7s Methodiek voor patiënten die acuut zijn opgenomen in een psychiatrische kliniek
  7. Rouwzorg door verpleegkundigen bij naasten van een patiënt op de intensive care
  8. Daadwerkelijke sturing aan zowel de inhoud als de organisatie van zorg: Duale Aansturing in de Wijkverpleging
  9. Verpleegkundig specialist in de wijk
  10. Verpleegkundige Hartzorg op Afstand

Vervolg

De goed beschreven praktijkvoorbeelden kunnen verdere navolging krijgen in volgende subsidierondes van het programma Verpleging en Verzorging. Daarin zal bijvoorbeeld ruimte worden geboden voor verdere onderbouwing en/of bredere implementatie van de goed beschreven praktijkvoorbeelden en andere reeds bestaande en beschreven interventies. De 10 goede voorbeelden projecten zijn dus niet gericht op het (verder) onderbouwen van de effectiviteit van interventies.

Meer informatie

]]>
news-6332 Fri, 09 Oct 2020 10:47:10 +0200 Zoeken naar zinvolle informatie-uitwisseling tussen huisarts en jeugdarts https://publicaties.zonmw.nl/huisartsgeneeskunde/zoeken-naar-zinvolle-informatie-uitwisseling-tussen-huisarts-en-jeugdarts/ Kun je een tool ontwikkelen waarmee huisartsen bij jeugdigen het risico op psychische klachten beter kunnen inschatten? En voorspelt dat instrument beter met gegevens van jeugdartsen erbij? Lees het interview met onderzoeker Nynke Koning. news-6309 Thu, 08 Oct 2020 11:17:00 +0200 Online congres Doen wat werkt in het sociaal domein https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/online-congres-doen-wat-werkt-in-het-sociaal-domein-1/ Voorkomen is beter dan genezen, dat geldt zéker in het sociaal domein. Toch heeft preventie het imago tijdrovend, duur en bovenal niet meetbaar te zijn. Het online congres op 10 november laat zien wat wél kan en dat preventie loont. Wilt u weten hoe andere gemeenten, zorg- en sociaalwerkorganisaties en professionals effectief aan maatschappelijke vraagstukken werken? En hoe professionals, leidinggevenden en bestuurders daarin samen optrekken? Meld u zich dan aan voor dit online congres op 10 november van 09.00 tot 12.30 uur. Korte terugblik naar het eerste congres vindt u hier.

]]>
news-6313 Wed, 07 Oct 2020 10:53:14 +0200 Borstkankermaand: bijdragen aan behandeling en screening https://www.zonmw.nl/nl/onderzoek-resultaten/borstkankermaand/ In Nederland krijgen jaarlijks circa 14.000 vrouwen borstkanker. We financieren verschillende soorten onderzoek naar borstkanker die bijdragen aan een beter behandeling of het optimaliseren van screening naar borstkanker. Lees over de verschillende onderzoeksprojecten op onze themapagina over borstkanker. news-6312 Wed, 07 Oct 2020 10:19:24 +0200 Sportinnovator daagt innovatoren uit met innovatiecompetitie https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/sportinnovator-daagt-innovatoren-uit-met-innovatiecompetitie/ Tot 8 november 2020 kunnen bedrijven zich inschrijven voor de 3 innovatiechallenges: ‘Inclusieve(re) esports’, ‘Monitoren sport openbare ruimte’ en ‘Beter bewegen basisonderwijs’. Met de Challenges Sportakkoord gaat Sportinnovator per deelakkoord op zoek naar innovatie oplossingen voor concrete uitdagingen. De beste ideeën worden beloond met een ontwikkelbudget. Voor de challenges is de komende twee jaar 1.200.000 euro beschikbaar, verdeeld over zes challenges. Inclusieve(re) esports

In Nederland zijn ruim 1,6 miljoen mensen matig of ernstig lichamelijk beperkt. Vanwege de weinig uitgesproken fysieke handelingen van gaming is online gaming heel populair onder deze doelgroep. Daarnaast biedt het anonieme karakter van online gaming ook een kans om deel te nemen aan een community, zonder dat direct zichtbaar wordt dat zij beperkt zijn.
Toch is esports nog niet voor iedereen toegankelijk. Denk bijvoorbeeld aan beperkingen op het vlak van zien, horen, lezen, bewegen en/of gedrag. In deze challenge dagen we innovatoren uit om met oplossingen te komen die esportsdeelname voor een groter deel van deze doelgroep mogelijk maakt.
Meer over deze challenge en meedoen

Monitoren sport openbare ruimte

Het gebruik van de openbare ruimte voor sport en bewegen wint aan populariteit. De openbare ruimte wordt door meer dan de helft van de bevolking voor dit doel gebruikt. De meest beoefende activiteiten in de openbare ruimte zijn recreatief wandelen, recreatief fietsen, hardlopen en wielrennen/mountainbiken.
Maar waar, hoeveel en wanneer worden bijvoorbeeld hardloop/wandelroutes, parken, openbare sportvelden of mountainbikeroutes gebruikt? Dat weten we op dit moment nog nauwelijks. Dat is jammer, want dan weten bijvoorbeeld gemeenten ook niet waar eventuele knelpunten zitten en kansen liggen. Met dat inzicht kunnen ze aan het werk om nog meer mensen aan het bewegen te krijgen!
Meer over deze challenge en meedoen

Beter bewegen basisonderwijs

Kinderen bewegen tegenwoordig minder én minder goed. Daarom is in het Nationaal Sportakkoord de ambitie opgenomen om dat te veranderen. De basisschool is bij uitstek de plek waar alle kinderen via bewegingsonderwijs worden bereikt. Het is daarom van belang dat basisscholen kwalitatief goed bewegingsonderwijs bieden. Een meetinstrument voor motorische vaardigheid of een leerlingvolgsysteem voor bewegingsonderwijs kan daar bij helpen. Toch blijkt in de praktijk dat lang niet alle basisscholen van de bestaande instrumenten gebruik maken.
Dit alles staat nog los van het beter benutten van de resultaten, zodat kinderen vaker bewegingsactiviteiten krijgen aangeboden die aansluiten bij hun niveau (passende uitdaging). Dat kan op school, maar ook in (samenwerking met) de schoolomgeving bij bijvoorbeeld sportverenigingen.
Meer over deze challenge en meedoen

Meer informatie

Kijk voor meer informatie over deze of andere Innovatiechallenges op de overzichtspagina van de Challenges Nationaal Sportakkoord of neem contact op met Floor Waardenburg via floor@sportinnovator.nl

 

]]>
news-6308 Tue, 06 Oct 2020 17:27:26 +0200 Gezondheidsverschillen voorbij https://www.raadrvs.nl/documenten/publicaties/2020/10/3/gezondheidsverschillen-voorbij Gezondheidsverschillen worden niet alleen veroorzaakt door sociaaleconomische ongelijkheid. In werkelijkheid is de achterliggende ongelijkheid veel complexer en overstijgt deze vaak de individuele mogelijkheden om die te beïnvloeden. Zolang we die complexe ongelijkheid niet adresseren, zal de aanpak van het probleem geen succes hebben. Lees er meer over in het essay van De Raad voor Volksgezondheid & Samenleving. news-6306 Tue, 06 Oct 2020 16:30:02 +0200 Powerful US research funder unveils strict open-access policy https://www.nature.com/articles/d41586-020-02793-5?utm_source=Nature+Briefing&utm_campaign=f99132318c-briefing-dy-20201002&utm_medium=email&utm_term=0_c9dfd39373-f99132318c-43672369 Eén van de rijkste biomedische onderzoeksorganisatie ter wereld, de Howard Hughes Medical Institute (HHMI), kondigde op 1 oktober aan dat onderzoekers die zij financieren, meteen open access moeten publiceren. Deze zogenoemde ‘gouden route’ betekent een verandering van het huidige beleid van het HHMI, waarbij het tot wel enkele jaren mocht duren voordat resultaten vrij en gratis toegankelijk zijn. Lees meer (in English) news-6301 Tue, 06 Oct 2020 11:36:58 +0200 Patiënten en ouders schrijven mee met onderzoeksvoorstellen over jeugdreuma https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/patienten-en-ouders-schrijven-mee-met-onderzoeksvoorstellen-over-jeugdreuma/ 30 september vond de eerste dag van het tweedaagse MPNN workshop ‘Uitwerking van prioriteiten van de nationale onderzoeksagenda jeugdreuma in concrete onderzoeksvoorstellen’ plaats. Patiënten, ouders van kinderen met reuma, onderzoekers en behandelaars kwamen online bij elkaar om drie onderwerpen op de onderzoeksagenda jeugdreuma uit te werken nl.: pijn en vermoeidheid; gepersonaliseerde medicamenteuze behandeling en; voeding en dieet. De onderzoeksvoorstellen zullen worden ingediend in het internationaal project UCAN CAN-DU. Zowel onderzoekers, artsen en patiënten vonden deze interactieve bijeenkomst zeer waardevol; om van tevoren samen na te denken over het onderzoek, waarmee de relevantie van het onderzoek vergroot wordt. Hier kan je meer lezen over de onderzoeksagenda.

PGO Impactprijs

De onderzoeksagenda jeugdreuma heeft 1 oktober de PGO Impactprijs 2020 gewonnen. Bekijk hier het filmpje met hun inspirerende verhaal

Achtergrond

Meer en meer worden patiënten of andere eindgebruikers betrokken bij de innovatie van medische producten. Toekomstige eindgebruikers als patiënten, cliënten of zorgverleners kunnen tenslotte als geen ander aangeven waar behoefte aan is en waar dat (onderzoeks)product aan zou moeten voldoen. Tegenwoordig zijn steeds meer patiëntgedreven onderzoeksagenda’s beschikbaar. De workshops zijn bedoeld om deze patiëntgedreven onderzoeksagenda te vertalen naar concrete onderzoeksvragen en projectideeën. Met deze workshops willen wij eindgebruikers en onderzoekers in de gelegenheid stellen om samen met de onderzoeksprioriteiten van patiënten aan de slag te gaan.

Meer informatie

]]>
news-6286 Mon, 05 Oct 2020 16:17:00 +0200 Regionale kenniswerkplaatsen jeugd officieel van start https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/regionale-kenniswerkplaatsen-jeugd-officieel-van-start/ Een gezonde, veilige en kansrijke jeugd voor alle kinderen. Daar maken de regionale kenniswerkplaatsen jeugd (RKJ) zich hard voor. De komende 4 jaar gaan zij de slag met vraagstukken op het gebied van jeugd die in hun regio spelen. En delen zij het laatste nieuws over de projecten, de onderzoeken en de opbrengsten via de vernieuwde website werkplaatsenjeugd.nl. Bent u werkzaam in de jeugdsector, beleidsmaker bij een gemeente of opleider? Bezoek dan werkplaatsenjeugd.nl. Hier leest u aan welke vraagstukken wordt gewerkt. En welke kenniswerkplaats in uw regio actief is. Op deze website vindt u naast kennis en praktische producten ook de contactgegevens van de werkplaatsen.

]]>
news-6272 Fri, 02 Oct 2020 11:06:47 +0200 Mentorwijs geeft handvatten voor ‘nieuwe medewerker’ https://publicaties.zonmw.nl/divosa-artikelenreeks/mentorwijs-geeft-handvatten-voor-nieuwe-medewerker/ Via de training Mentorwijs leren Leidinggevenden beter samen te werken met nieuwe collega’s met een arbeidsbeperking die meer ondersteuning nodig hebben. Dit artikel is geschreven voor Vakkundig aan het werk, een programma dat kennis oplevert voor gemeenten om de dienstverlening op het terrein van Werk en Inkomen te verbeteren news-6274 Fri, 02 Oct 2020 10:33:41 +0200 Subsidie voor proeftuinen: zicht op de groep mensen met een (psychische) kwetsbaarheid https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/subsidie-voor-proeftuinen-zicht-op-de-groep-mensen-met-een-psychische-kwetsbaarheid/ Wilt u beter zicht op de groep mensen met een (psychische) kwetsbaarheid? U kunt nu subsidie aanvragen om op gemeentelijk niveau een proeftuin hiervoor op te zetten. Meer zicht op de groep mensen met een (psychische) kwetsbaarheid met extra zorg- en ondersteuningsbehoefte biedt handelingsperspectief voor gemeenten. Het ondersteunt ook het realiseren van een individueel goedwerkende aanpak. Daarnaast draagt zicht op de aard en omvang van de doelgroep bij aan het verbeteren van het (zorg)beleid.
 
Om het zicht op de doelgroep op gemeentelijk en landelijk niveau te verbeteren wordt er daarom een overkoepelend traject opgezet. Dit traject kent 3 fasen:

  • Het opstellen van een conceptueel kader (fase 1).
  • Het opzetten van proeftuinen op gemeentelijk niveau (fase 2).
  • Bekijken wat de mogelijkheden zijn om een beter beeld te krijgen van de doelgroep op landelijk niveau (fase 3).

Opzetten proeftuin

De huidige subsidieoproep biedt de gelegenheid om binnen één of meerdere gemeenten een proeftuin op te zetten om de groep mensen met een (psychische) kwetsbaarheid met extra zorg- en ondersteuningsbehoefte beter in beeld te krijgen. Als proeftuin wordt de huidige werkwijze doorontwikkeld en/of geëxperimenteerd met een nieuwe werkwijze. Er kan gebruik gemaakt worden van bestaande databronnen en de eigen kennisbehoefte staat centraal. De proeftuinen worden ondersteund met het conceptueel kader. Hierin staat een overzicht van bronnen en indicatoren die wenselijk kunnen zijn om te verzamelen en/of met elkaar te verbinden. Ook is er een ondersteunende partij die kennisuitwisseling tussen proeftuinen faciliteert.

Nieuwe subsidiemogelijkheid

Wilt u aan de slag met beter zicht verkrijgen op de groep mensen met een (psychische) kwetsbaarheid? Bekijk de nieuwe subsidiemogelijkheid onder ‘meer informatie’.

Informatiebijeenkomst

Op dinsdag 20 oktober organiseert ZonMw van 15.00 tot 16.00 uur een online informatiebijeenkomst. Tijdens dit overleg wordt de subsidieoproep nader toegelicht en heeft u de mogelijkheid om vragen te stellen. Als u aanwezig wilt zijn vragen we u een bevestigingsmail met uw contactgegevens (emailadres en telefoonnummer van de deelnemer) te sturen naar avg@zonmw.nl.

Meer informatie

 

]]>
news-6271 Fri, 02 Oct 2020 10:17:23 +0200 ‘Schuldhulppreventie begint met praten over geld’ https://publicaties.zonmw.nl/schuldhulppreventie-begint-met-praten-over-geld/ Het Verwey-Jonker Instituut onderzocht samen met het NIBUD de werking van het lespakket Moneyways op mbo-scholen. Onderzoeker Marian van der Klein is positief, maar waarschuwt wel voor te hoge verwachtingen. Dit artikel is geschreven voor Vakkundig aan het werk, een programma dat kennis oplevert voor gemeenten om de dienstverlening op het terrein van Werk en Inkomen te verbeteren. news-6265 Thu, 01 Oct 2020 14:06:12 +0200 Subsidie voor vernieuwing en samenwerking in onderwijs https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/subsidie-voor-vernieuwing-en-samenwerking-in-onderwijs/ Vandaag zijn 2 subsidieoproepen opengesteld. De een richt zich op initieel onderwijs, de ander op post-initieel onderwijs en bij- en nascholing binnen een regionale context. Door in te zetten op onderwijsvernieuwing en samenwerking tussen onderwijsinstellingen en relevante partijen, willen we een impuls geven aan de preventie infrastructuur, waarin professionals elkaar goed weten te vinden en waar de mens centraal staat. De kijk op gezondheid verandert. Dit vraagt om vernieuwing van de zorg, waarbij de thema’s preventie en leefstijl meer centraal staan. Door eerder (potentiële) gezondheidsproblemen te signaleren besparen we niet alleen op zorgkosten, maar werken we ook samen aan een gezonder Nederland. Vernieuwing van onderwijs is hierbij essentieel.

Subsidierondes voor onderwijsvernieuwing

Op 1 oktober 2020 zijn twee subsidieoproepen geopend:

Deze sluiten op 12 januari 2021 om 14:00 uur. Deze deadline is ruim, gezien de huidige druk die juist onderwijsinstellingen, GGD-en en volksgezondheidspartners ervaren door de COVID-19 pandemie.

Innovatieve vormen van onderwijs nodig

Om actief aan de slag te kunnen met preventie en leefstijl hebben zorg- en welzijnsprofessionals zowel actuele kennis als handelingsvaardigheden nodig. Dat betekent bijvoorbeeld het durven aangaan van een gesprek ten aanzien van leefstijl, het hebben van een open attitude ten aanzien van interprofessioneel samenwerken en het bijdragen aan een gewenste cultuurverandering.

Om dit te ontwikkelen zijn soms innovatieve vormen van onderwijs nodig. Daarom stelt ZonMw subsidie beschikbaar voor onderwijsvernieuwing en samenwerking tussen onderwijsinstellingen en relevante partijen. Hiermee beoogt ZonMw een impuls te geven aan de preventie infrastructuur, waarin professionals elkaar goed weten te vinden en waar de mens centraal staat.

Over de subsidieoproep Impuls initieel onderwijsaanbod

  • Gericht op toekomstige professionals in de publieke en eerstelijnsgezondheidszorg en het sociaal domein
  • Stimuleert samenwerking ‘in de keten’, tussen WO, HBO en MBO óf domeinoverstijgend / interprofessioneel samenwerken
  • Een aanvraag bestaat uit een samenwerkingsverband bestaande uit minimaal 3 geaccrediteerde onderwijsinstellingen die initiële opleidingen verzorgen.

Meer informatie over de focus en randvoorwaarden van deze ronde leest u in de subsidieoproep.

Over de subsidieoproep Impuls regionaal onderwijsaanbod

  • Gericht op post-initieel onderwijs en bij- en nascholing van professionals werkzaam in de publieke en eerstelijnsgezondheidszorg en het sociaal domein
  • Doelgroep zijn bestaande professionals die zich (in toenemende mate) bezig houden met het bevorderen van een gezonde leefstijl
  • Een aanvraag bestaat uit regionale samenwerkingsverbanden van onderwijsinstellingen, GGDen, ROSen in samenwerking met andere relevante organisaties

Meer informatie over de focus en randvoorwaarden van deze ronde leest u in de subsidieoproep.

Programmalijn Kennisbenutting en Implementatie

De programmalijn Kennisbenutting en Implementatie is onderdeel van het Preventieprogramma 2019-2022 ‘Integraal en met kennis aan de slag’. Met deze programmalijn stimuleren we dat de kennis, voortkomend uit eerdere preventieprogramma’s, wordt gebruikt en geïmplementeerd in de praktijk. Op het gebied van preventie is deze praktijk heel divers; professionals vanuit verschillende expertises werken samen aan de gezondheid van burgers.

Preventieprogramma 2019-2022

In dit (6e) Preventieprogramma gaan we integraal en met kennis aan de slag. Om praktijkrelevante kennis over wat werkt op innovatieve wijze te genereren. Dat doen we door praktijk, beleid, opleidingen en burgers van meet af aan te betrekken bij onderzoek. Het stimuleren van samenwerking en kennisinfrastructuren zijn daarbij van belang. Met als uitgangspunt: het werken vanuit een brede definitie van gezondheid en aandacht voor verschillen tussen mensen.

Meer informatie

 

 

]]>
news-6261 Thu, 01 Oct 2020 11:34:58 +0200 Professionals, denk mee over de nieuwe Kennisplaats Werk en Inkomen https://www.regioplan.nl/actueel/professionals-geven-de-doorslag-maar-hoe-kunnen-we-hen-ondersteunen-in-doen-wat-werkt-denk-nu-mee/ In het kader van Vakkundig aan het Werk 2, investeren we in de mogelijke komst van een nieuwe Kennisplaats Werk en Inkomen. Maar is het eigenlijk wel nodig en zo ja, hoe moet de kennisplaats eruitzien? We hebben Regioplan gevraagd om hier onderzoek naar te doen. Professionals geven de doorslag, dus denk mee!
Meer informatie over de online sessies

]]>
news-6260 Thu, 01 Oct 2020 09:27:58 +0200 Stoptober: aandacht voor projecten over stoppen met roken http://www.zonmw.nl/roken Roken is de belangrijkste vermijdbare oorzaak van ziekte en sterfte. In Nederland sterven jaarlijks meer dan 20.000 mensen aan de gevolgen van roken en meeroken. Lees hoe onderzoek bijdraagt aan een samenleving waarin niemand meer (over)lijdt aan de gevolgen van roken news-6252 Wed, 30 Sep 2020 10:07:30 +0200 Subsidieoproep: Innovatieve ideeën https://www.zonmw.nl/nl/subsidies/openstaande-subsidieoproepen/detail/item/off-road-2020/ Heeft u een baanbrekend idee dat tot nieuwe inzichten of innovaties kan leiden? En durft u het experiment aan om dat uit te werken tot een ‘proof of concept’? Dan kunt u tot 1 december een voorstel indienen voor ons programma Off Road. In deze ronde is er extra budget voor projecten op het terrein van dementie. news-6251 Wed, 30 Sep 2020 09:56:20 +0200 Opening proef-teststraat corona dankzij LAMP-studie https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/opening-proef-teststraat-corona-dankzij-lamp-studie/ Vanuit het COVID-19 Programma zijn op het gebied van diagnostiek twee studies gefinancierd die zijn gericht op testen op COVID-19. Bart Keijser van TNO ontwikkelt in een van deze studies een snelle testmethode op basis van LAMP (loop mediated isothermal amplification). Diagnostiek gebaseerd op deze methode is een alternatief voor het testen met PCR (polymerase chain reaction). Keijser en zijn team hebben een sneltest gemaakt die kan worden ingezet om de huidige testcapaciteit voor COVID-19 op te schalen.
TNO opent vandaag samen met de GGD Amsterdam bij de RAI een proef-teststraat voor de corona-sneltest die door TNO en partners wordt ontwikkeld. Deze nieuwe test verkort de periode tussen monsterafname en daadwerkelijke detectie van het COVID-19 virus tot een uur. Het sneller kunnen bepalen of een persoon besmet is, is van vitaal belang bij efficiënte bestrijding van de infectie onder de bevolking. Monsters van de GGD-teststraat worden zowel via PCR door de GGD, als via de nieuwe test door TNO beoordeeld en later vergeleken, zodat de betrouwbaarheid van de LAMP-test verder kan worden bepaald.

LAMP is goedkoper, minder veeleisend qua benodigde laboratoriuminfrastructuur en geeft sneller resultaten. LAMP kan parallel met de bestaande PCR-tests worden uitgevoerd en kan daarmee de testcapaciteit in Nederland vergroten.
Naast een op LAMP gebaseerde testmethode voor COVID-19 wordt in dit onderzoek ook toegewerkt naar een implementatieplan voor grootschalige toepassing van LAMP-tests in Nederland.

TNO werkt in dit project samen met DSM, RIVM, LUMC, UMCG, Micronit en de GGD.

Meer informatie

 

]]>
news-6248 Tue, 29 Sep 2020 06:15:51 +0200 Verpleegkundige hartzorg op afstand https://publicaties.zonmw.nl/verpleegkundige-hartzorg-op-afstand-een-goed-voorbeeld Patiënten met chronisch hartfalen kunnen met gebruik van technologie een deel van de zorg thuis ontvangen. Deze innovatieve manier van zorg verlenen aan patiënten die in de thuissituatie werken aan hun herstel is in de praktijk ontwikkeld en wordt door zowel verpleegkundigen als patiënten bijzonder gewaardeerd. Senior onderzoeker Annemarie van Hout vertelt hoe dit ook in andere zorgsettingen kan worden ingezet. news-6242 Mon, 28 Sep 2020 13:30:21 +0200 Sluiten Trainingen gemeentelijke teams https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/sluiten-trainingen-gemeentelijke-teams/ Sinds september 2018 bestond er bij ZonMw voor gemeenten de mogelijkheid om financiering aan te vragen voor een op maat gemaakt trainingsplan voor de gemeentelijke medewerkers. Het doel hiervan was het versterken van de vaardigheden van gemeentelijke medewerkers bij de signalering en ondersteuning van mensen met psychische en/of psychiatrische problemen, licht verstandelijke beperking en/of multi-problematiek. De sluitingsdatum van deze financieringsmogelijkheid was 1 oktober 2020 (zolang er budget beschikbaar was). Aanvragen niet meer mogelijk

De afgelopen dagen zijn er overweldigend veel aanvragen binnengekomen. Daardoor is het beschikbare budget sneller op geraakt dan verwacht en zijn we genoodzaakt om de Trainingen gemeentelijke teams eerder te sluiten. Het is daarom vanaf vandaag (28-09-2020) niet meer mogelijk om een aanvraag in te dienen. De reeds binnengekomen aanvragen zullen daarbij op volgorde van binnenkomst worden beoordeeld totdat het budget volledig uitgeput is.

Heeft u reeds een aanvraag ingediend? Dan kunt u binnen 3 weken van ons reactie verwachten op uw aanvraag.

Meer informatie

 

]]>
news-6230 Thu, 24 Sep 2020 15:27:53 +0200 Subsidieoproep Social trials: ondersteuningsvormen voor mensen met dementie https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/subsidieoproep-social-trials-ondersteuningsvormen-voor-mensen-met-dementie/ Gemeenten buiten de Randstad met een maximaal inwonersaantal van 150.000 kunnen reageren op de subsidieoproep voor de Social Trials. De Social Trials zijn gericht op experimenteren met ondersteuningsvormen voor mensen met dementie en hun naasten, vanuit de visie van de Sociale Benadering Dementie. Doel is het creëren van een aanbod dat beter aansluit bij de leefwereld van mensen met dementie en hun naasten.  Hierbij is er ook plek voor de indirecte gevolgen van de ziekte in de binnenwereld (de persoonlijke ervaring) en de buitenwereld (relaties en sociale omgeving) van betrokkenen.

[ UPDATE ] Op 22 oktober 2020 vindt de online informatiebijeenkomst plaats van 13.00 tot 14.00 uur. U kunt zich hiervoor aanmelden via deze link.

Programma Interne monitoring en evaluatie

Sinds 2018 zijn vier Social Trial pilotgemeenten gestart (Amsterdam, ’s-Hertogenbosch, Amstelveen en Rotterdam). De focus in de pilotgemeenten ligt op het experimenteren met passende ondersteuning, gebaseerd op de Sociale Benadering Dementie. Het ZonMw-programma Interne monitoring en evaluatie Social Trials is opgezet om de werkzame bestanddelen van het experiment te identificeren zodat deze breder kunnen worden toegepast en verwerkt kunnen worden in landelijke richtlijnen en de volgende versie van de Zorgstandaard Dementie. 

Subsidieoproep Uitbreiding middels implementatie

Medio 2020 heeft VWS besloten het programma uit te breiden om zo meer te kunnen leren van de Social Trials en kennis op te doen over of deze benadering landelijk opgeschaald kan worden. Een onderdeel van deze uitbreiding is ruimte bieden aan vier nieuwe pilotgemeenten. Aangezien de huidige pilotgemeenten stedelijke gemeenten zijn, richt deze uitbreiding zich specifiek op gemeenten buiten de randstad. Hierdoor kan de aanpak in een nieuwe context toegepast worden. 

ZonMw opent hiervoor op 24 september 2020, in samenwerking met Alzheimer Nederland, de subsidieoproep Uitbreiding middels implementatie. 

]]>
news-6217 Thu, 24 Sep 2020 13:37:00 +0200 8 onderzoeken over antibioticaresistentie en FAIR-data https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/8-onderzoeken-over-antibioticaresistentie-en-fair-data/ Tijdens de derde en laatste subsidieronde van het programma Antibiotica Resistentie ontving ZonMw 17 uitgewerkte aanvragen. Hiervan starten er binnenkort 8 onderzoeksprojecten. Bijzonder aan deze ronde was dat de onderzoekers werden uitgedaagd om gebruik te maken van bestaande data en deze meer FAIR te maken. Daarbovenuit zijn deze onderzoeken vanzelfsprekend gericht op de aanpak van antibioticaresistentie vanuit een One Health benadering. Overzicht gehonoreerde projecten

De gehonoreerde projecten op het gebied van antibioticaresistentie en hergebruik van data hebben de volgende titels en hoofdaanvragers:

  1. Tackling antibiotic resistance by scanning antibiotic prescription patterns in primary care and identifying targets for improvement – Dr. K. Hek, NIVEL
     
  2. VRE-crossword, horizontal or vertical? Transmission of vancomycin-resistant Enteroccus faecium in Dutch hospitals – Dr. A.C. Schürch, Universitair Medisch Centrum Utrecht
     
  3. SiMiLAR study: Design of a Sustainable workflow to Monitor and control health care related transmission of LA-MRSA – Dr. M.H. Hermans, Jeroen Bosch Ziekenhuis
     
  4. AMR and Plasmids: One Health undercover transmission – Dr. L. van Alphen, Maastricht Universitair Medisch Centrum
     
  5. EStABLiSH – Effects of decreaSing AntiBiotic use in animals on antibiotic reSistance in Human infections - Dr. E. van Duijkeren, RIVM
     
  6. SUMmarizing antiMicrobial transmission data to Enable data Reanalysis and predictions by FAIR data use (SUMMERFAIR) – Dr. Ir. E.A.J. Fischer, Universiteit Utrecht
     
  7. Monitoring of Antibiotic Resistance in Veterinary Pathogens by re-use of data? Validation of existing databases – Dr. R. Bouwstra, Gezondheidsdienst voor Dieren
     
  8. Quantifiying the complex drivers of antibiotic resistance transfer by reusing (meta-) genomic databases – Dr. B.E. Dutilh, Universiteit Utrecht

Meer informatie over deze 8 en andere ZonMw-projecten over antimicrobiële resistentie vindt u op www.zonmw.nl/resistentie.

FAIR-data

Naast onderzoek naar antibioticaresistentie lag de focus tijdens deze subisidieronde ook op het hergebruiken van data en deze meer FAIR te maken. Dit houdt in dat de bestaande data zo worden verbeterd dat deze makkelijk vindbaar, toegankelijk, uitwisselbaar en te hergebruiken zijn voor toekomstig onderzoek. Het gebruik van FAIR-data binnen wetenschap en samenleving versnelt kennisontwikkeling en innovatie.

Antibioticaresistentie en One Health benadering

Resistente bacteriën komen voor in mensen, dieren en de omgeving. Vanuit de disciplines betrokken bij humane gezondheid, veterinaire gezondheid en het milieu is kennis nodig om een effectieve aanpak van antibioticaresistentie te realiseren. Deze benadering staat bekend onder de noemer ‘One Health’.

Van de gehonoreerde projecten richten 2 projecten zich op de humane setting (project 1 en 2), 4 projecten op het snijvlak humaan-veterinair (project 3 t/m 6), 1 project op de veterinaire setting (project 7) en 1 project heeft een volledige One Health benadering (project 8).

Projectleidersbijeenkomst

Bij de start van de gehonoreerde projecten gaat ZonMw een bijeenkomst voor de projectleiders organiseren. Tijdens deze bijeenkomst wordt er ondersteuning geboden bij het FAIR maken van de bestaande data in samenwerking met data-experts.

Programma Antibioticaresistentie 

Deze 8 projecten zijn gefinancierd vanuit het programma Antibiotica Resistentie. ZonMw wil met het ontwikkelen, verspreiden en toepassen van kennis uit dit programma bijdragen aan de strategie voor de aanpak van antibioticaresistentie in Nederland.

Antibioticaresistentie is een van de thema’s binnen het cluster Gezondheidsbescherming. Er wordt ook wel eens gesproken over antimicrobiële resistentie, omdat naast bacteriën ook andere micro-organismen zoals schimmels, virussen en parasieten resistent kunnen worden. In dit programma wordt echter uitsluitend onderzoek gefinancierd dat zich richt op antibioticaresistentie. Dit is een urgent en wereldwijd probleem dat vraagt om een multidisciplinaire en internationale aanpak. Bacteriën kunnen zich snel aanpassen aan hun omgeving en worden resistent als zij worden blootgesteld aan antibiotica. Het risico bestaat dat mensen als gevolg hiervan overlijden aan een onschuldige infectieziekte zoals een blaasontsteking, omdat de veroorzakende bacterie niet meer gevoelig is voor antibiotica. Wij financieren onderzoek, verspreiden de kennis die onderzoek oplevert en stimuleren de toepassing van die kennis.

Meer informatie

]]>
news-6229 Thu, 24 Sep 2020 13:31:41 +0200 Voortgang Augmented Reality bril voor mensen met een dwarslaesie https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/voortgang-augmented-reality-bril-voor-mensen-met-een-dwarslaesie/ Gisteren vond de feestelijke oplevering plaats van de Augmented Reality bril voor mensen met een dwarslaesie. De ontwikkeling van de bril met beweeggames en een informatiemodule maakt onderdeel uit van het project Augmented Rehab, de Medische Inspirator prijs winnaar van 2019. Ondanks COVID-19 is het De Hoogstraat Revalidatie en Holomoves gelukt om samen met eindgebruikers een mooi product te maken waarbij rekening is gehouden met de verschillende niveaus van dwarslaesie. Binnenkort starten ze met het onderzoeksdeel van het project.

Project Dwarslaesie in beweging met hologrammen

In Nederland zijn 12.000 mensen met een dwarslaesie. Hun spieren zijn grotendeels verlamd. De spieren die nog intact zijn moeten ze levenslang trainen om zelfstandigheid te bevorderen en de kans op complicaties te verminderen. Bij dit project ontwikkelen zij samen met de revalidant een stimulerende en vernieuwende vorm van revalidatie door gebruik van een Mixed Reality-bril. Via hologrammen brengen ze de dwarslaesiepatiënt meer in beweging. ‘Augmented Rehab’ bestaat uit een set Mixed Reality beweeggames die patiënten met een dwarslaesie stimuleren en in staat stellen om tijdens de revalidatie vaker, intensiever, op zelf gekozen momenten en met beter op hun mogelijkheden en belangstelling afgestemde oefeningen te trainen.

Meer Informatie

 

]]>
news-6200 Thu, 24 Sep 2020 11:00:00 +0200 Maak ruimte voor gezondheid (voorlopige resultaten) https://publicaties.zonmw.nl/projectencatalogus-gezonde-wijk/maak-ruimte-voor-gezondheid/ Wat zijn de effecten van de inrichting van de leefomgeving op gezondheid, duurzaam (on)gezond gedrag, en deelname aan de samenleving? Daarover is nog maar weinig bekend. Om daar verandering in te brengen, doen zeven consortia onderzoek naar de gezonde leefomgeving. In onze nieuwste publicatie delen de projectleiders de opbrengsten van hun werk tot nu toe! news-6205 Tue, 22 Sep 2020 14:00:00 +0200 Gehonoreerde projecten Vroege opsporing https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/gehonoreerde-projecten-vroege-opsporing-1/ Binnen het deelprogramma Vroege opsporing zijn 8 projecten gehonoreerd die eind 2020 van start gaan. De projecten zijn gehonoreerd in twee rondes: de ronde 2019-2020 en de ronde onderzoeksvragen RIVM-CvB. Hieronder vindt u per ronde het doel en de nieuwe projecten. Ronde 2019-2020

Deze ronde richt zich op kennisontwikkeling op drie thema’s. Het eerste thema betreft verdere kennisvermeerdering op verschillende aspecten van risicoprofilering en de beleving bij de burger. Het tweede thema richt zich op innovatieve technieken die screening kunnen ondersteunen. Het derde thema is gericht op een aantal specifieke kennisvragen met betrekking tot het landelijk programmatisch aanbod van bevolkingsonderzoek.

Ronde onderzoeksvragen RIVM-CvB

Deze ronde is gericht op onderzoek naar urgente, prioritaire onderzoeksvragen die zijn geformuleerd door het Centrum voor Bevolkingsonderzoek van het RIVM. De onderzoeksvragen zijn verdeeld over twee thema’s. Het eerste thema richt zich op de samenhang tussen screening op baarmoederhalskanker en HPV-vaccinatie. Het tweede thema draait om digitalisering van communicatie met cliënten met betrekking tot de drie bevolkingsonderzoeken naar kanker.

Meer informatie

]]>
news-6214 Tue, 22 Sep 2020 12:56:00 +0200 Tien jaar durend onderzoeksprogramma naar dementie aangekondigd https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/tien-jaar-durend-onderzoeksprogramma-naar-dementie-aangekondigd/ 'Een wereld zonder dementie', dat is een van de hoofddthema's in de nieuwe Nationale Dementiestrategie 2021-2030. Minister Hugo de Jonge kondigde gisteren hiervoor een langlopend en omvangrijk onderzoeksprogramma gericht op dementie aan. Veronique Timmerhuis, algemeen directeur ZonMw: ‘Deze forse investering is geweldig goed nieuws en noodzakelijk om daadwerkelijk doorbraken te kunnen realiseren in het voorkomen en het behandelen van dementie.’ Nationale Dementiestrategie 2021-2030

Uitgangspunt in de strategie is de missie: Mensen met dementie en hun naasten kunnen als waardevol lid van onze samenleving functioneren en goede ondersteuning en zorg ontvangen. Er wordt voldoende wetenschappelijk onderzoek gedaan naar mogelijke preventie, behandeling en genezing van dementie. Naast het onderzoeksprogramma zet de strategie daarom ook in op de thema’s ‘Steun op maat bij leven met dementie’ en ‘Mensen met dementie tellen mee’.

Budget

Voor het onderzoek is in 2021 €10 miljoen beschikbaar. Dit bedrag zal met €2 miljoen per jaar stijgen tot een jaarlijks bedrag van €16 miljoen vanaf 2024. Voor de hele looptijd 2021-2030 gaat het in totaal om €148 miljoen  

Samenwerking en specialismen 

In het nieuwe onderzoeksprogramma zetten we in op focus en synergie. Zo komen we tot een completer inzicht in het ontstaan en het beloop van dementie. Het onderzoek naar dementie bevindt zich momenteel in een stroomversnelling. Door het financieren van consortia en specialistische centra en door multidisciplinaire samenwerking te stimuleren, kunnen Nederlandse onderzoekers optimaal gebruikmaken van de laatste ontwikkelingen in het onderzoeksveld. 

Nederlandse onderzoekers leveren al een belangrijke bijdrage aan het dementieonderzoek wereldwijd. Zo is Nederlandse Hersenbank voor buitenlandse onderzoekers een gewilde partij om mee samen te werken vanwege de unieke kwaliteit. Dit gebeurt bijvoorbeeld via programma’s zoals het EU Joint Programme – Neurodegenerative Disease Research (JPND). 

Preventie

Het onderzoeksprogramma zal zich ook richten op preventie: 30 tot 40 procent van dementie is te verklaren door leefstijlfactoren. En ook de sociale en fysieke omgeving waarin we leven speelt een rol. Onderzoek hiernaar, zowel bij de algemene bevolking als bij risicogroepen, is van groot belang om zo dementie zo veel mogelijk te kunnen voorkomen. 

Eerder onderzoek

‘Met het eerdere onderzoeksprogramma heeft ZonMw een mooie basis gelegd in de afgelopen 8 jaar, waarin er veel kennis is opgeleverd over de vroege identificatie van risico’s op het ontstaan van dementie,’ vertelt Timmerhuis. Ook zijn grote stappen gezet in de diagnostiek. Maar de puzzel is nog niet opgelost. Met deze nieuwe investering in wetenschappelijk onderzoek, kunnen we de noodzakelijk vervolgstappen zetten naar behandeling en verbetering van kwaliteit van leven bij de diverse vormen van dementie.’

Hoe nu verder?

Samen met mensen met dementie, hun naasten en verschillende partijen die betrokken zijn bij dementieonderzoek, -behandeling, -zorg en -ondersteuning gaan we de komende maanden aan de slag om het nieuwe programma vorm te geven. 

Blijf op de hoogte via onze website en nieuwsbrieven

Lees hier de Kamerbrief.
 

]]>
news-6190 Tue, 22 Sep 2020 10:37:00 +0200 Eerste subsidieoproep ‘Verbetering kwaliteit poortwachtersproces’ nu open https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/eerste-subsidieoproep-verbetering-kwaliteit-poortwachtersproces-nu-open/ Werkt u bij een onderzoeksinstelling of een organisatie die zich richt op het verbeteren van het re-integratieproces van werknemers? Binnen het programma ‘Verbetering kwaliteit poortwachtersproces’ kunt u op dit thema interventies (door)ontwikkelen en uittesten en kennis ontwikkelen. Subsidieoproep

Vanaf vandaag is de subsidieoproep Verbetering kwaliteit poortwachtersproces – programmalijn 2  geopend. U kunt een projectidee indienen tot donderdag 3 december, 14.00 uur.
Met deze subsidieoproep stimuleren we onderzoek naar de verbetering van de re-integratie van werknemers. Het gaat om het (door)ontwikkelen en uittesten van interventies en kennisontwikkeling op drie thema’s:

  • versterking eigen rol zieke werknemer
  • bevordering en implementatie van vernieuwende re-integratiegerichte interventie aanpak
  • facilitering van aanpassingen in arbeidsorganisaties

Wie kan aanvragen?

Onderzoeksinstellingen en organisaties die zich richten op het verbeteren van het re-integratieproces van werknemers komen in aanmerking voor het aanvragen van subsidie voor deze oproep. Het verschilt per thema welke partijen specifiek subsidie kunnen aanvragen. Meer informatie hierover vindt u in de subsidieoproep. Voor alle thema’s geldt dat vertegenwoordiging van werknemers in de projectgroep een vereiste is.

Informatiebijeenkomst op 6 oktober : hoor alles over de oproep

Dinsdag 6 oktober organiseren wij een digitale informatiebijeenkomst over deze oproep. Tijdens dit Webinar geven wij meer informatie over de subsidieronde en wordt ingegaan op (vooraf gestelde) vragen van deelnemers. Meld u voor vrijdag 2 oktober aan voor deze digitale informatiebijeenkomst.

Matchingbijeenkomst op 8 oktober: kom met elkaar in contact  

Wilt u een projectidee indienen op thema 1 'Versterking eigen rol zieke werknemer' binnen de subsidieoproep 'Verbetering kwaliteit poortwachtersproces - programmalijn 2'? Tijdens deze matchmakingbijeenkoms t krijgen werknemers-, patiëntenorganisaties en onderzoeksinstellingen de mogelijkheid om digitaal met elkaar in contact te komen.

Over Verbetering kwaliteit poortwachtersproces

Om het aantal werknemers dat langdurig ziek is terug te dringen, is de Wet verbetering poortwachter ingesteld. Om met snel en effectief ingrijpen het verzuim korter te maken. Ons nieuwe programma Verbetering kwaliteit poortwachtersproces levert kennis op om de kwaliteit en afstemming in het poortwachtersproces te verbeteren en geeft stimulansen voor een meer re-integratiegerichte benadering.

Op de themapagina Terugkeer naar werk bij gezondheidsproblemen vindt u altijd het laatste nieuws, bijvoorbeeld over lopende en afgeronde projecten.

Meer informatie

 

]]>
news-6208 Mon, 21 Sep 2020 11:24:33 +0200 Denk mee over het meten van brede benadering van gezondheid https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/denk-mee-over-het-meten-van-brede-benadering-van-gezondheid/ VWS heeft aan ZonMw gevraagd om de ontwikkeling te ondersteunen van een toetsbare set van instrumenten voor het meten van brede benadering van gezondheid, waaronder positieve gezondheid. De instrumenten zijn bedoeld voor organisaties en (decentrale) overheden om hun werk te kunnen evalueren vanuit een breed gezondheidsconcept, zoals ook de Landelijke Nota Gezondheidsbeleid beschrijft. ZonMw maakt hiermee een start met het evalueerbaar maken van een brede benadering van gezondheid. Hiertoe zal ZonMw een gericht subsidietraject uit gaan zetten gericht op landelijke consortiumvorming.

Blogs

Het meten van positieve gezondheid houdt de gemoederen al lange tijd bezig en is niet gemakkelijk. Dit blijkt ook uit de aandacht voor dit onderwerp. In onderstaande blog van Caroline Terwee (Amsterdam UMC, locatie VUmc ) stelt zij dat het eigenlijk niet mogelijk is om Positieve Gezondheid te meten. Machteld Huber en Marja van Vliet (IPH) denken dat het wél kan: het onderscheid tussen gespreks- en meetinstrumenten hierbij kan een goed uitgangspunt zijn.  Lees de blogs hieronder om de discussie te volgen.

Oproep om mee te denken

Wilt u reageren of wilt u meedenken in de voorbereiding van een subsidietraject gericht op consortiumvorming voor de ontwikkeling van een set evaluatie instrumenten, neem dan contact met Marja Westhoff en Renata Klop.

Meer informatie

 

]]>
news-6194 Thu, 17 Sep 2020 12:40:00 +0200 Samenwerken aan implementatie om resultaten te bundelen en te verrijken https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/samenwerken-aan-implementatie-om-resultaten-te-bundelen-en-te-verrijken/ Ons preventieprogramma heeft al veel kennis opgeleverd. Hoe kunnen we kennis uit de al afgeronde projecten bundelen én verrijken? Dit najaar starten 8 projecten, gericht op samenwerking tussen onderzoekers, praktijk- en zorgprofessionals. Een lerende aanpak staat hierbij centraal. Het versterken van evidence-based handelen van professionals is een belangrijke focus. De 8 gehonoreerde projecten stimuleren het samenwerken aan kennisbenutting en zijn gehonoreerd binnen de ronde ‘Implementatie in Samenwerking’ van de programmalijn Kennisbenutting en Implementatie van het Preventieprogramma 2019-2022 ‘Integraal en met kennis aan de slag’.

Wat voor kennis brengen zij samen?

  • kennis uit afgeronde (ZonMw) projecten
  • kennis en ervaringen van praktijkprofessionals
  • kennis en behoeften vanuit burgers, cliënten, patiënten (einddoelgroep)

Onderzoek en zorgpraktijk samen aan de slag

Onderzoekers, praktijk- en zorgprofessionals gaan gezamenlijk actief aan de slag met wetenschappelijk onderbouwde kennis. Op deze manier wordt deze kennis verrijkt en beter toepasbaar gemaakt. Zo leveren onderzoek en (zorg)praktijk samen een bijdrage aan het behoud en de bevordering van gezondheid van burgers.

Dit zijn de gehonoreerde projecten

Bewegen

  • In het project Play to Improve wordt samengewerkt om beweging van jonge kinderen in achterstandswijken te stimuleren. Krajicek Playgrounds staan hierin centraal, waarbij jongeren worden getraind om activiteiten te organiseren. Er wordt gewerkt aan een landelijk implementatieplan, waarbij twee effectieve interventies uit eerdere ZonMw-projecten centraal staan.

Voeding

Gezondheid

Gezond werken

Tabaksgebruik

Programmalijn Kennisbenutting en Implementatie

De programmalijn Kennisbenutting en Implementatie is onderdeel van het Preventieprogramma 2019-2022 ‘Integraal en met kennis aan de slag’. Met deze programmalijn stimuleren we dat de kennis, voortkomend uit eerdere preventieprogramma’s, wordt gebruikt en geïmplementeerd in de praktijk. Op het gebied van preventie is deze praktijk heel divers; professionals vanuit verschillende expertises werken samen aan de gezondheid van burgers.

Preventieprogramma 2019-2022

In dit (6e) Preventieprogramma gaan we integraal en met kennis aan de slag. Om praktijkrelevante kennis over wat werkt op innovatieve wijze te genereren. Dat doen we door praktijk, beleid, opleidingen en burgers van meet af aan te betrekken bij onderzoek. Het stimuleren van samenwerking en kennisinfrastructuren zijn daarbij van belang. Met als uitgangspunt: het werken vanuit een brede definitie van gezondheid en aandacht voor verschillen tussen mensen.

Meer informatie

 

]]>
news-6193 Thu, 17 Sep 2020 12:14:55 +0200 Leefstijlverandering voor mensen met licht verstandelijke beperking https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/leefstijlverandering-voor-mensen-met-licht-verstandelijke-beperking/ Vanuit het ideaal voor een inclusieve samenleving werkt het project ‘In gesprek: gezonde leefstijl voor iedereen’ aan een toolbox om mensen met een licht verstandelijke beperking meer inzicht te geven in de eigen gezondheid. Dit project is het 13e gehonoreerde samenwerkingsverband dat een implementatie-impuls geeft aan praktijkrelevante resultaten. Mensen die leven met een licht verstandelijk beperking staan vaker aan de maatschappelijke zijlijn. Zij hebben (daardoor) een slechte gezondheid en een lage levensverwachting.

Toolbox voor duurzame leefstijlverandering

Het project In gesprek: gezonde leefstijl voor iedereen werkt aan een toolbox om mensen met een licht verstandelijke beperking meer inzicht te geven in de eigen gezondheid. De toolbox is gericht op Positieve Gezondheid en biedt handvatten voor duurzame leefstijlverandering. In het implementatietraject worden ervaringsdeskundigen meegenomen als expert.

Veerkracht, weerbaarheid en sociale contacten

Het project levert instrumenten op waarmee veerkracht, weerbaarheid en sociale contacten van mensen met een licht verstandelijke beperking versterkt worden. Zij vergroten daarmee inzicht in de eigen gezondheid, ontwikkelen handvatten voor leefstijlverandering en worden gezondheidsvaardiger.

Dit is het 13e gehonoreerde project implementatie-impuls

Dit project is het 13e gehonoreerde samenwerkingsverband dat een implementatie-impuls geeft aan praktijkrelevante resultaten. Dit voorjaar kregen al 12 samenwerkingsverbanden subsidie.

In het nieuwsbericht 12 samenwerkingsverbanden geven implementatie-impuls aan praktijkrelevante resultaten leest u meer over de twaalf projecten, die eerder al gehonoreerd zijn vanuit de programmalijn Kennisbenutting en implementatie.

Programmalijn Kennisbenutting en Implementatie

De programmalijn Kennisbenutting en Implementatie is onderdeel van het Preventieprogramma 2019-2022 ‘Integraal en met kennis aan de slag’. Met deze programmalijn stimuleren we dat de kennis, voortkomend uit eerdere preventieprogramma’s, wordt gebruikt en geïmplementeerd in de praktijk. Op het gebied van preventie is deze praktijk heel divers; professionals vanuit verschillende expertises werken samen aan de gezondheid van burgers.

Preventieprogramma 2019-2022

In dit (6e) Preventieprogramma gaan we integraal en met kennis aan de slag. Om praktijkrelevante kennis over wat werkt op innovatieve wijze te genereren. Dat doen we door praktijk, beleid, opleidingen en burgers van meet af aan te betrekken bij onderzoek. Het stimuleren van samenwerking en kennisinfrastructuren zijn daarbij van belang. Met als uitgangspunt: het werken vanuit een brede definitie van gezondheid en aandacht voor verschillen tussen mensen.

Meer informatie

 

 

]]>
news-6137 Wed, 16 Sep 2020 09:34:00 +0200 Interventie ‘Grip op je dip’ her-erkend https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/interventie-grip-op-je-dip-her-erkend/ Met behulp van onze subsidie, is de interventie ‘Grip op je dip’ her-erkend door de onafhankelijke erkenningscommissies van het RIVM. Deze erkenning geldt weer voor vijf jaar. De interventie Grip op je dip voldoet online aan criteria voor succesvol werken aan gezonde leefstijl. Deskundigen uit wetenschap en praktijk hebben dat vastgesteld in het onafhankelijke erkenningstraject van RIVM en partners.

Grip op je dip online (Stichting Grip op je dip) is voor jongeren (16-25 jaar) met milde tot matige depressieve klachten. De jongeren leren op gestructureerde wijze negatieve denkpatronen te achterhalen en om te zetten in reële en positieve manieren van denken en gedrag.’

Actuele erkende leefstijlinterventies

Ben je benieuwd naar alle actuele erkende leefstijlinterventies? Deze vind je in de interventieoverzichten van het RIVM.

Vervolg

Recent heeft het project Grip op je dip een implementatie-impuls gekregen vanuit onze programmalijn Kennisbenutting en implementatie.

Meer informatie

]]>
news-6171 Tue, 15 Sep 2020 09:44:00 +0200 Bijeenkomsten in oktober voor programma Verbetering kwaliteit poortwachtersproces https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/bijeenkomsten-in-oktober-voor-programma-verbetering-kwaliteit-poortwachtersproces/ Op 22 september verschijnt de subsidieoproep ‘Verbetering kwaliteit poortwachtersproces – programmalijn 2’. Werkt u bij een onderzoeksinstelling of een organisatie die zich richt op het verbeteren van het re-integratieproces van werknemers? Dan zijn de bijeenkomsten op 6 en 8 oktober mogelijk interessant voor u. Over de aanstaande subsidieoproep

Met de subsidieoproep ‘Verbetering kwaliteit poortwachtersproces – programmalijn 2’ stimuleren we onderzoek naar de verbetering van de re-integratie van werknemers. Het gaat om het (door)ontwikkelen en uittesten van interventies en kennisontwikkeling.

Programmalijn 2 bestaat uit deze drie thema’s:
1.    versterking eigen rol zieke werknemer
2.    bevordering en implementatie van vernieuwende re-integratiegerichte interventiesaanpak
3.    facilitering van aanpassingen in van arbeidsorganisaties

Houd onze themapagina Terugkeer naar werk bij gezondheidsproblemen in de gaten voor het laatste nieuws over de oproep.

Informatiebijeenkomst op 6 oktober (WebinarGeek)

Tijdens onze digitale informatiebijeenkomst hoort u alles over onze subsidieoproep 'Verbetering kwaliteit poortwachtersproces - programmalijn 2' en krijgt u de gelegenheid om vragen te stellen.

Matchmakingbijeenkomst op 8 oktober (Zoom)

Wilt u een projectidee indienen op thema 1 'Versterking eigen rol zieke werknemer'? Tijdens deze matchmakingbijeenkomst krijgen werknemers-, patiëntenorganisaties en onderzoeksinstellingen de mogelijkheid om digitaal met elkaar in contact te komen.

Meer informatie

 

]]>
news-6164 Mon, 14 Sep 2020 15:28:00 +0200 Mantelzorg en werk https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/mantelzorg-en-werk/ Eén op de vier werknemers combineert een betaalde baan met mantelzorgtaken. Deze combinatie van werken en zorgtaken kan soms een zware belasting zijn. Om meer zicht te krijgen op hoe werkgevers en werknemers om kunnen gaan met de combinatie van mantelzorg en werk, heeft ZonMw in de loop der tijd op verschillende relevante thema’s (onderzoeks)projecten gehonoreerd. Hierbij treft u een overzicht aan van deze projecten. Verschillende aspecten

De onderzoeksprojecten in dit overzicht beslaan verschillende aspecten gerelateerd aan vraagstukken op het terrein van werk en mantelzorg:

  • Mantelzorgers die werkzaam zijn in de zorg. Een doelgroep waar overbelasting en verzuim een punt van aandacht is.
  • Mogelijke genderverschillen als het gaat om mantelzorg en werk, bijvoorbeeld in relatie tot psychische klachten.
  • Economische evaluaties, die met behulp van algoritmes, beter de kosteneffectiviteit van interventies op het terrein van mantelzorg in kaart kunnen brengen
  • Ondersteuning die thuiszorgmedewerkers kunnen geven om overbelasting van mantelzorgers tegen te gaan.
  • Invloed van mantelzorg op de mogelijk afname van zorgkosten van formele zorg

De onderzoeksprojecten op werk en mantelzorg

Op het thema werk en mantelzorg lopen diverse onderzoeksprojecten en zijn er ook al projecten afgerond.

Lopend onderzoek

Afgerond onderzoek

Podcast

]]>
news-6173 Mon, 14 Sep 2020 06:00:00 +0200 Zorgen om kinderen in kwetsbare omstandigheden https://publicaties.zonmw.nl/verpleegkundig-leiderschap-2/#c65923 De coronacrisis, met alle maatregelen van dien, heeft veel impact op kinderen in kwetsbare omstandigheden. Ingrid Staal vertelt in haar blog hoe de inzet van de Balansmeter een stukje inzicht geeft in de thuissituatie van kinderen tijdens de coronacrisis. news-6225 Thu, 10 Sep 2020 06:00:00 +0200 Ingrediënten voor succesvolle scholingen voor verpleegkundigen https://publicaties.zonmw.nl/verpleegkundig-leiderschap-2/#c65685 Door de snelle veranderingen en innovaties in het zorglandschap wordt de noodzaak om te blijven ontwikkelen urgenter. ‘Leren is veel meer dan aantoonbaar over kennis beschikken, het gaat om het geleerde te integreren in het dagelijks werk.’, aldus hogeschoolhoofddocent Jeroen Dikken. In zijn blog vertelt hij over onderzoek naar scholings-ingrediënten die nodig zijn om succesvolle scholingen voor verpleegkundigen te ontwikkelen. news-6162 Wed, 09 Sep 2020 20:06:39 +0200 Afkomst maakt niet uit bij het vinden van werk voor bijstandsgerechtigden in Enschede https://www.tubantia.nl/enschede/afkomst-maakt-niet-uit-bij-het-vinden-van-werk-voor-bijstandsgerechtigden-in-enschede~aacc34c4/ Vijftien procent van de bijstandsgerechtigden in Enschede heeft het afgelopen jaar de bijstand ingeruild voor betaald werk. Er zijn op dit gebied geen verschillen tussen mensen met een migratieachtergrond en zonder. "Ten onrechte wordt er stilzwijgend vanuit gegaan dat mensen met een niet-westerse migratieachtergrond extra achterstand hebben.” Lees meer over de resultaten uit dit onderzoeksproject van ons kennisprogramma Vakkundig aan het werk. news-6151 Wed, 09 Sep 2020 08:46:03 +0200 Vliegende Brigade Ervaringsdeskundigheid maakt ervaringskennis en -deskundigheid beschikbaar https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/vliegende-brigade-ervaringsdeskundigheid-maakt-ervaringskennis-en-deskundigheid-beschikbaar/ Vanuit het programma Beschermd Thuis is de Vliegende Brigade Ervaringsdeskundigheid van start gegaan. Het doel is om gemeenten, cliënten- en naastenorganisaties en andere relevante organisaties te ondersteunen als het gaat om de inzet van ervaringskennis en ervaringsdeskundigheid. Baat bij ervaringskennis

Via de nieuwe website ervaringsinzet.nu kan de ervaringskennis en -deskundigheid van de Vliegende Brigade Ervaringsdeskundigheid worden ingezet op alle vraagstukken die raken aan beschermd wonen en maatschappelijke opvang (BWMO). Dit kunnen vraagstukken zijn rond inzet van ervaringskennis en -deskundigheid vanuit cliënten- en naastenorganisaties.

Maar ook andere organisaties kunnen er baat bij hebben zoals gemeenten en andere lokale instanties die zich bezighouden met beleid op het gebied van BWMO. Zij kennen het cliënten- en naastenperspectief vaak niet of weten niet hoe ze dit effectief in hun beleid kunnen integreren. Vanaf nu kunnen ze een beroep doen op de Vliegende Brigade Ervaringsdeskundigheid voor praktische input en ondersteuning op de thema’s waarmee ze worstelen.

Kennis en inspiratie

Er zijn ook heel veel plekken waar het juist wel goed gaat. Informatie over die voorbeelden is binnenkort te vinden op de website ervaringsinzet.nu. Daarnaast zal zowel de al bestaande kennis en ervaring als de binnen een adviestraject nieuw opgedane kennis en ervaring bij elkaar gebracht en ontsloten worden.

Samenwerking

Het project Vliegende Brigade Ervaringsdeskundigheid is een samenwerkingsproject van

  • Stichting Werkplaats COMO
  • Valente branchevereniging voor participatie, begeleiding en veilige opvang
  • MIND Landelijk Platform Psychische Gezondheid.

Lees op de website ervaringsinzet.nu alles over de samenstelling van het kernteam en hun expertises.

Meer informatie

]]>
news-5990 Wed, 09 Sep 2020 06:00:00 +0200 Leren & verbeteren: persoonsgerichte zorg is teamwerk https://publicaties.zonmw.nl/leren-en-verbeteren/interprofessionele-leer-en-werkcultuur/ Zorg- en behandelteams met fysiotherapeuten, specialisten ouderengeneeskunde, verpleegkundigen en verzorgenden werken op dit moment meestal gescheiden. Associate lector Anneke van Vught vertelt hoe binnen het project EVIDENCE 2.0 in 6 verpleeghuizen wordt gewerkt aan een interprofessionele leer- en werkcultuur waarin alle zorgprofessionals die betrokken zijn bij de cliënt vanuit dezelfde visie werken. news-6283 Tue, 08 Sep 2020 14:00:00 +0200 COVID-19 subsidieronde voor het Caribisch deel van het Koninkrijk https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/covid-19-subsidieronde-voor-het-caribisch-deel-van-het-koninkrijk/ Vanuit het COVID-19 Programma hebben ZonMw en NWO een subsidieronde opengesteld die specifiek bedoeld is voor het Caribisch deel van het Koninkrijk. Aanleiding subsidieronde

De coronacrisis heeft grote impact op het Caribisch deel van het Koninkrijk. Maatregelen die wereldwijd zijn genomen, zoals reisbeperkingen, zorgen voor het wegvallen van toerisme naar die landen. De grote afhankelijkheid van deze sector, in combinatie met de kleinschaligheid van de regio’s, leidt tot het feit dat veel inwoners geen inkomsten meer hebben. Zeker aan de onderkant van de arbeidsmarkt zijn veel banen verloren. Kwetsbare groepen in de samenleving worden onevenredig hard geraakt.

Oplossingen door onderzoek

Dit complexe vraagstuk is niet zo maar op te lossen. Om de overheden en inwoners van het Caribisch deel van het Koninkrijk een uitweg te bieden uit deze en eventuele toekomstige crises, is onderzoek nodig. Hoe zorg je ervoor dat de maatschappijen en economieën veerkrachtig worden? Wat werkt wel en wat niet? Daarbij staan twee onderwerpen centraal:
-    Het beschermen van kwetsbare groepen in de maatschappij.
-    Het opbouwen van een meer diverse en daarmee weerbaardere economie.
Als onderdeel van het COVID-19-Programma – aandachtsgebied Maatschappelijke Dynamiek -  is deze subsidieronde dan ook op die twee onderwerpen gericht.

Planning en budget

Vanaf 8 september 2020 biedt ZonMw de mogelijkheid aan om 2 consortia te vormen en onderzoeksvoorstellen in te dienen aan de Universiteiten van Aruba, Curaçao en Sint Maarten en het CBHRI. In totaal is er € 500.000,- beschikbaar, aanvragers kunnen maximaal € 250.000,- per project aanvragen. De beoogde maximale looptijd van de projecten is 18 maanden. De deadline voor het indienen van de voorstellen is 27 oktober 2020. De projecten kunnen eind november starten.

Meer informatie
•    Bekijk de subsidieoproep COVID-19: Societal dynamics in the Dutch Caribbean
•    Lees meer over lopende en afgeronde onderzoeken naar COVID-19
•    Ga naar de pagina over het COVID-19 Programma

]]>
news-6142 Tue, 08 Sep 2020 10:20:34 +0200 Verbeteren van psychosociale zorg en ondersteuning aan statushouders https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/verbeteren-van-psychosociale-zorg-en-ondersteuning-aan-statushouders/ Binnenkort starten 10 nieuwe projecten van het Programma Zorg voor vluchtelingen. De projecten zijn specifiek gericht op het verbeteren van psychosociale zorg en ondersteuning van statushouders. Zij ervaren vaak welzijns- en gezondheidsproblemen en hulp die wordt geboden sluit niet altijd goed aan. Genderprojecten

Vluchtelingenvrouwen die met seksueel en gender-gerelateerd geweld te maken hebben (gehad), ondervinden vaak nog meer gevolgen in relatie tot de gezondheid. Het verbeteren van zorg en ondersteuning is hierbij van belang. Daarom financieren de ZonMw programma’s Zorg voor vluchtelingen en het Kennisprogramma Gender en Gezondheid gezamenlijk 3 projecten die specifiek hierop zijn gericht.  

Praktijkprojecten

5 praktijkprojecten zijn specifiek gericht op het (direct) verbeteren van psychosociale zorg en ondersteuning aan statushouders. Het gaat hierbij om projecten die direct voortkomen uit de behoeften van vluchtelingen en die verbeteringen of oplossingen leveren voor de praktijk. Binnen praktijkprojecten is er ruimte voor het (door)ontwikkelen, aanpassen, en/of experimenteren met (nieuwe) werkwijzen of methoden.

Praktijkprojecten met aanvullend onderzoek

5 praktijkprojecten met aanvullend onderzoek krijgen de kans om aanvullend de nieuwe, nog niet bestaande of nog niet eerder in Nederland uitgevoerde interventie te onderzoeken. Dit betreft, naast een procesevaluatie, een evaluatie van de (eerste) effecten van de interventie.

Programma Zorg voor vluchtelingen

Het programma Zorg voor vluchtelingen betreft een programma waarbij de middelen beschikbaar worden gesteld door verschillende interne programma’s en externe partijen. In het eerste jaar van dit programma (2018) zijn 4 onderzoeksprojecten en 8 praktijkprojecten gehonoreerd.

Meer informatie

 

 

 

]]>
news-6136 Mon, 07 Sep 2020 06:00:00 +0200 Een kwalitatief betere en meer zichtbare paramedische zorg https://publicaties.zonmw.nl/steun-voor-paramedische-zorg/ In het programma Paramedische Zorg werken 6 beroepsgroepen, de Patiëntenfederatie en Zorgverzekeraars Nederland aan een kwalitatief betere en ook meer zichtbare paramedische zorg. In een interview legt commissievoorzitter Joost Dekker uit hoe de beoogde resultaten een belangrijke bijdrage leveren aan een gezondheidszorg waarin het dagelijks functioneren van patiënten centraal staat. news-6132 Fri, 04 Sep 2020 09:13:38 +0200 Webinar Gemeenten Samen Gezond op 2 oktober https://www.zonmw.nl/nl/actueel/agenda/detail/item/gemeenten-samen-gezond-1/ Werkt u bij een gemeente, kennis- of praktijkpartner en wilt u aan de slag met gezondheidsbevordering in de gemeentelijke praktijk? Doe mee met ons webinar. Dan hoort u alles over de subsidieoproep Gemeenten Samen Gezond en kunt u digitaal netwerken. De oproep gaat om implementatietrajecten die veelbelovende aanpakken versterken en verrijken op basis van recent ontwikkelde kennis. Kijk voor meer informatie op www.zonmw.nl/gemeentensamengezond. news-6130 Thu, 03 Sep 2020 15:57:20 +0200 Benoeming nieuw bestuurslid https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/benoeming-nieuw-bestuurslid/ Wilco Peul is per 1 september 2020 benoemd als bestuurslid van ZonMw. Hij is voor 3 jaar benoemd door minister De Jonge van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) en de Raad van Bestuur van de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek. ZonMw verwelkomt hem van harte in het bestuur. Wilco Peul vervult een vacant komende plek in het bestuur voor het profiel “klinisch wetenschappelijk onderzoeker en medisch specialist die wetenschappelijk onderzoek combineert met patiëntenzorg”. Met zijn diversiteit aan werkzaamheden en (bestuurlijke) ervaringen komt Wilco Peul zeer goed tegemoet aan het gezochte profiel en biedt hij een mooie aanvulling in het bestuur.

Prof. dr. Wilco Peul is werkzaam als hoogleraar Neurochirurgie en Epidemioloog. Hij is afgestudeerd aan de Erasmus universiteit van Rotterdam en heeft zijn opleiding tot neurochirurg gevolgd in het HMC Westeinde in Den Haag en het LUMC in Leiden. Bij beide instellingen en het HAGA is hij nog steeds werkzaam als neurochirurg en geeft als voorzitter leiding aan de regionale netwerkorganisatie Universitair Neurochirurgisch Centrum Holland (UNCH) in Leiden, Den Haag, Leiderdorp en Haarlem naast zijn dagelijks werk als klinisch afdelingshoofd in het LUMC. Hij is gespecialiseerd in spinale reconstructieve chirurgie en neurotraumatologie. Voorts heeft hij zijn MSc. gehaald in Epidemiologie aan het EMGO, Universiteit van Amsterdam. Dit om de doelmatigheid van chirurgische behandelingen aan te kunnen tonen, startend met de ZonMw gesubsidieerde studie  “Timing of Surgery for Sciatica”  waar hij in 2008 cum laude op promoveerde. Voor zijn proefschrift ontving hij de Best Paper Award van het International Scientific Society of the Lumbar Spine (ISSLS) in Hong Kong. Hij is de oprichter en hoofdonderzoeker van de Scientific Assessment & Innovation in Neurosurgical Treatment Strategies (SAINTS) Leiden-The Hague in het LUMC, heeft veel wetenschappelijke onderzoeken op zijn naam staan en is medebegeleider van onderzoekers binnen de zes thema’s binnen dit neurochirurgie programma.

Wilco Peul is daarnaast ook bestuurlijk actief o.a. als oud-voorzitter van de Nederlandse Vereniging van Neurochirurgie (NVvN), president Neurosurgery Chapter UEMS, bestuurslid EANS en oud-voorzitter FMS commissie ‘Praktijk Variatie’ en vanuit die rol betrokken geweest bij het FMS-ZonMw convenant ‘Verstandig Kiezen.

Opvolger Bart Fauser

Wilco Peul vervult de vacature die is ontstaan door het vertrek van prof. dr. Bart Fauser. Bart Fauser heeft de maximale bestuurstermijn bereikt en is acht jaar lid van het ZonMw bestuur geweest. Het ZonMw bestuur bedankt Bart Fauser heel hartelijk voor zijn inzet.

Meer informatie

Organisatie en werkwijze ZonMw

 

]]>
news-6120 Thu, 03 Sep 2020 09:50:00 +0200 Subsidieoproep ‘Lokale netwerken samenhangende ouderenzorg’ voor de laatste keer geopend https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/subsidieoproep-lokale-netwerken-samenhangende-ouderenzorg-voor-de-laatste-keer-geopend/ Werkt u met uw (lokale) partners aan een afgestemd aanbod van zorg, ondersteuning en welzijn voor thuiswonende ouderen? En wilt u uw startende netwerk graag verder ontwikkelen? Vanaf vandaag kunt u een Ontwikkelsubsidie (Fase I) aanvragen van de programmalijn ‘Lokale netwerken samenhangende ouderenzorg’. De oproep staat open tot donderdag 29 oktober, 14.00 uur. Begin 2021 opent de laatste subsidieoproep voor de meer gevorderde netwerken (Fase II - Uitwerkingssubsidie). Wat is een Ontwikkelsubsidie (Fase I)?

Vanaf vandaag kunnen startende netwerken, die een samenhangend aanbod van zorg, ondersteuning en welzijn voor thuiswonende ouderen bieden, een Ontwikkelsubsidie aanvragen. Daarmee kunnen zij samen met een extern adviseur het netwerk verder doorontwikkelen, verstevigen en uitbreiden. Doel is het aanbod zo goed mogelijk aan te laten sluiten bij de behoeften en wensen van de thuiswonende ouderen in het werkgebied. Tijdens het project stelt het netwerk een plan van aanpak op voor het uitwerken van twee concrete onderwerpen. Belangrijke mijlpalen van deze subsidie zijn in ieder geval het ontwikkelen van een gezamenlijke visie en ambitie.

Wat is een Uitwerkingssubsidie (Fase II)?

Voor meer gevorderde netwerken opent begin 2021 voor de laatste keer de oproep voor een Uitwerkingssubsidie. Deze subsidie richt zich op netwerken die al enige tijd samenwerken. Met de Uitwerkingssubsidie kan het netwerk zich, samen met een actieonderzoeker, verder ontwikkelen. Bij de Uitwerkingssubsidie zal er ook specifiek aandacht komen voor het verduurzamen van de beoogde projectresultaten en van het netwerk.

Subsidie voor doorstromen naar vervolgfase

Tussen de verschillende fases is het mogelijk om door te stromen. Lokale netwerken die een Ontwikkelsubsidie (Fase I) afronden, krijgen een uitnodiging om een Uitwerkingssubsidie (Fase II) aan te vragen. En netwerken die een Uitwerkingssubsidie (Fase II) toegekend hebben gekregen, kunnen na afloop een Verduurzamingssubsidie (Fase III) aanvragen. Momenteel staat de eerste subsidieoproep open voor de Fase II-projecten die al zijn afgerond en verder willen verduurzamen.

Veel netwerken reeds aan de slag

Halverwege 2019 startten de eerste projecten vanuit deze subsidieregeling.  Verspreid over Nederland konden sindsdien 63 netwerken met een Ontwikkelsubsidie aan de slag en ontvingen 35 netwerken een Uitwerkingssubsidie. Voorbeelden van netwerken én meer informatie over de verschillende fases vindt u op onze webpagina.

Webinar

Donderdag 24 september organiseren wij een webinar over de oproep van de Ontwikkelsubsidie. Tijdens dit webinar geven wij meer informatie over de subsidieronde en worden vragen van deelnemers beantwoord.

De ontwikkeling van lokale netwerken samenhangende ouderenzorg wordt gefinancierd in het kader van de opdracht vanuit het VWS programma Langer Thuis, dat onderdeel is van het Pact voor de Ouderenzorg.

Meer informatie

]]>
news-6119 Wed, 02 Sep 2020 12:21:39 +0200 Onderzoek effect BCG-vaccin tegen gevolgen COVID-19 bij kwetsbare ouderen https://www.umcutrecht.nl/nl/over-ons/nieuws/details/2-sep-onderzoek-effect-bcg-vaccin-tegen-gevolgen-covid-19-bij-kwetsbare-ouderen In Nederland start deze week een grote studie in 22 ziekenhuizen, waaronder alle UMC’s én de Santeon topklinische ziekenhuizen, die gaat onderzoeken of het vaccin tegen tuberculose (het BCG-vaccin) bescherming biedt tegen de gevolgen van een infectie met het coronavirus bij kwetsbare ouderen. De studie wordt gecoördineerd door UMC Utrecht. ZonMw heeft dit project gefinancierd. news-6055 Wed, 02 Sep 2020 09:00:00 +0200 Verklarend onderzoek sociaaleconomische gezondheidsverschillen (voorlopige resultaten) https://publicaties.zonmw.nl/projectencatalogus-gezonde-wijk/segv/ Wat is de relatie tussen sociaaleconomische status en gezondheid over alle sociaaleconomische niveaus? Wetenschappers uit verschillende disciplines en sectoren werken samen aan verklarend onderzoek in vijf projecten. Ze geven inzicht in de mechanismen, dynamiek en interacties die een rol spelen bij het ontstaan en voortduren van die relatie. In onze nieuwste publicatie delen de projectleiders graag de opbrengsten van hun werk tot nu toe! news-6108 Tue, 01 Sep 2020 15:38:19 +0200 Tweede ronde Implementatie- en opschalingscoaching geopend https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/tweede-ronde-implementatie-en-opschalingscoaching-geopend/ Na de vroegtijdige sluiting van de eerste ronde van de subsidieregeling voor Implementatie- en Opschalingscoaching, is een tweede ronde open per 1 september 2020. Via deze regeling kunnen zorginnovatoren een externe coach inhuren die adviseert over implementatie- en opschalingsvraagstukken. Doel hiervan is innovaties beter en sneller te laten landen in de zorg. In de tweede ronde is 1,2 miljoen euro beschikbaar en per aanvrager maximaal 5.000 euro. Aanvragen worden behandeld op volgorde van de datum van indienen volgens het principe ‘wie het eerst komt, die het eerst maalt’. Mocht het budget voor de uiterste deadline van woensdag 28 oktober (14:00 uur) bereikt zijn, dan sluit de oproep vroegtijdig.

Wie komen in aanmerking?

Om een aanvraag te kunnen doen binnen deze subsidieregeling, moet je een zorgaanbieder zijn die valt onder de Wmo 2015, Zvw, Wlz of de Jeugdwet. Ook zorginnovatoren kunnen een aanvraag indienen, maar zij moeten dit wel doen in samenwerking met een zorgaanbieder.
Wat voor vragen zijn geschikt binnen deze oproep?

  • Je wilt een innovatie implementeren maar weet niet hoe of waar te beginnen
  • Je wilt hulp en ondersteuning bij het opschalen van de geïmplementeerde zorginnovatie
  • Je wil meer gebruikers of klanten vinden voor jou innovatie

Voor deze en nog meer vragen kan je de hulp en ondersteuning inhuren van een externe coach. Benieuwd naar hoe aanvragers het uit ronde 1 hebben gedaan? In dit nieuwsbericht lees je wat deze logopediepraktijk heeft bereikt met behulp van een implementatie- en opschalingscoach.

Om welke zorginnovaties gaat het?

Sociale of technologische innovaties (e-health, medische technologie) die als uitgangspunt low cost, high impact hebben. De innovatie moet leiden tot arbeids- en kostenbesparing, de kwaliteit van de zorg verbeteren en/of de kwaliteit van de patiënten of cliënten verbeteren.

Een geschikte coach vinden

Aanvragers van deze subsidie moeten zelf een geschikte coach zoeken. Vaak kan je deze coach vinden binnen je eigen netwerk. Of anders via zorg- en innovatiebureaus, kennis- en onderzoeksinstellingen. Kun je zelf geen geschikte coach vinden? Neem dan telefonisch contact met ons op (070 349 5004).

Tips voor aanvragers

  • Definieer jouw implementatie/opschalingprobleem zo scherp mogelijk en vertaal dat naar heldere doelen. Jouw hulpvraag moet aansluiten bij de doelstelling en taken van de coach.
  • Stel bij je aanvraag één specifieke implementatievraag; in een mogelijk volgende ronde kan je een nieuwe vraag stellen.
  • Vraag verschillende offertes op neem voldoende tijd om een goede match te vinden met een coach.

Meer informatie

Alle voorwaarden rondom de subsidie voor  implementatie- en opschalingscoaching vind je terug in de subsidieoproep.

Hoe kan Zorg voor innoveren jou helpen?

Naast de Implementatie- en opschalingscoaching biedt Zorg voor innoveren meer ondersteuningsmogelijkheden. Wij zijn het centrale aanspreekpunt vanuit de overheid voor zorginnovatoren. Op onze website vind je een kennisbank met informatie over het innovatieproces. Voor advies op maat kun je je vraag over je zorginnovatie aan ons stellen. Samen met de vijf overheidspartijen achter Zorg voor innoveren proberen wij jouw vraag te beantwoorden. En als wij dat zelf niet kunnen, gaan we op zoek naar iemand die dat wel kan. Op deze manier kom je altijd een stapje verder.

Voor meer informatie bezoek de website of de Zorg voor innoveren programmapagina.

]]>
news-6105 Tue, 01 Sep 2020 12:09:40 +0200 Inventarisatie kwaliteitsstandaarden paramedische zorg afgerond https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/inventarisatie-kwaliteitsstandaarden-paramedische-zorg-afgerond/ In februari 2020 hebben 5 paramedische beroepsgroepen subsidie ontvangen vanuit het programma Paramedische Zorg voor het inventariseren van bestaande, geplande en gewenste activiteiten op het gebied van de ontwikkeling van kwaliteitsstandaarden. Deze inventarisaties zijn nu opgeleverd.  
De inventarisaties zijn uitgevoerd door de 5 beroepsverenigingen van oefentherapie Cesar/Mensendieck (VvOCM), diëtetiek (NVD), ergotherapie (EN), huidtherapie (NVH) en logopedie (NVLF).

Vervolg

Op basis van deze inventarisaties wordt met de partijen van de Bestuurlijke Afspraken de keuze gemaakt op welke onderwerpen ingezet wordt in de komende subsidieronde voor de ontwikkeling van kwaliteitsstandaarden. De partijen van de Bestuurlijke Afspraken zijn: de 7 betrokken beroepsverenigingen, het ministerie van Volksgezondheid Welzijn en Sport, Patiëntenfederatie Nederland en Zorgverzekeraars Nederland.

Programma Paramedische Zorg

Binnen het programma Paramedische Zorg 2019-2022 stimuleren we kwaliteitsverbetering van de paramedische zorg. Het programma bestaat uit 2 onderdelen:

  1. Kennisvergroting en onderzoek
  2. Kwaliteit en transparantie

Deze subsidieaanvragen vallen binnen onderdeel 2. Binnen dit onderdeel wordt gewerkt aan de ontwikkeling van kwaliteitsstandaarden, (stroomlijning van) richtlijnontwikkeling en daarmee het verbeteren van de transparantie van de kwaliteit van zorg.

Downloads

Bekijk de inventarisaties per beroepsgroep:

Inventarisatie Oefentherapie Cesar/Mensendieck

Inventarisatie Diëtetiek

Inventarisatie Ergotherapie

Inventarisatie Huidtherapie

Inventarisatie Logopedie

Meer informatie

]]>
news-6097 Tue, 01 Sep 2020 12:07:00 +0200 Proefdiervrije innovaties voor beter COVID-19 onderzoek https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/proefdiervrije-innovaties-voor-beter-covid-19-onderzoek/ Met financiering van het ministerie van VWS starten deze zomer 40 onderzoeksprojecten naar de coronapandemie en de gevolgen ervan. Er is snel en veel kennis nodig over het SARS-CoV-2 virus en de ziekte COVID-19. Proefdiervrije modellen kunnen daarbij helpen omdat de resultaten beter vertaalbaar zijn naar de mens en sneller resultaten op kunnen leveren. Vijf projecten gaan daarom aan de slag met proefdiervrij onderzoek. In april van dit jaar stelde het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport 40 miljoen euro beschikbaar aan ZonMw en NWO voor onderzoek naar de coronapandemie en de gevolgen ervan voor onze samenleving, zoals de ziekte COVID-19. De onderzoeksresultaten moeten zo snel mogelijk beschikbaar komen voor iedereen die daar belang bij heeft: artsen en verpleegkundigen, landelijke en gemeentelijke overheden, hulpverleners en burgers. Met proefdiervrije innovaties kan onderzoek beter en sneller gedaan worden omdat de resultaten beter vertaalbaar zijn naar de mens. En dat is juist nu van levensbelang. De commissie van het ZonMw-onderzoeksprogramma ‘Meer Kennis met Minder Dieren’ stelde daarom extra geld beschikbaar om onderzoek met dergelijke proefdiervrije innovaties binnen het onderzoeksprogramma COVID-19 mogelijk te maken en selecteerde vijf projecten.  “Ik ben trots op de geleverde prestatie van alle betrokkenen, aanvragers en beoordelaars, omdat er in korte tijd heel veel werk is verzet” zegt Dick Tommel, voorzitter van de commissie Meer Kennis met Minder Dieren.

Stichting Proefdiervrij

Ook Stichting Proefdiervrij stelde budget beschikbaar voor deze subsidieoproep. “Voor onderzoek naar COVID-19 worden veel dierproeven gedaan. Dat gaan we hoogstwaarschijnlijk terugzien in de cijfers”, zegt Debby Weijers van Proefdiervrij, “We willen met dit initiatief graag bijdragen aan COVID-19-onderzoek zonder dierproeven. Juist voor deze ziekte – en vergelijkbare ziekten in de toekomst – hopen we veel te bereiken met humane modellen. Deze modellen laten namelijk nauwkeuriger zien hoe de ziekte verloopt bij mensen. Ook kunnen we met humane modellen onderzoek personaliseren: door bijvoorbeeld stamcellen of computersimulaties gebaseerd op patiëntdata te gebruiken. Zo kunnen we beter onderzoeken waarom het virus bepaalde groepen zieker maakt dan andere groepen. Diermodellen gaan geen antwoord geven op deze en andere vragen”.

Voorbeeldprojecten

In deze speciale ronde, ingebed in de COVID-19 subsidieoproepen, zijn 5 projecten geselecteerd die breder gebruik van bestaande proefdiervrije innovaties of de ontwikkeling van nieuwe proefdiervrije innovaties mogelijk gaan maken.

Een pufje heparine tegen besmetting met corona? – Theo Geijtenbeek (Amsterdam UMC)

Professor Theo Geijtenbeek, hoogleraar Moleculaire en Cellulaire Immunologie aan het Amsterdam UMC, gaat het onderzoek leiden naar de mogelijk preventieve werking van het antistollingsmiddel laag moleculair gewicht heparine tegen SARS-CoV-2. COVID-19 patiënten krijgen nu al direct bij ziekenhuisopname heparine toegediend door middel van injecties om bloedstolsels te voorkomen. Maar Geijtenbeek en zijn groep ontdekten dat dit middel ook de binding van het virus aan cellen blokkeert en daardoor infectie voorkomt. Zij willen nu onderzoeken of het inhaleren van heparine preventief kan werken zodat bijvoorbeeld zorgpersoneel zich met een heparine-inhalatie kan beschermen tegen besmetting. De eerste stap in het onderzoek is innovatief, zegt een trotse Geijtenbeek. Vrijwilligers worden gevraagd heparine te inhaleren via de neus. Vervolgens halen de onderzoekers wat cellen van het neusslijmvlies weg (zoals bij een coronatest) en stellen die cellen vervolgens bloot aan het virus om de antivirale werking van heparine te onderzoeken. Geijtenbeek: “We willen dit op deze manier doen om dierproeven te vermijden en eerder naar de klinische fase kunnen gaan. En tijd is belangrijk bij deze pandemie”. Daarnaast zal de onderzoeksgroep gebruik maken van een dynamisch humaan celmodel om de werking van heparine op infectie van het coronavirus verder te kunnen onderzoeken.

Een breed toepasbaar dynamisch celmodel – Robbert Rottier (Sophia Kinderziekenhuis)

Een dynamisch celmodel is een onderzoeksopzet waar ook het consortium onder leiding van Robbert Rottier, senior-onderzoeker bij de longafdeling van het Sophia Kinderziekenhuis, mee aan de slag gaat. Voor het huidige corona-onderzoek wordt veel gebruik gemaakt van statische longsystemen. Het nadeel van deze modellen is dat ze maar in beperkte mate de werking van longcellen in een mens nabootsen. Daarom gaat het team van Rottier samen met professor Roman Truckenmüller van de Universiteit Maastricht, en het MERLN instituut een gesloten dynamisch systeem maken. Ze zullen een bestaande bioreactor gebruiken om tegelijkertijd menselijke cellen te kweken van zowel het epitheel van luchtwegen als van bloedvaten. Door er ‘microfluids’ doorheen te sturen ontstaat een dynamisch systeem. Daarmee kan het ontstaan en verloop van virale infecties zoals COVID-19 beter bestudeerd worden. Door de samenwerking met Truckenmüller, expert op het gebied van nanotechnologie en biochips, en het MERLN instituut kan dit systeem ook snel op commerciële schaal gemaakt worden en beschikbaar gesteld worden aan laboratoria. Het team werkt ook aan een protocol zodat het model zonder extra training toegepast kan worden. Volgens Rottier heeft het werken aan proefdiervrije innovaties bijkomende voordelen: “Sinds we aan dit soort innovaties werken, zoeken we binnen de onderzoeksgroep steeds meer naar alternatieven en is bij ons het gebruik van proefdieren gedaald”.

Humane celmodellen combineren met genetische kenmerken – Jeffrey Beekman (UMC Utrecht)

Het werken aan proefdiervrije innovaties kan onderzoekers bewuster maken van manier waarop zij onderzoek doen. Dat ondervond ook professor Jeffrey Beekman, hoogleraar cellulaire ziektemodellen aan het UMC Utrecht: “Hiervoor was ik nog niet zo bezig met proefdiervrij onderzoek, de subsidieoproep en het schrijven van de aanvraag hebben me daar bewuster van gemaakt. Ik heb nu nog meer oog voor de materialen waar ik mee werk, zoals de menselijke cellen die afkomstig zijn van individuen en het serum dat ik gebruik om de cellen te laten groeien. Die zijn vaak van dierlijke oorsprong.” Voor onderzoek naar COVID-19 gaan Beekman en zijn onderzoeksteam celmodellen inzetten om te bestuderen hoe in vivo de corona-infectie op verschillende organen inwerkt: bovenste luchtwegen (neus), onderste luchtwegen (longen), darmen en nieren. “Door deze modellen te combineren met de unieke genetische kenmerken van de donoren van deze cellen, kun je de verschillende weefsels vergelijken en op het spoor komen van factoren die van invloed zijn op de effecten van het coronavirus en op de werkzaamheid van medicijnen”, vertelt Beekman, “dat is juist in het geval van COVID-19 belangrijk omdat het virus verschillende organen aantast”.

Microchips als mini-patiënt met COVID-19 – Andries van der Meer (Universiteit Twente)

Hoe kun je een COVID-19 patiënt nabootsen zodat je kunt onderzoeken waarom sommige patiënten bloedstollingen ontwikkelen? Dat was de vraag waarmee Andries van der Meer, onderzoeker Toegepaste Stamcel Technologie aan de Universiteit Twente, en zijn team aan de slag gaan. 10-30% - van de mensen die met COVID-19 in het ziekenhuis terecht komen ontwikkelen bloedstollingen. Daardoor heeft juist deze groep mensen een veel slechtere prognose. De basis voor het project is een door de Universiteit Twente ontwikkeld model van minibloedvaten op een microchip. Door aan dit model bloedplasma van patiënten toe te voegen, hopen Van der Meer en zijn team modellen van COVID-19 patiënten te kunnen ontwikkelen. Met deze modellen kan het ontstaan van bloedstollingen nagebootst worden. Om dit mogelijk te maken zochten ze de samenwerking met Saskia Middeldorp, hoogleraar Inwendige Geneeskunde van het Amsterdam UMC en Christine Mummery, hoogleraar Ontwikkelingsbiologie van het LUMC. Voor het onderzoek is het essentieel dat er materiaal van verschillende patiënten, met en zonder COVID-19, gebruikt wordt. Want waarom heeft de ene COVID-19 patiënt wel last van deze stolsels en zuurstofgebrek en andere niet? Deze individuele modellen functioneren als mini-patiënten waarop in een tweede fase behandelingen en medicijnen getest kunnen worden.
Voor Van der Meer is het gebruik van deze humane modellen een logische stap: “De technologie heeft zich de afgelopen 5 á 10 jaar zo ontwikkeld dat we nu modellen kunnen maken die dicht bij de mens staan en daardoor ook weer een snelle ‘turn-over’ kunnen maken naar patiënten. De reflex om bij medisch onderzoek diermodellen in te zetten is diepgeworteld. Maar met het extra gereedschap dat we nu hebben kunnen we spannende dingen doen die meerwaarde hebben en proefdiervrij zijn”.   

Beter inzicht in longschade door COVID-19 – Pieter Hiemstra (LUMC)

Patiënten herstellen langzaam van COVID-19 en het lijkt erop dat zowel het virus zelf als de reactie van het afweersysteem op het virus schade veroorzaakt aan de longblaasjes. Hoe reageren de cellen die de luchtwegen en longblaasjes bekleden, de epitheelcellen, op het virus en hoe draagt die reactie bij aan de longschade? Dat zijn de vragen waarmee Pieter Hiemstra, hoogleraar Celbiologie en Immunologie van Longziekten samen met collega’s van het LUMC, aan de slag gaat. Voor het onderzoek gaat het team gebruik maken van beproefde humane celmodellen, organoïden en conventionele kweekmodellen. In de eerste fase worden van onder andere de neus en de longblaasjes epitheelcellen gekweekt om te kijken wat het virus doet met de verschillende celtypen.

]]>
news-6104 Tue, 01 Sep 2020 11:28:50 +0200 Subsidieoproep Safety II en veiligheidsergonomie https://www.zonmw.nl/nl/subsidies/openstaande-subsidieoproepen/detail/item/kwaliteit-van-zorg-projectideeen-safety-ii-en-veiligheidsergonomie/ Werken de principes van Safety II ook in de ziekenhuiszorg in Nederland? En leiden ze tot veiligere zorg voor patiënten? Nederlandse ziekenhuizen en zelfstandige behandelklinieken kunnen nu subsidie aanvragen om oplossingen en lessen van werkzame elementen van Safety II in kaart te brengen. De deadline voor het indienen van een projectidee is 13 oktober 2020 om 14.00 uur. news-6103 Tue, 01 Sep 2020 10:57:52 +0200 Onderzoek van start naar inzet leefstijlgeneeskunde in curatieve zorg https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/onderzoek-van-start-naar-inzet-leefstijlgeneeskunde-in-curatieve-zorg/ Een gezonde leefstijl is belangrijk om gezond te blijven. Maar mogelijk kan leefstijl ook worden ingezet in de behandeling van chronische aandoeningen zoals hart- en vaatziekten en diabetes. Welke leefstijlinterventies zijn geschikt om curatief in te zetten bij welke aandoeningen? En bij welke patiënten kan leefstijlgeneeskunde succesvol zijn? Negen consortia starten met onderzoek en zorgen voor beter inzicht. De consortiaprojecten zijn gehonoreerd binnen de ronde ‘Leefstijlgeneeskunde’ van de programmalijn Innovatie van het Preventieprogramma 2019-2022 ‘Integraal en met kennis aan de slag’.

U vindt de 9 projecten onderstaand:

Chronische aandoeningen en leefstijlfactoren

De gehonoreerde projecten richten zich op onderstaande chronische aandoeningen:

  • osteoartritis
  • diabetes type 2
  • hart- en vaatziekten
  • inflammatoire darmziekten
  • kanker
  • psychische aandoeningen

Elk project richt zich op een combinatie van minimaal 2 leefstijlfactoren:
Voeding, bewegen, slaap, stress, roken of alcohol.

Focus van het onderzoek

Het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) heeft voor dit onderzoek €5.000.000,- beschikbaar gesteld. De volgende doelstellingen zijn hierbij van belang:

  • onderzoek naar de (kosten) effectiviteit van leefstijlgeneeskunde
  • inzicht verkrijgen in de randvoorwaarden en succesfactoren voor een succesvolle implementatie van leefstijlgeneeskunde; inclusief gedragsverandering bij (zorg)professionals

Samenwerken

De 9 projecten nemen gedurende de looptijd van het onderzoek regelmatig deel aan bijeenkomsten om kennis te delen en op die manier van elkaar te leren. De consortia bestaan uit diverse partijen die samen zullen werken, waaronder: universiteiten, umc’s, perifere ziekenhuizen, huisartsen, diëtistenpraktijken, slaapcentra, sportcentra, zorgverzekeraars, GGD, GGZ en overige gezondheidspartners.

Leefstijlgeneeskunde

‘Leefstijl als medicijn’ wordt tegenwoordig breder onderzocht. Hoe kunnen mensen die al kampen met leefstijl-gerelateerde aandoeningen hun medicatie minderen of zelfs helemaal van de medicijnen afstappen? Breder wordt ook gekeken naar behandeling met leefstijl bij leefstijl-gerelateerde aandoeningen. Zo kunnen invasieve behandelingen in de toekomst afgeschaald of misschien helemaal voorkomen worden. Lees meer op onze pagina Leefstijlgeneeskunde.

Meer informatie

]]>
news-6098 Tue, 01 Sep 2020 06:00:00 +0200 Tijdige transmurale palliatieve ouderenzorg https://www.zonmw.nl/lmnr-mrijn Hoe kunnen we de zorg zo organiseren dat we rekening houden met de palliatieve zorgbehoefte van ouderen? In haar blog vertelt senior onderzoeker Marjon van Rijn hoe het oprichten van een transmuraal team palliatieve zorg, een transmuraal zorgpad en interprofessioneel opleiden hier bij helpen. news-6100 Mon, 31 Aug 2020 17:40:54 +0200 Eeuwenoud medicijn verlaagt kans op nieuwe hart- of vaatziekte bij hartpatiënten met 30% https://actueel.hartstichting.nl/eeuwenoud-medicijn-verlaagt-kans-op-nieuwe-hart--of-vaatziekte-bij-hartpatienten-met-30/ Cardiologen uit Nederland en Australië hebben een veelbelovende ontdekking gedaan. Een lage dosis van het al eeuwenlang gebruikte ontstekingsremmer colchicine verlaagt de kans op een nieuwe hart- of vaatziekte met 30%. ZonMw financierde dit onderzoek vanuit de rediscovery ronde van het programma Goed Gebruik Geneesmiddelen. Ook de Hartstichting steunde dit project. news-6099 Mon, 31 Aug 2020 16:43:08 +0200 Verpleegkundige is een beroep, geen baantje https://publicaties.zonmw.nl/verpleegkundige-is-een-beroep-geen-baantje/ Wat kun je verwachten van het programma Verpleging en Verzorging? Commissievoorzitter Janneke van Vliet vertelt over de ontwikkeling van het vak en de subsidiemogelijkheden: ‘We willen het vak professionaliseren, zodat dit uiteindelijk leidt tot efficiëntere zorg die beter is voor de patiënt en de positie van de verpleegkundige en verzorgende versterkt. Daarvoor moeten we het vak serieus nemen.’ news-6096 Mon, 31 Aug 2020 15:20:52 +0200 Suïcidaliteit, net zo complex als het weer https://www.trimbos.nl/actueel/blogs/blog/suicidaliteit-net-zo-complex-als-het-weer Op 10 september is het wereldsuïcidepreventiedag, een moment waarop we stilstaan bij het feit dat elke 40 seconden iemand ter wereld overlijdt door suïcide. Ggz onderzoeksfellow Derek de Beurs schreef een blog over zijn onderzoek naar nieuwe manieren om suicidaliteit beter te begrijpen. news-6090 Mon, 31 Aug 2020 08:47:45 +0200 Open Access: meer impact van onderzoek https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/open-access-meer-impact-van-onderzoek/ Open Access publiceren zorgt ervoor dat onderzoek snel en makkelijk toegankelijk is. Tijdens de coronapandemie is meer dan ooit gebleken dat dit belangrijk is. Artsen en patiënten bijvoorbeeld zoeken naar informatie over de behandeling van COVID-19. Om de impact van kennis te verder vergroten, verscherpt ZonMw met ingang van 1 januari 2021 de richtlijnen voor Open Access. Wat verandert er? Beter onderzoek en meer impact door Open Access

Het snel en toegankelijk delen van publicaties en data (Open Access) helpt de wetenschap, de gezondheidszorg en het onderwijs vooruit. Artsen, patiënten, beleidsmakers en praktijkprofessionals kunnen meteen gebruik maken van de meest recente inzichten en data. De kwaliteit van onderzoek en data verbetert omdat collega’s meteen mee kunnen kijken en experimenten kunnen reproduceren in hun eigen lab. En onderzoekers kunnen beter samenwerken, nationaal en internationaal. Het wordt ook eerder duidelijk wat wel en niet werkt zodat onderzoek bijgesteld of gestopt kan worden. Het is grotendeels aan Open Access publicaties te danken geweest dat snel aangetoond kon worden dat de werking en veiligheid van chloroquine en hydroxychloroquine als behandeling voor COVID-19-patiënten onvoldoende is. Jeroen Geurts, voorzitter van het bestuur van ZonMw: “De coronapandemie heeft extra scherp gemaakt waarom Open Access publiceren van belang is”.

Implementatie van Plan S

Al sinds 2013 verplicht ZonMw onderzoekers om alle publicaties die voortkomen uit onderzoek dat geheel of gedeeltelijk door ZonMw gesubsidieerd is, Open Access beschikbaar te stellen. Uit een onderzoek van het Centre for Science and Technology Studies (CWTS) blijkt dat dit in 2018 al lukte voor 60% van de publicaties. ZonMw wil deze stijgende lijn sterker doorzetten. Medio 2019 heeft ZonMw zich achter Plan S voor Open Access geschaard. Dit plan is opgesteld door cOAlition S, een samenwerkingsverband van internationale subsidieverstrekkers, met als doel om 100% Open Access te bereiken. ZonMw gaat, net als NWO, dit jaar de richtlijnen van Plan S implementeren.

Direct 100% Open Access vanaf 1 januari 2021

De principes van Plan S gelden voor alle subsidieoproepen die ZonMw publiceert vanaf 1 januari 2021. In vergelijking met 2020 scherpt ZonMw de richtlijnen dus verder aan. In de praktijk komt het er onder andere op neer dat er gratis toegang is tot de publicaties en er geen embargotermijn is tussen de datum van publicatie in een tijdschrift en de vrije toegankelijkheid van de publicatie online. Ook wordt publiceren mogelijk onder een open Creative Commons licentie waardoor resultaten verspreid/hergebruikt kunnen worden en wordt gericht op het behoud van auteursrechten door auteurs of hun instituten.

Drempels op de weg

Veel onderzoekers publiceren al Open Access maar nog niet in alle gevallen en ook niet altijd ‘direct’. De implementatie van Plan S zal dus voor onderzoekers van ZonMw-projecten kansen bieden maar ook drempels opwerpen. Onderzoekers lopen er onder andere tegenaan dat er voor Open Access publiceren soms hoge bedragen betaald moet worden. Daar wordt momenteel aan gewerkt, onder meer door landelijke afspraken van universiteiten met uitgevers. Ook ZonMw kijkt naar mogelijkheden om hier oplossingen voor te vinden. Rob Diemel, ZonMw coördinator Open Science: ”ZonMw wil Open Access stimuleren via meerdere routes, waarbij projectleiders zelf een keuze kunnen maken. Zo kunnen aanvragers in nieuwe rondes vanaf 2021 in hun projectbegroting budget opnemen voor publicatie via de zogeheten volledig gouden route (direct gratis en voor iedereen toegankelijke publicatie). Ook faciliteren we de groene route door onderzoekers toegang te bieden tot een wereldwijd veelgebruikt repository. Dit leidt tot snellere verspreiding van onderzoeksresultaten en biedt de onderzoekers meer zichtbaarheid.”

Open Access om kennis in de maatschappij te benutten

Ondanks dat de transitie van publiceren achter betaalmuren naar Open Access een lastig proces is, ziet Jeroen Geurts ook dat onderzoekers Open Access steeds meer omarmen: “Onderzoekers voelen natuurlijk ook de noodzaak om hun bevindingen maatschappelijk te laten benutten. Je ziet bij de COVID-19 onderzoeksprogramma’s dat er heel veel expertise is in Nederland om de negatieve effecten, medisch en niet-medisch, van COVID-19 tegen te gaan. Snelle toegang tot elkaars onderzoek en daar gebruik van kunnen maken, is voor onderzoekers, zeker wanneer ze werken in een race tegen de klok, van levensbelang.”

Erkennen en waarderen

Open Access vraagt ook om een andere manier van erkennen en waarderen van onderzoekers. Open Access publicaties zijn beter vindbaar, worden vaker geciteerd en hebben een groter bereik. Het is belangrijk dat onderzoekers worden gewaardeerd om de kwaliteit van hun onderzoek en het belang ervan voor wetenschap en/of maatschappij, en niet om omstreden indicatoren zoals de journal impact factor en H-index. Daarom worden de principes van DORA (Declaration on Research Assessment) vanaf 2021 toegepast in de beoordeling en selectie van ZonMw-subsidieaanvragen. Dat moet leiden tot een andere manier van erkennen en waarderen van onderzoekers.

Verplichten maar ook informeren en faciliteren

In de loop van 2020 zal ZonMw vooral bezig zijn om de richtlijnen van Plan S te implementeren en onderzoekers en projectteams te informeren en adviseren over het Open Access publiceren van hun onderzoek. Ook zal het ZonMw Open Access-team deze implementatie faciliteren door de richtlijnen in de processen op te nemen en de ZonMw-medewerkers goed voor te bereiden op deze veranderingen, zodat zij aanvragers kunnen helpen. Op de ZonMw-website is alle informatie te vinden en uiteraard kan iedereen die vragen heeft, terecht bij de medewerkers van het Open Access-team.

Meer informatie

]]>
news-6089 Sat, 29 Aug 2020 09:51:45 +0200 Hoe hardloopwedstrijden coronaproof worden – en vijf andere opmerkelijke coronastudies https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/hoe-hardloopwedstrijden-coronaproof-worden-en-vijf-andere-opmerkelijke-coronastudies/ In de Volkskrant verscheen vandaag een artikel waarin 6 van onze projecten over corona worden uitgelicht. Wij delen hier de links naar project- en programmapagina's voor meer achtergrondinformatie. In het artikel van de Volkskrant Hoe hardloopwedstrijden coronaproof worden – en vijf andere opmerkelijke coronastudies worden de voortgang en resultaten van 6 ZonMw-projecten over het coronavirus (COVID-19) besproken.

Hieronder vindt u per project dat wordt besproken de vindplaats op onze website.

Projecten

Meer informatie

]]>
news-6088 Fri, 28 Aug 2020 17:02:05 +0200 ‘OP SLOT’ – Portretten uit de psychiatrie https://www.ggzcentraal.nl/op-slot-portretten-uit-de-psychiatrie/ Menselijk contact en je gezien weten, dat zijn essentiële ingrediënten van de behandeling voor mensen in de psychiatrie. Maar deze groep patiënten is hard getroffen door de COVID-19 crisis en de bijbehorende ‘social distancing’-maatregelen. Via de regeling 'Creatieve oplossingen aanpak coronavirus (COVID-19)' maakten GGZ Centraal in samenwerking met Universiteit Utrecht videoportretten die dit probleem belichten. news-6083 Fri, 28 Aug 2020 10:22:36 +0200 Tien projecten ontvangen financiering in de IMDI ronde Doorbraakprojecten https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/tien-projecten-ontvangen-financiering-in-de-imdi-ronde-doorbraakprojecten/ Tien projecten ontvangen financiering vanuit de subsidieronde ‘Technologie voor Bemensbare Zorg: Doorbraakprojecten’ van het Innovative Medical Devices Initiative (IMDI). De gehonoreerde projecten gaan aan de slag met kortlopende projecten die bijdragen aan het verkrijgen van nieuwe inzichten en doorbraken in het medisch technologische veld. De gehonoreerde projecten dragen indien succesvol op termijn bij aan de IMDI-doelstellingen: technologie die inzet van zorgpersoneel ondersteunt en/of vervangt, of technologie die de zorgvraag van chronisch zieken en ouderen vermindert.

Bij de gehonoreerde doorbraakprojecten zijn de basis- en werkingsprincipes van de technologie duidelijk, maar is er nog geen experimenteel bewijs voor. Tijdens het project wordt aan dit bewijs gewerkt en wordt daarnaast een proof of concept ontwikkeld. Prof. dr. Bert Leufkens is als voorzitter van de beoordelingscommissie blij met de honoreringen: “Deze doorbraakprojecten zijn geselecteerd omdat ze tot doel hebben bestaande of vernieuwende technologie op een slimme manier in te passen in de zorg. Dat is goed voor patiënten, maar ook belangrijk om de zorg toegankelijk en betaalbaar te houden”. Alle projecten hebben een MVI-component in zich. Dit houdt in dat maatschappelijke aspecten (zoals ethische, juridische, sociologische, economische en (gedrags)psychologische aspecten) vanaf de start worden meegenomen in het ontwerpproces van een (technologische) innovatie.

Per aanvraag was maximaal €125.000 subsidie beschikbaar.

De volgende tien projecten zijn gehonoreerd (in alfabetische volgorde, op naam van de projectleider):

  • Chronische nierziekten: van periodiek meten naar actief monitoren - Dr. C. Boersma
  • An Empathic Virtual Coach for Amnesia Patients – Prof. Dr. T. Bosse
  • AI-based diuretic self-therapy in heart failure - Prof. dr. Hp. Brunner-La Rocca Arts
  • Home-based measurements of dyskinesia using smartphonecoupled inertial sensor technology and machine learning (MODYS@home) - Dr. H. Haberfehlner
  • Low power, radio-frequency sensors for selective detection of glucose in sweat - Dr. E.L. von Hauff
  • 4D-EEG: from brain signal propagation to functional understanding - Prof. dr. F.C.T. van der Helm
  • Reducing re-scans in clinical MRI exams - Dr. T. van Leeuwen
  • Patient specific pessary - Dr. K. Notten
  • HUGO - Collaborative Human&Robot Coaching Framework for Behavior Change - Dr. ir. M.H. Vastenburg
  • Precision simulations to predict the individual optimal ankle foot orthosis - Nf. Waterval

Over Innovative Medical Devices Initiative (IMDI)

Het Innovative Medical Devices Initiative (IMDI) als strategisch Publiek-Privaat Partnership bestaat sinds 2010. Het doel van IMDI is de ontwikkeling en toepassing van medische technologie die het toenemend tekort aan zorgpersoneel aanpakt en de toegankelijkheid van zorg in de eigen leefomgeving waarborgt. Juist van medische technologie is op deze gebieden een grote bijdrage te verwachten.

IMDI is een samenwerkingsverband tussen ZonMw, NWO-domein Toegepaste en Technische Wetenschappen (TTW), en NWO-domein Sociale en Geesteswetenschappen (MVI).

 

]]>
news-6054 Wed, 26 Aug 2020 09:00:00 +0200 Lokale aanpak sociaaleconomische gezondheidsverschillen (voorlopige resultaten) https://publicaties.zonmw.nl/projectencatalogus-gezonde-wijk/segv/ Burgers met een lage sociaal economische status hebben de minste vooruitzichten op een lang en gezond leven. Zes lokale netwerken ontwikkelen integrale aanpakken om gezondheidsachterstanden te voorkomen en verminderen. Een integrale aanpak is nodig: problemen met financiën, werk, wonen en relaties, krijgen vaak prioriteit boven een goede gezondheid. In onze nieuwste publicatie delen de projectleiders de opbrengsten van hun werk tot nu toe! news-6069 Wed, 26 Aug 2020 09:00:00 +0200 Maatschappelijke effecten COVID-19 onder de loep https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/maatschappelijke-effecten-covid-19-onder-de-loep/ Binnenkort starten in ieder geval 20 nieuwe onderzoeksprojecten om antwoord te krijgen op de vraag wat het effect is van het coronavirus (COVID-19) op onze maatschappij. Van 11 andere projecten zijn aanvullende administratieve stappen nodig voordat een besluit kan worden genomen over definitieve honorering. De onderzoeken richten zich op de impact van de genomen maatregelen, op de veerkracht van de samenleving en op de economische gevolgen voor de samenleving. Door de snelle start en de korte looptijd van de projecten kunnen deze onderzoeken op korte termijn relevante kennis opleveren. Effectiviteit en impact van maatregelen

De projecten die binnen dit thema starten, kijken naar de effectiviteit en impact van de genomen maatregelen en strategieën in reactie op de coronacrisis. Van onderzoek naar het welzijn en de duurzame inzetbaarheid van zorgmedewerkers tot onderzoek naar het effect van de genomen maatregelen op de grondrechten van met name kwetsbare rechtszoekenden en hun vertrouwen in de rechtspraak. Of van onderzoek naar de lessen die we uit de maatregelen van andere Europese landen kunnen halen tot onderzoek naar voorkeuren voor het uitrollen van COVID-apps in Nederland.

Menselijke veerkracht in de samenleving

Binnen dit thema richt onderzoek zich voornamelijk op groepen die tijdens de coronacrisis op sociaal en maatschappelijk gebied meer dan anderen geraakt worden door de gevolgen van de genomen maatregelen. Zo wordt onderzoek gedaan naar onderwijsachterstand bij kansarme (basisschool)leerlingen en wordt er onderzoek gedaan naar nieuwe kwetsbare groepen die zijn ontstaan (zoals zzp’ers en mensen met een tijdelijke baan, onder wie veel jongeren). Maar ook wordt er gekeken naar de mentale en fysieke langetermijneffecten van oud-COVID-19-patiënten en zorgmedewerkers.

Gevolgen en oplossingen voor economie

Onderzoek naar de economische veerkracht richt zich op de doorwerking van de crisis in verschillende sectoren van de economie, arbeidsmarkteffecten en steunmaatregelen. Een onderzoek richt zich bijvoorbeeld op het versterken van regionaal-economische structuur, met als doel op lange termijn de nationale economische weerbaarheid te vergroten. Daarnaast wordt er onderzoek gedaan naar het effect van de coronacrisis op banken en de financiële stabiliteit in Europa.

COVID-19 Programma

Meer informatie over de gestarte projecten vindt u binnenkort op de website van ZonMw. Deze onderzoeken starten in het kader van een groot actie- en onderzoeksprogramma dat ZonMw in samenwerking met NWO in mei heeft opgezet rondom het nieuwe coronavirus. Projecten die onderzoek doen naar diagnostiek, behandeling en preventie van het coronavirus startten vorige maand. Daarnaast wordt er onderzoek gedaan naar in welke mate en op welke wijze sectoren in regio’s geraakt worden door de coronacrisis en wat de verschillen verklaart in weerbaarheid en wendbaarheid van regio’s.

Meer informatie

]]>
news-6067 Mon, 24 Aug 2020 15:54:53 +0200 Tweede toelatingsronde Topspecialistische Zorg en Onderzoek geopend https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/tweede-toelatingsronde-topspecialistische-zorg-en-onderzoek-geopend/ Vandaag is de tweede toelatingsronde geopend voor het programma Topspecialistische Zorg en Onderzoek (TZO). Deze ronde functioneert als toegangspoort voor het kunnen indienen van subsidieaanvragen en valt, in tegenstelling tot de eerste ronde, onder verantwoording van het bestuur van ZonMw. Alle algemene ziekenhuizen en categorale instellingen in Nederland die specifieke topspecialistische functies op zeer hoog niveau uitvoeren, kunnen een toelatingsverzoek indienen. De deadline van deze toelatingsronde is 13 oktober 2020. Het programma TZO heeft als doel om topspecialistische zorg, onderzoek en onderwijs in niet-academische ziekenhuizen te continueren en te verbeteren en qua bekostiging tot een duurzame oplossing te komen. Het programma is een vervolg op het programma TopZorg, waarvan in 2018 een evaluatie is verschenen.

Wie kan aanvragen?

Deze oproep staat open voor alle ziekenhuizen en categorale instellingen in Nederland die medisch specialistische zorg leveren en niet in aanmerking komen voor de beschikbaarheidsbijdrage academische zorg (BBAZ). Aanvragers voeren op zeer hoog niveau binnen één of meerdere specifieke zorgfuncties een combinatie van topspecialistische zorg, onderzoek en onderwijs uit en willen deze functie versterken.

Twee fasen

De oproep bestaat uit twee fasen: een toelatingsfase en een uitgewerkte-aanvraag-fase. Vanuit de toelatingsfase volgt geen besluit, maar geeft de toelatingscommissie een advies met betrekking tot toelating tot de subsidieronde. De deadline voor het indienen van een toelatingsverzoek is dinsdag 13 oktober 2020 om 14.00 uur.

Meer informatie

]]>
news-6050 Tue, 18 Aug 2020 13:20:13 +0200 Alle 'Hands' aan dek voor schone handen https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/alle-hands-aan-dek-voor-schone-handen/ Het lespakket HANDSOME leert zorgprofessionals effectief omgaan met besmettingsgevaar bij kwetsbare ouderen. Als deze medewerkers goede handhygiëneregels en -methoden naleven, wordt verspreiding van ziekteverwekkers, zoals het coronavirus, beperkt. Belang van handhygiëne

Dat handhygiëne belangrijk is om de verspreiding van ziekteverwekkers te verkleinen is algemeen bekend. Tot voor kort was het niet vanzelfsprekend om regelmatig goed de handen te wassen; dit geldt ook voor de zorgsector. Handhygiëne is nog belangrijker geworden met de huidige uitbraak van het coronavirus waarbij verwacht wordt dat men goed de handen wast om zo de verspreiding van het virus te beperken. In verpleeghuizen komen zorgmedewerkers dagelijks in contact met ouderen die zeer vatbaar zijn voor virussen en bacteriën. Dit contact bestaat onder andere uit het verschonen van beddengoed, het brengen van het eten of om medicatie toe te dienen. Om te zorgen dat op dit soort momenten de verspreiding van een virus of bacterie beperkt blijft, moeten goede handhygiëneregels en -methoden worden nageleefd. Dat kan met het HANDSOME-lespakket van GGD Rotterdam-Rijnmond en het Erasmus MC.

Wat is HANDSOME?

In het HANDSOME-project is de effectiviteit van handhygiëne in verpleeghuizen onder de zorgmedewerkers onderzocht. Dit leidde tot de HANDSOME-methode: met onder andere trainingen, een toolkit, e-learning, presentaties en posters hebben zorgmedewerkers in verpleeghuizen de handhygiëne verbeterd.

Wat doet HANDSOME goed?

De evaluatie van het project liet zien dat door HANDSOME de handhygiëne sterk verbeterde onder de zorgmedewerkers in de aangesloten verpleeghuizen. In Nederland wordt ongeveer 1 van de 8 keer, dat handhygiëne toegepast zou moeten worden, daadwerkelijk uitgevoerd. Bij verpleeghuizen waar HANDSOME-lessen zijn gevolgd is dit verbeterd naar 1 op de 3 momenten.

Hoe wordt HANDSOME verspreid in Nederland?

In 2018 is via een verspreidings- en implementatie impuls (VIMP) de HANDSOME-interventie verder uitgerold over ongeveer 56 verpleeghuizen door heel Nederland. Meer dan 200 verpleeghuis- en zorgmedewerkers door heel Nederland hebben geleerd hoe zij HANDSOME zelf kunnen toepassen op de werkvloer door 12 train-de-trainer sessies. Inmiddels zijn de HANDSOME-tools al meer dan 1700 keer gedownload binnen een periode van 6 maanden in 2019 waarbij meer dan 3000 mensen de gratis e-learning met succes hebben afgerond. Daarnaast worden de handhygiënelessen onderdeel van mbo- en hbo-zorgopleidingen bij lessen over antibioticaresistentie.

Waar kan ik HANDSOME leren?

Door het succes van de HANDSOME-methode en de toenemende implementatie door heel Nederland, tonen de handhygiënelessen de waardevolle rol die zij kunnen spelen in de strijd tegen het coronavirus – en andere micro-organismen - in de zorg. Door de HANDSOME-lessen aan te bieden aan zorgmedewerkers kan de verspreiding van het virus worden afgeremd binnen verpleeghuizen en de kans op besmetting van ouderen verminderd worden. De trainingen worden aangeboden door Zorg voor Beter en kunnen gratis online worden gevolgd via www.free-learning.nl. Bij het succesvol afronden van de lessen is het ook mogelijk om een officieel certificaat te ontvangen.

Meer informatie

•    over de HANDSOME-methode en de -lessen zijn te vinden op de website van Zorg voor Beter
•    over het onderzoek naar de HANDSOME-methode kan je hier terecht op de project pagina op de website van ZonMw.

]]>
news-6047 Tue, 18 Aug 2020 11:50:25 +0200 Subsidieoproep ‘Lokale netwerken samenhangende ouderenzorg’ nog één keer open https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/subsidieoproep-lokale-netwerken-samenhangende-ouderenzorg-nog-een-keer-open/ Werkt u met uw lokale partners aan een samenhangend aanbod van zorg, ondersteuning en welzijn voor thuiswonende ouderen? En wilt u dit netwerk graag verder doorontwikkelen? In 2020-2021 biedt het programma Langdurige Zorg en Ondersteuning (LZO) nog één keer de mogelijkheid om een subsidie aan te vragen voor lokale netwerken in de verschillende fases van hun ontwikkeling. Begin september gaat de laatste oproep open voor beginnende netwerken (Fase I - Ontwikkelsubsidie) en begin 2021 opent de laatste subsidieoproep voor de meer gevorderde netwerken (Fase II - Uitwerkingssubsidie). Veel netwerken reeds aan de slag

Eind 2019 startten de eerste projecten vanuit de subsidieregeling ‘Lokale netwerken samenhangende ouderenzorg’ van het programma LZO. Verspreid over Nederland konden sindsdien 63 netwerken met een Ontwikkelsubsidie werken aan o.a. een gezamenlijke visie en ambitie over het bieden van een (verbeterd) samenhangende aanbod. Daarnaast hebben 35 netwerken een Uitwerkingssubsidie ontvangen om zich verder te ontwikkelen door samen te werken aan variërende onderwerpen om zo het lerend vermogen en de verandercapaciteit van het lokale netwerk te vergroten en de samenwerking verder te formaliseren en te professionaliseren. Een deel van deze 35 netwerken ontving deze Uitwerkingssubsidie volgend op een eerder ontvangen Ontwikkelsubsidie.

Doorstromen blijft mogelijk

Voor netwerken die reeds een Ontwikkelsubsidie of Uitwerkingssubsidie toegekend hebben gekregen, zal zoveel mogelijk op gepaste tijden de mogelijkheid worden geboden om een subsidie voor de volgende fase aan te vragen. Zij ontvangen een persoonlijk bericht wanneer deze mogelijkheden er zijn.

Wat is een Ontwikkelsubsidie (Fase I)?

Met de Ontwikkelsubsidie kunnen netwerken samen met een extern adviseur het netwerk verder doorontwikkelen, verstevigen en uitbreiden. Doel is het aanbod zo goed mogelijk aan te laten sluiten bij de behoeften en wensen van de thuiswonende ouderen in het werkgebied. Tijdens het project stelt het netwerk een plan van aanpak op voor het uitwerken van twee concrete onderwerpen. Belangrijke mijlpalen van Fase I zijn in ieder geval het ontwikkelen van een gezamenlijke visie en ambitie.

Wat is een Uitwerkingssubsidie (Fase II)?

De Uitwerkingssubsidie richt zich op lokale netwerken ouderenzorg die al enige tijd samenwerken aan een samenhangend aanbod van welzijn, ondersteuning en zorg. Het lokale netwerk biedt in ieder geval huisartsenzorg en wijkverpleegkundige zorg. De coördinatie van het netwerk is belegd en mocht het nodig zijn dan is uitbreiding van uw netwerk een belangrijk streven gedurende dit project. Met de Uitwerkingssubsidie kan het netwerk zich, samen met een actieonderzoeker, verder ontwikkelen, verbeteren en borgen. In deze laatste ronde van de Uitwerkingssubsidie zal er ook specifiek aandacht komen voor het borgen van de beoogde projectresultaten en het verduurzamen van uw netwerk.

Voor netwerken die al een Uitwerkingssubsidie (Fase II) zijn gestart, bestaat de mogelijkheid om na afronding van het Uitwerkingsproject een aparte Verduurzamingssubsidie (Fase III) aan te vragen. Momenteel staat de eerste subsidieoproep open voor de Fase II-projecten die al zijn afgerond.

Ook aan de slag met het (verder) ontwikkelen en verstevigen van uw netwerk?

Dit jaar en begin 2021 komen er voor de laatste keer nieuwe subsidiemogelijkheden voor lokale netwerken in verschillende fasen van hun ontwikkeling. Begin september zal een oproep opengaan voor beginnende netwerken (Fase I - Ontwikkelsubsidie) en begin 2021 zal een er oproep opengaan voor de meer gevorderde netwerken (Fase II- Uitwerkingssubsidie). Beide oproepen zullen in aangepaste vorm verschijnen, op basis van evaluaties van eerdere oproepen en rekening houdend met de afloop van het programma LZO. Houd onze website in de gaten, schrijf u in voor de nieuwsbrief Ouderen en volg ZonMw op social media.

Voorbeelden van netwerken én meer informatie over de verschillende fases vindt u op onze webpagina.

De ontwikkeling van lokale netwerken samenhangende ouderenzorg wordt gefinancierd in het kader van de opdracht vanuit het VWS programma Langer Thuis, dat onderdeel is van het Pact voor de Ouderenzorg.

Meer informatie

]]>
news-6045 Mon, 17 Aug 2020 16:32:54 +0200 Ervaringsdeskundigen aan het woord: van tienermoeder tot powervrouw https://www.zonmw.nl/nl/onderzoek-resultaten/preventie/ervaringsdeskundigen-aan-het-woord-van-tienermoeder-tot-powervrouw/ ‘Na de zoveelste keer vallen en opstaan realiseerde ik me dat ik op reis was: van tienermoeder tot powervrouw.’ Twee tienermoeders vertellen hoe zij als ervaringsdeskundige bijdragen aan onderzoek. Lees de blog van Chiara en Melissa. news-6043 Mon, 17 Aug 2020 15:47:00 +0200 Wat gemeenten kunnen leren van de PiëzoMethodiek https://publicaties.zonmw.nl/wat-gemeenten-kunnen-leren-van-de-piezomethodiek/ Uitgangspunt van de PiëzoMethodiek is dat iedereen, maar dan ook echt iedereen, een volwaardige plaats in de samenleving verdient. Onderzoek van Movisie laat zien waarom deze methodiek goed werkt bij de begeleiding van statushouders. Marijke Booijink en Marieke van Bijnen geven tips en vertellen je meer in onze publicatie 'Statushouders vakkundig aan het werk helpen'. Welke aanpakken zijn er in het land en wat werkt wel en wat werkt niet? news-6039 Mon, 17 Aug 2020 10:29:21 +0200 Informatiepagina met korte video's over stimuleringssubsidieoproepen DO en GGH https://publicaties.zonmw.nl/stimuleringssubsidies-doelmatigheidsonderzoek-en-goed-gebruik-hulpmiddelenzorg-thuis/ De stimuleringssubsidie binnen de programma's DoelmatigheidsOnderzoek en Goed Gebruik Hulpmiddelenzorg thuis is bedoeld om een samenwerking op te zetten en/of te intensiveren. In korte video's wordt toelichting gegeven op verschillende onderdelen van de subsidieoproepen. news-6008 Wed, 12 Aug 2020 11:49:00 +0200 Voorlopige resultaten 'Aan de slag met preventie in uw gemeente' https://publicaties.zonmw.nl/projectencatalogus-gezonde-wijk/aan-de-slag-met-preventie/ Hoe stimuleer je het gebruik van erkende interventies en hoe bevorder je een brede lerende aanpak in preventief gemeentebeleid? Zes lokale consortia ontwikkelen al doende de beste aanpak en delen kennis en inzichten. In onze nieuwste publicatie delen de projectleiders graag de opbrengsten van hun werk tot nu toe! news-6018 Wed, 12 Aug 2020 06:00:00 +0200 Teamdynamiek in de ouderenzorg tijdens de coronacrisis https://publicaties.zonmw.nl/verpleegkundig-leiderschap-2/#c65077 Oud-verpleegkundige, epidemioloog en docent verpleegkunde Petra Erkens werkte tijdens de coronacrisis als vrijwilliger in de ouderenzorg. Daar heeft zij ervaren hoe teamdynamiek in de praktijk werkt en wat de invloed is van procedures op het dagelijkse werk. En hoe je als verpleegkundige/verzorgende het verschil kunt maken door écht contact te maken met een cliënt. Deze kennis neemt zij mee in haar nieuwe onderzoek. news-6020 Tue, 11 Aug 2020 06:00:00 +0200 Verstandige keuzes in de urologie https://publicaties.zonmw.nl/interviewreeks-samen-beslissen/verstandige-keuzes-in-de-urologie/ Wat zijn de kansen en belemmeringen voor samen beslissen in de spreekkamer van de uroloog? Onderzoeker Lionne Venderbos vertelt over de ervaringen met 5 verstandige keuzes in de urologie. news-6021 Mon, 10 Aug 2020 06:00:00 +0200 Wel of niet voorschrijven: preventieve medicatie voor hart- en vaatziekten bij 80-plussers https://publicaties.zonmw.nl/ouderengeneeskunde/wel-of-niet-voorschrijven/ Is het zinvol ouderen in verpleeghuizen preventief medicijnen te geven om hart- en vaatziekten te voorkomen? Wanneer zijn deze middelen erger dan de eventuele kwaal? Specialist ouderengeneeskunde in opleiding Milly van der Ploeg liet deskundigen en patiënten hierover discussiëren. Zij ontwikkelt nu een schaal die artsen moet helpen de juiste balans te vinden in het voorschrijven van deze medicatie. news-6013 Thu, 06 Aug 2020 15:09:11 +0200 Aanpak stroomlijning kwaliteitsstandaarden fysio-/oefentherapie https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/aanpak-stroomlijning-kwaliteitsstandaarden-fysio-oefentherapie/ Het Koninklijk Nederlands Genootschap voor Fysiotherapie en de Vereniging van Oefentherapeuten Cesar en Mensendieck hebben samen het FAST-project opgezet: Fysio-/oefentherapie Aanpak Stroomlijning kwaliteitsstandaarden. Zij hebben subsidie gekregen om in dit project te onderzoeken of een nieuwe manier van ontwikkeling van kwaliteitsstandaarden voor fysio- en oefentherapie sneller, efficiënter en kostenbesparender is.
Het FAST-project bouwt voor op een rapport van VUMC/Ecorys waarin wordt geconcludeerd dat de ontwikkeling van kwaliteitsstandaarden efficiënter kan plaatsvinden door kwaliteitsstandaarden modulair op te bouwen in generieke modules, domein specifieke modules en aandoening specifieke modules. Het doel van het FAST-project is om te beoordelen of het plan van aanpak, zoals beschreven in het rapport van VUMC/Ecorys, leidt tot een haalbaar ontwikkelproces, waarmee op middellange termijn tot een efficiëntere manier van richtlijnontwikkeling gekomen kan worden.

Programma Paramedische Zorg 2019-2022

Binnen het programma Paramedische Zorg 2019-2022 stimuleren we kwaliteitsverbetering van de paramedische zorg. Het programma bestaat uit 2 onderdelen:

  1. Kennisvergroting en onderzoek
  2. Kwaliteit en transparantie

Dit project valt onder onderdeel 2. Binnen dit onderdeel wordt gewerkt aan de ontwikkeling van kwaliteitsstandaarden, (stroomlijning van) richtlijnontwikkeling en daarmee het verbeteren van de transparantie van de kwaliteit van zorg.

Meer informatie

]]>
news-5983 Thu, 06 Aug 2020 09:00:00 +0200 Subsidieoproepen geopend: 'Leven met dementie' en 'Leefstijl en leefomgeving' https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/subsidieoproepen-geopend-leven-met-dementie-en-leefstijl-en-leefomgeving/ ZonMw coördineert binnen het NWO Kennis- en Innovatie Convenant (KIC) twee subsidieoproepen van de missiecalls: 'Leven met dementie' en 'Leefstijl en leefomgeving'. De subsidieoproepen dragen bij aan de overkoepelende missiedoelstelling van de Kennis- en Innovatieagenda (KIA) 2020-2023 Gezondheid & Zorg.

Subsidieoproep Leefstijl en leefomgeving

In deze subsidieoproep willen we met onderzoek een bijdrage leveren aan structurele verbetering van gelijkheid in kansen om in goede gezondheid te leven. Lees meer over de oproep Leefstijl en leefomgeving op NWO.nl

Subsidieoproep Leven met dementie

De subsidieoproep gaat over mechanistisch onderzoek en onderzoek naar psychosociale interventies gericht op gepersonaliseerd zelfmanagement. Lees meer over de subsidieoproep Leven met dementie op NWO.nl

Meer informatie over NWO-KIC

Het NWO-instrumentarium voor het KIC 2020-2023 biedt financiering voor fundamenteel en praktijkgericht onderzoek in publiek-privaat samenwerkingsverband (PPS). Het instrumentarium bestaat uit vier hoofdlijnen, waarvoor jaarlijks 118 miljoen euro is gereserveerd. Lees meer over NWO-KIC

]]>
news-6007 Wed, 05 Aug 2020 11:19:29 +0200 Voorlopige resultaten 'Wonen en leven in gezonde wijk' https://publicaties.zonmw.nl/projectencatalogus-gezonde-wijk/gezonde-wijk/ Lokaal kun je aan vele knoppen draaien om gezondheid van burgers te bevorderen. In 11 projecten wordt onderzoek gedaan naar positieve gezondheid, burgerparticipatie, een brede integrale aanpak en gezondheidsthema’s als voeding en bewegen. In onze nieuwste publicatie delen de projectleiders graag de opbrengsten van hun werk tot nu toe! news-5999 Mon, 03 Aug 2020 07:26:00 +0200 Rouwzorgondersteuning tijdens de COVID-19 periode https://publicaties.zonmw.nl/verpleegkundig-leiderschap-2/#c64624 Als gevolg van de quarantainemaatregelen moest de ondersteuning van naasten op een andere manier vorm krijgen. De afscheidsmand, een tool met verschillende materialen om de rouwzorg te ondersteunen, bleek door IC-verpleegkundigen veelvuldig gebruikt te worden. Verpleegkundig onderzoeker Margo van Mol gaat dit voorbeeld van goede zorg samen met Erika Witkamp (Hogeschool Rotterdam) verder ontwikkelen om in andere ziekenhuizen te kunnen gebruiken. news-5986 Thu, 30 Jul 2020 10:44:08 +0200 Nieuwe subsidie voor doelmatigheidsonderzoek: de stimuleringssubsidie https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/nieuwe-subsidie-voor-doelmatigheidsonderzoek-de-stimuleringssubsidie/ Binnen de programma’s DoelmatigheidsOnderzoek (DO) en Goed Gebruik Hulpmiddelenzorg thuis (GGH) is een nieuwe subsidie beschikbaar, de stimuleringssubsidie. Deze subsidie is bedoeld om een samenwerking op te zetten en/of te intensiveren met minimaal 3 relevante stakeholders. Deze samenwerking met o.a. patiënt, ervaringsdeskundige, methodoloog en zorgverlener moet leiden tot het indienen van een projectidee of aanvraag binnen het programma DoelmatigheidsOnderzoek of Goed Gebruik Hulpmiddelenzorg thuis.

Subsidieoproepen

De stimuleringssubsidie draagt bij aan het verbeteren van de relevantie, kwaliteit en uitvoering van doelmatigheidsonderzoeken. Het maximaal aan te vragen bedrag per onderzoeksvoorstel is €10.000,00. De deadline voor het indienen van een aanvraag is 29 september, 14.00 uur.

Meer informatie

]]>
news-5984 Wed, 29 Jul 2020 14:38:53 +0200 Optimalisering datagebruik in COVID-19-onderzoek https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/optimalisering-datagebruik-in-covid-19-onderzoek/ We laten FAIR-datadiensten en een dataportaal ontwikkelen om het gebruik van data in COVID-19-onderzoek te optimaliseren. Aan GO FAIR Foundation en stichting Health-RI hebben we vanuit het COVID-19 Programma hiertoe opdracht gegeven. Met deze opdracht willen ZonMw en andere financiers het ‘Virus Outbreak Data Access Network' (afgekort VODAN) realiseren dat bijdraagt aan de oplossing van de COVID-19-crisis. Ontwikkeling FAIR-datadiensten

De GO FAIR Foundation ontwikkelt samen met de COVID-19-onderzoeksgemeenschap de standaarden en technologieën om data uit de COVID-gerelateerde ZonMw-projecten FAIR te maken en daarmee herbruikbaar voor toekomstig onderzoek. FAIR staat voor ‘findable, accessible, interoperable, reusable for machines and humans’. De FAIR-datadiensten zijn toegespitst op deze FAIR-principes. Het gaat hierbij om specifieke keuzes die COVID-onderzoekers maken op bijvoorbeeld het gebied van metadata. De FAIR-datadiensten zijn hierbij voortdurend toegespitst op de onderzoeksthema’s (COVID-19) en -methoden (bijvoorbeeld klinisch, biomedisch, sociaalwetenschappelijk onderzoek).  

Samenwerking data-experts en COVID-19-experts

De ontwikkeling van FAIR-datadiensten gebeurt in nauwe samenwerking met de projecten die ZonMw honoreert voor de bestrijding van de coronapandemie en de gevolgen daarvan voor gezondheid en maatschappij. De GO FAIR Foundation en stichting Health-RI bieden vervolgens ondersteuning bij de toepassing hiervan in de projecten van het COVID-19 Programma. De data- en COVID-19-experts vormen samen een ‘data stewardship community’ waarbinnen zij ervaringen uitwisselen en de verdere ontwikkeling van FAIR-datadiensten voeden.

Nationaal dataportaal

Health-RI ontwikkelt een nationaal dataportaal waarmee onderzoekers – onder voorwaarden en rekening houdend met de privacy van betrokkenen - toegang kunnen krijgen tot de FAIR-onderzoeksdata en data van COVID-19-ziekenhuispatiënten.
Health-RI bouwt aan een nationale gezondheidsinfrastructuur die optimaal toegang geeft tot kennis, tools, faciliteiten, zorgdata en lichaamsmateriaal (biobanken). Voor de opdracht van ZonMw is het relevant dat alle universitair medische centra (umc’s), gecoördineerd door NFU, zijn betrokken. De umc’s op hun beurt werken samen met de grote perifere ziekenhuizen. Gezamenlijk worden zo de meeste COVID-19-patiënten in Nederland bereikt. Het dataportaal staat ook open voor andere zorgaanbieders die COVID-19-data willen aanleveren voor onderzoek. Health-RI coördineert de complexe samenwerking tussen zorg, onderzoek en infrastructuur voor verantwoord onderzoek naar COVID-19.

Winst voor COVID 19-onderzoek

De COVID-19-specifieke FAIR-datadiensten komen beschikbaar voor al het COVID-19-gerelateerde onderzoek, zowel nationaal als internationaal. Ze voegen belangrijke waarde toe aan de projecten binnen en buiten ZonMw. Ook bieden zij kansen voor al het toekomstig en innovatief onderzoek naar COVID-19, zoals:

  • de toepassing van nieuwe onderzoekstechnieken (zoals kunstmatige intelligentie), die zonder deze nieuwe FAIR-datadiensten niet mogelijk zouden zijn
  • een sneller inzicht in COVID-19-gerelateerde problemen, zoals bijvoorbeeld het ziektebeloop.

Het resultaat van de opdrachten draagt op die manier bij aan de versnelling van de oplossing van de internationale coronacrisis, zowel met betrekking tot de ziekte, als de sociaalmaatschappelijke en economische gevolgen van COVID-19. Hiermee zijn we ook goed voorbereid op een uitbraak van een (nieuwe) infectieziekte.

Meer informatie

]]>
news-5977 Tue, 28 Jul 2020 14:53:27 +0200 Heb jij dé oplossing voor veilig binnensporten of voor het heropenen van sportevenementen? https://www.sportinnovator.nl/nieuws/heb-jij-de-oplossing-voor-veilig-binnensporten-en-voor-het-heropenen-van-sportevenementen/ Door de uitbraak van COVID-19 bevindt ook de sport- en beweegsector zich in een zeer lastige situatie. Sport(evenementen) kunnen zeer beperkt georganiseerd worden, omdat de kans op besmetting voor sporters en publiek te groot is. Sportinnovator en het Topteam Sport hebben daarom in samenwerking met het ministerie van Economische Zaken en Klimaat een innovatiecompetitie (SBIR) opgezet. Voor deze competitie is in totaal 2 miljoen euro beschikbaar. news-5968 Mon, 27 Jul 2020 08:09:00 +0200 Nieuwe tool geeft inzicht in projecten Actieprogramma Verward Gedrag https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/nieuwe-tool-geeft-inzicht-in-projecten-actieprogramma-verward-gedrag/ ZonMw lanceert een nieuwe overzichtstool waarmee in één oogopslag de ruim 500 projecten van het Actieprogramma lokale initiatieven voor mensen met Verward Gedrag zichtbaar zijn op de landkaart van Nederland. Daarnaast is het mogelijk om projecten te filteren, bijvoorbeeld op startdatum en type project. De digitale, interactieve landkaart is sinds kort te vinden op de website van ZonMw. Overzicht van veel projecten

Het doel van het Actieprogramma is om gezamenlijk te werken aan een regionale goedwerkende zorgaanpak voor mensen met onbegrepen gedrag en hun omgeving. Om deze aanpak te realiseren, financierde het Actieprogramma de afgelopen 4 jaar meer dan 500 grote en kleinschalige projecten en initiatieven in alle Nederlandse gemeenten. Met de nieuwe tool is het voor iedereen die werkt aan de aanpak voor mensen met onbegrepen gedrag mogelijk om overzicht te krijgen van de projecten die worden uitgevoerd binnen het programma.

Initiatieven in de regio

Met de interactieve landkaart kunnen aanvragers van subsidie zich goed oriënteren op de initiatieven die reeds in hun regio lopen of zijn afgerond. 'Ook is het voor projectleiders die al bezig zijn met een project handig hulpmiddel om te zien welke projecten er nog meer in hun regio worden uitgevoerd. Omdat je kunt inzoomen per regio ook erg handig voor de regioadviseurs van VLOT', aldus Carijn Tulp, coördinator regioadviseurs VLOT.

Verschillende typen projecten

De 9 bouwstenen van het Aanjaagteam Verwarde Personen vormden de basis voor belangrijke thema’s die gedurende de 4 jaar van het Actieprogramma werden uitgewerkt. Denk hierbij aan vroegtijdige signalering of passend vervoer. Alle projecten dragen bij aan minimaal één van die bouwstenen en focussen ook op een ander gebied, zoals onderwijs, ervaringsdeskundigheid of Wet verplichte ggz (Wvggz). Op beide categorieën is het mogelijk te filteren, waarna pinnen op de landkaart aangeven waar welke projecten plaatsvinden.

Blik op de toekomst

Het overzicht van de projecten maakt duidelijk waar in Nederland er wordt gewerkt aan een goedwerkende aanpak. Tegelijkertijd brengt deze tool in kaart op welke manier er wordt gewerkt aan de aanpak voor mensen met onbegrepen gedrag.

Tulp legt uit: 'Op veel plekken wordt er ook gewerkt aan de borging van de werkwijze uit de verschillende pilotprojecten. De regionale maatwerkronde voor borging staat nog open tot 15 september 2020. Deze kaart helpt om ook te zien hoe andere regio’s te werk gaan en werkwijze inbedden.'

Meer informatie

]]>
news-5973 Thu, 23 Jul 2020 15:07:10 +0200 Klinische symptomen van FTD gerelateerd aan type eiwitstapelingen https://publicaties.zonmw.nl/memorabel-projectresultaten/klinische-symptomen-van-ftd-gerelateerd-aan-type-eiwitstapelingen/ Onderzoekers van het Amsterdam UMC hebben ontdekt welke klinische symptomen van frontotemporale dementie (FTD) samenhangen met verschillende types eiwitklonteringen in de hersenen. Met deze ontdekking wordt het voor neurologen makkelijker om de juiste diagnose te stellen op basis van klinische symptomen. news-5965 Wed, 22 Jul 2020 15:05:19 +0200 Aanpak voor personen met verward gedrag: 5 prioriteiten https://vng.nl/nieuws/aanpak-voor-personen-met-verward-gedrag-5-prioriteiten Het Verbindend Landelijk OndersteuningsTeam (VLOT) bracht het afgelopen jaar een aantal ‘landelijke’ knelpunten naar voren. Dit leidde ertoe dat de rijksoverheid 5 prioriteiten voor de aanpak voor personen met verward gedrag benoemde voor in 2020. news-5951 Fri, 17 Jul 2020 10:47:00 +0200 Gehonoreerd innovatief onderzoek in COVID-19 Programma https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/gehonoreerd-innovatief-onderzoek-in-covid-19-programma/ Binnen het COVID-19 Programma zijn inmiddels 40 projecten gehonoreerd. Daarnaast zullen 12 projecten na aanvullende administratieve stappen financiering ontvangen. Vanuit dit programma start onderzoek dat zich richt op de effecten van en de maatregelen tegen de coronapandemie. Het gaat om een substantiële financiële injectie in het Nederlandse onderzoeksveld. Hiermee zet het ministerie van VWS samen met ZonMw en NWO in op snelle invoering van innovatieve maatregelen die voortkomen uit deze projecten. Onderzoek over volle breedte van de gezondheidszorg

Een effectieve aanpak van de coronapandemie brengt vele kennisbehoeftes en onderzoeksvragen met zich mee. Het COVID-19 Programma heeft drie aandachtsgebieden:

  • Voorspellende diagnostiek en behandeling
  • Zorg en preventie
  • Maatschappelijke dynamiek

Voorspellende diagnostiek en behandeling

Binnen aandachtsgebied 1 ‘Voorspellende diagnostiek en behandeling’ zijn 17 projecten gehonoreerd van de 22 projecten die hiervoor in aanmerking komen. Een aantal projecten richt zich op nieuwe of bestaande therapieën en hun werkingsmechanismen. Andere projecten houden zich bezig met het verkrijgen van inzichten in onder andere het microbioom, immuniteit, voorspellende parameters en behandeling op maat.
Een voorbeeld van zo’n project is: Een fase-2-klinisch-onderzoek noodzakelijk voor de klinische ontwikkeling van medicijn lanadelumab voor COVID-19 van dr. R. Brüggemann en dr. F van de Veerdonk van het Radboudumc. In dit project wordt onderzocht of het intraveneus toedienen van lanadelumab de behoefte aan externe toediening van zuurstof – noodzakelijk door longoedeem – kan verminderen en voorkomen tijdens de COVID-19-infectie.

Proefdiervrije innovaties

Naast de genoemde 22 projecten gaan vijf projecten binnen aandachtsgebied 1 onderzoek doen naar de ontwikkeling van nieuwe of bredere toepassing van bestaande proefdiervrije innovaties. Het ZonMw-programma Meer Kennis met Minder Dieren en de Stichting Proefdiervrij stelden hiervoor ruim € 2 miljoen beschikbaar. Het uiteindelijke doel is relevanter gezondheids(zorg)onderzoek voor de mens.

Zorg en preventie

Binnen aandachtsgebied 2 ‘Zorg en preventie’ zijn 20 projecten gehonoreerd van de 25 projecten die hiervoor in aanmerking komen. Deze projecten richten zich op de organisatie van de zorg en kwetsbare burgers. Daarnaast is specifiek aandacht voor zorgverleners. De focus ligt op:

  • De impact van gedrag en gedragsveranderingen op de verspreiding van het virus
  • De gevolgen van de maatregelen voor het individu of voor specifieke kwetsbare groepen
  • Verspreiding van de epidemie en maatregelen om dit te voorkomen

Zo is er bijvoorbeeld het project 'TRACE II: Patiëntuitkomsten na uitgestelde electieve operaties tijdens de COVID-19 pandemie' van dr. D. de Korte-de Boer en prof. dr. Wolfgang Buhre (afdeling Anesthesiologie en Pijngeneeskunde van het Maastricht Universitair Medisch Centrum+). In dit project worden de effecten van het uitstellen van niet-acute operaties tijdens de COVID-19 pandemie door een consortium van 10 instellingen, waaronder vier academische en vier perifere ziekenhuizen, onderzocht.

Palliatieve zorg

Binnen aandachtsgebied 2 komen vijf projecten in aanmerking voor honorering door het programma ‘Palliantie. Meer dan zorg’. Hiervan zijn er nu drie gehonoreerd. De projecten richten zich op ondersteuning en rouwverwerking van naasten bij het overlijden van hun dierbaren. Daarnaast is er aandacht voor de impact van sociale isolatie door COVID-19 op intra- en extramurale zorg voor mensen met dementie in de palliatieve fase.

Looptijd en budget

De ministeries van VWS en OCW en NWO financieren het COVID-19 Programma. Voor dit actie- en onderzoeksprogramma is in totaal € 40 miljoen beschikbaar voor subsidies aan praktijk- en onderzoeksprojecten. Eind augustus is de besluitvorming over de subsidieaanvragen van aandachtsgebied 3 ‘Maatschappelijke dynamiek’. Alle projecten starten in september 2020.

Uitzonderlijke situatie

De coronacrisis heeft aanzienlijke impact, ook op de volksgezondheid en de gezondheidszorg. Er is grote behoefte aan nieuwe kennis en praktische oplossingen om de negatieve gevolgen van de pandemie te beperken. Onderzoek is nodig om te leren van de negatieve en positieve ervaringen, zowel nu als op de langere termijn. In opdracht van VWS hebben we daarom samen met NWO in maart een actie- en onderzoeksprogramma voorbereid dat geresulteerd heeft in onder andere het COVID-19 Programma. Het tempo waarin dit is verlopen, is een enorme uitdaging voor de subsidieaanvragers, voor NWO en voor ons zelf.

Meer informatie

 

]]>
news-5949 Thu, 16 Jul 2020 18:11:01 +0200 Onderzoek naar impact coronacrisis op sekswerkers https://www.verwey-jonker.nl/nieuws/onderzoek-coronacrisis-op-sekswerkers Onderzoeker Roos de Wildt beschrijft in een blog de aanleiding en eerste bevindingen rondom haar onderzoek naar de impact van de coronacrisis op sekswerkers in Regio Hart van Brabant. Dit onderzoek is één van de ruim 50 projecten die gestart zijn via de subsidieregeling ‘Wetenschap voor de Praktijk’. news-5942 Wed, 15 Jul 2020 07:00:49 +0200 Transparant mondmasker voor betere communicatie en herkenbaarheid https://publicaties.zonmw.nl/verpleegkundig-leiderschap-2/#c63972 Annemarie de Vos werkt als verpleegkundig onderzoeker het Amphia ziekenhuis in Breda. Ook zij is als buddy gaan ‘bijspringen’ op de intensive care. Daar signaleerde zij hoe het noodzakelijke gebruik van de mondmaskers de communicatie met patiënten, familie en collega’s nadelig beïnvloedde. Dat moet beter kunnen, dacht zij! Daarom heeft zij samen met Onno Helder van Create4Care een ontwikkeltraject voor het transparante mondmasker opgezet. news-5931 Mon, 13 Jul 2020 10:13:52 +0200 Het CCV begeleidt wederom 9 nieuwe gemeenten naar een wijk-GGD’er https://hetccv.nl/nieuws/het-ccv-begeleidt-wederom-9-nieuwe-gemeenten-naar-een-wijk-ggder Het Centrum voor Criminaliteitspreventie en Veiligheid (CCV) begeleidt de 9 nieuwe gemeenten die subsidie hebben gekregen om een wijk-GGD’er in te zetten. Projectleider Leonie Aarsen vertelt: “Het is vaak dankzij hun bijzondere positie dat ze een goed zicht krijgen op de samenwerkingsstructuur binnen een gemeente.” news-5960 Mon, 13 Jul 2020 06:00:00 +0200 Lessen en tips uit actieonderzoek innovatieve zorg https://publicaties.zonmw.nl/hun-relatie-met-het-effect-van-zorg-voor-jeugd/actieonderzoek-innovatieve-zorg/actieonderzoek-innovatieve-zorg-2020/ Delen & leren, afronden en doorgeven: actieonderzoekers van afrondende én startende projecten delen hun tips en ervaringen over hoe je innovatie binnen de organisatie van zorg het beste aan kunt pakken. Zoals: richt je acties ook op dilemma's en barrières. Bekijk de lessen en tips. news-5925 Thu, 09 Jul 2020 12:16:00 +0200 Laatste subsidiemogelijkheden Actieprogramma Verward Gedrag https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/laatste-subsidiemogelijkheden-actieprogramma-verward-gedrag/ Het einde van het Actieprogramma ‘lokale initiatieven voor mensen met Verward Gedrag’ (AVG) nadert. De volgende subsidiemogelijkheden zijn in de laatste maanden nog beschikbaar:
  • Subsidieronde Inbedding, borging en verbinding. Deze subsidieronde is op uitnodiging, de betreffende regio’s ontvangen een uitnodiging per mail. De deadline van deze ronde is op 15 september 2020 om 14.00 uur.
  • Subsidieronde Integraal aanbod zorg en begeleiding. De deadline van deze ronde is op 6 oktober 2020 om 14.00 uur. De subsidieoproep is uiterlijk 14 juli 2020 te vinden op onze website.
  • Subsidieronde Onderwijs. Deze subsidieronde is momenteel nog in ontwikkeling. Deze wordt in de zomer opengesteld en de deadline is in het najaar. Houd voor nadere berichtgeving onze website of nieuwsbrief in de gaten.
  • Subsidieronde Zicht op de doelgroep (psychisch) kwetsbare mensen. Deze subsidieronde is momenteel nog in ontwikkeling. Deze wordt aan het einde van de zomer opengesteld en de deadline is in het najaar. Houd voor nadere berichtgeving onze website of nieuwsbrief in de gaten. 
  • Trainingen gemeentelijke teams. U kunt nog tot 1 oktober 2020 een trainingsplan aanvragen voor uw gemeente.
  • Vliegende brigade +. U kunt nog tot 1 oktober 2020 een voucher aanvragen voor de Vliegende Brigade+
  • Hieronder vindt u een korte beschrijving van deze subsidiemogelijkheden.

    Inbedding, borging en verbinding

    Het doel van deze subsidieronde is om de 23 regio’s zoals ingericht door het Schakelteam Personen met Verward Gedrag (hierna: Schakelteam) verder te ondersteunen bij de inbedding en borging van de goedwerkende aanpak voor mensen met verward gedrag én om aansluiting te zoeken bij de landelijke programma’s die raken aan het thema verward gedrag. Daarbij kan subsidie worden aangevraagd voor projecten die gericht zijn op het inbedden en borgen van de goedwerkende aanpak voor mensen met verward gedrag op praktisch en bestuurlijk niveau. Het maximum aan te vragen bedrag is €150.000 en de looptijd van het project bedraagt maximaal 18 maanden.

    Deze subsidieronde is op uitnodiging en alle regio’s hebben reeds een uitnodiging ontvangen om een subsidieaanvraag in te dienen. Dit is tevens de laatste subsidieronde.

    Integraal aanbod zorg en begeleiding

    De ondersteuning en zorg voor mensen met verward gedrag wordt zowel door gemeenten als zorgverzekeraars gefinancierd. Samenwerking tussen beide partijen is dus van cruciaal belang. Gemeenten en hun uitvoeringspartners kunnen nu subsidie aanvragen om een gezamenlijk aanbod van zorg en begeleiding te organiseren. De subsidie bedraagt maximaal € 20.000,- voor een startsubsidie en € 100.000,- voor een uitvoeringssubsidie en heeft een looptijd van maximaal 4 respectievelijk 16 maanden. Ook dit is de laatste kans om gebruik te maken van deze subsidie.

    Trainingen gemeentelijke teams

    U kunt als gemeente bij ZonMw een trainingsplan aanvragen om uw gemeentelijke medewerkers te trainen in de signalering en ondersteuning van mensen met psychische/psychiatrische problemen, een licht verstandelijke beperking en/of multi problematiek. Via een eenvoudige aanvraagprocedure kunt u financiering aanvragen voor dit trainingsplan op maat. U kunt nog tot uiterlijk 1 oktober 2020 een trainingsplan aanvragen. Daarbij worden trainingsplannen beoordeeld op volgorde van binnenkomst. Dit geldt zolang er budget beschikbaar is. Momenteel is er nog €600.000 binnen deze regeling beschikbaar. In dit overzicht vindt u of er nog budget beschikbaar is voor uw gemeente.

    Vouchers Vliegende brigade+

    De Vliegende Brigade + bestaat uit een team van experts (en organisaties) met inhoudelijke kennis van onderdelen of bouwstenen van de aanpak voor mensen met verward gedrag. U kunt eenvoudig een voucher van maximaal € 10.000,- aanvragen waarmee u een expert van de Vliegende Brigade + kunt bekostigen. Tot uiterlijk 1 oktober 2020 is het nog mogelijk om een voucher aan te vragen.

    Meer informatie

    Wilt u niets missen van het laatse nieuws over subsidieoproepen, projectresultaten en meer? Volg ons dan via LinkedIn en lees onze nieuwsbrief.

     

    ]]>
    news-5921 Wed, 08 Jul 2020 15:03:37 +0200 Tussen persoonlijke ervaringen en professionele eisen https://depsychiater.nl/jaargangen/2020/4-jun/tussen-persoonlijke-ervaringen-en-professionele-eisen.html Kinder- en jeugdpsychiater prof. dr. Robert Vermeiren interviewt Marjo Boer, bestuurslid van de Vereniging van Ervaringsdeskundigen (VvEd) over het ZonMw-project Ontwikkelen kwaliteitssysteem voor ervaringsdeskundigen binnen de GGZ. Zo vraagt Vermeiren of beroepseisen en protocollen niet met de unieke ervaringskennis wringen. news-5917 Wed, 08 Jul 2020 06:23:00 +0200 Verpleegkundig leiderschap in de COVID-19 situatie https://www.zonmw.nl/lmnr-covid Cindy de Bot is docent-onderzoeker bij Avans Hogeschool. Welke impact heeft de coronapandemie op haar werkzaamheden? 'In maart kwam het advies om thuis te werken en ging ik digitaal onderwijs voor onze hbo-verpleegkunde studenten verzorgen. Een hele ingrijpende en 'hands on' verandering.' news-5916 Tue, 07 Jul 2020 17:00:09 +0200 Genomineerden voor de Medische Inspirator prijs 2020 bekend! https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/genomineerden-voor-de-medische-inspirator-prijs-2020-bekend/ De Medische Inspirator is een stimuleringsprijs voor de meest inspirerende samenwerking tussen patiënt, patiëntenorganisatie en onderzoeker. Een jury van experts en patiëntvertegenwoordigers heeft 3 projecten genomineerd voor de Medische Inspirator Prijs 2020. De volgende 3 projecten zijn genomineerd
    • Elektro-Entero-Grafie (EEnG) als non-invasieve diagnostiek bij motiliteitstoornissen van de darm

    Onderzoekers Dr. S. Botden en Prof. Dr. I. de Blaauw (Radboudumc), Mevr. C. de Langen, voorzitter Vereniging ziekte van Hirschsprung, en patiëntvertegenwoordiger Mevr. A. Jeronimus-Klaasen. Ook betrokken zijn Prof. Dr. Ir. Michel van Putten (Universiteit Twente) en Dr. Gerard Damen (Radboudumc) en Dr. Geert Wanten (Radboudumc), Dr. Klein (Radboudumc).

    Darmproblemen vormen een groot aandeel van gezondheidsklachten binnen de Nederlandse bevolking, variërend van baby’s, kinderen tot volwassenen. Voor een goede behandeling van deze klachten is het belangrijk dat de juiste diagnose gesteld wordt. Deze groep is van plan om een niet-invasieve methode (EEnG)  te ontwikkelen om de motiliteit van de dikke darm (colon) in beeld te brengen.

    • Stoma-APPtimalisatie: Vergroten van het zelfvertrouwen en de zelfregie van kinderen met een stoma door het gebruik van een e-health interventie

    Onderzoeker Prof. dr. M.P. Schijven (Amsterdam UMC), Dr. J.R. de Jong (Amsterdam UMC), J. v.d. Veen (patiënt), Drs. M.P. Scherpenzeel (CCUVN) en Drs. C. van Batenburg (Stomavereniging), Drs. H.J.R. van der Horst (Amsterdam UMC), Drs. S.L. van der Storm (Amsterdam UMC), Drs. M.E. Voskeuil (Amsterdam UMC).

    In Nederland krijgen jaarlijks enkele honderden kinderen een stoma. Goede, passende voorlichting en begeleiding voor het kind en de ouders kan helpen bij het leren omgaan met en accepteren van een stoma. De ambitie van deze groep is een medisch hulpmiddel te ontwikkelen, specifiek gericht op kinderen met een stoma. Met als doel, kennis over een stoma en het zelfvertrouwen en de zelfregie vergroten.

    • Geef XLA geen tijd

    Onderzoeker Dr. M. van der Burg (LUMC), Drs. M. Blom ( LUMC), J. Verstegen (Stichting voor afweerstoornissen), J. Brouwer (patiënt) en Dr. D. Berghuis (LUMC),

    Wat als je kind altijd ziek is en de ene oorontsteking nog niet voorbij is voor de volgende koortsperiode aanbreekt? Dit is voor ouders en patiënten met de ernstige afweerstoornis XLA (X-gebonden agammaglobulinemie) vaak werkelijkheid. Er is behoefte om XLA vroeg op te sporen om zo leed te verminderen en gezondheid te behouden. De persoonlijke verhalen van XLA patiënten en familieleden zijn de inspiratie geweest om dit onderzoek te starten om XLA op te nemen in het hielprikscreeningsprogramma.

    Over de Medische Inspirator prijs

    Elk jaar selecteert een onafhankelijke jury van experts de genomineerde onderzoeksprojecten die overtuigend aansluiten bij een patiëntbehoefte en gericht zijn op het realiseren van een medisch product. Er wordt ook nadrukkelijk gekeken naar de samenwerking met patiënten in het onderzoek. Deze projectgroepen worden begeleid in het opnemen van een promotievideo die gebruikt wordt tijdens een vierweekse campagneperiode. De campagne voor de Medische Inspirator prijs 2020 start medio januari. Tijdens deze campagneperiode kan het algemeen publiek stemmen op de meest inspirerende samenwerking en innovatief voorstel. De winnaar van de Medische Inspirator prijs ontvangt een bedrag ter waarde van maximaal € 100.000, bedoeld voor het realiseren van het onderzoeksproject.

    Meer informatie

     

    ]]>
    news-5909 Tue, 07 Jul 2020 11:32:47 +0200 Nieuwe subsidiemogelijkheden DoelmatigheidsOnderzoek en Goed Gebruik Hulpmiddelenzorg thuis https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/nieuwe-subsidiemogelijkheden-doelmatigheidsonderzoek-en-goed-gebruik-hulpmiddelenzorg-thuis/ Binnen de programma’s DoelmatigheidsOnderzoek (DO) en Goed Gebruik Hulpmiddelenzorg thuis (GGH) zijn de komende periode nieuwe subsidie instrumenten beschikbaar. Het gaat om stimuleringssubsidies en voorbereidende studies. Daarnaast zijn er subsidiemogelijkheden binnen de open rondes van beide programma’s. Door het financieren van onderzoek stimuleren de programma’s DO en GGH kennisontwikkeling over de kwaliteit en specifiek de veiligheid, effectiviteit en doelmatigheid van zorginterventies en hulpmiddelenzorg thuis. Hiermee dragen beide programma’s bij aan de kwaliteit en betaalbaarheid van de zorg.

    Stimuleringssubsidies

    De stimuleringssubsidies hebben als doel het realiseren van een aantoonbare, effectieve en duurzame samenwerking tussen relevante stakeholders ter voorbereiding op een doelmatigheidsonderzoek binnen de open rondes van DO of GGH. Met deze subsidie kunnen aanvragers samenwerkingsverbanden opzetten en/of intensiveren en aanvullende ondersteuning en expertise inschakelen, zoals methodologische ondersteuning vanuit een universitair medisch centrum of Health Innovation Netherlands (HI-NL).

    Voorbereidende studies

    Deze subsidie is voor onderzoek ter voorbereiding op een onderzoek naar effectiviteit en kosten (ofwel doelmatigheidsonderzoek) binnen de open rondes van DO of GGH. Hierbij kan gedacht worden aan uitvoerbaarheidsstudies, pilotstudies, systematische reviews en meta-analyses. De subsidie voor de voorbereidende studie heeft als doel het verhogen van de relevantie en/of het verbeteren van de kwaliteit of uitvoerbaarheid van een beoogd doelmatigheidsonderzoek binnen de open subsidieronde.

    Open rondes: Onderzoek naar effectiviteit en kosten

    Beide programma’s verlenen subsidie voor onderzoek naar effectiviteit en kosten (ofwel doelmatigheidsonderzoek). Het programma DoelmatigheidsOnderzoek richt zich op zorginterventies (alle diagnostische, therapeutische en verzorgende activiteiten in de gezondheidszorg). Het programma GGH richt zich op kennisontwikkeling over innovatieve en bestaande hulpmiddelenzorg thuis, zodat deze op een veilige, effectieve en betaalbare wijze kan worden toegepast in de zorg.

    Tijdpad

    Subsidieronde  Programma  Planning
    Stimuleringssubsidies  DO en GGH Oproepteksten online: medio/eind juli 2020
    Deadline indienen uitgewerkte aanvragen: 29 september 2020
    Voorbereidende studies  DO en GGH Oproeptekst online: eind november 2020
    Deadline indienen uitgewerkte aanvragen: 26 januari 2021

    Open rondes:
    Onderzoek naar
    effectiviteit en kosten

     GGH


     DO en GGH

    Oproeptekst online: medio juli 2020
    Deadline indienen projectideeën: 6 oktober 2020

    Oproeptekst online: voorjaar 2021
    Deadline indienen projectideeën: medio september 2021

    Vragen?

    • Neem contact op via e-mail: doelmatigheidsonderzoek@zonmw.nl of hulpmiddelen@zonmw.nl
    • In de zomerperiode is een telefonisch spreekuur op dinsdag 11 augustus 2020, donderdag 20 augustus 2020 en dinsdag 25 augustus 2020 (tussen 13.00 - 14.00 uur). Tel. (070) 349 54 65.

    Meer informatie

    ]]>
    news-5892 Sun, 05 Jul 2020 11:51:00 +0200 Vernieuwd projectenoverzicht palliatieve zorg https://www.zonmw.nl/fileadmin/zonmw/documenten/Thema_Palliatieve_Zorg/Digitale_projectenwaaier_Palliantie._Meer_dan_zorg.pdf Bekijk meer dan 70 projecten van het programma 'Palliantie. Meer dan zorg' in onze projectenwaaier. Een handig overzicht met per project een korte omschrijving, de doelgroep en de resultaten. Zie direct welke projecten relevant zijn voor u. news-5896 Fri, 03 Jul 2020 15:36:30 +0200 Uitnodiging onderzoek Nederlands Implementatie Collectief https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/uitnodiging-onderzoek-nederlands-implementatie-collectief/ In 2020 voert ZonMw in opdracht van het ministerie van VWS een verkenning uit naar de behoefte aan een organisatie voor de professionalisering van het vakgebied Implementatie in zorg en gezondheid. Het betreft het doorontwikkelen van het al langer bestaande Nederlands Implementatie Collectief (NIC), waar vertegenwoordigers van het Nederlands Jeugdinstituut, Trimbos instituut, ZonMw, Zorginstituut Nederland, Amsterdam UMC en de Vrije Universiteit het initiatief toe namen.

    Een survey onder implementatiespecialisten in Nederland is een onderdeel van deze verkenning. In dat kader verzoeken we u een vragenlijst in te vullen. U kunt zich hierin ook registreren als u wilt meedenken of meedoen aan het NIC. Ook als u nieuws van het NIC wilt (blijven) ontvangen.

    Naar de vragenlijst

    Met een tweede vragenlijst, die later verschijnt, willen we een verdiepende analyse doen van de relaties die implementatiespecialisten hebben, wat tot een visuele weergave van het implementatielandschap in Nederland zal leiden.

    Meer informatie over het NIC is te vinden op www.nederlandsimplementatiecollectief.nl.

    Neem bij vragen s.v.p. contact op via etzelmueller@zonmw.nl

     

     

    ]]>
    news-5895 Fri, 03 Jul 2020 12:51:41 +0200 Eerste resultaten van creatieve ideeën aanpak coronavirus https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/eerste-resultaten-van-creatieve-ideeen-aanpak-coronavirus/ Door het creatieve idee van Do It Together zijn de eerste verticale tuintjes af; het resultaat van dagbesteding thuis. Het project FlexVisit maakte mogelijk dat veel ouderen in verpleeghuizen dankzij veilige bezoekcabines toch bezoek konden ontvangen. Verder leerden verpleegkundigen door virtual reality werken met COVID-patiënten. Een kleine greep uit de resultaten van 74 projecten die zijn gestart binnen de regeling Creatieve oplossingen aanpak coronavirus (COVID-19). Impact realiseren met creatieve oplossingen

    'Door heel Nederland zijn initiatieven gestart om de negatieve gevolgen van het coronavirus voor kwetsbare groepen of praktische problemen in de zorg te beperken', legt ZonMw-programmamanager Lisanne Hogema uit. 'Als maatschappij kunnen we de vruchten plukken van deze creatieve oplossingen. De impact van ieder project is verschillend, maar alle projecten zijn ieder op hun eigen manier van belang.' Veel projecten zijn bijvoorbeeld uitgevoerd om contact met ouderen in verpleeghuizen en de buitenwereld mogelijk te maken. Ook zijn projecten gestart die het gebruik van e-health een extra boost hebben gegeven, zoals het digitaal werkbaar maken van EMDR-therapie.

    Resultaten voor brede doelgroep

    De kortlopende projecten zijn in de afrondende fase en de eerste resultaten worden zichtbaar. Hogema: 'We zijn erg enthousiast over de berichten die we krijgen van projectleiders en de bijdrage die zij leveren aan het tegengaan van de gevolgen van de coronacrisis. Projecten zorgen bijvoorbeeld dat de problemen voor zorgverleners of kwetsbare groepen worden aangepakt.' Ook is zij erg te spreken over de verscheidenheid aan doelgroepen die met deze projecten worden geholpen: 'Van zorgverleners en revaliderende COVID-19-patiënten tot kwetsbare jongeren en zwangere vrouwen. De verscheidenheid aan mensen die met de creatieve oplossingen wordt geholpen is groot.'

    Oplossing voor later

    Van de vele projecten zijn er een aantal waarvan het probleem inmiddels minder urgent is, zoals projecten die een oplossing onderzochten voor het tekort aan beademingsapparatuur. 'De kennis die deze projecten hebben opgeleverd is ook voor een volgende golf coronavirus of andere epidemie van belang', benadrukt Hogema. 'Daarnaast is de kennis die is opgedaan waardevol voor mogelijk vervolgonderzoek of als basis om de zorg te vernieuwen.'

    Delen van resultaten

    De komende maanden worden de resultaten van deze projecten op de ZonMw-website geplaatst. Daarnaast wordt de opgedane kennis toegankelijk gemaakt en gedeeld met de betreffende doelgroepen, zodat deze kennis door iedereen gebruikt kan worden. Hogema geeft aan: 'Kennisinstellingen, cliëntorganisaties en ziekenhuizen spelen hierin een belangrijke rol. Ook merken we dat projectleiders zelf gemotiveerd zijn om hun behaalde resultaten te delen en de impact van hun project zo groot mogelijk te laten zijn.'

    Meer informatie

    ]]>
    news-5890 Fri, 03 Jul 2020 11:25:00 +0200 Subsidieronde Open Ronde 10 geopend bij ZonMw-programma Goed Gebruik Geneesmiddelen https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/subsidieronde-open-ronde-10-geopend-bij-zonmw-programma-goed-gebruik-geneesmiddelen/ Binnen het ZonMw-programma Goed Gebruik Geneesmiddelen (GGG) is de subsidieronde Open Ronde 10 opengesteld. Voor deze Open Ronde 10 geldt dat een relevante vraag of probleem uit de praktijk het uitgangspunt voor de aanvraag moet zijn. Deadline voor het indienen projectideeën: 22 september 2020, 14.00 uur. Het GGG-programma richt zich op het verbeteren van farmacotherapeutische zorg. Het doel van het programma Goed Gebruik Geneesmiddelen (GGG) is het effectiever, veiliger en doelmatiger inzetten van bestaande geneesmiddelen. Projecten binnen dit programma kunnen zowel betrekking hebben op het effectiever inzetten van een geneesmiddel als op het verbeteren van het gebruik van geneesmiddelen in de dagelijkse zorg.

    Open Ronde 10

    Voor subsidieaanvragen binnen Open Ronde 10 geldt dat een relevante vraag of probleem uit de praktijk met betrekking tot het goed gebruik van geneesmiddelen het uitgangspunt voor de aanvraag moet zijn; hierbij gelden geen beperkingen ten aanzien van specifieke thema’s of ziektegebieden.

    De projecten in Open Ronde 10 hebben tot doel een bijdrage te leveren aan het verbeteren van farmacotherapeutische zorg. Dit kan op het niveau van het geneesmiddel, waarbij het bijvoorbeeld kan gaan om het gebruik van een geneesmiddel voor de indicatie waarvoor het geregistreerd is of voor groepen die buiten het kader van de registratie vallen. Of het project heeft tot doel een bijdrage te leveren op het niveau van het gebruik van geneesmiddelen in de dagelijkse zorg.

    Doel subsidieronde Open Ronde 10

    • Het onderzoek moet leiden tot winst voor de klinische praktijk: het verbetert het gebruik van beschikbare geneesmiddelen via optimalisatie van het effect op gezondheid en/of verhoging van de doelmatigheid.
    • Implementatie van de uitkomsten van het project moet worden gewaarborgd.
    • De aanvraag maakt helder dat de gebruikers de resultaten in de praktijk gaan toepassen.
    • Een voorwaarde voor financiering is dat het voorstel een breed draagvlak heeft, waarbij de uitvoering bij voorkeur plaatsvindt in een samenwerkingsverband.

    Het totale beschikbare subsidiebudget voor Open Ronde 10 bedraagt 7 miljoen euro. De deadline voor het indienen van projectideeën binnen deze ronde is 22 september 2020, 14.00 uur.

    Informatie overige subsidieoproepen binnen GGG-programma

    Het onderdeel Complexe Interventies binnen de Open Ronde is voorlopig uitgesteld en staat voor 2021 op de agenda. Op dit moment evalueren we de eerste vier rondes van de Rediscovery Ronde en op basis daarvan wordt besloten hoe een eventuele volgende Rediscovery Ronde ingevuld zal worden. Dit betekent dat we in 2020 geen Rediscovery Ronde zullen openstellen.   
    Dit jaar kan nog wel een nieuwe BeNeFIT subsidieronde worden verwacht.

    Contact met het team voor specifieke vragen

    Heeft u een specifieke vraag over uw aanvraag, dan kunt u contact (telefonisch/mail) opnemen met de teamleden van de Open Ronde. Er kan een telefonische afspraak worden gemaakt voor een uitgebreid gesprek. Daarnaast is er tot de deadline van de subsidieoproep twee keer per week een telefonisch spreekuur waarin de teamleden u direct te woord staan.
    Tel. (070) 349 54 64
    E-mail: geneesmiddelen@zonmw.nl

    Meer weten?

    Zie voor meer informatie de oproeptekst voor Open Ronde 10 en de speciaal hiervoor ingerichte informatiepagina:

     

    ]]>
    news-5881 Fri, 03 Jul 2020 11:00:00 +0200 Drie winnaars Bio Art & Design Award 2020 ontvangen elk 25.000 euro voor kunstproject https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/drie-winnaars-bio-art-design-award-2020-ontvangen-elk-25000-euro-voor-kunstproject/ Bio-kunstenaars Sissel Marie Tonn, Dasha Tsapenko en Nadine Botha werden op 2 juli uitgeroepen tot winnaars van de Bio Art & Design Award 2020 (BAD Award). Een internationale jury selecteerde deze artiesten en designers uit 12 teams waarin internationale kunstenaars, ontwerpers en wetenschappers samenwerken. Elk van de winnaars kan in de komende maanden een geldprijs van 25.000 euro besteden aan het realiseren van hun bio-kunstproject. Ieder BAD Award-project wordt uitgevoerd in nauwe samenwerking met een Nederlandse onderzoeksinstelling.

    Vanwege de COVID-19 maatregelen was er dit jaar geen grote bijeenkomst die het decor van de prijsuitreiking kon vormen. In plaats daarvan was er een kleinschaliger evenement in het Erasmus MC Rotterdam waaraan (afvaardigingen van) de 12 teams en de juryleden deelnamen. Onder de creatieve ploegen was de spanning voorafgaand aan de bekendmaking van de winnaars er niet minder om.

    De internationale jury had William Myers als voorzitter. Na zijn dankwoord aan alle deelnemers en betrokkenen, merkte Myers op dat wetenschap en kunst vaak als tegengestelden worden gezien. “Wetenschap wordt beschouwd als rechtlijnig en objectief. Kunst zou meer open staan voor nieuwe invloeden en vooruitgang. Volgens mij zijn ze juist complementair. Beschaving ontleent zijn betekenis aan kunst, en kunstenaars hebben de taak om te reageren op verschuivende werkelijkheden in nieuwe domeinen als het microscopische, atomaire en die van het quantum.”

    Een nieuwe schildwachtsoort, voedselproducerende kleding en zombies

    Sissel Marie Tonn onderzoekt de kwestie van microplastics door het concept van ‘sentinel species’ opnieuw in te voeren. Een denkbeeldig menselijk proefpersoon neemt de taak op zich om een schildwachtsoort te worden, door microplastics in haar bloed te introduceren. Door het activeren van oude immunologische alarmsystemen, roept dit latente, oude herinneringen op van onze gedeelde oorsprong in de oerzee. Een meeslepende audiovisuele installatie nodigt het publiek uit om verbinding te maken met de vloeiende realiteit van hun eigen lichaam, en, misschien ook een schildwachtsoort te worden. Sissel Marie werkt hierbij samen met de afdeling Environment and Health, VU, Amsterdam.

    Dasha Tsapenko ontwikkelt een collectie kledingstukken voor de toekomst, die een alternatief waardesysteem in de mode introduceert, door inspiratie te halen uit de landbouw. Vijf jassen tonen vijf cycli van een kledingstuk en illustreren hoe de waarde van een bepaald stuk in de loop van de tijd toeneemt, en steeds kostbaarder wordt met elke gebruikscyclus. Het project is speculatief van karakter en heeft tot doel het huidige lineaire consumentengerichte modesysteem en de manier waarop we voedsel produceren, uit te dagen. Dasha werkt in de uitvoering van haar project samen met onderzoeksgroep Microbiologie, UU, Utrecht.

    Nadine Botha’s project is een participatief onderzoeksontwerp naar volksgezondheid, stigma, ‘othering’ en virussen door middel van het meest lucratieve actuele verhaal in entertainment media - zombies. Met een interactief groen scherm en augmented reality, kunnen deelnemers de archetypische zombie film opnieuw belichamen en het verhaal van besmettelijke sociale othering dat het verspreidt, ontrafelen. Het project zet aan tot nadenken over wie werkelijk de andere is in verhalen over uitbraken en de volksgezondheid die momenteel onze dagelijkse realiteit domineren. Nadine verwezenlijkt haar idee in samenwerking met de afdeling Infectieziekten, AMC & GGD, Amsterdam.

    De drie winnende kunstprojecten zijn vanaf 11 december 2020 te bewonderen bij het centrum voor visuele cultuur MU artspace in Eindhoven.

    De jury over de winnaars

    In de bijlage leest u het (Engelstalige) juryrapport over de drie winnaars van de BAD Award 2020.

    Bio Art & Design Award

    De BAD Award is een jaarlijkse internationale competitie. Het doel is kunstenaars en ontwerpers die maximaal vijf jaar geleden afgestudeerd zijn, te laten experimenteren met bio-kunst en -design en het verleggen van de grenzen van kunst en wetenschap. De BAD Award 2020 is een initiatief van ZonMw, MU artspace en BioArt Laboratories. De prijs vormt een stimulans voor de snel groeiende groep jonge kunstenaars die zich in hun werk richten op verkenningen van de nieuwe mogelijkheden die de levenswetenschappen bieden. De jury van de BAD Award 2020 bestond uit:

    • William Myers, voorzitter van de jury, schrijver, curator, docent, bioart & design
    • Fred Balvert, Science communicator Erasmus MC, Science Gallery Rotterdam
    • Xandra van der Eijk, artiest en ontwerper, winnaar BAD Award 2017, co-curator Polarities 2019
    • Nienke Binnendijk, Directeur Blue City Lab (wetlab for biodesign and bioart)
    • Joyce Lebbink, Principal investigator bij de afdeling Moleculaire Genetica, Erasmus MC
    • Simon(e) van Saarloos, schrijver en filosoof
    • Karen Verschooren, hoofd tentoonstellingen en curator, STUK Belgium

    Meer informatie

     

    ]]>
    news-5883 Thu, 02 Jul 2020 15:28:54 +0200 Beleidsplan 2020 – 2024 ‘Het verschil maken’ bekend https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/beleidsplan-2020-2024-het-verschil-maken-bekend/ Vandaag is het nieuwe beleidsplan 2020 – 2024 ‘Het verschil maken’ gepresenteerd. In deze digitale publicatie blikken algemeen directeur Véronique Timmerhuis en voorzitter Jeroen Geurts vooruit op de komende jaren en geven opdrachtgevers VWS en NWO hun visie. In een gesprek met voormalig wethouder Erik Dannenberg worden de uitdagingen op lokaal niveau besproken en is het volledige beleidsplan 2020 -2024 te vinden. ‘Het verschil maken’ dekt de lading van onze ambitie voor de komende jaren. Wij streven naar een goede gezondheid voor iedereen. In de afgelopen twintig jaar van ons bestaan hebben wij veel ervaring opgedaan met het programmeren en financieren van gezondheidsonderzoek en zorginnovaties, met het signaleren van kennisbehoeften en met het versterken van wetenschappelijke en maatschappelijke impact. Het Beleidsplan 2020-2024 bouwt voort op die expertise en ervaring, waarbij de focus ligt op een vijftal onderwerpen. Deze onderwerpen zijn: een bijdrage leveren aan maatschappelijke uitdagingen, kennis delen en verbinden, vernieuwing realiseren in de wetenschap, het benutten van kennis in de praktijk en het investeren in de gehele kenniscyclus.

    Om het verschil te kunnen maken, is een actieve samenwerking met veel partijen binnen de kenniscyclus van groot belang. Dat gaat om samenwerking met opdrachtgevers, stakeholders, kennisinstellingen en internationale partijen maar ook om interactie met beleid, onderzoek, onderwijs en praktijk. En om een actieve betrokkenheid van eindgebruikers zoals burgers, patiënten en cliënten.

    Samen met deze partijen willen wij het verschil maken.

    Ga naar de digitale publicatie en ontdek meer.

     

    ]]>
    news-5867 Wed, 01 Jul 2020 14:59:00 +0200 Handreiking voor herstelzorg COVID-19 https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/handreiking-voor-herstelzorg-covid-19/ Minister Van Rijn (Medische Zorg en Sport) heeft de handreiking: ‘Behandeling en begeleiding van post-COVID-19 patiënten’ in ontvangst genomen. In deze handreiking staan aanbevelingen voor zorgverleners hoe zij zorg kunnen verlenen aan de patiëntengroep die klachten en beperkingen heeft overgehouden aan een corona-infectie: het COVID-19 Associated Syndrome (CAS). “Na een corona-infectie houden mensen soms klachten, zoals longschade en vermoeidheid. Bij het herstelproces is het belangrijk dat verschillende disciplines met elkaar samenwerken om de patiënt goed te helpen. Deze handreiking is een eerste stap, belangrijk is dat deze gedragen wordt door vele partijen.”, aldus minister Van Rijn.

    De handreiking is opgesteld door de Long Alliantie Nederland (LAN) in opdracht van ZonMw. Het Longfonds (namens patiënten) en een groot aantal beroepsverenigingen heeft bijgedragen aan de totstandkoming van de handreiking waaronder kaderhuisartsen longziekten, fysiotherapeuten, verpleegkundigen, apothekers, longartsen en psychologen. Gedurende het ontwikkelingsproces is de handreiking voorgelegd aan de 32 lid-organisaties van de LAN en zijn 14 andere organisaties geconsulteerd waaronder beroepsverenigingen, zorgverzekeraars en overheidsinstellingen.

    Klachten en beperkingen

    COVID-19 Associated Syndrome (CAS) is de verzamelnaam voor klachten en beperkingen die voor langere tijd blijven, nadat iemand de primaire infectie Covid-19 heeft doorgemaakt. Mensen met CAS hebben vaak longschade, maar ook last van vermoeidheid, benauwdheid, druk op de borst, duizeligheid en spierpijn. Onder meer kennis, ervaringen en voorkeuren van patiënten (verkregen via www.coronalongplein.nl) en zorgverleners zijn meegenomen in de handreiking die de LAN heeft ontwikkeld.

    ‘Kapstok’

    Hans in ’t Veen, longarts en Niels Chavannes, hoogleraar huisartsgeneeskunde, zijn de voorzitters van de werkgroep die de handreiking heeft ontwikkeld: ‘Veel mensen lijken traag te herstellen van een corona-infectie. Hoewel we nog niet duidelijk hebben hoe precies het beloop van de ziekte is en de behandeling zal moeten zijn, dienen we deze mensen een kapstok te bieden.,’ zegt Hans in ’t Veen.
    Niels Chavannes voegt er aan toe: ‘Een groot deel van de mensen dat COVID-19 heeft doorgemaakt is niet in het ziekenhuis onder behandeling geweest. Soms is zelfs de huisarts niet geconsulteerd. Het is een onjuiste aanname dat deze mensen slechts milde klachten hebben gehad. Er is een aanzienlijke ziektelast die pas net in kaart wordt gebracht en de behandeling is door de zeer diverse uitingen van COVID-19 zeer complex. Deze handreiking biedt houvast aan huisartsen en collega's in het ziekenhuis en ook aan andere zorgverleners die allemaal een deel van deze zorg voor hun rekening gaan nemen, zoals verpleegkundigen, psychologen, diëtisten en fysiotherapeuten.’

    Dynamisch lerend traject

    Er komen vrijwel dagelijks nieuwe feiten en inzichten over CAS aan het licht. In een dynamisch en lerend traject met betrokkenheid van patiënten, zorgverleners, onderzoekers en andere experts is het nodig in het komende jaar de handreiking te actualiseren en door te ontwikkelen op grond van nieuwe inzichten. Met als doel om steeds betere zorg voor mensen met CAS te waarborgen.

    Meer informatie

     

    ]]>
    news-5874 Wed, 01 Jul 2020 14:22:45 +0200 Tweede ronde subsidieoproepen Versterking aanpak eenzaamheid geopend https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/tweede-ronde-subsidieoproepen-versterking-aanpak-eenzaamheid-geopend/ ZonMw heeft een nieuwe subsidieronde opengesteld binnen de programmalijn Versterking aanpak eenzaamheid van het programma Langdurige Zorg en Ondersteuning (LZO). Doel is om, in het kader van het actieprogramma Eén tegen eenzaamheid (VWS), de maatschappelijke beweging tegen eenzaamheid te ondersteunen en om op gestructureerde wijze aan de slag te gaan met de doorontwikkeling van eenzaamheidsinterventies. Meer dan de helft van de 75-plussers zegt zich wel eens eenzaam te voelen. Dit heeft nadelige fysieke en mentale gevolgen. Gelukkig zijn er veel initiatieven die zich richten op het terugdringen van eenzaamheid. Maar om eenzaamheid duurzaam te verminderen en te voorkomen, is de doorontwikkeling van initiatieven en het verspreiden van kennis en ervaring essentieel.

    Nieuwe subsidieronde

    Bij het vormgeven van de subsidieoproepen is gebruik gemaakt van de kennis, analyse en ervaring, opgedaan in de pilotfase van het programma Versterking aanpak eenzaamheid. Een overzicht van de initiatieven uit deze pilotfase vindt u hier.

    Deze tweede subsidieronde bestaat uit twee subsidieoproepen:

    Subsidieoproep Ondersteuning maatschappelijke beweging tegen eenzaamheid

    Deze oproep richt zich op de ondersteuning van de maatschappelijke beweging die is ingezet door het programma Eén tegen eenzaamheid. Doel van de subsidie is het stimuleren van de doorontwikkeling en desgewenst uitbreiding van bestaande eenzaamheidsinitiatieven die op lokaal niveau impact realiseren en streven naar een duurzame doorontwikkeling. Belangrijk onderdeel is het overdraagbaar maken van de opgedane ervaring en kennis. De subsidie die aangevraagd kan worden binnen deze subsidieoproep bedraagt maximaal € 40.000,- per project. De looptijd van het project bedraagt minimaal 12 en maximaal 18 maanden. De deadline voor indienen is 1 september 2020.

    Subsidieoproep Beloftevolle eenzaamheidsinterventies op weg naar erkenning

    Deze oproep, die alleen op uitnodiging is opengesteld, richt zich op de ondersteuning van de kwaliteitsontwikkeling van beloftevolle interventies. Deze interventies worden gedurende de looptijd, in aansluiting op het WAC-advies, ondersteund in het goed beschrijven en/of theoretisch onderbouwen van de interventie ter voorbereiding op toelating tot het erkenningstraject van de databank Effectieve sociale interventies.

    Corona

    De coronapandemie en de hieruit voortvloeiende overheidsmaatregelen hebben een grote impact op de zorg en onze samenleving. Ouderen, in het bijzonder degenen die afhankelijk zijn van Langdurige Zorg en Ondersteuning (LZO) en/of eenzaam zijn, vormen een groep die hard getroffen wordt door deze maatregelen. De bestaande eenzaamheid onder ouderen zowel thuis als in het verpleeghuis wordt vergroot en er is een toename te zien van het aantal ouderen dat eenzaamheid ervaart. Tegelijkertijd zien we breder in de maatschappij enorm veel initiatieven ontstaan die op enigerlei wijze inspelen op de negatieve gevolgen van de maatregelen. Evenals het ontstaan van inspirerende samenwerkingen ook op het gebied van het signaleren, voorkomen en verminderen van eenzaamheid. Dit voedt de motivatie om op gestructureerde wijze aan de slag te gaan met de aanpak van eenzaamheid en tevens de maatschappelijke beweging tegen eenzaamheid te ondersteunen.

    Actieprogramma Eén tegen eenzaamheid

    Deze subsidieoproep sluit aan bij het actieprogramma “Eén tegen eenzaamheid”. Vanuit dit actieprogramma is in opdracht van VWS medio 2019 door ZonMw een deelprogramma ter ondersteuning van de acties binnen Eén tegen eenzaamheid ontwikkeld. De eerder uitgezette pilotrondes en de hierboven genoemde subsidieoproepen zijn hiervan een onderdeel.  

    Meer informatie

    ]]>
    news-5860 Tue, 30 Jun 2020 07:38:05 +0200 Blog: Nurse-led clinics buiten het ziekenhuis https://www.zonmw.nl/lmnr-avught/ De droom van associate lector Anneke van Vught is om in de aankomende jaren in Nederland stappen te zetten naar het ontwikkelen van nurse-led clinics buiten het ziekenhuis. In deze nurse-led clinics is de verpleegkundig specialist rechtstreeks toegankelijk voor patiënten voor het verlenen van beperkt complexe medische zorg. Zij werken hierin samen met onder andere medisch specialisten, huisartsen, wijkverpleegkundigen. news-5858 Mon, 29 Jun 2020 19:06:57 +0200 Wetenschap helpt maatschappij met herstarten https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/wetenschap-helpt-maatschappij-met-herstarten/ Tijdens de persconferentie van 24 juni jl. werden nieuwe versoepelingen van de coronamaatregelen aangekondigd. Bedrijven en organisaties krijgen de mogelijkheid om hun werkzaamheden weer op te pakken of uit te breiden, wel met 1,5 meter afstand. De vraag daarbij is hoe ze dat het beste kunnen aanpakken, ook met oog op een mogelijke volgende uitbraak van het coronavirus of een andere epidemie. Daar is onderbouwde kennis voor nodig. Via de subsidieregeling ‘Wetenschap voor de Praktijk’, zijn ruim 50 samenwerkingen gestart tussen wetenschappelijke en maatschappelijke organisaties of bedrijven om dat uit te zoeken. Kwetsbare groepen en hulpverleners helpen

    Door de coronapandemie is gebleken dat kwetsbare mensen vaker buiten beeld bij zorgverleners bleven. Voorbeelden zijn ouderen, kinderen in een onveilige thuissituatie en mensen met een ggz-zorgvraag. Hierdoor kregen zij niet de juiste hulp en konden hun klachten verergeren. Een flink aantal onderzoeken richten zich daarom op passende hulp voor die groepen en op de zorgverleners, zowel tijdens als na coronatijd. Dr. Paul Kocken (Erasmus Universiteit Rotterdam) doet bijvoorbeeld onderzoek naar de druk op huisartsen in achterstandswijken, waar de bezoekfrequentie normaal hoger is. Door de coronamaatregelen is dat echter minder geworden. Kocken onderzoekt wat de invloed van de inzet van bijvoorbeeld beeldbellen is op het huisartsbezoek: ‘COVID-19 brengt een versnelling in het gebruik van ict in de huisartsenpraktijk. Het biedt de kans voor ‘teamscience’ met onderzoek door huisartsen en wetenschappers naar de gevolgen van zorg op afstand voor kwetsbare groepen.’

    Wetenschappelijk onderbouwde kennis voor openbaar leven

    De realiteit is dat de coronamaatregelen en daarmee de situatie in de samenleving voortdurend veranderen. De projecten die zijn gestart, volgen het ritme van die verandering. Een voorbeeld is de situatie in het openbaar vervoer. Professor Karst Geurs van de Universiteit Twente startte een project naar de optimalisatie daarvan: ‘De afname van het aantal reizigers en opgelegde beperkingen in de capaciteit van bussen en treinen hebben een grote invloed op de organisatie van het openbaar vervoer. Vanaf 1 juli kan weer worden gereisd voor niet-noodzakelijke reizen, maar er zijn nog wel capaciteitsbeperkingen. Reizigers moeten drukte mijden en niet alle staanplaatsen kunnen worden benut’, legt hij uit. ‘In dit project wordt een nieuw model ontwikkeld voor het openbaar vervoer in de regio Twente. Op basis van de uitkomsten kan het openbaar vervoer zo effectief mogelijk ingericht worden.’
    Het coronavirus heeft effect op het hele openbare leven. De variëteit van de projecten is daarmee ook groot. Van de inzet van beeldschermzorg bij ouderen in de wijk tot de invloed van grote (hardloop)evenementen op de besmettingsgraad van COVID-19.

    Dr. ir. Beitske Boonstra (Erasmus Universiteit Rotterdam) doet onderzoek naar het ontstaan van maatschappelijke coalities in coronatijd, die kunnen uitgroeien tot duurzame samenwerkingsverbanden. ‘Tijdens de coronacrisis ontstonden tal van particuliere initiatieven uit solidariteit met medestadsbewoners. Dit soort – vaak spontane – initiatieven hebben een grote meerwaarde voor de stad.’


    Verschillende groepen onder de loep

    De pandemie en de daartoe genomen maatregelen treffen de hele samenleving. Nu en voor langere tijd. Naast het zorgsysteem en de patiënt-behandelaar-relatie is ook de mentale gesteldheid van zorgmedewerkers onderwerp van onderzoek. Ook naar beroepsgroepen buiten de gezondheidszorg is onderzoek gestart. Zo richt onderzoek van het Verwey-Jonker Instituut zich op een doelgroep waar je misschien minder snel aan zal denken; op sekswerkers in de regio Hart van Brabant in tijden van corona. Daarnaast wordt vanuit de Hogeschool Utrecht samengewerkt met de gemeente Utrecht om inzicht te krijgen in economische, psychologische en sociale behoeften van zzp’ers. dr. Josje Dikkers: ‘Uiteindelijk willen we met dit onderzoek bijdragen aan een diepgaander, kwalitatief beeld van kleinere ondernemers en zzp’ers die in Utrecht een TOZO-regeling hebben aangevraagd om deze groep vanuit de gemeente en stad beter te kunnen ondersteunen, hun veerkracht te vergroten en zo bij te dragen aan een duurzaam toekomstperspectief.’

    Programma COVID-19

    Door de aanzienlijke impact van de coronacrisis is er een grote behoefte aan medische en maatschappelijke oplossingen en antwoorden. Daarom startte ZonMw in opdracht van VWS en samen met NWO het onderzoeksprogramma COVID-19. Dit programma heeft als doel bij te dragen aan het bestrijden van de gevolgen van het coronavirus (COVID-19) op korte en langere termijn en de maatregelen daartegen. Het programma levert nieuwe kennis op over preventie, behandeling en herstel van deze infectieziekte en ook over bredere maatschappelijke vraagstukken.

    Meer informatie

    ]]>
    news-5850 Thu, 25 Jun 2020 14:57:33 +0200 Wet afbreking zwangerschap functioneert in de praktijk naar behoren https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/wet-afbreking-zwangerschap-functioneert-in-de-praktijk-naar-behoren/ De tweede evaluatie van de Wet afbreking zwangerschap (Wafz) wijst uit dat de wet in de praktijk goed wordt nageleefd en de doelstellingen worden gerealiseerd. De Wafz heeft als doelen om het ongeboren menselijk leven te beschermen en om hulp te bieden aan vrouwen die onbedoeld zwanger zijn. Er bestaat volgens de onderzoekers dan ook geen reden om het wettelijk systeem als zodanig ter discussie te stellen. Wel constateren de onderzoekers een aantal knelpunten. Op de geconstateerde knelpunten hebben zij elf aanbevelingen geformuleerd, gericht aan de wetgever, de minister van VWS en de abortushulpverlening om de wet en de uitvoering daarvan op onderdelen te verbeteren.

    Positie van de overtijdbehandeling

    De wetgever heeft niet omschreven wanneer sprake is van een zwangerschap en dus ook niet van zwangerschapsafbreking. Dat levert onduidelijkheid op, bijvoorbeeld over de positie van de overtijdbehandeling. Onderzoeker en projectleider Corrette Ploem (Amsterdam UMC) zegt hierover: ‘In de eerste evaluatie uit 2005 hebben de onderzoekers de wetgever al aangeraden om de positie van de overtijdbehandeling in de wetgeving te verhelderen, maar dit is helaas niet gebeurd. Het is hoog tijd dat hierover nu wel duidelijkheid komt.’

    Levensvatbaarheidsgrens

    In de abortuspraktijk wordt als uiterste termijn voor een zwangerschapsafbreking de grens van 24 weken gehanteerd. Bij de totstandkoming van de wet is 24 weken genoemd als tijdstip waarop de vrucht zelfstandig levensvatbaar zou zijn. Medisch-technologische ontwikkelingen sinds die tijd hebben ervoor gezorgd dat de behandelgrens bij vroeggeboorte inmiddels naar beneden is bijgesteld. Dit levert discussie op over de behandelgrens bij zwangerschapsafbreking. De onderzoekers constateren in de evaluatie dat het om twee uiteenlopende kwesties gaat waarachter verschillende overwegingen schuilgaan. Ze bevelen daarom aan om de koppeling tussen de levensvatbaarheidsgrens bij een zwangerschapsafbreking en de behandelgrens bij vroeggeboorte los te laten en de 24-wekentermijn in de Wafz zelf op te nemen.

    Verwijzing

    Bij de verwijzing van vrouwen voor een abortusbehandeling komen knelpunten naar voren. Een verwijzing door bijvoorbeeld een huisarts is niet nodig: vrouwen kunnen ook rechtstreeks naar een kliniek of ziekenhuis gaan voor een behandeling. De voorlichting hierover door sommige huisartsen en op zorgwebsites is niet altijd correct. Daarnaast is gebleken dat verwijzende huisartsen hun taak verschillend opvatten. Onderzoeker Heinrich Winter (Pro Facto): ‘Sommige huisartsen gaan zeer uitgebreid in op de abortushulpvraag van de vrouw en verwijzen haar pas op het moment dat zij geen enkele twijfel meer heeft. Andere huisartsen verwijzen een vrouw die om een verwijzing verzoekt juist snel door en laten de verdere ondersteuning aan de abortusarts over.’ Aanbevolen wordt dat de verwijzers en abortuszorgverleners hun rollen via samenwerkingsafspraken verder verduidelijken en om de groep formele verwijzers uit te breiden met verloskundigen die in de praktijk vaak al als verwijzer fungeren.

    Beraadtermijn

    In de Wafz staat dat tussen het eerste gesprek met een arts over abortus en de abortusbehandeling minimaal vijf dagen moeten zijn verstreken, tenzij het gaat om een overtijdbehandeling. De strikte toepassing van deze termijn stuit in de praktijk op bezwaren. Vrouwen kunnen de termijn als belastend ervaren en behandelmogelijkheden kunnen worden ingeperkt. De onderzoekers bevelen – net als in 2005 – aan om de verplichte vijf dagen beraadtermijn te heroverwegen. Ploem: ‘Wij stellen net als in de eerste evaluatie van de wet voor de beraadtermijn flexibel te maken. Dat neemt de bestaande knelpunten weg en zorgt ervoor dat een vrouw voldoende tijd krijgt om de gevolgen van haar uiteindelijke beslissing voor het ongeboren kind en voor haarzelf te overwegen.’

    Besluitvormingsproces

    Uit de evaluatie blijkt dat de besluitvormingsprocedure bij abortus in grote lijnen goed verloopt. Abortushulpverleners gaan altijd bij de vrouw na of zij haar besluit vrijwillig en weloverwogen heeft genomen. Zij sluiten bij de hulpverlening zo goed mogelijk aan bij de behoeften van de vrouw en haar eventuele problemen bij het nemen van een besluit. Dat geldt ook voor het bespreken van alternatieven. Winter: ‘De meeste hulpverleners vragen aan de vrouw of zij alternatieven heeft overwogen en bespreken relevante alternatieven als daar aanleiding voor bestaat. Voor zover wij hebben kunnen vaststellen, is de voorlichting hierover adequaat.’

    Over het onderzoek  

    Onderzoekers van het Amsterdam UMC/Universiteit van Amsterdam en Pro Facto hebben in opdracht van ZonMw onderzocht hoe de Wet afbreking zwangerschap (1984) functioneert. De evaluatie bestond uit een juridisch en een empirisch deelonderzoek. Het juridisch deelonderzoek richtte zich op het beschrijven en analyseren van de wettelijke regels ten aanzien van zwangerschapsafbreking. Het empirisch deelonderzoek strekte ertoe het functioneren van de Wafz vanuit het perspectief van alle bij (de besluitvorming over) abortus betrokken actoren – waaronder vrouwen die abortushulp zoeken, abortusartsen, gynaecologen en verpleegkundigen en artsen die vrouwen voor abortus verwijzen (zoals huisartsen) – in kaart te brengen.

    Meer weten?

    ]]>
    news-5848 Thu, 25 Jun 2020 13:36:46 +0200 Vooraankondiging start programma’s NWO-KIC (Kennis en Innovatieconvenant) en 2 calls via ZonMw https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/vooraankondiging-start-programmas-nwo-kic-kennis-en-innovatieconvenant-en-2-calls-via-zonmw/ In juli starten 7 NWO-programma’s die vallen binnen het Kennis en Innovatieconvenant (KIC) 2020-2023. Binnen deze programma’s werkt NWO samen met ZonMw aan 2 calls: ‘Leefstijl en leefomgeving’ en ‘Mensen met dementie’. Interdisciplinaire samenwerking

    Publieke en private partijen werken binnen uiteenlopende onderwerpen samen met onderzoekers op interdisciplinaire wijze aan innovatieve oplossingen voor maatschappelijke problemen. Zij werken bijvoorbeeld aan energietransitie, dementie en waterbeheer. Door deze verschillende samenwerkingsvormen is de kans op innovatie en impact van het onderzoek groter.

    NWO en ZonMw werken samen aan 2 subsidieoproepen

    NWO voert 2 calls uit in samenwerking met ZonMw. Het gaat om de calls: ‘Leefstijl en leefomgeving’ en ‘Mensen met dementie’. In juli 2020 gaan de calls open en de deadline voor het indienen is januari 2021.

    Subsidieoproep Leefstijl en leefomgeving

    Het doel van deze call is om met onderzoek een bijdrage te leveren aan een structurele verbetering van de kansengelijkheid om in goede gezondheid te leven. De call richt zich op (door)ontwikkeling en toepassing van duurzame innovatieve preventieve interventies gericht op zowel de leefstijl als de leefomgeving. Deze evidence based en succesvolle innovaties zijn gebaseerd op eerder opgedane resultaten en worden binnen deze call verder versterkt door de inzet van artificiële intelligentie (AI) en learning communities. De uitkomsten dragen bij aan het streven om in 2040 de ziektelast als gevolg van een ongezonde leefstijl en leefomgeving te reduceren met 30% ten opzichte van 2020.

    Subsidieoproep Mensen met dementie

    Deze call levert een bijdrage aan de missiedoelstelling dat in 2030 de kwaliteit van leven van mensen met dementie met 25% is toegenomen. Het gaat om onderzoek dat zich met name richt op: onderzoek naar mechanisme(n) van initiatie; preventie van dementie en bijbehorende gevolgen; genezing van dementie; verhogen en/of behouden van de ervaren kwaliteit van leven van mensen met dementie en hun mantelzorgers; en de bijdrage hieraan door het formele zorgsysteem al dan niet met behulp van technologie.
    In de call wordt gefocust op twee interdisciplinaire onderzoekslijnen waarin voor beide lijnen verbinding wordt gelegd met de sleuteltechnologie artificiële intelligentie (AI):
    1.    Mechanistisch onderzoek, uitmondend in kwalitatief hoogwaardige diagnostiek, prognostiek en interventies;
    2.    Onderzoek naar psychosociale interventies gericht op gepersonaliseerd zelf- en samenmanagement en op bruikbare technologie voor mensen met dementie en hun (in)formele zorgverleners.

    Huidige onderzoek naar dementie

    Dementie is een verzamelnaam voor ruim 50 ziektes, waarvan Alzheimer de bekendste is. In Nederland krijgt 1 op de 5 mensen dementie. Mensen met dementie worden uiteindelijk geheel afhankelijk van anderen. ZonMw wil met kennis en innovatie bijdragen aan oplossingen voor de patiënt van nu en van morgen. Lees meer over huidig onderzoek naar dementie.

    Huidig onderzoek naar preventie

    Door preventieonderzoek werken we met kennis aan een goede gezondheid voor iedereen. Dankzij onze kennis is het mogelijk een gezonde leefomgeving te faciliteren en om de veerkracht te vergroten van mensen om zelf vorm te geven aan gezond(er) leven en leefstijl. Lees meer over preventieonderzoek.

    Meer informatie over NWO KIC

    Het NWO-instrumentarium voor het Kennis- en innovatieconvenant (KIC) 2020-2023 biedt financiering voor fundamenteel en praktijkgericht onderzoek in publiek-privaat samenwerkingsverband (PPS). Het instrumentarium bestaat uit vier hoofdlijnen, waarvoor jaarlijks 118 miljoen euro is gereserveerd.

    Lees meer over NWO KIC
    Lees meer over programma’s NWO

     

    ]]>
    news-5847 Thu, 25 Jun 2020 12:26:20 +0200 Trimbos-instituut publiceert resultaten onderzoek psychische gezondheid in verpleeghuizen https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/trimbos-instituut-publiceert-resultaten-onderzoek-psychische-gezondheid-in-verpleeghuizen/ In april is het Trimbos-instituut samen met een consortium van onderzoekers onder leiding van de Universiteit van Amsterdam een onderzoek gestart naar de sociale impact van het coronavirus (COVID-19) op kwetsbare groepen. Dit onderzoek is onderdeel van het ZonMw-project Social Impact of Physical Distancing on Vulnerable Populations during COVID-19. Het rapport schetst de negatieve gevolgen van het bezoekverbod op de gezondheid en het welzijn van de bewoners van verzorgings- en verpleeghuizen. Onderzoek Trimbos-instituut

    Aan het onderzoek heeft een representatieve groep van 193 bewoners, 1609 familieleden en 811 zorgmedewerkers deelgenomen. Trimbos beschrijft de bevindingen op het gebied van sociaal contact, eenzaamheid, gezondheid en kwaliteit van leven, problemen met stemming en gedrag, houding ten opzichte van het bezoekverbod, informatievoorziening vanuit de organisatie en tenslotte zorgen over COVID-19. Zij concluderen onder meer dat de kwaliteit van leven fors lager is beoordeeld dan voor de pandemie en dat er hoog werd gescoord op sociale en emotionele eenzaamheid. Trimbos doet naar aanleiding van het onderzoek een aantal aanbevelingen.

    Projecten over sociale isolatie en eenzaamheid

    De afgelopen tijd zijn bij ZonMw een aantal projecten gestart gericht op sociale isolatie en/of eenzaamheid binnen verpleeg- en verzorgingshuizen, of projecten met duidelijke raakvlakken daarmee. Binnen de regeling ‘Creatieve oplossingen aanpak coronavirus (COVID-19)’ spelen de volgende projecten in op dit onderwerp:

    Daarnaast zijn enkele projecten gehonoreerd op dit thema via de subsidieronde Wetenschap voor de praktijk van het COVID-19 Programma. Deze gaan uiterlijk 5 juli 2020 van start.

    Subsidie voor praktijkgericht onderzoek

    Bij het ZonMw-programma Langdurige zorg en ondersteuning staat momenteel de subsidieoproep Praktijkgericht onderzoek naar de relatie tussen de cliënt, naasten en/of mantelzorgers en professionals in de langdurige zorg en ondersteuning open. Deze subsidieoproep heeft als doel om middels praktijkgericht onderzoek kennis te genereren over een praktijkkwestie in de langdurige zorg en ondersteuning gericht op de relatie tussen cliënten, naasten en/of mantelzorgers en (toekomstige) zorg- en ondersteuningsprofessionals. De deadline voor het indienen van uitgewerkte subsidieaanvragen is 2 juli 2020.

    Meer informatie

    ]]>
    news-5845 Thu, 25 Jun 2020 10:52:43 +0200 Instrumenten huiselijk geweld, kindermishandeling en risicojongeren nog onvoldoende gebruikt https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/instrumenten-huiselijk-geweld-kindermishandeling-en-risicojongeren-nog-onvoldoende-gebruikt/ Professionals in onder meer onderwijs, (jeugd)gezondheidszorg en kinderopvang spelen een belangrijke rol in het signaleren van 2 grote maatschappelijke problemen; huiselijk geweld en kindermishandeling, en het signaleren van risicojongeren. Daarom is er wetgeving die de signalering en aanpak ervan moet verbeteren: de Wet verplichte meldcode huiselijk geweld en kindermishandeling (2013) en de Wet verwijsindex risicojongeren (2010). In 2019 zijn beide wetten geëvalueerd, zowel apart als in samenhang. Hieruit blijkt dat beide instrumenten onvoldoende worden gebruikt door professionals. Professionals die de instrumenten wel gebruiken, ervaren meerwaarde. De verplichte meldcode biedt professionals een concreet stappenplan bij vermoedens van huiselijk geweld of kindermishandeling. De verwijsindex wordt in sommige regio’s als een waardevol instrument gezien om tot samenwerking te komen. In de praktijk worden echter een dusdanig aantal knelpunten geconstateerd dat de onderzoekers de minister oproepen om het bestaan van de verwijsindex te heroverwegen.

    Meldcode

    Bij de verplichte meldcode biedt het bijbehorende stappenplan professionals voldoende handvatten als eenmaal vermoedens van geweld bestaan. Het herkennen van signalen en dan met name de minder zichtbare en moeilijker herkenbare signalen blijkt voor professionals lastig. Bijvoorbeeld verwaarlozing is lastig te herkennen. Ook signalen van andere vormen van geweld in afhankelijkheidsrelaties zoals eergerelateerd geweld, ouderenmishandeling en financiële uitbuiting worden gemist. Dit geldt zowel voor professionals in de zorg als daarbuiten.

    Het gesprek tussen een betrokkene en professional heeft tot doel om met de betrokkenen over de situatie te praten en na te gaan hoe hulp en ondersteuning aan de betrokkenen kan worden geboden. Wat we zien is dat bij professionals verkeerde veronderstellingen bestaan over het gesprek met betrokkene, waardoor dit gesprek door hen als een drempel wordt ervaren om de meldcode te gebruiken. Zo ligt er ten onrechte veel nadruk op het melden bij Veilig Thuis; professionals denken de meldcode en de mogelijke melding al te moeten benoemen in het eerste gesprek met betrokkene(n). Meer doelgroepgerichte voorlichting aan professionals en het duurzamer borgen van het gebruik binnen organisaties die werken met de meldcode is nodig.

    Verwijsindex

    Bij de verwijsindex bestaat een wisselend beeld. Het gebruik van de verwijsindex is de afgelopen jaren geleidelijk aan toegenomen tot 250.341 meldingen in 2018. Deze cijfers worden sterk beïnvloed door het gebruik in enkele regio’s. Van de 65 gemeentelijke convenantgebieden zijn namelijk tien regio’s verantwoordelijk voor ruim de helft van de meldingen. Niet-gebruikers geven onder meer aan weinig meerwaarde te zien van de melding. Reden hiervan is dat de betrokken hulpverleners al bij hen bekend zijn en zij het lastig te vinden ouders en betrokkenen te informeren over de melding. Het niet-gebruik vormt, ondanks langdurige en herhaalde aandacht voor de implementatie van de verwijsindex, een belangrijke belemmering voor het goed werken van het instrument.

    Doordat het instrument geen landelijke dekking heeft, ontbreekt de rechtvaardiging om persoonsgegevens van jeugdigen centraal op te slaan in een landelijke database. Nicolette Woestenburg, projectleider van de evaluaties: ‘De wet is 10 jaar geleden in werking getreden. Het doel dat met het instrument werd beoogd, het realiseren van vroegtijdige en onderlinge afstemming tussen professionals zodat tijdig hulp kan worden geboden, is nog steeds belangrijk, maar met dit instrument lijkt dit niet te worden bereikt.’ In het onderzoek komt ook naar voren dat de samenwerkingsverbanden die onder de Jeugdwet sinds 2015 zijn ontstaan mogelijk evenveel of meer effect hebben dan de verwijsindex.

    Over het onderzoek

    Onderzoekers van Pro Facto en het Amsterdam UMC (locatie VUmc) hebben in opdracht van ZonMw onderzocht hoe beide wetten in de praktijk werken. De aanbevelingen van beide evaluaties zijn gericht aan de wetgever, het ministerie van VWS, beroepsgroepen, instellingen en het Landelijk Netwerk Veilig Thuis.

    De evaluatierapporten zijn aangeboden aan de minister en aan de Tweede Kamer. Dinsdagavond 23 juni 2020 zijn de rapporten in het Algemeen Overleg Jeugd aan de agenda toegevoegd.

    Meer weten?

    ]]>
    news-5842 Wed, 24 Jun 2020 12:56:54 +0200 Onderzoek naar werk en welzijn van professionals voor psychische hulp in coronatijd https://www.trimbos.nl/actueel/nieuws/bericht/onderzoek-naar-werk-en-welzijn-van-professionals-voor-psychische-hulp-in-coronatijd Het Trimbos-instituut doet in opdracht van ZonMw een kortdurend onderzoek naar de gevolgen van de coronacrisis op professionals met cliëntcontacten voor psychische hulp, zorg en ondersteuning. Of ze nou werkzaam zijn voor telefonische hulpdiensten, in het sociaal domein, de eerste lijn, de ggz, de jeugdhulp, of waar dan ook. news-5835 Wed, 24 Jun 2020 10:55:00 +0200 Verspreiding van tekenencefalitisvirus in Nederland https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/verspreiding-van-tekenencefalitisvirus-in-nederland/ Elk jaar bijten zo’n 1,5 miljoen teken iemand in Nederland, vooral tussen maart en oktober. De meeste mensen worden daar niet ziek van. Van de 100 mensen die gebeten worden, krijgen 2 tot 3 de ziekte van Lyme. In bepaalde gebieden in Nederland kunnen teken ook het tekenencefalitis(TBE)-virus overbrengen. Hoewel het risico op TBE na een tekenbeet vele malen kleiner is dan op de ziekte van Lyme, is dit een extra reden om alert te zijn op tekenbeten. Sinds 2016 weten we dat teken in bepaalde gebieden in Nederland besmet kunnen zijn met het TBE-virus. In gebieden waar het TBE-virus gevonden is, waren ongeveer 1 op 1500 teken besmet met dit virus. Dat is veel minder dan de borrelia-bacterie, die ongeveer in 1 op de 5 teken gevonden wordt. Deze borrelia-bacterie veroorzaakt elk jaar bij ongeveer 25.000 mensen de ziekte van Lyme. De kans op een TBE-infectie na een tekenbeet is dus veel kleiner dan de kans op de ziekte van Lyme. In de afgelopen jaren zijn 1 tot 2 patiënten per jaar ziek geworden door het TBE-virus in Nederland. Het TBE-virus komt veel vaker voor in teken in andere Europese landen waaronder Oostenrijk, Zwitserland, Duitsland en het zuiden van de Scandinavische landen.

    Waar in Nederland komt het TBE-virus voor?

    Het RIVM houdt bij hoeveel patiënten ernstig ziek worden door een in Nederland opgelopen infectie met het TBE-virus. Om de verspreiding van het TBE-virus in Nederland beter in kaart te brengen, zijn een groot aantal teken en wilde dieren getest door onderzoekers van het RIVM, Wageningen University & Research (WUR), Artemis One Health, en het Dutch Widlife Health Centre. Van 7 patiënten weten we dat ze tussen 2016 en 2019 tekenencefalitis hebben opgelopen. De meest waarschijnlijke plaatsen van besmetting zijn de Sallandse Heuvelrug, de Utrechtse Heuvelrug, Twente en de Achterhoek (zie bijgevoegde kaart). Aan de grens met Duitsland in de Achterhoek en ten oosten van Nijmegen is het TBE-virus in kleine knaagdieren gevonden. Onderzoek naar antistoffen laat zien dat reeën in Noord-Brabant, Limburg, Overijssel en de Achterhoek gebeten zijn door teken met het TBE-virus. Wij financieren verder onderzoek naar de verspreiding en ecologie van het TBE-virus in Nederland. Het onderzoek richt zich met name op het beter begrijpen van de ecologische omstandigheden die gunstig zijn voor circulatie van het virus. Op basis daarvan kunnen gebieden geïdentificeerd worden waar het virus zich in de toekomst zou kunnen vestigen en waar gerichte monitoring kan bijdragen aan vroegtijdige detectie.

    ]]>
    news-5834 Tue, 23 Jun 2020 09:41:28 +0200 Jeugdhulp bij kindermishandeling en seksueel geweld: doen we de juiste dingen? https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/jeugdhulp-bij-kindermishandeling-en-seksueel-geweld-doen-we-de-juiste-dingen/ Een rapport over deze vraag is onlangs naar de Tweede kamer gestuurd. Het rapport onderzoekt de mogelijkheden om te monitoren welke jeugdhulp wordt aangeboden aan kinderen die te maken hebben gehad met een vorm van (seksueel) geweld of mishandeling. Om zo beter inzicht te krijgen in de geboden hulp en de effectiviteit daarvan. Aanleiding voor dit onderzoek was een aanbeveling van de Nationaal Rapporteur Mensenhandel en Seksueel Geweld tegen Kinderen in de Slachtoffermonitor seksueel geweld tegen kinderen 2016. Uit dit rapport bleek dat 85% van de meisjes in gesloten jeugdhulp, de zwaarste vorm van jeugdhulp, hulp ontvingen naar aanleiding van seksueel geweld.

    Geen landelijk beeld hulpaanbod

    Momenteel is er geen landelijk beeld van de redenen waarom kinderen hulp ontvangen, omdat dit nu niet geregistreerd hoeft te worden. Herman Bolhaar, Nationaal Rapporteur: ‘Als we niet weten welke hulp mishandelde en misbruikte kinderen krijgen, weten we ook niet of we ze wel de juiste hulp bieden.’ Deze bevindingen vormden daarom aanleiding voor de Nationaal Rapporteur om de minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) aan te bevelen te registreren waarom kinderen jeugdhulp ontvangen.

    Monitoring is maatwerk

    Het ministerie van VWS heeft vervolgens via ZonMw een onderzoek uit laten voeren naar de mogelijkheden om beter zicht te krijgen op de jeugdhulp die kinderen ontvangen na het meemaken van kindermishandeling en seksueel geweld. Uit het onderzoek, uitgevoerd door Partners in Jeugdbeleid, komt naar voren dat vanwege de complexiteit van de problematiek, hulpverlening bij kindermishandeling altijd maatwerk moet zijn. Ook monitoring van deze hulp moet recht doen aan de complexiteit ervan.

    Het is volgens de onderzoekers niet zinvol om één indicator aan te wijzen, omdat er meerdere relevante factoren zijn die bepalen wat op welk moment de juiste hulp vormt voor slachtoffers van kindermishandeling. De onderzoekers bevelen daarom aan om het effect van de jeugdhulp globaal monitoren te combineren met diepteonderzoek. En daarbij aan te sluiten bij lopende initiatieven. Daarnaast bevelen de onderzoekers aan om de ontwikkeling van kennis en kunde over seksueel geweld en misbruik te bevorderen.

    Lopende initiatieven

    Er zijn veel lopende initiatieven op het gebied van kindermishandeling en seksueel geweld die voor een deel een antwoord geven op de vraagstelling van het onderzoek. Hierbij worden verschillende voorbeelden genoemd, zoals de Impactmonitor die door het landelijk programma Geweld Hoort Nergens Thuis wordt ontwikkeld. Maar ook onderzoek zoals door het Verweij-Jonker Instituut wordt gedaan naar gezinnen die te maken hebben met kindermishandeling en de onderzoeken die in kader van het onderzoeksprogramma Veilig opgroeien worden gedaan.

    Aanbevelingen

    De belangrijkste aanbevelingen die in het rapport worden gedaan zijn:
    Zorg voor maatwerk, combineer globaal monitoren met diepteonderzoek, sluit aan bij lopende initiatieven, bevorder kennis en kunde. Dit alles ook apart voor seksueel geweld en misbruik.

    Meer weten?

    ]]>
    news-5823 Fri, 19 Jun 2020 09:25:35 +0200 5 jaar Participatiewet: hoe kan het beter? https://www.divosa.nl/agenda/5-jaar-participatiewet-hoe-kan-het-beter De Participatiewet leidt niet tot meer baankansen, zo oordeelde het SCP eind 2019. Gemeenten waren niet blij met de kritiek, maar worstelen ook met de uitvoering van de wet tegen de achtergrond van strenge regels en krappe budgetten. Tijd voor een pas op de plaats. Wat heeft de Participatiewet in de afgelopen 5 jaar teweeggebracht, wat leren we daarvan? Het is de centrale vraag in recent gepubliceerd boek van de Vrije Universiteit. Op 25 juni delen de onderzoekers in 5 online keuzesessies de belangrijkste bevindingen. news-5814 Wed, 17 Jun 2020 21:34:37 +0200 Slagingskans therapie vergroten door cultuursensitieve benadering https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/slagingskans-therapie-vergroten-door-cultuursensitieve-benadering/ Veel statushouders die recent naar Nederland zijn gekomen ondervinden psychische problemen. Uit een grootschalig onderzoek onder Syriërs in Nederland blijkt bijvoorbeeld dat 41% van de Syriërs als psychisch ongezond aangemerkt kan worden. Maar wat doe je als behandelaar als je Syrische patiënt niet meer komt opdagen? Of als het woord ‘depressie’ niet in het Eritrees blijkt te bestaan?  

    Door een cultuursensitieve benadering van ggz-behandelaars kunnen statushouders zich meer begrepen voelen. Hierdoor kan er sneller een vertrouwensrelatie ontstaan waardoor therapie een grotere kans van slagen heeft; minder no show, minder uitval en betere behandelresultaten.

    Ontwikkeling training ‘cultuursensitief behandelen’

    Tijdens het ZonMw-project ‘Blended learning: trainingen cultuursensitief behandelen voor ggz professionals’ ontwikkelden experts van het ARQ Nationaal Psychotrauma Centrum en ervaringsdeskundigen uit Syrië en Eritrea de training ‘cultuursensitief behandelen’ voor ggz-professionals. De training bestaat uit een e-learning en tweedaagse training om de patiënt zich begrepen te laten voelen en je als behandelaar bewust te zijn van je eigen waarden en vooroordelen. 

    E-learning en training

    In de e-learning komen theoretische kennis over trauma’s bij vluchtelingen en achtergrondinformatie over Syrische en Eritrese vluchtelingen van de deelnemers aan bod, met extra aandacht voor het taboe op psychische problemen in deze culturen.
    De tweedaagse training is gericht op attitude- en vaardigheidsontwikkeling om cultuursensitief te behandelen. Deelnemers oefenen zowel tijdens de training als in hun praktijk onder meer met het afnemen van het ‘Cultural Formulation Interview’ (CFI). Dit wordt gebruikt om tijdens een intake in de ggz informatie te krijgen over de manier waarop cultuur doorwerkt op essentiële aspecten van het klinische beeld dat een betrokkene presenteert en op de hulpverlening aan hem of haar.

    Opbouw rond 3 thema’s

    De training is opgebouwd rondom de volgende 3 thema’s:

    • Klachtenpresentatie, de situatie van 'Condition Migrante', en de veelal somatische presentatie van angst-, stemmings- en traumaklachten;
    • Ziekteverklaringsmodel, hulpmiddelen om tot gerichte diagnostiek en betere commitment te komen, door middel van het Cultural Formulation Interview, een cultuurgevoelig anamneseprotocol, en de aanbevelingen vanuit de Generieke Module Diversiteit;
    • Aanpassing werkwijze: cultuursensitieve behandelingen en aanpassingen om knelpunten bij CGt, EMDR, IPT en andere behandelvormen te voorkomen.

    De training ‘cultuursensitief behandelen’ wordt binnenkort door de ARQ Academy aangeboden aan ggz-professionals en ggz-instellingen.

    Meer informatie

    ]]>
    news-5811 Wed, 17 Jun 2020 09:03:52 +0200 Intensieve Amsterdamse aanpak van statushouders succesvol https://publicaties.zonmw.nl/intensieve-amsterdamse-aanpak-van-statushouders-succesvol/ In gemeente Amsterdam werken klantmanagers en jobhunters sinds 2016 samen om statushouders te helpen met tegelijk én inburgeren én werk zoeken. Adriaan Oostveen van onderzoeksbureau Regioplan en Danira Janjac, projectleider ‘Amsterdamse aanpak statushouders’ geven tips en vertellen je meer in onze publicatie 'Statushouders vakkundig aan het werk helpen'. Welke aanpakken zijn er in het land en wat werkt wel en wat werkt niet? Bekijk de publicatie

    ]]>
    news-5800 Fri, 12 Jun 2020 11:49:36 +0200 Tool helpt mensen nadenken over keuzes langdurige zorg https://mediator.zonmw.nl/mediator-41/welke-hulp-past-bij-mij/ Mensen die langdurige zorg nodig hebben, moeten daarin soms fundamentele keuzes maken. Het online instrument ‘Wat ik belangrijk vind’ helpt daarbij. ‘Voordat je toe bent aan de praktische vragen, moet je weten wat je belangrijk vindt in je leven.’ news-5748 Wed, 10 Jun 2020 14:00:00 +0200 Dit zijn de voorlopige resultaten van onze projecten Gezonde wijk en leefomgeving https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/dit-zijn-de-voorlopige-resultaten-van-onze-projecten-gezonde-wijk-en-leefomgeving/ 35 projecten doen onderzoek naar aanpakken voor een gezonde wijk en leefomgeving en sociaal economische gezondheidsverschillen. Wat zijn achterliggende factoren? Wat werkt wél om gezondheid, gezond gedrag en meedoen in de samenleving te bevorderen? Projectleiders delen de voorlopige resultaten en geven tips aan beleidsmakers, uitvoerders en onderzoekers. De opbrengsten dienen als input en inspiratie voor de subsidieronde 'Gemeenten Samen Gezond'. Bekijk de projectencatalogus

    In onze nieuwste publicatie vindt u de voorlopige resultaten van 35 projecten Gezonde wijk en leefomgeving.

    Er komen 35 projecten aan bod. Deze zijn gestart in de periode 2016-2018. Een aantal projecten is al afgerond, de andere projecten lopen nog tot in 2022. 

    In de publicatie staan projecten uit 4 verschillenden lopende ronden:

    Tips en geleerde lessen

    Werkt u aan beleid en uitvoering van gezondheidsbevordering in een gemeente? Dan willen we juist ú inspireren met deze publicatie.

    De projectencatalogus staat vol met ‘lessons learned’. De projectleiders geven tips aan beleidsmakers, uitvoerders en onderzoekers. Bovendien krijgt u een mooi beeld van wat er zoal gebeurt, welke nieuwe inzichten er zijn en welke lessen de projectleiders hebben geleerd.

    Nieuwe subsidieoproep 'Gemeenten Samen Gezond' opent voor de zomer

    Deze nieuwe (kennis)opbrengsten dienen als input en ter inspiratie voor de komende subsidieronde ‘Gemeenten Samen Gezond - Voortgang maken met gezondheidsbevordering in de gemeentelijke praktijk’. Het is een ronde voor implementatietrajecten die beleid en uitvoering van gezondheidsbevordering in de gemeenten versterkt, gecombineerd met (actie) onderzoek. Deze ronde opent nog voor de zomer en moet de volgende stap zetten in het samenbrengen en toepassen van nieuwe kennis.

    Bent u verantwoordelijk voor beleid en uitvoering van gezondheidsbevordering in een gemeente en wilt u op basis van deze nieuwe en bestaande kennis voor een verbeterde praktijk een implementatietraject starten aan gezondheidsbevordering? En werkt u graag samen met onderzoekers?

    Bekijk dan de projectencatalogus om te zien hoe u gebruik kunt maken van de opbrengsten en waar u kunt aansluiten op de lopende en afgeronde projecten. Houd de subsidiekalender en onze nieuwsbrief in de gaten voor het laatste nieuws over de komende subsidieoproep.

    De komende subsidieronde is onderdeel van de programmalijn Kennisbenutting en implementatie van het preventieprogramma 2019-2022 ‘Integraal en met kennis aan de slag’.  

    Preventieonderzoek naar gezonde wijk en leefomgeving

    Gezondheid, gezond gedrag en kunnen meedoen in de samenleving worden beïnvloed door de sociale en fysieke omgeving en de sociaaleconomische status van mensen. De directe leefomgeving, de buurt of wijk met de aanwezige voorzieningen daarin, creëren kansen op of belemmeringen voor gezondheid.

    Preventieonderzoek zorgt voor kennis over de gezonde wijk en leefomgeving. En dat deze kennis zijn weg vindt in de praktijk, zodat alle burgers er wat aan hebben. Dit doen we samen met onderzoekers, beleidsmakers, onderwijsinstellingen, gemeenten en professionals en met burgers zelf.

    Meer informatie

     

    ]]>
    news-5788 Wed, 10 Jun 2020 13:58:15 +0200 Niet meer met het actielijstje van de professional naar huis https://publicaties.zonmw.nl/divosa-artikelenreeks/niet-meer-met-het-actielijstje-van-de-professional-naar-huis/ Inwoners die schulden en andere problemen zelf aanpakken en begeleidende gesprekken van professionals die hun oordeel achterwege laten. De gemeente Alphen aan de Rijn helpt inwoners die met een meervoudige ondersteuningsvraag aankloppen, blijkt uit de procesevaluatie over de impact van Mobility Mentoring® in deze gemeente. Dit project is onderdeel van ons kennisprogramma Vakkundig aan het werk. news-5787 Wed, 10 Jun 2020 13:00:00 +0200 Doelgerichter kiezen met de juiste zoekfilters https://publicaties.zonmw.nl/divosa-artikelenreeks/doelgerichter-kiezen-met-de-juiste-zoekfilters/ Werkcoaches en praktijkbegeleiders van Werkzaak Rivierenland kunnen kiezen uit 90 instrumenten om werkzoekenden te begeleiden. De werkorganisatie in Tiel en omliggende gemeenten ontwikkelt een keuzehulp om doelgerichter te selecteren, als ze werkzoekenden begeleiden. Dit project is onderdeel van Vakkundig aan het werk. Dit programma levert kennis op voor gemeenten om de dienstverlening op het terrein van Werk en Inkomen te verbeteren. news-5760 Wed, 10 Jun 2020 10:00:00 +0200 Economische zelfstandigheid van vrouwen https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/economische-zelfstandigheid-van-vrouwen/ Hoe begeleid je vrouwen met een afstand tot de arbeidsmarkt optimaal naar betaald werk en economische zelfstandigheid? Deze vraag staat centraal in de 6e ronde van Vakkundig aan het werk. 24 gemeenten zijn uitgenodigd om te komen tot wetenschappelijk onderbouwde tools, handvaten en werkwijzen voor de gemeentelijke praktijk. De economische zelfstandigheid van vrouwen staat onder de aandacht. Vorige maand opende de Nationale Wetenschapsagenda (NWA) de subsidieoproep ‘Economische veerkracht van vrouwen’. Vanaf nu is vanuit ons kennisprogramma Vakkundig aan het werk ook de subsidieoproep ‘Economische zelfstandigheid van vrouwen’ geopend. Deze ronde is gericht op de gemeentelijke praktijk.

    Vrouwen minder vaak economisch zelfstandig

    Vrouwen zijn anno 2020 nog altijd minder vaak economisch zelfstandig dan mannen: 62% tegenover 80%. Let je op financiële zelfstandigheid (iemand verdient minimaal het minimumloon), dan is volgens de meest recente cijfers van het CBS uit 2018 ruim 51 % van de vrouwen tegenover bijna 76% van de mannen financieel onafhankelijk.

    Subsidieoproep open voor gemeentelijke praktijk

    Op 10 juni is de subsidieoproep Economische zelfstandigheid van vrouwen geopend (sluitingsdatum 6 oktober 2020 om 14:00 uur). Voor deze ronde zijn 24 gemeenten uitgenodigd.

    De oproep is onderdeel van de ronde Economische zelfstandigheid vrouwen binnen ons kennisprogramma Vakkundig aan het werk. Deze ronde richt zich specifiek op de gemeentelijke praktijk.

    Tools, handvaten en werkwijzen voor de gemeentelijke praktijk

    Voor deze ronde zijn 24 gemeenten uitgenodigd. Het gaat om gemeenten die al ervaring opgedaan hebben in het gericht ondersteunen van vrouwen met een afstand tot de arbeidsmarkt bij het bereiken van economische zelfstandigheid. Dit deden zij door eerder al deel te nemen aan het Project ‘Economische Zelfstandigheid’ van het ministerie van OCW.

    Deze gemeenten zijn nu uitgenodigd een volgende stap te zetten en tot wetenschappelijk onderbouwde tools, handvaten en werkwijzen te komen voor de gemeentelijke praktijk om vrouwen met een afstand tot de arbeidsmarkt optimaal te kunnen begeleiden naar betaald werk en economische zelfstandigheid.

    Het ministerie van OCW voegt ruim € 1,3 miljoen toe aan het programma Vakkundig aan het werk voor deze extra opdracht. Hiermee kunnen uiteindelijk 4 gemeenten samen met kennisinstellingen aan de slag.

    Digitale informatiesessie op 9 juli

    Op 9 juli 2020 van 10:00 tot 11:00 uur organiseren we een digitale informatiesessie over de subsidieoproep 'Economische zelfstandigheid van vrouwen'. Dit zal via Zoom plaatsvinden. Wilt u meedoen? Stuurt u dan een bericht naar vakkundigahwerk@zonmw.nl om u aan te melden. U krijgt dan te zijner tijd de zoom-link toegestuurd.

    Ook subsidieoproep open gericht op hele ecosysteem

    Vorige maand opende de subsidieoproep Economische veerkracht van vrouwen. Deze sluit op 17 november 2020. Deze oproep is onderdeel van programma Economische veerkracht van vrouwen van de Nationale Wetenschapsagenda (NWA). Dit programma pakt het probleem breder aan en richt zich op het gehele ecosysteem rondom drie groepen economische kwetsbare vrouwen.

    In dit NWA-programma wordt € 3 miljoen geïnvesteerd, waardoor er op initiatief van de ministeries OCW en SZW nu in totaal ruim € 4 miljoen beschikbaar komt voor praktijkgericht onderzoek naar de bevordering van de economische zelfstandigheid van vrouwen.

    Vakkundig aan het werk

    'Economische zelfstandigheid van vrouwen' is de 6e ronde van ons kennisprogramma Vakkundig aan het werk. Doel van Vakkundig aan het werk is het ontwikkelen van nieuwe wetenschappelijke kennis, waar de gemeentelijke uitvoeringspraktijk van kan profiteren, voor uiteindelijk een effectievere dienstverlening aan de burger. In samenwerking met het ministerie van VWS, de VNG, UWV en Divosa voert ZonMw dit programma uit in opdracht van het ministerie van SZW.

    Meer informatie

     

    ]]>
    news-5782 Tue, 09 Jun 2020 10:30:41 +0200 Wat werkt voor wie bij re-integratie en schuldhulp? https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/wat-werkt-voor-wie-bij-re-integratie-en-schuldhulp/ Hoe kunnen gemeenten en UWV adequaat mensen aan werk helpen? En hoe kunnen mensen met schulden goed ondersteund worden? Vragen die in Vakkundig aan het werk centraal staan. Volgend jaar start het vervolgprogramma Vakkundig aan het werk 2, waarbij het accent nog meer ligt op innovatie binnen de lokale praktijk. Binnen Vakkundig aan het werk 1 ging veel aandacht uit naar het ontwikkelen van evidence based kennis. In het vervolgprogramma Vakkundig aan het werk 2 zal nadrukkelijker ook de kennisbundeling- en ontsluiting een plek krijgen, zodat een verdere uitbouw van de gezamenlijke kennisinfrastructuur kan plaatsvinden.

    Meer mensen aan het werk en minder schulden

    Het programma moet een bijdrage leveren aan het vergroten van arbeidsparticipatie en economische zelfstandigheid en aan het verminderen van problematische schulden en armoede van veelal kwetsbare burgers. Om dat te bereiken streeft het programma naar een evidence based practice; een uitvoeringspraktijk waarbinnen professionals handelen op basis van én eigen ervaringskennis, én wetenschappelijke kennis én wensen en behoeften van cliënten.

    Innovaties in lokale praktijk

    Binnen een aantal grootschalige kennis- en innovatietrajecten gaan samenwerkingspartners op zoek naar in de lokale praktijk werkzame én werkbare innovaties. In het programma is ruimte om op en vanuit de werkvloer deze innovaties te ontwikkelen, uit te testen en beschikbaar en gereed te maken voor brede toepassing in het veld van Werk en Inkomen.

    Kennis en innovaties ontwikkelen en ontsluiten

    Het tweede programma Vakkundig aan het werk heeft 2 doelen:

    1. Kennisontwikkeling ‘wat werkt voor wie’; gezamenlijke ontwikkeling van en onderzoek naar (kennis over) innovaties binnen het domein van Werk en Inkomen.
    2. Kennisbundeling en -ontsluiting; enerzijds door borging en overdraagbaarheid van onder 1. genoemde kennis en innovaties en anderzijds door de uitbouw van de gezamenlijke kennisinfrastructuur.

    Meer informatie leest u in onze programmatekst ‘Vakkundig aan het werk 2’.

    Te verwachten subsidieoproepen

    Naar verwachting zal begin 2021 de eerste subsidieoproep voor samenwerkingstrajecten uitgaan.

    Blijf op de hoogte van het laatste nieuws

    • Op de themapagina Werk vindt u het laatste nieuws rond onze programma’s betreffende Werk en Inkomen. Bijvoorbeeld over lopende en afgeronde projecten.
    • Vakkundig aan het werk: nieuws over het programma, projecten en thema’s. Hoe kunnen gemeenten bijvoorbeeld de dienstverlening op het terrein van Werk en Inkomen verbeteren?
    • In 2021 start Vakkundig aan het werk 2. Het accent binnen het vervolgprogramma ligt nog meer op innovatie binnen de lokale praktijk. Ook is er nadrukkelijk aandacht voor kennisbundeling- en ontsluiting en de verdere uitbouw van de gezamenlijke kennisinfrastructuur.
    • Wilt u niets missen, abonneer u dan op onze nieuwsbrief of houd de subsidiekalender in de gaten.
    ]]>
    news-5772 Mon, 08 Jun 2020 06:33:25 +0200 Samen met patiënten aan de slag met Action learning https://publicaties.zonmw.nl/leren-en-verbeteren/leersaam-noord/ Een patiëntvertegenwoordiger, regieverpleegkundige en onderzoeker vertellen hoe zij via Action learning met elkaar leren in lokale netwerken. Regieverpleegkundige Alida Talen merkt dat zij en haar collega’s door de inbreng van patiëntvertegenwoordigers alerter zijn op hoe ze patiënten bejegenen. ‘De patiëntvertegenwoordigers brengen punten in waar je als zorgverlener minder snel bij stilstaat.’ news-5771 Fri, 05 Jun 2020 16:13:30 +0200 Heeft de 13-wekenecho meerwaarde voor zwangere vrouwen? https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/heeft-de-13-wekenecho-meerwaarde-voor-zwangere-vrouwen/ Is het toevoegen van een 13-wekenecho aan het programma prenatale screening van meerwaarde voor de zwangere vrouw? Deze vraag gaat een landelijk consortium onder leiding van gynaecologen Mireille Bekker (UMCU) en dr. Monique Haak (LUMC) beantwoorden met een subsidie van ZonMw. Het doel van het project is om in kaart te brengen of de voordelen van een extra echo in de zwangerschap opwegen tegen de nadelen hiervan. Vanuit het land is de vraag om deze echo toe te voegen aan het nationaal screeningprogramma groot; het lijkt voor de hand te liggen dat zwangeren gebaat zijn bij een vroege diagnose van sommige ernstige aangeboren afwijkingen.

    Onderzoek

    Maar het is de vraag of zo’n extra echo voor alle Nederlandse zwangeren niet ook angst en onrust teweegbrengt door bijvoorbeeld bevindingen met een onduidelijke betekenis. Ook is het nog niet bekend of aangeboren afwijkingen, waarvan de eerste tekenen al zichtbaar zijn rond 13 weken, al zo duidelijk zijn dat de prognose met zekerheid vastgesteld kan worden. Het onderzoek zal zich richten op de testeigenschappen van de echo, de uitkomsten van de zwangerschappen maar ook op de ervaringen van zwangeren en zorgverleners; evenals de voorwaarden voor implemenatie.

    Definitieve invoering

    Een groot nationaal onderzoek binnen een consortium waarin gynaecologen, echoscopisten, ethici, methodologen en gezondheidswetenschappers samenwerken, moet deze vragen de komende vier jaar beantwoorden. Hierbij wordt nauw samengewerkt met het RIVM. Het RIVM is verantwoordelijk voor de implementatie van de 13 wekenecho. Naar aanleiding van de antwoorden beslist de staatssecretaris van VWS of de 13-wekenecho definitief ingevoerd gaat worden in het programma prenatale screening.

    Meer informatie:

    Tekst: LUMC en UMCU

     

     

    ]]>
    news-5765 Thu, 04 Jun 2020 14:00:00 +0200 Kennisagenda Preventie: aanbevelingen voor gezonde leefstijl https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/kennisagenda-preventie-aanbevelingen-voor-gezonde-leefstijl/ Staatsecretaris Paul Blokhuis (VWS) heeft de kennisagenda ‘Samen Gezond Leven’ in ontvangst genomen. Deze kennisagenda is gericht op een gezonde leefstijl en het voorkomen van leefstijlgerelateerde aandoeningen om op die manier samen gezond(er) te worden en te blijven. De kennisagenda werd op 4 juni aangeboden door Henk Garretsen, voorzitter van het Kennisplatform Preventie. In deze kennisagenda worden 7 aanbevelingen gedaan aan VWS (beleidsdirecties). Het doel van deze aanbevelingen is om meer samenhang te brengen in de programmering en financiering van onderzoek, innovatie en toepassing van kennis op het gebied van preventie. ‘Tegelijkertijd doet de kennisagenda ook een oproep aan alle stakeholders binnen het preventieveld om de handen ineen te slaan en gezamenlijk de uitdagingen op te pakken’, aldus Henk Garretsen.

    Beleidsambities realiseren

    De aanbevelingen richten zich op cruciale randvoorwaarden om de beleidsambities op het gebied van preventie en een gezonde leefstijl te realiseren. Hiervoor is het nodig dat kennis wordt ontwikkeld en gebruikt op terreinen zoals bijvoorbeeld governance en bekostiging van preventie. Maar ook hoe een gezonde leefomgeving kan worden ingericht en op welke wijze digitale innovaties een bijdrage kunnen leveren. Paul Blokhuis (VWS): “Preventie wordt steeds belangrijker in ons zorgstelsel. Niet alleen omdat het de beste manier is om lang in goede gezondheid te leven. Maar ook omdat het duurzamer is om meer te investeren in gezond blijven. Er is veel winst te halen, jaarlijks sterven er 35.000 mensen aan leefstijlziekten. Daarom is het voortdurend blijven door ontwikkelen van onze kennis over preventie heel belangrijk. Mooi dat de kennisagenda er is om ons hier scherp op te houden. We gaan aan de slag met de aanbevelingen voor een gezonder Nederland.”

    Kennisplatform Preventie

    Het kennisplatform dat de kennisagenda heeft opgesteld is een initiatief van het Ministerie van VWS. Het is een onafhankelijk platform, bestaande uit experts vanuit beleid, onderzoek en praktijk, en wordt inhoudelijk begeleid door de Chief Science Officer van VWS. Het platform heeft de opdracht gekregen om een dynamische kennisagenda op te leveren en deze jaarlijks te actualiseren. ZonMw voert het secretariaat van het Kennisplatform, in opdracht van VWS.

    Belangrijke vertrekpunten voor de kennisagenda zijn het Nationale Preventie- en Sportakkoord en de NWA kennisagenda preventie. Daarnaast bestaan er belangrijke raakvlakken met de Landelijke Nota Gezondheidsbeleid.

    Meer informatie:

    Bekijk de kennisagenda Samen gezond leven

     

    ]]>
    news-5766 Thu, 04 Jun 2020 11:00:55 +0200 Het nut van onderzoek naar kleine kwalen https://publicaties.zonmw.nl/huisartsgeneeskunde/het-nut-van-onderzoek-naar-kleine-kwalen/ Huisartsen krijgen regelmatig mensen op het spreekuur met fasciitis plantaris: een pijnlijke peesplaat onder de voet. Aankomend huisarts en onderzoeker Nadine Rasenberg vertelt waarom en hoe zij onderzoek doet naar de beste behandeling van deze ingewikkelde klacht: ‘Juist zo’n ogenschijnlijk kleine kwaal kan huisartsen én patiënten veel tijd, geld en energie kosten’. news-5749 Tue, 02 Jun 2020 11:00:00 +0200 Op naar 100% Open access: NWO en ZonMw goed op koers, verdere stappen wel nodig https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/op-naar-100-open-access-nwo-en-zonmw-goed-op-koers-verdere-stappen-wel-nodig/ In 2018 was 68% van de publicaties die voortkomen uit financiering van NWO Open access beschikbaar. Voor ZonMw was dit percentage 60%. Dat is de conclusie van een vandaag verschenen analyse uitgevoerd door het Centre for Science and Technology Studies (CWTS). NWO en ZonMw streven naar 100% Open access. Om dit te halen zijn extra inspanning en verdere stappen nodig. In opdracht van NWO en ZonMw analyseerde het CWTS hoeveel publicaties van NWO en ZonMw tussen 2015 en 2018 Open access beschikbaar waren. Daarbij keek het CWTS ook naar de verschillen de vormen van Open acces (gold, green, hybride enz.). NWO streeft sinds 2009 naar volledige Open access voor alle publicaties die het resultaat zijn van NWO-financiering. In 2015 heeft NWO daarover nadere afspraken gemaakt met toenmalige staatssecretaris Dekker. Voor deze analyse maakte het CWTS gebruik van de bibliografische database Web of Science en Unpaywall.  

    De belangrijkste resultaten van de studie zijn:

    • Van de tussen 2015 en 2018 verschenen publicaties is tussen de 60 en 70% in Open access beschikbaar, hetzij via een repository (groene route) hetzij in een volledig Open access tijdschrift of in een hybride journal.
    • Voor de NWO-instituten geldt dat 80% van de publicaties Open access beschikbaar zijn, voornamelijk via de groene route.
    • Gemiddeld hebben Open access publicaties gefinancierd door NWO en ZonMw een hogere citatie-impact dan publicaties achter een betaalmuur.

    Stan Gielen (voorzitter van NWO): “Dit zijn mooie cijfers. Het laat zien dat we met bijna 70% Open access in 2018 goed op koers liggen. Om de 100% te bereiken zullen we wel een tandje bij moeten zetten. Vanaf 1 januari 2021 gaan we Plan S invoeren. Zoals uit het CWTS-rapport blijkt, kan een scherpere monitoring en handhaving daarbij helpen. We gaan daarom onderzoekers indringender verzoeken hun publicaties alsnog Open access beschikbaar te stellen via het repository van hun universiteit als dat aan het eind van het project niet het geval is. De auteurswet geeft met het Taverne amendement elke Nederlandse auteur het recht om eigen werk Open access te delen. Dus er is geen enkele reden om dat niet te doen.”
    Jeroen Geurts (voorzitter ZonMw): “Ook bij ZonMw zullen we 2020 gebruiken om het Open access beleid aan te scherpen. De principes van PlanS zullen gaan gelden voor alle subsidieoproepen die  worden opengesteld vanaf 1 januari 2021. En we zullen onderzoekers actief gaan helpen om Open access publiceren mogelijk te maken.”.

    Nota bene:
    Deze CWTS-analyse betreft uitsluitend Open access publicaties van NWO en ZonMw. De rapportage is een nulmeting die voortaan jaarlijks uitgevoerd zal worden. De VSNU publiceert cijfers over Open access publicaties in heel Nederland.

    Meer informatie:

     

    ]]>
    news-5738 Sun, 31 May 2020 07:00:00 +0200 Voor vrouwen met een lage sociaaleconomische status is stoppen met roken extra lastig https://publicaties.zonmw.nl/voor-vrouwen-met-een-lage-sociaaleconomische-status-is-stoppen-met-roken-extra-lastig/ Vandaag is het Wereld Niet Roken Dag en lichten we graag een project uit op het gebied van tabaksontmoediging. Dit project gaat over (zwangere) vrouwen met een lage sociaaleconomische status en dat het voor deze groep extra lastig is om te stoppen met roken. Onderzoekers kijken nu hoe ze een bestaande richtlijn (Trimbos) kunnen verbeteren en geschikt maken voor vrouwen met een lage sociaaleconomische status. news-5736 Thu, 28 May 2020 14:00:00 +0200 Update COVID-19 Programma: veel belangstelling https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/update-covid-19-programma-veel-belangstelling/ De belangstelling voor onze subsidieoproepen binnen het COVID-19 Programma is groot. In de afgelopen weken hebben we veel aanvragen mogen ontvangen. In dit bericht leest u over de huidige stand van zaken en de planning voor de komende periode. Het COVID-19 Programma is een samenwerking tussen ZonMw en NWO en financiert onderzoek dat zich richt op de effecten van en de maatregelen tegen de coronapandemie. Omdat het beperken van de negatieve gevolgen van de pandemie zeer urgent is én omdat we negatieve en positieve ervaringen zo snel mogelijk moeten benutten voor praktische oplossingen zijn onderzoek en kennis dringend nodig.

    Grote belangstelling

    De subsidiemogelijkheden van de drie aandachtsgebieden leverden veel projectideeën op:

    • Van 1 mei t/m 14 mei stonden de bottom-up subsidierondes aandachtsgebied 1 ‘Voorspellende diagnostiek en behandeling’ en aandachtsgebied 2 ‘Zorg en preventie’ open voor het indienen van projectideeën. Hierop ontvingen wij respectievelijk 189 en 306 projectideeën.
    • Van 8 t/m 25 mei stond de bottom-up subsidieronde aandachtsgebied 3 ‘Maatschappelijke dynamiek’ open. Hierop ontvingen wij 508 projectideeën.
    • Van 8 t/m 25 mei stond ook de subsidiemogelijkheid ‘Wetenschap voor de praktijk’ open. Hierop zijn 120 subsidieaanvragen binnengekomen.

    Toekenningen urgente onderzoeksvragen

    Eerder al werden onderzoeksgroepen uitgenodigd voor het traject urgente onderzoeksvragen. Vanuit dit traject zijn vooralsnog twee aanvragen binnen aandachtsgebied 1 ‘Voorspellende diagnostiek en behandeling’ beoordeeld en gehonoreerd. Binnen aandachtsgebied 2 ‘Zorg en preventie’ zijn twee aanvragen gehonoreerd. Binnen aandachtsgebied 3 ‘Maatschappelijke dynamiek’ worden op dit moment drie urgente onderzoeksvragen uitgewerkt en binnenkort beoordeeld.

    Planning

    De volgende stap voor de bottom-up rondes van de drie aandachtsgebieden is de beoordeling van de projectideeën door de commissies. Bij een positief advies van de commissie ontvangen de indieners een uitnodiging om hun projectidee uit te werken tot een volledige subsidieaanvraag. Op dat moment zijn ook FAQ’s hierover op onze website te vinden.
    De beoordeling van subsidieaanvragen voor ‘Wetenschap in de praktijk’ start binnenkort.

    De meest actuele informatie over het proces en de planning kunt u vinden op de diverse programmapagina’s:

    Meer informatie

    ]]>
    news-5733 Wed, 27 May 2020 15:22:44 +0200 Eerste contact is cruciaal om jongeren aan werk of opleiding te helpen https://publicaties.zonmw.nl/divosa-artikelenreeks/wij-willen-voor-jongeren-het-kastje-en-de-muur-zijn/ Hoe kunnen gemeenten jongeren met een bijstandsuitkering doelgerichter naar werk of een opleiding begeleiden? Consulenten van enkele Friese gemeenten ontwikkelen daarvoor zelf een betere route. Anita Beekhuizen van de gemeente Leeuwarden is een van de deelnemers. ‘Sneller met jongeren in contact komen, dat is een cruciale factor.’ news-5725 Mon, 25 May 2020 11:20:16 +0200 Uitstel deadline ‘Maatschappelijke dynamiek’ en 'Wetenschap voor de praktijk’ COVID-19 Programma https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/uitstel-deadline-maatschappelijke-dynamiek-en-wetenschap-voor-de-praktijk-covid-19-programma/ De deadline voor het aanvragen van subsidie voor aandachtsgebied 3 ‘Maatschappelijke dynamiek’ en voor ‘Wetenschap voor de Praktijk’ van het COVID-19 Programma is uitgesteld naar 25 mei 2020 19.00 uur (dit was respectievelijk 14.00 uur en 12.00 uur). Reden voor uitstel

    We ontvangen veel vragen via telefoon en e-mail van aanvragers over het indienen van projectideeën en subsidieaanvragen binnen bovenstaande subsidieoproepen. Aanvragen kunnen uitsluitend en conform de richtlijnen worden ingediend via het online indiensysteem van ZonMw (ProjectNet). Er zijn veel vragen van aanvragers die niet eerder bij ZonMw hebben ingediend en niet bekend zijn met het systeem en de procedure. Om ook hen de mogelijkheid te bieden een aanvraag in te dienen, hebben we besloten de deadline van beide subsidiemogelijkheden uit te stellen naar 25 mei 2020, 19.00 uur.

    Stappen voor indienen

    Let op: Alleen aanvragen ingediend via ProjectNet worden in behandeling genomen. indienen kan niet via e-mail of een ander systeem (zoals Isaac).

    Reeds ingediend

    Als u reeds heeft ingediend, dan verwerken wij momenteel uw aanvraag. U krijgt zo spoedig mogelijk een ontvangstbevestiging.

    Meer informatie

    ]]>
    news-5721 Wed, 20 May 2020 22:27:38 +0200 Leren omgaan met veranderingen als uitdaging https://publicaties.zonmw.nl/divosa-artikelenreeks/leren-omgaan-met-veranderingen-als-uitdaging/ Praktijkbegeleiders van mensontwikkelbedrijf Amfors in Amersfoort leren hoe ze medewerkers nog beter kunnen begeleiden in hun ontwikkeling. Gedragsverandering zien ze steeds meer als een leuke uitdaging, waarin zij als professional ondersteuning kunnen bieden. Praktijkbegeleider Maurice Gijsberts: ‘Zit de deur potdicht, dan kijk ik hoe ik die deur een klein beetje kan openen.’ news-5668 Mon, 18 May 2020 13:04:00 +0200 Impact van armoede en stress https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/impact-van-armoede-en-stress/ Wat is de impact van armoede en met armoede samenhangende chronische stress op zelfregulering, gezondheid en participatie? In vijf gemeenten worden diverse vormen van ondersteuning getest. Wat zijn de helpende en belemmerende mechanismen? Uiteindelijk moeten de interventies leiden tot minder stress en armoede, waardoor mensen zich fitter en gelukkiger voelen en meer meedoen in de samenleving. Personen en gezinnen die langdurig in armoede leven krijgen vaak niet de hulp die nodig is om hun situatie te verbeteren. Mensen die langdurig in armoede leven hebben gedurende langere tijd niet de middelen voor de goederen en voorzieningen die in de samenleving als minimaal noodzakelijk gelden voor het levensonderhoud.

    Door schaamte voor het openlijk bespreken van hun financiële problemen, in combinatie met de bijzondere complexiteit van aanbod en regelgeving en de moeizame bereikbaarheid van schuldhulpverlening, worden mensen in langdurige armoede momenteel onvoldoende bereikt en geholpen.

    ‘Minder stress en armoede, meer ervaren gezondheid en participatie’

    In het gehonoreerde 3e project Minder stress en armoede, meer ervaren gezondheid en participatie staan de volgende vragen centraal:

    1. Wat is de impact van armoede en van hieraan gerelateerde chronische stress op het zelfregulerend vermogen, de ervaren gezondheid en de participatie, en hoe werken schaamte en zelfstigma hierop door?
    2. Wat zijn helpende en belemmerende mechanismen bij chronische stress en wat zijn daarbij passende interventies en handelingsopties met het oog op verandering?
    3. Hoe worden de interventies in vijf gemeenten ingevoerd en uitgevoerd en wat zijn daarbij belangrijke randvoorwaarden?
    4. Wat is de ervaren impact en wat zijn de werkzame mechanismen van de interventies?

    Andere gehonoreerde projecten binnen dit programma

    Mensen met lage inkomens hebben recht op ondersteuning van gemeente of rijksoverheid. Maar waarom maken ze hier niet altijd gebruik van? En hoe effectief zijn interventies van gemeenten, voor mensen met betalingsachterstanden?

    In het nieuwsbericht Schulden en armoede: 2 nieuwe projecten van start leest u meer over de twee projecten, die eerder al gehonoreerd zijn vanuit het NWA-programma Schulden en armoede.  

    Schulden en armoede

    Het kabinet heeft in het regeerakkoord aangegeven armoede en schulden te willen bestrijden. Binnen enkele jaren moeten concrete verbeteringen zijn gerealiseerd. Onderzoek is nodig om doorbraken te realiseren.

    Onderzoek binnen dit NWA-programma Schulden en armoede dient gemeenten te helpen hun kennisvraagstukken op dit terrein te beantwoorden. Nieuwe werkwijzen moeten worden ontwikkeld om effectief met armoede en schulden om te gaan.

    De Nationale Wetenschapsagenda (NWA) heeft subsidie beschikbaar gesteld om deze vragen te onderzoeken in kennisketenbrede interdisciplinaire consortia. Het initiatief hiervan ligt bij het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid (SZW).

    Nationale Wetenschapsagenda

    De Nationale Wetenschapsagenda (NWA) beschrijft brede, uitdagende onderwerpen die om een nationale aanpak vragen en waarmee Nederlands onderzoek de samenleving en de kenniseconomie kan versterken. De NWA is door een innovatief proces met de inbreng van burgers en wetenschappers tot stand gekomen. De NWA is ván en vóór iedereen; de implementatie ervan kan daarom niet anders dan met elkaar!

    In opdracht van het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW) financiert NWO sinds 2018 interdisciplinair, kennisketenbreed onderzoek in het kader van de NWA, onder andere via thematische programmering in samenwerking met ministeries. Het doel van de thematische NWA-programma’s, waarin wordt samengewerkt met ministeries, is om antwoorden te vinden op actuele maatschappelijke vragen.

    Vakkundig aan het werk

    Dit NWA-programma is verbonden aan ons kennisprogramma Vakkundig aan het werk. Dit programma wordt in opdracht van het ministerie van SZW uitgevoerd. Vanuit dit programma worden de toegekende projecten gemonitord. Op de genoemde site worden tussen- en eindresultaten van de projecten gepubliceerd.

    Binnen Vakkundig aan het werk lopen er al projecten op het thema schuldhulpverlening en armoedebestrijding.

    Doel van Vakkundig aan het werk is het ontwikkelen van nieuwe wetenschappelijke kennis, waar de gemeentelijke uitvoeringspraktijk van kan profiteren, voor uiteindelijk een effectievere dienstverlening aan de burger. In samenwerking met het ministerie van VWS, de VNG, UWV en Divosa voert ZonMw dit programma uit in opdracht van het ministerie van SZW.

    Blijf op de hoogte van het laatste nieuws

     

    ]]>
    news-5657 Thu, 14 May 2020 16:00:00 +0200 Economische veerkracht van vrouwen https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/economische-veerkracht-van-vrouwen/ Hoe kan je de economische veerkracht van vrouwen duurzaam vergroten? En welke handelingsperspectieven hebben stakeholders hiervoor nodig? Vrouwen zijn minder vaak economisch zelfstandig dan mannen. De NWA stimuleert onderzoek in de vorm van living labs om de economische veerkracht van vrouwen te bevorderen. Vrouwen zijn anno 2020 nog altijd minder vaak economisch zelfstandig dan mannen: 62% tegenover 80%. Let je op financiële zelfstandigheid (iemand verdient minimaal het minimumloon), dan is volgens de meest recente cijfers van het CBS uit 2018 ruim 51 % van de vrouwen tegenover bijna 76% van de mannen financieel onafhankelijk.

    Subsidieoproep open

    De subsidieoproep is op 14 mei geopend en sluit op 17 november (14:00). De oproep is onderdeel van het NWA-programma Economische veerkracht van vrouwen.   

    Vrouwen met grote afstand tot arbeidsmarkt

    Prioriteit wordt gegeven aan de economische zelfstandigheid van vrouwen met grote afstand tot de arbeidsmarkt. Het programma richt zich op het hele ecosysteem rondom deze drie groepen economisch kwetsbare vrouwen:

    • Vrouwen met een uitkering
    • Vrouwen met onvoldoende inkomsten uit betaald werk
    • Vrouwen zonder uitkering en zonder betaald werk

    Living labs en overkoepelend consortium

    Een living lab is een levensechte setting die geschikt gemaakt wordt voor het doen van onderzoek en experimenten. De huidige subsidieoproep is gericht op het vormen van de living labs. Vanuit deze living labs zal in het najaar het overkoepelend consortium gevormd worden.

    Gezien het belang van enerzijds inzicht in de bovenliggende systeem-vraagstukken en anderzijds concrete handelingsperspectieven en toetsing daarvan, wordt toegewerkt naar de vorming van een consortium waarbinnen 3 inhoudelijk verschillende living labs de basis zijn van het onderzoek.

    Dit overkoepelend consortium zal de verbinding leggen tussen systemisch onderzoek en praktijk in een levensechte setting, en kijkt naar de opschaalbaarheid van de handelingsperspectieven.

    Nationale Wetenschapsagenda

    Dit programma is onderdeel van de Nationale wetenschapsagenda (NWA). Deze agenda beschrijft brede, uitdagende onderwerpen die om een nationale aanpak vragen en waarmee Nederlands onderzoek de samenleving en de kenniseconomie kan versterken. De NWA is door een innovatief proces met de inbreng van burgers en wetenschappers tot stand gekomen. De NWA is ván en vóór iedereen; de implementatie ervan kan daarom niet anders dan met elkaar!

    In opdracht van het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW) financiert NWO sinds 2018 interdisciplinair, kennisketenbreed onderzoek in het kader van de NWA, onder andere via thematische programmering in samenwerking met ministeries. Het doel van de thematische NWA-programma’s, waarin wordt samengewerkt met ministeries, is om antwoorden te vinden op actuele maatschappelijke vragen.

    De ministeries van OCW en SZW investeren samen met de Nationale Wetenschapsagenda € 3 miljoen in het NWA-programma Economische veerkracht van vrouwen.

    Meer onderzoek naar economische zelfstandigheid

    Ook het programma Vakkundig aan het werk heeft aandacht voor dit thema. Het is gericht op het bevorderen van de economische zelfstandigheid van vrouwen door de gemeentelijke uitvoeringspraktijk. De subsidieoproep verwachten we nog voor de zomer. Houd de subsidiekalender en onze nieuwsbrief in de gaten voor het laatste nieuws.

    Meer informatie

     

    ]]>
    news-5695 Tue, 12 May 2020 14:06:00 +0200 Vroegtijdige onderkenning van psychische problemen bij studenten https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/vroegtijdige-onderkenning-van-psychische-problemen-bij-studenten/ Psychische problemen bij studenten hangen vaak samen met voortijdige studie-uitval, slechtere studieresultaten en een grotere kans op werkloosheid. Het onlangs afgeronde onderzoek naar Caring Universities was erop gericht om psychische problemen bij studenten op universiteiten en andere instellingen voor hoger onderwijs vroegtijdig te onderkennen. Een ander doel was het zo snel mogelijk beschikbaar stellen van preventieve en vroege interventies. Caring Universities implementeerde hiertoe een screeningssysteem voor het opsporen van psychische stoornissen bij studenten en onderzocht de effecten van een online interventie. Caring Universities

    Het onderzoek Caring Universities ontving subsidie vanuit het ZonMw-Onderzoeksprogramma ggz om de herkenning en behandeling van depressie bij adolescenten te verbeteren. Het onderzoek is uitgevoerd door de Vrije Universiteit Amsterdam (VU) en de Universiteit van Amsterdam (UvA) en was voorloper van een groter, doorlopend Caring Universities-traject waarin ook de universiteiten van Leiden, Utrecht en Maastricht deelnemen.

    Het ZonMw-project richtte zich op:

    • Het implementeren van een bestaand, goed onderbouwd screeningssysteem bij Nederlandse studenten om die studenten te identificeren die een verhoogd risico hebben om psychische problemen te ontwikkelen.
    • Het implementeren van een preventieve internet-interventie op de VU en de UvA voor studenten die hoog scoren op depressie- en angstklachten.
    • Het ontwikkelen van een strategie voor de implementatie van het Caring Universities-project op andere instellingen voor hoger onderwijs (universiteiten, hbo, mbo). Dit is deels onderdeel van het ZonMw-project.

    Implementatie screeningssysteem

    Een belangrijk onderdeel van het project was het implementeren van een screeningssysteem voor veelvoorkomende psychische problemen bij studenten van de VU en UvA. Het screeningssysteem is een nieuw internationaal systeem dat gecoördineerd wordt door Harvard Medical School. Daarin zijn inmiddels gegevens van vele duizenden studenten over de hele wereld verzameld. Daarmee wordt onderzocht welke risicogroepen baat kunnen hebben bij preventieve interventies. Met deze tool zijn studenten van de VU en UvA uitgenodigd om deel te nemen aan het Harvard-onderzoek naar hun geestelijke gezondheid.

    Ontwikkelen online interventies

    In samenwerking met de 3 andere Nederlandse universiteiten (Universiteit Maastricht, Universiteit Leiden, en Universiteit Utrecht), worden momenteel preventieve online interventies voor stressmanagement, depressie en andere veelvoorkomende problemen bij studenten ontwikkeld. Samen met eindgebruikers worden gedurende de komende drie jaar een reeks interventies gecreëerd. Het gaat daarbij om interventies gericht op onder meer het verminderen van uitstelgedrag en mogelijk ook faalangst, perfectionisme en slaapproblemen.

    Een aantal studenten met milde of matige symptomen van depressie of angst heeft deelgenomen aan een bestaande online interventie. Deze zelfhulpinterventie heeft echter niet geleid tot verminderde symptomen van depressie en angst in studenten. Meer onderzoek is nodig om de mogelijke voordelen van online behandeling voor studenten met symptomen van depressie of angst goed in kaart te brengen.

    Toekomst

    Momenteel wordt een plan voor implementatie op de lange termijn en evaluatie van screening en preventieve interventies binnen de Nederlandse universiteiten ontwikkeld. Dit initiatief bouwt voort op de huidige resultaten en is een samenwerking met de Universiteit van Maastricht, de Universiteit van Leiden en de Universiteit van Utrecht. Afhankelijk van de uitkomsten van dit initiatief worden aanbevelingen geformuleerd voor de implementatie van deze infrastructuur bij andere Nederlandse universiteiten en hogescholen.

    Meer informatie

    ]]>
    news-5687 Tue, 12 May 2020 06:00:00 +0200 Dag van de Verpleging 2020 https://publicaties.zonmw.nl/dag-van-de-verpleging-2020/overzicht-interviews-dag-van-de-verpleging-2020/ Op deze bijzondere Dag van de Verpleging bedanken we alle verpleegkundigen! Lees meer over hun enorme inzet en betrokkenheid in 9 inspirerende interviews. news-5686 Mon, 11 May 2020 16:56:45 +0200 Help mee aan de kennisagenda Microplastics & Health https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/help-mee-aan-de-kennisagenda-microplastics-health/ Vanuit het programma Microplastics & Health is een internetconsultatie ontwikkeld om te inventariseren wat de kennisbehoeftes zijn rondom microplastics en gezondheid. Deze worden verwerkt in een kennisagenda. Om een zo compleet mogelijk beeld te krijgen, hebben we uw hulp nodig. Vult u de internetconsultatie in? In 2019 heeft ZonMw het eerste (internationale) onderzoeksprogramma rondom micro- en nanoplastics opgezet, genaamd Microplastics & Health. Binnen dit programma zijn vijftien eenjarige onderzoeksprojecten gestart, welke bijna worden afgerond. Hoewel de eerste projecten veelbelovende resultaten laten zien, blijven er nog veel vragen onbeantwoord. Meer onderzoek is nodig.

    Vanuit het Ministerie van Infrastructuur & Waterstaat heeft ZonMw de opdracht gekregen om een kennisagenda te ontwikkelen op het gebied van microplastics, milieu en gezondheid. Deze kennisagenda zal vervolgens de basis vormen voor het vervolg van het huidige Microplastics & Health programma.

    Internetconsultatie

    Om tot de kennisagenda te komen worden kennisvragen vanuit beleid, onderzoek en praktijk in beeld gebracht en kansrijke onderzoeksrichtingen en innovaties geïdentificeerd. Om een zo breed en compleet mogelijk beeld te krijgen willen we onderzoekers, beleidsmakers en praktijkprofessionals oproepen hun input te geven via de internetconsultatie. Hiermee willen we meer inzicht krijgen in de openstaande kennisvragen. Denkt u relevante input te kunnen geven vanuit beleid, onderzoek of praktijk? Vul dan de internetconsultatie in! Dit kan tot en met 24 mei 2020.

    Deelnemen aan de internetconsultatie kan via deze link.

    Programma Microplastics & Health

    Er is weinig kennis over de gezondheidsrisico’s van microplastics, dit terwijl de blootstelling aan kleine plastic deeltjes de komende decennia naar verwachting zal toenemen. Zowel via de lucht als water en voeding bereiken microplastics ons lichaam, wat ook blijkt uit de aanwezigheid van microplastics in onze ontlasting. Onder andere de Gezondheidsraad en de Wereld Gezondheidsorganisatie (WHO) benadrukken het belang van onderzoek naar micro- en nanoplastics. Kennis over welke microplastics mogelijk de gezondheid beïnvloeden is essentieel voor het ontwikkelen van oplossingen in innovaties en beleid.

    Om die reden is ZonMw in 2019 het onderzoeksprogramma Microplastics & Health gestart. Met de kennisagenda wordt invulling gegeven aan de behoefte om dit onderzoek te continueren, en te zorgen voor een goede aansluiting bij de vragen vanuit beleid en de praktijk. Meer informatie over het programma en de huidige projecten vindt u op de Microplastics & Health programmapagina.

    ]]>
    news-5676 Mon, 11 May 2020 06:09:00 +0200 Morele ondersteuning op de intensive care vraagt maatwerk https://publicaties.zonmw.nl/leren-en-verbeteren/morele-ondersteuning-op-de-intensive-care-vraagt-maatwerk/ Hoe help je zorgverleners om te gaan met morele stress en het maken van de juiste keuzes? Voor het bespreken van ethische dilemma’s kan het moreel beraad een richtinggevend instrument zijn. Wie meedoet, hangt af van wie betrokken is: denk aan artsen, verpleegkundigen, paramedici, geestelijke verzorging, maatschappelijk werk en psychologen. news-5663 Wed, 06 May 2020 15:59:21 +0200 Verhalen over de coronacrisis https://publicaties.zonmw.nl/gehandicapten-en-chronisch-zieken/over-het-leven-in-coronatijd/ Hoe houd je anderhalve meter afstand als je nauwelijks kunt zien? Wat doet het met je als er corona uitbreekt bij de zorginstelling waar je werkt? En hoe is het om in deze tijd voor een kind met ernstig meervoudige beperking te zorgen? In een serie interviews doen Alisha, Sander en Serpil hun verhaal. news-5661 Wed, 06 May 2020 14:42:44 +0200 Subsidieoproep “Maatschappelijke dynamiek” binnen COVID-19 Programma open https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/subsidieoproep-maatschappelijke-dynamiek-binnen-covid-19-programma-open/ De subsidieoproep voor aandachtsgebied “Maatschappelijke dynamiek” binnen het COVID-19 Programma is opengesteld. Consortia, onderzoeksgroepen en afzonderlijke onderzoekers uit meerdere disciplines kunnen ideeën indienen voor onderzoek gericht op de maatschappelijke effecten van de coronapandemie en van de (voorgenomen) maatregelen daartegen. Gezien de urgentie van handelen is de deadline voor het indienen van ideeën op 25 mei 2020, 19.00 uur. Het COVID-19 Programma

    Het actie- en onderzoeksprogramma COVID-19 is gericht op onderzoek gericht op de effecten van en de maatregelen tegen de coronapandemie. Er zijn drie aandachtsgebieden:

    1. Voorspellende diagnostiek en behandeling
    2. Zorg en preventie
    3. Maatschappelijke dynamiek

    Deze subsidieoproep betreft alleen aandachtsgebied 3 “Maatschappelijke dynamiek” en heeft een totaal te verdelen subsidiebudget van € 6,5 miljoen. De subsidieoproep voor aandachtsgebied 1 en 2 is op 1 mei 2020 gepubliceerd met als deadline 14 mei 2020, 14.00 uur. Lees hier meer informatie daarover.  

    Aandachtsgebied Maatschappelijk dynamiek

    Het aandachtsgebied Maatschappelijke dynamiek betreft brede, maatschappelijk vraagstukken, waarbij meerdere wetenschappelijke disciplines betrokken zijn. Het gaat bijvoorbeeld om antwoord op vragen als: Wat zijn de maatschappelijke consequenties van de coronacrisis? Welke sociale en economische problemen zijn erdoor blootgelegd of ontstaan? Maar ook: Welke positieve effecten heeft de crisis? Welke herstartscenario’s zijn er na een kortere of langere periode van economische en brede sociale ontwrichting? Wat kunnen we van de crisis leren voor de toekomst?

    Uitnodiging tot onderzoek

    Consortia, onderzoeksgroepen en individuele onderzoekers zijn met deze subsidieoproep uitgenodigd om ideeën in te dienen voor onderzoeksprojecten waarmee kennis genereerd wordt over de Nederlandse en wereldwijde impact van de coronacrisis en de maatregelen daartegen. Onderzoek richt zich niet alleen op uitdagingen tijdens deze pandemie, maar ook op de situatie na de coronacrisis. Daarnaast sluit het onderzoek aan bij prioritaire thema’s zoals hieronder beschreven.

    Prioritaire thema’s

    Een multidisciplinair expertpanel onder voorzitterschap van Jet Bussemaker heeft de volgende prioritaire thema’s voorgedragen, waarbij op bijbehorende onderwerpen ingediend kan worden:

    1. Onderzoek naar de effectiviteit en impact van maatregelen/strategieën in respons op de coronacrisis
      Onderwerpen: Betrouwbaarheid en legitimiteit van overheid en wetenschap in tijden van crisis, de voorwaarden voor technologieën, gekoppeld aan het ‘openstellen’ van de samenleving, effect van de 1,5 meter maatregel, verschillen tussen Europese landen.    
    2. Onderzoek naar de veerkracht van de samenleving
      Onderwerpen: Kwetsbare groepen, maatschappelijke ongelijkheid ten gevolge van genomen maatregelen, thuisonderwijs, psychologische effecten en emotioneel welbevinden, burgerinitiatieven.  
    3. Onderzoek naar de economische veerkracht
      Onderwerpen: De economische effecten van de lock down voor verschillende sectoren, heropenen sectoren van de economie, thuiswerken.

    Deze thema’s hebben de hoogste urgentie om onderzocht te worden. Projectideeën moeten aansluiten bij een of meerdere van deze thema’s. In de tekst van de subsidieoproep zijn de thema’s en onderwerpen nader toegelicht.

    Planning subsidieronde

    Voor deze subsidieronde geldt het volgende tijdpad:

    Deadline indienen projectidee
    Ontvangst advies van de commissie
    Deadline indienen uitgewerkte subsidieaanvraag
    Ontvangst van het commentaar van beoordelaars
    Deadline indienen wederhoor
    Besluit
    Uiterlijke startdatum

    25 mei 2020, 19.00 uur
    Rond 18 juni 2020
    29 juni, 14.00 uur
    6 juli 2020
    8 juli 2020, 12.00 uur
    Rond 23 juli 2020
    3 augustus 2020

    Op korte termijn wordt de subsidieoproep ook in het Engels op de ZonMw-website gepubliceerd.

    Meer informatie

     

    ]]>
    news-5655 Wed, 06 May 2020 06:07:15 +0200 Vaardig leren omgaan met patiënten met ‘vage klachten’ https://publicaties.zonmw.nl/huisartsgeneeskunde/vaardig-leren-omgaan-met-patienten-met-solk/ Het contact tussen huisartsen en patiënten met somatisch onvoldoende verklaarde lichamelijke klachten (SOLK) loopt vaak vast op de communicatie. Ineffectieve zorg is het gevolg. Onderzoeker en huisarts Juul Houwen onderzocht waar het misgaat en ontwikkelde het onderwijstrainingsprogramma SOLK. In een interview vertelt hij de 5 belangrijkste tips. news-5647 Fri, 01 May 2020 15:27:50 +0200 Subsidieoproep COVID-19 Programma (‘second wave’) open voor projectideeën https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/subsidieoproep-covid-19-programma-second-wave-open-voor-projectideeen/ De subsidieoproep voor twee aandachtsgebieden binnen het COVID-19 Programma is opengesteld. Onderzoeksgroepen kunnen voorstellen indienen voor onderzoek gericht op de effecten van en de maatregelen tegen de coronapandemie. Gezien de urgentie van handelen is de deadline op 14 mei 2020 gesteld. Drie aandachtsgebieden

    Het programma heeft drie aandachtsgebieden:

    1. Voorspellende diagnostiek en behandeling
    2. Zorg en preventie
    3. Maatschappelijke dynamiek

    De subsidieoproep gaat over de eerste twee aandachtsgebieden.

    Aandachtsgebied 1: Voorspellende diagnostiek en behandeling

    Onderzoek binnen dit aandachtsgebied gaat over de (door)ontwikkeling van (voorspellende) diagnostiek, voor behandeling op maat en voor het voorkomen van COVID-19-gerelateerde klachten in de vroege, acute en herstelfase. Het gaat om urgent benodigd onderzoek naar nieuwe of bestaande therapieën en hun werkingsmechanismen, en om het verkrijgen van inzichten in onder andere het microbioom, immuniteit, voorspellende parameters en behandeling op maat.

    Het aandachtsgebied kent vier thema’s:

    1. Behandeling
    2. Diagnostiek van besmetting
    3. Risicoanalyse en prognostiek
    4. Virus, immuniteit, immuunrespons en pathogenese

    Aandachtsgebied 2: Zorg en preventie

    De nadruk binnen dit aandachtsgebied ligt op het ophalen van inzichten en geleerde lessen die bijdragen aan een verbeterde, onderbouwde aanpak van de huidige pandemie en aan borging van deze verbeterde werkwijzen en processen in het zorgsysteem voor de toekomst. Diverse typen onderzoek zijn mogelijk: evaluatietrajecten, actieonderzoek, effectstudies, stimuleringstrajecten doelmatigheidsonderzoek bij uitstel van behandeling/zorgmijding, organisatie van zorgvraagstukken, ontwikkeling epidemiologische modellen en inventarisaties.
    Samenwerking tussen onderzoeksgroepen, disciplines en relevante stakeholders is daarbij het uitgangspunt om op een efficiënte manier deze inzichten te verkrijgen en te komen tot een adequate voorbereiding op een toekomstige pandemie.  

    Het aandachtsgebied kent drie thema’s:

    1. Organisatie van zorg en preventie
    2. Zorg en preventie voor kwetsbare burgers
    3. Transmissie en epidemiologie

    Aandachtsgebied 3 en beleids- en praktijkimpuls:

    De subsidieoproep voor aandachtsgebied 3 Maatschappelijke dynamiek en het instrument beleids- en praktijkimpuls worden op 6 mei 2020 gepubliceerd. Houd hiervoor de ZonMw-subsidiekalender (openstaande subsidieoproepen) in de gaten.  

    Planning

    Voor de subsidieronde aandachtsgebieden 1 en 2 geldt het volgende tijdpad:

    Deadline indienen projectidee
    Ontvangst advies beoordelingscommissie
    Deadline indienen uitgewerkte subsidieaanvraag
    Ontvangst commentaar beoordelaars
    Deadline indienen wederhoor
    Besluit
    Uiterlijke startdatum

    14 mei 2020, 14.00 uur 
    rond 5 juni 2020
    15 juni 2020, 14.00 uur
    22 juni 2020
    24 juni 2020, 12.00 uur
    rond 9 juli 2020
    30 juli 2020

    Op korte termijn wordt de subsidieoproep in het Engels op de ZonMw-website gepubliceerd.

    Meer informatie

    ]]>
    news-5645 Fri, 01 May 2020 11:58:23 +0200 Subsidieoproep ‘Inbedding, borging en verbinding’ sluit binnenkort https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/subsidieoproep-inbedding-borging-en-verbinding-sluit-binnenkort/ De deadline voor het indienen van subsidieaanvragen voor de subsidieoproep ‘Inbedding, borging en verbinding’ nadert snel. Tot dinsdag 12 mei 2020 14.00 uur kunt u een subsidieaanvraag indienen. Achtergrond

    In het laatste jaar van het actieprogramma werken we toe naar inbedding, borging en verbinding van een goedwerkende aanpak voor mensen met verward gedrag. Het doel van deze subsidieoproep is daarom het inbedden en borgen van een goedwerkende aanpak voor mensen met verward gedrag, op praktisch en bestuurlijk niveau. Daarnaast is het doel om regio’s aansluiting te laten zoeken bij de landelijke programma’s die raken aan het thema verward gedrag.

    Doel subsidieoproep

    De subsidieoproep inbedding, borging en verbinding is een subsidieoproep op uitnodiging voor de 23 regio’s, zoals ingericht door het Schakelteam Personen met Verward Gedrag. Per regio is eenmalig budget van maximaal 150.000 euro vrijgemaakt. Het doel van deze subsidieoproep is (verder) inbedden en borgen van een goedwerkende aanpak voor mensen met verward gedrag én om aansluiting te zoeken bij de landelijke programma’s die raken aan het thema verward gedrag.

    In een eerdere subsidieronde zijn 2 projecten gestart:
    •    Bestuurlijke aansturing Zorg en Veiligheid in Gelderland-Midden (uitgevoerd door VGGM).
    •    Drentse aanpak personen met verward gedrag – actieplan 2020 voor inbedding, borging en verbinding in Drenthe (uitgevoerd door GGZ Denthe).

    Nieuwe subsidieronde

    Het is begrijpelijk dat vanwege de omstandigheden rondom het coronavirus bepaalde administratieve zaken moesten worden uitgesteld. Daarom zijn alle subsidieoproepen met een deadline tussen 17 maart tot en met 30 april met 2 maanden verlengd. Mocht de nieuwe deadline van deze subsidieronde toch te vroeg komen, dan heeft u na de zomer nog een mogelijkheid. Dan wordt er een nieuwe subsidieoproep opengesteld met als deadline dinsdag 15 september 2020 om 14.00 uur.

    Meer informatie

    ]]>
    news-5613 Fri, 24 Apr 2020 12:36:25 +0200 Studiebeurzen Gender in Research geannuleerd https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/studiebeurzen-gender-in-research-geannuleerd/ Door de onvoorspelbare situatie te wijten aan het coronavirus (COVID-19) zijn de studiebeurzen voor de Gender in Research Fellowships ingetrokken.  Het kennisprogramma Gender en Gezondheid zou net als in 2019 20 studiebeurzen beschikbaar stellen voor internationale postdoc onderzoekers om de Gender and Health-cursus te kunnen bijwonen in Rotterdam. Helaas kan door de maatregelen rondom het coronavirus de cursus niet in de oorspronkelijke vorm plaatsvinden dit jaar. De studiebeurzen zullen daarom niet worden toegekend.  

    Het Erasmus Summer Programma en ZonMw kijken samen naar de mogelijkheden om de Gender and Health-cursus in een andere vorm door te laten gaan. Houd onze website en socialemediakanalen in de gaten om op de hoogte te blijven.

    Meer informatie

    ]]>
    news-5610 Thu, 23 Apr 2020 15:34:27 +0200 Invulling onderzoeksprogramma COVID-19 (‘second wave’) online https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/invulling-onderzoeksprogramma-covid-19-second-wave-online/ Vandaag publiceren we het COVID-19 onderzoeksprogramma (‘second wave’). Het programma kent drie aandachtsgebieden:

    1.  Voorspellende diagnostiek en behandeling
    2.  Zorg en preventie
    3. Maatschappelijke dynamiek

    Voor elk aandachtsgebied prioriteert een expertpanel op zeer korte termijn de onderzoeksonderwerpen. Wie zitting hebben in deze expertpanels publiceren we volgende week op de programmapagina van ZonMw. Nadat zij de onderzoeksonderwerpen hebben vastgesteld worden de aandachtgebieden in subsidieoproepen uitgewerkt. Het programma kent drie subsidie mogelijkheden: urgente onderzoeksvragen traject, bottom-up ronde en een traject voor beleids- en praktijkimpulsen. Binnen het traject urgente onderzoeksvragen moeten de projecten heel snel worden beoordeeld en opstarten. Daarom is een sterk verkorte procedure noodzakelijk. Bij dit traject nodigt ZonMw onderzoeksgroepen uit om een aanvraag in te dienen. Het traject bottom-up ronde wordt gedurende korte tijd (twee weken) opengesteld voor het indienen van projectideeën binnen de door de expertpanel geprioriteerde thema’s. Hierbij wordt gebruik gemaakt van een projectidee en versnelde procedure. Voor beleids- en praktijkimpulsen is in het programma budget beschikbaar voor kleine projecten en studies, tot een maximum van € 25.000. De wijze waarop dit traject wordt vormgegeven, wordt nog bepaald.
    Meer toelichting over de aandachtsgebieden en de instrumenten staat in de programmatekst.

    Tijdschema

    Op dit moment hanteren we onderstaand tijdschema. Kijk voor het actuele tijdschema op de programmapagina.

    • Binnenkort nodigen we de onderzoeksgroepen voor het traject urgente onderzoeksvragen uit. Medio mei worden de eerste honoreringen binnen dit traject bekend gemaakt.
    • Uiterlijk 1 mei publiceren we de subsidieoproep van de bottom-up ronde aandachtsgebied 1 en 2 op de ZonMw en NWO-subsidiekalender.
    • 6 mei publiceren we de subsidieoproep van de bottom-up ronde aandachtsgebied 3 en de beleids- en praktijkimpulsen op de ZonMw en NWO-website.
    • Naar verwachting kunnen de eerste projecten van de bottom-up ronde eind juni/begin juli gehonoreerd worden.

    Meer informatie

    Bekijk de programmatekst

    Contact

    Mail voor inhoudelijke vragen over dit programma naar: COVID19@zonmw.nl.

    ]]>
    news-5605 Thu, 23 Apr 2020 09:13:46 +0200 Infographic: sekse en gender bij COVID-19-onderzoek https://cihr-irsc.gc.ca/e/51939.html De Canadese onderzoeksfinancier CIHR heeft een infographic gepubliceerd over sekse en gender in onderzoek naar COVID-19. Enerzijds sterven er meer mannen aan dit virus, en waarom is nog niet goed bekend. Anderzijds vergroot een pandemie de ongelijkheid tussen mannen en vrouwen. Het is daarom belangrijk om sekse en gender te integreren in onderzoek naar dit virus. news-5573 Wed, 22 Apr 2020 07:00:00 +0200 Uitkomsten Palliantie projecten op Palliaweb https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/uitkomsten-palliantie-projecten-op-palliaweb/ ZonMw en PZNL werken samen aan het, voor een breed publiek, toegankelijk maken van de resultaten uit het Programma 'Palliantie. Meer dan zorg'. Het is immers belangrijk dat de uitkomsten hun weg vinden naar praktijk, onderwijs, beleid en/of verder onderzoek. Met deze samenwerking dragen beide organisaties bij aan het verspreiden van nieuwe initiatieven en onderzoek voor het palliatieve zorgveld. Resultaten

    De projectleiders van afgeronde Palliantieprojecten worden door ZonMw benaderd met de vraag hun resultaten te delen op Palliaweb. De resultaten uit 4 Palliantie projecten staan op Palliaweb. De resultaten geven handvatten voor zorg aan verschillende doelgroepen zoals niet-westerse migranten, chronisch zieken en dak- en thuislozen. In de loop van dit jaar wordt de website aangevuld met meer projectresultaten op thema’s als Advance Care Planning, gezamenlijke besluitvorming, markering van de palliatieve fase en zingeving. De uitkomsten van de projecten hangen samen met de 10 dimensies uit het Kwaliteitskader Palliatieve zorg. Een overzicht van lopende Palliantie projecten is te vinden via de ZonMw website.

    Informatie over de afgeronde projecten met bijbehorende uitkomsten en publicaties zijn te vinden via de ingang zorgpraktijk, binnen het thema Palliantieprojecten op Palliaweb. Daarnaast zijn de projecten ook gekoppeld aan inhoudelijke onderwerpen of thema’s op de website.

    Palliaweb

    In oktober 2019 lanceerde PZNL Palliaweb. De ambitie van deze website is om hét platform voor en door professionals te worden waar iedereen die in, aan of voor de palliatieve zorg werkt gemakkelijk bruikbare en actuele informatie kan vinden, die hem helpt zijn werk efficiënt, goed en wellicht beter uit te voeren.

    Programma Palliantie. Meer dan zorg

    Het ZonMw-programma 'Palliantie. Meer dan zorg' is gericht op een zo hoog mogelijke kwaliteit van leven voor mensen die ongeneeslijk ziek zijn en diens naasten. Het stimuleert de ontwikkeling en verspreiding van kennis en faciliteert samenwerking tussen een groot aantal partijen. Het is onderdeel van het Nationaal Programma Palliatieve Zorg (NPPZ), waarin tal van organisaties en zorgverleners zich verenigd hebben om zorg te dragen voor de realisering van de doelen van het NPPZ. Het programma loop van 2014-2020 en krijgt een vervolg.

    Meer informatie

    Dit artikel staat in de nieuwsbrief Palliatieve Zorg april 2020. Wilt u de nieuwsbrief ontvangen? Meld u dan aan

    ]]>
    news-5597 Tue, 21 Apr 2020 10:13:14 +0200 Nieuw programma Goed Gebruik Hulpmiddelenzorg thuis https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/nieuw-programma-goed-gebruik-hulpmiddelenzorg-thuis/ Van het ministerie van VWS hebben we de opdracht gekregen voor een vervolg op het programma Goed Gebruik Hulpmiddelenzorg (GGH). Om nog duidelijker te maken waar het programma om draait, hebben we aan de programmanaam het woord 'thuis' toegevoegd. Het nieuwe programma loopt van 2021 – 2023 en het beschikbare budget is € 15.525.000,-. Naar verwachting wordt de eerste subsidieronde eind juni 2020 opengesteld. Houdt u hiervoor de subsidiekalender van ZonMw in de gaten.

    Doelstelling van het programma

    Het doel van het programma Goed Gebruik Hulpmiddelenzorg thuis 2021-2023 is het stimuleren van kennisontwikkeling om de kwaliteit en specifiek de doelmatigheid van hulpmiddelenzorg in de thuissituatie te verbeteren. Dat is nodig, omdat er nog onvoldoende onderbouwing is voor de meerwaarde van de inzet van extramurale hulpmiddelenzorg. We financieren enerzijds onderzoek naar de effectiviteit en kosten van hulpmiddelenzorg thuis. Anderzijds zetten we in op het versterken van de onderzoeksinfrastructuur rondom hulpmiddelenzorg thuis.

    Programmafocus

    Het programma GGH focust op zowel het versterken van de onderzoekscapaciteit als van de positie van hulpmiddelengebruikers. Tevens willen we het gebruik van passende onderzoeksmethoden stimuleren. Ten slotte zetten we ons in om een structurele samenwerking tussen relevante partijen te bevorderen.

    Subsidievormen

    Het programma GGH kent vijf subsidievormen:

    • Open subsidierondes over doelmatigheidsstudies naar effectiviteit en kosten.
    • Voorbereidende studies, zoals pilotstudies en studies naar de uitvoerbaarheid van een doelmatigheidsonderzoek.
    • Stimuleringssubsidies voor het bevorderen van methodologieondersteuning en samenwerking.
    • Gerichte subsidierondes voor actuele en beleidsurgente doelmatigheidsvragen van beleidspartijen.
    • Academische werkplaatsen met fellowships voor het stimuleren van een stevige kennis- en/of onderzoeksinfrastructuur.

    Meer informatie

    ]]>
    news-5571 Mon, 20 Apr 2020 16:01:00 +0200 Sportinnovaties ingezet in de strijd tegen corona https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/sportinnovaties-ingezet-in-de-strijd-tegen-corona/ Het behandelen van coronapatiënten op de Intensive Care is topsport. Door het dragen van beschermende kleding loopt de temperatuur van de zorgmedewerkers tijdens het werk behoorlijk op. Om hen koel te houden, worden koelvesten ingezet die ontwikkeld zijn in het project ‘Thermo Tokyo’. Deze koelvesten waren oorspronkelijk bestemd voor topsporters die in het hete Tokio op de Olympische Spelen moeten presteren. Om de kennis die is opgedaan binnen het Thermo Tokyo-project in te zetten in de gezondheidszorg, kent ZonMw een extra impuls van 50.000 euro toe. Binnen het project zijn verschillende koelstrategieën geëvalueerd om de hittestress voor, tijdens en na afloop van het sporten zoveel mogelijk te verkleinen. Hieruit blijkt dat toepassen van (de juiste) koelstrategieën de prestaties kunnen verbeteren.
    Belangrijke uitkomsten voor het medisch personeel dat te maken heeft met hittestress. De IC-medewerkers die coronapatiënten helpen, draaien lange diensten in beschermende kleding met een hogere lichaamstemperatuur als gevolg. De koelvesten, een van de ontwikkelde koelmethoden, worden nu ingezet zodat IC-medewerkers warmte kwijt kunnen raken en even op adem kunnen komen.

    Waarop wordt ingezet?

    Het extra budget wordt benut om de ontwikkelde koelstrategieën in te zetten in de zorg. Zo worden z.s.m. koelmaterialen verspreid over diverse ziekenhuizen. Denk bijvoorbeeld aan ijsvesten, koelvesten en slushmachines. Daarna wordt de effectiviteit hiervan geëvalueerd. Vervolgens wordt bekeken in welke andere reguliere zorgprocessen de koelinterventies ingezet kunnen worden.

    Wat is Thermo Tokyo?

    Het project ‘Thermo Tokyo: beat the heat’ is een samenwerkingsverband van onder andere het Radboudumc, de Hogeschool van Arnhem en Nijmegen, Vrije Universiteit Amsterdam, Technische Universiteit Delft en NOC*NSF. Binnen Thermo Tokyo is onderzocht hoe prestatieverlies in een warme en vochtige omgeving (zoals tijdens de Olympische Spelen in Tokio) verkleind kan worden. Daarnaast is onderzocht hoe topsporters op een veilige manier zo goed mogelijk kunnen presteren. De onderzoekers stelden een persoonlijk hitteprofiel van iedere sporter op, waardoor het mogelijk is om gepersonaliseerde koelstrategieën toe te passen.
    Thijs Eijsvogels van het Radboudumc coördineert het onderzoek, dat is gefinancierd is door ZonMw.

    Media en meer informatie

    ]]>
    news-5275 Fri, 17 Apr 2020 16:56:00 +0200 Onderzoeksprogramma ggz - hoe ziet de toekomst eruit? https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/onderzoeksprogramma-ggz-hoe-ziet-de-toekomst-eruit/ Tot en met 2025 is er budget beschikbaar gesteld om vervolg te geven aan het Onderzoeksprogramma ggz. Het aantal onderzoeksvragen in de ggz is dusdanig groot en divers dat er in afstemming met veldpartijen is gekeken op welk type onderzoek het Onderzoeksprogramma ggz zich moet gaan richten. Onder leiding van een nieuwe voorzitter van de programmacommissie, Paul Schnabel, zal de komende jaren invulling worden gegeven aan het programma. Bestuurlijk akkoord ggz en onderzoeksagenda’s

    Het Onderzoeksprogramma ggz sluit aan bij het Bestuurlijk akkoord ggz en bij een groot deel van de onderwerpen uit de aangedragen onderzoeksagenda’s van ggz-partijen. Het richt zich daarom de komende jaren op klinisch toegepast onderzoek en vraagstukken uit de praktijk. Daarnaast is benoemd dat grotere, multidisciplinaire onderzoeken gestimuleerd moeten worden, waarbij in consortia wordt samengewerkt.

    Subsidierondes

    Op basis van de genoemde vraagstukken die de projecten binnen het Onderzoeksprogramma ggz moeten adresseren, is besloten de volgende subsidierondes uit te zetten:

    • Langlopend cohortonderzoek (2019)
    • Klinisch toegepast onderzoek (2020, 2021 en 2023)
    • Praktijkgericht onderzoek (2021, 2022, 2023 en 2024)
    • Fellowshipsubsidies (2021 en 2022)

    De subsidieronde voor langlopend cohortonderzoek heeft tijdens het afgelopen jaar plaatsgevonden. Vanuit deze ronde zijn 5 projecten toegekend.

    Klinisch toegepast onderzoek

    In de komende jaren zullen 3 subsidierondes voor klinisch toegepast onderzoek gaan lopen. In klinisch toegepast onderzoek wordt de effectiviteit en kosteneffectiviteit van nieuwe en bestaande therapieën, behandelingen of interventies onderzocht. De resultaten van deze onderzoeken kunnen ondersteuning bieden bij de onderbouwing van richtlijnen, zorgstandaarden of beleidsmatige keuzes. Er zullen in totaal 3 rondes voor klinisch toegepast onderzoek worden uitgezet, waarbij in iedere ronde andere stoornissen centraal staan:

    • ronde 1: Stoornissen in het psychosespectrum, ontwikkelingsstoornissen, persoonlijkheidsstoornissen en depressieve-stemmingsstoornissen (2020, inmiddels is het niet meer mogelijk om in te dienen).
    • ronde 2: Angststoornissen, obsessieve-compulsieve stoornissen, verslavingsstoornissen, gedragsstoornissen en eetstoornissen (2021)
    • ronde 3: Focus wordt na ronde 1 en 2 bepaald, afhankelijk van actuele vragen en behoeftes (2023)

    Praktijkgericht onderzoek

    Daarnaast zullen meerdere subsidierondes voor praktijkgericht onderzoek worden opengesteld. Het doel van praktijkgericht onderzoek is het oplossen van actuele praktijkvragen die impact realiseren voor de gehele ggz in Nederland. Het gaat om de ontwikkeling van kennis, waarmee praktische problemen kunnen worden opgelost. De onderzoeken moeten kennis opleveren die te generaliseren is voor en bruikbaar is in de gehele Nederlandse ggz. Kenmerkend voor deze onderzoeken is het participatieve karakter, waarbij een nauwe samenwerking bestaat met de praktijk om het onderzoek en de resultaten verder te brengen.

    Fellowshipsubsidies

    Als laatste zullen er nog mogelijkheden zijn voor fellowshipsubsidies. Er lopen inmiddels al 10 fellowshipsubsidies binnen het programma, waarin innovatief, creatief en grensverleggend onderzoek wordt uitgevoerd. Ook in de nieuwe subsidierondes worden (onderzoeks)ideeën gestimuleerd met grote (potentiële) wetenschappelijke, klinische en/of maatschappelijke impact en met meerwaarde ten opzichte van de huidige Nederlandse geestelijke gezondheidszorg.

    Nieuwe voorzitter programmacommissie

    Paul Schnabel is vanaf februari 2020 de nieuwe voorzitter van de programmacommissie van het Onderzoeksprogramma ggz. Wij spraken hem kort over zijn visie op het voorzitterschap en wetenschappelijk onderzoek in de ggz.

    Naast erop toezien dat de programmering aansluit bij de behoefte van veldpartijen, ziet Schnabel ook een belangrijke taak om de commissie te leiden bij het selecteren van de vele onderzoeksvoorstellen die binnenkomen: 'Wij [de commissie] zijn niet de baas over het programma, maar we moeten tijdens vergaderingen ervoor zorgen dat we een consensus bereiken. Dat is mijn taak. Ik let erop dat alle argumenten goed tegen elkaar worden afgewogen en dat steeds ook recht wordt gedaan aan het patiëntenbelang.'

    Wetenschappelijk onderzoek op het gebied van ggz heeft in de laatste 40 jaar een enorme vlucht genomen. 'De ontwikkeling van standaard meetinstrumenten en de komst van de DSM-III in 1980 heeft daarin een belangrijke rol gespeeld. Die bracht eenheid in de naamgeving. Belangrijk is, zeker in dit programma, ook de samenwerking tussen universitaire groepen en het veld van de ggz.' Het versterken en verbreden van samenwerkingsverbanden wordt vanuit ZonMw van harte aangemoedigd.

    Het Onderzoeksprogramma ggz opereert in een wereld van wicked problems. 'Je moet iets doen, maar je weet dat er vaak geen en in ieder geval niet één oplossing voor altijd is voor een probleem.' Over 6 jaar loopt het Onderzoeksprogramma ggz af. 'Je hoopt dat de projecten die steun hebben gekregen een goed antwoord hebben op de vraag die ze zelf hebben gesteld. Wat helpt mensen beter? Het zou mooi zijn als het lukt daar antwoorden op te krijgen, die de problemen van de patiënten een beetje minder weerbarstig maken.’

    Meer informatie

    ]]>
    news-5585 Fri, 17 Apr 2020 15:00:00 +0200 Start onderzoeksprogramma COVID-19 (‘second wave’) https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/start-onderzoeksprogramma-covid-19-second-wave/ Door de aanzienlijke impact van de coronacrisis is er een grote behoefte aan medische en maatschappelijke oplossingen en antwoorden. Daarom start ZonMw in opdracht van VWS en samen met NWO en in aanvulling op de ‘first wave’ binnenkort met het onderzoeksprogramma COVID-19. Dit programma heeft als doel bij te dragen aan het bestrijden van de gevolgen van het coronavirus (COVID-19) op korte en langere termijn en nieuwe kennis genereren over preventie, behandeling, herstel van deze infectieziekte en bredere maatschappelijke vraagstukken daarover. Het programma zal naar verwachting eind april openen voor indiening. Gezien de grote belangstelling voor onderzoek naar de coronacrisis, willen we alvast inzicht geven in de voorziene hoofdlijnen van het programma.

    Subsidiemogelijkheden voor onderzoek naar coronavirus (COVID-19)

    Het programma wordt gefinancierd door de ministeries van VWS en OCW en door NWO. Er is een budget van € 27 miljoen beschikbaar voor subsidies aan onderzoeks- en praktijkprojecten. In dit nieuwe programma zal ruimte zijn voor verschillende typen onderzoek (van fundamenteel tot actie-onderzoek). Naast nieuwe kennis en praktische oplossingen om de negatieve gevolgen van de pandemie te beperken is onderzoek nodig om te leren van de negatieve en positieve ervaringen, zowel nu als op de langere termijn.

    Drie grote aandachtsgebieden voorzien in dit COVID-19 onderzoeksprogramma

    Het programma zal zich richten op drie grote aandachtsgebieden:

    1. Voorspellende diagnostiek en behandeling
    2. Zorg en preventie, inclusief transmissie
    3. Maatschappelijke gevolgen van de coronacrisis en de maatregelen daartegen

    Nadere duiding van de aandachtsgebieden volgt bij bekendmaking van het programma (zie tijdschema).
    Op dit moment wordt voor elk aandachtsgebied een expertpanel geformeerd van diverse experts uit het veld. Deze panels bestaan uit wetenschappelijke en praktijk-experts. De panels hebben als taak om binnen hun aandachtsgebied onderzoeksonderwerpen (of thema’s) te prioriteren.

    Aanpak

    Voor ieder aandachtsgebied stelt ZonMw op drie werkwijzen subsidies beschikbaar:
    Zo is er de ultra snelle werkwijze via welke subsidie beschikbaar is voor vragen die zeer urgent moeten wordt opgepakt, ook omdat de antwoorden nodig zijn voor de bestrijding in deze fase van de pandemie. Voor deze werkwijze wordt zo spoedig mogelijk op uitnodiging ingediend. Een tweede werkwijze betreft thematische, bottom-up rondes voor onderzoeksvoorstellen. Als derde werkwijze zijn er de zogenoemde beleids-en praktijkimpulsen gericht op kleine projecten en studies. Deze is gericht op het (snel en kort) oppakken van concrete beleidsvragen en het geven van praktijkimpulsen.

    Naar verwachting kunt u eind april op de ZonMw-subsidiekalender meer gedetailleerde informatie vinden over het COVID-19 programma.

    Tijdschema

    • Eind april is de programmatekst van het gehele programma gereed.
    • De bekendmaking van het programma zal plaatsvinden via een nieuwsbericht eind april/begin mei.
    • De honoreringen van de urgente onderzoeksvragen worden eind mei bekendgemaakt.
    • Openstelling van de thematische subsidierondes is eind april/begin mei.

    Meer informatie

    ]]>
    news-5584 Fri, 17 Apr 2020 09:31:07 +0200 Programma DoelmatigheidsOnderzoek krijgt vervolg https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/programma-doelmatigheidsonderzoek-krijgt-vervolg/ Van het ministerie van VWS hebben we de opdracht gekregen voor uitvoering van het vervolgprogramma Doelmatigheids-Onderzoek (DO). Het nieuwe programma voor onderzoek naar effectiviteit in verhouding tot de kosten van niet-farmaceutische zorg loopt van 2022 t/m 2026 en het totale beschikbare budget is €48,7 miljoen. De onderzoeken leveren kennis op over welke zorg meerwaarde heeft en welke zorg beter niet (meer) toegepast kan worden. Nieuwe subsidievormen

    Om de kwaliteit van het onderzoek te verbeteren en de studies te versnellen, komen er stimuleringssubsidies voor samenwerking en methodologische ondersteuning. Verder komt er financiering voor voorbereidende studies, waarmee systematische reviews, pilot- en uitvoerbaarheidsstudies uitgevoerd kunnen worden. Naar verwachting wordt de eerste subsidieoproep in 2020 opengesteld. Er is extra aandacht voor implementatie van kennis in de praktijk vanaf projectidee tot gebruik van resultaten in de praktijk. Hiervoor is er voor de medisch specialistische zorg intensieve samenwerking met het programma Zorgevaluatie & Gepast Gebruik (ZE&GG).

    Al 20 jaar ervaring

    Het programma bouwt voort op de ervaringen en geleerde lessen van 20 jaar doelmatigheidsonderzoek door ZonMw. De externe evaluatie van het programma DO over de periode 2006-2017 toont aan dat het programma relevante en kwalitatief hoogstaande kennis over de kwaliteit en betaalbaarheid van zorg oplevert met wetenschappelijke en maatschappelijke impact.

    Doelstelling van het programma

    De kerndoelstelling van het programma is maatschappelijk relevante en kwalitatief hoogstaande kennis ontwikkelen over de doelmatigheid, ofwel de effectiviteit in verhouding tot de kosten, van innovatieve en bestaande niet-farmaceutische interventies (diagnostische, therapeutische en verzorgende activiteiten, waaronder diagnostiek, chirurgische ingrepen, paramedische zorg en toepassing van medische hulpmiddelen).

    Om de kerndoelstelling te realiseren is de uitvoering van het programma gericht op drie programmadoelen:

    • Ontwikkeling van maatschappelijk relevante kennis
    • Ontwikkeling van kwalitatief hoogstaande kennis en snelle uitvoering van studies
    • Ontwikkelde kennis toegankelijk en bruikbaar maken

    Subsidievormen

    Het programma DO 2022 - 2026 kent drie subsidievormen voor de open rondes.

    • Open subsidierondes: doelmatigheidsstudies naar effectiviteit en kosten van interventies.
    • Voorbereidende studies: review-, pilot- en uitvoerbaarheidsstudies in aanloop naar een doelmatigheidsonderzoek.
    • Stimuleringssubsidies om methodologieondersteuning en samenwerking te stimuleren. Hiermee kunnen aanvragers aanvullende ondersteuning en expertise inschakelen, zoals bijvoorbeeld methodologische ondersteuning vanuit een universitair medisch centrum (umc), of Health Innovation Netherlands (HI-NL).

    Daarnaast zijn er gerichte DO rondes voor internationale samenwerking of om actuele en beleidsurgente doelmatigheidsvragen van beleidspartijen te agenderen voor onderzoek. Hiermee draagt het programma DO bij aan kwalitatief hoogwaardige patiëntenzorg tegen aanvaardbare kosten voor de samenleving.

    Meer informatie

    ]]>
    news-5577 Wed, 15 Apr 2020 17:35:11 +0200 6 topspecialistische functies ontvangen een subsidie van 3 miljoen https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/6-topspecialistische-functies-ontvangen-een-subsidie-van-3-miljoen/ 6 projecten zijn gehonoreerd en ontvangen subsidie om hun topspecialistische functie te versterken en continueren op het gebied van Topspecialistische Zorg en Onderzoek. Voor ieder project is een subsidie van 3 miljoen beschikbaar gesteld. 18 miljoen voor Topspecialistische Zorg en Onderzoek

    Het programma Topspecialistische Zorg en Onderzoek heeft als doel om – binnen de bestaande kaders van het zorgstelsel – topspecialistische zorg, gecombineerd met toegepast klinisch wetenschappelijk onderzoek en onderwijs, te continueren en te verbeteren én qua bekostiging tot een duurzame oplossing te komen. In de eerste subsidieronde is 18 miljoen euro aan subsidie beschikbaar gesteld.

    6 gehonoreerde projecten

    Dit zijn de gehonoreerde topspecialistische functies:

    Meer informatie

     

    ]]>
    news-5548 Wed, 15 Apr 2020 09:00:00 +0200 'Werkomgeving is voor gezondheid net zo belangrijk als leefstijl' https://publicaties.zonmw.nl/stimuleren-van-gezondheid-op-de-werkplek/interview-tinka-van-vuuren-over-vitaliteit/ 'Voor mij betekent vitaal zijn ook dat mensen vol energie en levenslust zijn. Daarvoor is meer nodig dan een goede leefstijl. Dat gaat ook over een goede werkomgeving, waar mensen zich gewaardeerd en intrinsiek gemotiveerd voelen en waar goede werkomstandigheden zijn en ontwikkelmogelijkheden', vertelt Tinka van Vuuren, commissielid van ons programma Werk(en) is gezond. news-5569 Tue, 14 Apr 2020 15:22:49 +0200 Eerste gehonoreerde onderzoeksprojecten subsidieregeling COVID-19 https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/eerste-gehonoreerde-onderzoeksprojecten-subsidieregeling-covid-19/ Op korte termijn starten acht projecten die direct effect hebben op het verloop van de uitbraak van het coronavirus (COVID-19) en de volksgezondheid. Dit is het eerste resultaat van de opdracht van het ministerie van VWS aan ZonMw om acuut onderzoek te financieren met directe impact op de huidige corona pandemie. Hoogste prioriteit, snelle actie nodig

    Door een expert panel zijn onderwerpen geïnventariseerd en geprioriteerd. Acht onderwerpen hebben de hoogste prioriteit gekregen omdat ze mogelijk direct effect hebben op de volksgezondheid. Vervolgens zijn gericht onderzoekers gevraagd een onderzoeksvoorstel in te dienen op deze onderwerpen. Gezien de noodzaak om snel te handelen, is gekozen voor deze (zeer) korte aanvraagprocedure die resulteerde in het toekennen van subsidies aan deze acht onderzoeken. In totaal is een budget van € 5,5 miljoen hiervoor beschikbaar gesteld.

    Gehonoreerde projecten

    De projecten die een incidentele subsidie ontvangen, hebben de volgende onderwerpen:

    • Onderzoek naar onder andere het verloop van de ziekte, langetermijnprognose, kruisreactiviteit, her-infectie, en het verloop van immuunrespons over de tijd in relatie tot prognose. Hiertoe wordt een cohort gevolgd van personen die hersteld zijn van COVID-19 (RECoVERED studie);
    • Onderzoek naar dragerschap, ziektelast en transmissie van en naar kinderen (CoKids studie);
    • Onderzoek op het gebied van ziekenhuisepidemiologie ter ondersteuning van infectiepreventiemaatregelen (COCON studie);
    • Een farmacotherapeutische trial met anakinra bij COVID-19-patiënten op de intensive care (ANACOR-IC);
    • Het in kaart brengen van virusevolutie, verspreiding en transmissie via sequencing om verspreidingsroutes te voorspellen;
    • Sociaalwetenschappelijk onderzoek naar de impact van sociale isolatie op kwetsbare populaties en welke steun kwetsbare groepen hierbij nodig hebben;
    • Trial van chloroquine en hydroxychloroquine-behandeling in patiënten die opgenomen zijn met matige tot ernstige COVID-19 (ARCHAIC studie);
    • Medicijnontwikkeling: studies naar veiligheid en werkzaamheid van antilichamen tegen het coronavirus.

    Vrijwel alle projecten zijn samenwerkingsverbanden van meerdere universitair medische centra, universiteiten en andere onderzoeksinstellingen. Het is van belang dat zij zo snel mogelijk kunnen starten. Uitgebreidere projectinformatie volgt op www.zonmw.nl/corona-onderzoek.

    Actie- en onderzoeksprogramma COVID-19 en andere subsidiemogelijkheden

    Naast de al verstrekte incidentele subsidies zijn er meer subsidiemogelijkheden. Om te voldoen aan de grote vraag naar oplossingen en antwoorden, start ZonMw in opdracht van VWS en samen met NWO binnenkort met het onderzoeksprogramma COVID-19. Dit programma is gericht op voorkomen of verminderen van negatieve effecten van de COVID-19-pandemie, bestrijden van de pandemie en de maatschappelijke dynamiek als gevolg van de pandemie. Vanuit dit programma gebruiken we verschillende subsidiemechanismen, waaronder ook meer open subsidieoproepen. Deze oproepen worden geplaatst op de ZonMw-subsidiekalender. Meer informatie volgt hierover in april.

    Naast deze initiatieven, liep in de afgelopen tijd ook een regeling gericht op kleine projecten met praktische oplossingen voor tekorten aan materiaal en andere praktische problemen in en buiten ziekenhuizen. Daarnaast werd de SET-regeling uitgebreid. Beide regelingen zijn inmiddels weer gesloten. Ook ging het implementatienetwerk Virus Outbreak Data Access Network (VODAN) van start.

    Belangrijk: Open access publicaties, juist in deze tijd

    Alle publicaties voortkomend uit wetenschappelijk onderzoek dat geheel of gedeeltelijk is gesubsidieerd binnen deze regeling dienen onderzoekers onmiddellijk (zonder embargo) Open Access beschikbaar te stellen met een open licentie. Zo delen we zo snel mogelijk nieuwe kennis die kan bijdragen aan de verbetering van de volksgezondheid omtrent COVID-19. Onderzoeksresultaten die geproduceerd worden binnen dit programma dienen bovendien gedeeld te worden in lijn met de Joint statement on sharing research data and findings relevant to the novel coronavirus (nCoV) outbreak.

    Meer informatie over ZonMw en het coronavirus

    ]]>
    news-5568 Tue, 14 Apr 2020 12:30:56 +0200 18 startende wetenschapstalenten naar buitenlandse topinstituten met Rubicon https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/18-startende-wetenschapstalenten-naar-buitenlandse-topinstituten-met-rubicon/ 18 onlangs gepromoveerde onderzoekers gaan onderzoek doen aan buitenlandse onderzoeksinstellingen met een Rubicon-financiering van NWO. Het programma Rubicon is bedoeld om jonge, veelbelovende wetenschappers de mogelijkheid te geven internationale onderzoekservaring op te doen. Ze onderzoeken onder andere hoe de eerste tekenen van Alzheimer beter gedetecteerd kunnen worden, de rol van stress bij pijn, hoe planten huidmondjes maken en het proces van zinkende delta’s wordt bestudeerd.

    Tien van de 18 projecten gaan een bijdrage leveren aan gezondheidsonderzoek en zorginnovatie:

    Sneller en efficiënter medicijnonderzoek

    • Dr. R.P.A. (Ruben) van Eijk (m), Universitair Medisch Centrum Utrecht -> Verenigde Staten, Stanford University, Center for Innovative Study Design, 12 maanden.Het ontwikkelen van medicijnen kost veel tijd en geld. De onderzoeker innoveert wiskundige modellen om sneller te bepalen of een experimenteel middel werkt én veilig is. Hierdoor kunnen onderzoekers in de toekomst hun beschikbare middelen efficiënter besteden.

    Eerste tekenen van Alzheimer opsporen met digitale, hoogfrequente metingen

    • Dr. R. J. (Roos) Jutten (v), Amsterdam UMC -> Verenigde Staten, Harvard University, Massachusetts General Hospital, Department of Neurology, 24 maanden. Inzicht in vroege afwijkingen door Alzheimer is essentieel voor onderzoek naar preventieve behandelingen. Het doel van mijn onderzoek is om de allereerste geheugenproblemen die ontstaan door Alzheimer beter te detecteren met nieuwe computertests die hoogfrequent bij mensen thuis worden afgenomen.

    Klokje rond eten?

    • Dr. I.W.K. (Imre) Kouw (v), Universiteit Maastricht -> Australië, Royal Adelaide Hospital, ICU Research, 24 maanden. Intensive care patiënten worden meestal continu gevoed en gaan sterk achteruit tijdens opname. Eten gedurende 24 uur heeft negatieve effecten bij gezonde mensen. De onderzoeker bekijkt hoe sondevoeding op gezette tijden de bloedsuikerspiegels en maag-darmfunctie beïnvloedt bij intensive care patiënten.

    Het beroepsprofiel van de eosinofiel

    • Dr. S.T.T. (Sjoerd) Schetters (m), Amsterdam UMC -> België, Vlaams Instituut voor Biotechnologie (VIB), Inflammation Research Center, Gent, 24 maanden. Astma wordt vaak veroorzaakt door eosinofielen, afweercellen die schade veroorzaken aan de long. Nieuwe medicijnen treffen deze cellen, maar het is duidelijk dat sommige eosinofielen ook een weldoende rol kunnen spelen in ons lichaam. De onderzoeker gaat uitzoeken of verschillende soorten eosinofielen aanwezig zijn bij ziekten zoals astma en of het wel veilig is deze allemaal uit te schakelen.

    Pijn & Stress: Van het verleden naar het heden

    • Dr. A. (Aleksandrina) Skvortsova (v), Universiteit Leiden -> Canada, McGill University, Pain Genetics Lab, 24 maanden Onze pijngevoeligheid wordt door eerdere ervaringen beïnvloed. Dit project onderzoekt wat de rol van stress is in het verband tussen pijn in het verleden en het heden en of de pijnervaring kan worden verminderd door stress te verminderen.

    Schildklierhormoon en suikerstofwisseling in de lever

    • Dr. A.H. (Anne) van der Spek (v), Amsterdam UMC, Locatie AMC -> Verenigde Staten, Cornell University, Weill Cornell Medicine, 15 maanden. Schildklierpatiënten hebben een grotere kans op suikerziekte. De relatie tussen schildklierhormoon en suikerstofwisseling in mensen is nog niet duidelijk. De onderzoeker gaat in menselijke levercellen het effect van veranderingen in het schildklierhormoon op de verwerking van suiker bestuderen.

    Bescherming tegen plotse hartdood voor wie het echt nodig heeft

    • Dr. F.V.Y. (Fleur) Tjong (v), Universiteit van Amsterdam -> Verenigde Staten, Stanford University, Stanford Medical School Cardiovascular Medicine, 12 maanden. Een ICD wordt geïmplanteerd om het hart te ‘resetten’ als het zodanig op hol slaat dat een patiënt anders overlijdt. Niet altijd is duidelijk wie écht risico loopt. Artificial-Intelligence kan helpen dit te bepalen, en een leidraad vormen voor behandeling.

    Een prothese met gevoel, hoe voelt dat?

    • C.S. (Ceci) Verbaarschot, MSc (v), Radboud Universiteit -> Verenigde Staten, University of Pittsburgh, Rehab Neural Engineering Labs, 24 maanden. Tegenwoordig zijn er prothesen waarmee men kan bewegen en voelen. Deze kunstmatige tastzin wordt bereikt via elektrische stimulatie van de hersenen. Hoe dit voelt en welke eigenschappen van gevoel kunnen worden bereikt via hersenstimulatie, zal in dit project worden onderzocht.

    Hoe beïnvloeden darmbacteriën onze reactie op medicatie?

    • Dr. C.G.P. (Carlos) Voogdt (m), Universiteit Utrecht -> Duitsland, EMBL, Heidelberg, 24 maanden. Darmbacteriën kunnen ingenomen medicijnen veranderen voordat deze hun doel bereiken. De onderzoeker gaat achterhalen welke bacteriën hiervoor verantwoordelijk zijn, hoe zij dit precies doen en wat het gevolg is van deze bacteriële activiteit voor onze darmcellen.

    Towards precision psychiatry

    • Dr. T. (Thomas) Wolfers (m), Radboud Universiteit -> Verenigde Staten, Harvard University Medical School & Boston Children’s Hospital, Boston, 24 maanden. Het begrijpen van mechanismes die ten grondslag liggen aan een psychisch probleem is een vereiste om behandelingen te verbeteren. Door mijn nieuwe methode zullen wij in staat zijn om mechanismes voor iedere afzonderlijke patiënt in kaart te brengen.

    Meer informatie

     

    bron: NWO

    ]]>
    news-5564 Tue, 14 Apr 2020 10:41:37 +0200 NWO past planning Talentprogramma’s aan wegens coronacrisis https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/nwo-past-planning-talentprogrammas-aan-wegens-coronacrisis/ NWO heeft de planning van de Talentprogramma’s Rubicon, Veni, Vidi en Vici aangepast. Op deze manier kan NWO waarborgen dat aanvragers van financiering over een gelijk speelveld blijven beschikken en dat transparante en zorgvuldige beoordeling mogelijk blijft. NWO vindt aanpassing van de planning noodzakelijk. Alle betrokkenen bij het aanvraag- en beoordelingsproces hebben daardoor voldoende tijd en ruimte om hun werk te doen. Niet alleen de beschikbaarheid van aanvragers maar ook die van referenten van onderzoeksvoorstellen en leden van beoordelingscommissies staat onder druk door de maatregelen die zijn ingesteld vanwege het coronavirus. Ook moeten NWO-medewerkers het proces op een adequate manier kunnen begeleiden.

    Meer informatie

    ]]>
    news-5526 Tue, 14 Apr 2020 10:16:00 +0200 Videobeelden als leerzame vakspiegels https://publicaties.zonmw.nl/divosa-artikelenreeks/videobeelden-als-leerzame-vakspiegels/ Een klantgesprek terugroepen in je herinnering is anders dan het gesprek met eigen ogen terugkijken. Dankzij videocamera's zien klantmanagers precies wanneer ze op hun best zijn in de spreekkamer en wat er beter kan. news-5555 Tue, 14 Apr 2020 09:10:00 +0200 Deelnemers Sportimpulsprojecten enthousiast https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/deelnemers-sportimpulsprojecten-enthousiast/ Deelnemende kinderen en hun ouders zijn positief over de georganiseerde activiteiten binnen de Sportimpulsprojecten Jeugd in lage inkomensbuurten (JILIB) en Kinderen sportief op gewicht (KSG). Ook onder de uitvoerende professionals is het draagvlak voor de projecten groot. Dit blijkt uit het onderzoek ‘Evaluatie JILIB- en KSG-Sportimpulsprojecten ronde 2018’ dat door het Mulier Instituut in opdracht van ZonMw is uitgevoerd. Het Mulier Instituut bekeek aan de hand van verdiepende groepsinterviews hoe acht Sportimpulsprojecten uit de ronde van 2018 (vier JILIB en vier KSG) ervoor staan, een jaar na de start van de tweejarige subsidieperiode. In het najaar van 2020 bekijkt het Mulier Instituut opnieuw wat deze projecten opgeleverd hebben. Bij alle projecten uit de subsidieronde 2018 wordt dan ook geïnventariseerd of en op welke manier zij effecten bij deelnemers hebben gemonitord en geëvalueerd.

    Maatwerk

    Individueel maatwerk blijkt belangrijk bij de aangeboden sport- en beweegactiviteiten voor kinderen en ouders. Om dit te kunnen bieden, is het belangrijk om meer inzicht te krijgen in de behoeften en belemmeringen van de JILIB- en KSG-doelgroep (en hun ouders). Maar ook om de samenwerking met partijen die in contact staan met de doelgroep te verbeteren.

    Wat springt nog meer in het oog?

    • Bij JILIB-projecten worden de jongeren uit gezinnen met een laag inkomen goed bereikt. Met name door samen te werken met scholen in lage SES wijken. KSG-projecten hebben meer moeite om hun doelgroep van kinderen met (dreigend) overgewicht te bereiken. Dit geldt vooral voor de doelgroep 0-4 jarigen.
    • Bij alle KSG-projecten worden ouderbijeenkomsten of ouder-kind activiteiten georganiseerd. De ouderbetrokkenheid en deelname is bij de JILIB-projecten veel beperkter en moeilijker te realiseren.
    • Kinderen hebben hun motorische vaardigheden verbeterd en zijn fitter geworden.
    • De partijen waarmee het meest wordt samengewerkt binnen de projecten zijn sportverenigingen, GGD’en, het onderwijs en de zorg. Belangrijke partners, zoals intermediairs en sleutelfiguren in de wijk kunnen vaker betrokken worden.

    Bekijk het rapport voor een volledig overzicht van de resultaten.

    Sportimpuls

    Met de Sportimpuls worden lokale sport- en beweegaanbieders twee jaar lang financieel ondersteund bij het opzetten van activiteiten om meer mensen te laten sporten en bewegen. De Sportimpuls bestaat uit drie regelingen: Sportimpuls, Sportimpuls KSG en Sportimpuls JILIB. In de laatste ronde van 2018 lopen 147 projecten die dit jaar worden afgerond.

    Meer informatie

     

    ]]>
    news-5559 Fri, 10 Apr 2020 15:30:03 +0200 Start eerste creatieve oplossingen voor aanpak coronavirus (COVID-19) https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/start-eerste-creatieve-oplossingen-voor-aanpak-coronavirus-covid-19/ Van de vele ingediende creatieve oplossingen voor de aanpak van het coronavirus (COVID-19) kunnen de eerste 18 projecten van start. Dat worden er binnenkort meer, want er zijn overweldigend veel ideeën ingediend die allemaal zorgvuldig beoordeeld worden. Met het toekennen van deze ideeën, is er nog ongeveer €490.000,- budget beschikbaar. De komende tijd wordt wekelijks bekend gemaakt welke projecten er van start gaan. 18 projecten kunnen beginnen

    Tot nu toe zijn er 2 beoordelingsvergaderingen geweest waarin de eerste 53 projecten zijn beoordeeld. 18 creatieve oplossingen voor de aanpak van het coronavirus (COVID-19) hebben een financiële impuls toegekend gekregen. Alleen projecten die zowel op kwaliteit als relevantie positief beoordeeld worden, ontvangen een financiële impuls. .

    Variatie aan creatieve oplossingen coronavirus (COVID-19)

    De regeling is bedoeld om creatieve oplossingen te bieden voor de zorg en voor kwetsbare groepen in de samenleving. “De variatie aan oplossingen die we hebben ontvangen is enorm”, vertelt projectmanager Alice Lamain. De projecten die van start gaan bieden oplossingen voor een verscheidenheid aan doelgroepen die momenteel worden geraakt door de coronacrisis. “Van mentale ondersteuning voor zorgprofessionals tot een leefstijlapp voor mensen met een licht verstandelijke beperking tot  het te lijf gaan van eenzaamheid met behulp van video-oplossing die breed beschikbaar wordt gesteld.”

    Wilt u meer informatie over de gehonoreerde projecten? Bekijk dan hier het overzicht.

    Meer oplossingen binnenkort van start

    Er zijn meer dan 100 creatieve oplossingen ingediend die nog beoordeeld moeten worden. Dagelijks komen er nog eens gemiddeld 30 offerteformulieren binnen. Vanwege het overweldigende aantal ingediende aanvragen sluit de regeling op zondag 12 april 2020 om 23.59 uur. De verwachting is dat ZonMw rond de 250 aanvragen ontvangt. Daarvan kunnen 46 tot 93 creatieve oplossingen voor de aanpak van het coronavirus (COVID-19) een financiële impuls krijgen.

    Meer informatie

     

    ]]>
    news-5549 Wed, 08 Apr 2020 18:00:00 +0200 Uitloop van onderzoekstrajecten: onderzoeksinstellingen werken aan oplossingen https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/uitloop-van-onderzoekstrajecten-onderzoeksinstellingen-werken-aan-oplossingen/ Door de COVID-19 ligt veel onderzoek stil. Onderzoekers hebben geen toegang meer tot labs of collecties, kunnen geen data verzamelen, of zetten zich in het ziekenhuis in. Dit heeft een grote impact op het Nederlandse onderzoek. Met name onderzoekers met tijdelijke contracten dreigen hiervan de dupe te worden. VSNU, NFU, NWO en ZonMw nemen deze signalen zeer serieus. Samen met het Promovendi Netwerk Nederland en PostDocNL werken ze aan oplossingen voor de knelpunten die deze (jonge) onderzoekers ervaren. Deze oplossingen berusten op drie uitgangspunten. Allereerst: gezondheid belangrijker dan onderzoek. De verantwoordelijkheid om te beslissen voor welk onderzoek aanwezigheid in faciliteiten noodzakelijk is en door moet en kan gaan ligt bij de decanen of instituutsdirecteuren. Dat doen zij op basis van advies van de vakgroepsleider en met inachtneming van de RIVM-richtlijnen. Bij twijfels of wanneer onderzoek onterecht als noodzakelijk wordt aangemerkt zijn decanen, instituutsdirecteuren het eerste aanspreekpunt. Een tweede uitgangspunt is dat waar er problemen of vertraging ontstaan ten gevolge van de COVID-19 crisis, het leidende principe is dat alle bestaande onderzoeksprojecten in alle redelijkheid en op een geschikt moment afgemaakt moeten kunnen worden. Het derde uitgangspunt is dat maatwerk nodig zal zijn om recht te doen aan de diversiteit aan problemen. De onderzoeksorganisaties willen dat er passende mogelijkheden worden geboden om het onderzoek te kunnen afronden, zoals: aangepaste procedures om te kunnen promoveren, extra tijd/ geld bij vertraging van het onderzoekstraject, het aanpassen van de onderzoeksopzet enz. De precieze invulling van zulke maatregelen is afhankelijk van de financieringsbron en de afspraken die daarmee gemaakt worden. Daarbij roepen de onderzoeksorganisaties op om ook maatwerk te bieden door in deze bijzondere tijd breder te kijken in het ‘erkennen en waarderen’ van de bijdrage van eenieder, aansluitend bij het position paper ‘Ruimte voor ieders talent.’

    De onderzoeksorganisaties zijn in gesprek met de ministeries van OCW, EZK en VWS over verschillende urgente aandachtspunten. Onder meer over: de kosten van uitloop, de mogelijkheden om de contracten van (postdoctorale) onderzoekers langer dan vier jaar te kunnen laten duren of meer dan twee aanstellingen te kunnen verlengen en verlenging te kunnen bieden aan de verblijfsvergunning van internationale werknemers die een aflopend tijdelijk dienstverband hebben. Bovendien zijn de organisaties in gesprek met andere financiers, zoals bedrijven of internationale subsidieversterkers als de EU, om ook daar voor maatwerkoplossingen steun te krijgen.  

    Werkveld ZonMw

    Het werkveld van ZonMw is duidelijk breder dan het academische onderzoek, waarover dit bericht vooral gaat. Uiteraard heeft ZonMw ook aandacht voor de consequenties van de coronacrisis in die andere werkvelden. Wij wijzen erop dat ZonMw al diverse kortetermijnmaatregelen heeft aangekondigd voor haar (onderzoeks)projecten om aanvragers, projectleiders, commissieleden en referenten in deze tijd te ontzien. De impact voor academische maar ook niet academische projecten is groot. ZonMw houdt nauw contact met al haar stakeholders over deze situatie en monitort de mogelijke consequenties op langere termijn.

    Lees hier de gezamenlijke verklaring van NFU, VSNU, ZonMw en NWO.

    ]]>
    news-5550 Wed, 08 Apr 2020 17:55:46 +0200 Burgers en professionals denken mee over keuzehulp https://publicaties.zonmw.nl/divosa-artikelenreeks/burgers-en-professionals-denken-mee-over-keuzehulp/ De gemeente Amsterdam en Amsterdam UMC ontwikkelen een praktisch hulpmiddel voor uitvoerend professionals waarmee zij doelgerichter de juiste begeleiding kunnen kiezen voor mensen met een bijstandsuitkering. Niet alleen wetenschappers doen het denkwerk, maar ook professionals en burgers delen hun inzichten. Onderzoeker Ranu Sewdas: ‘De burger ziet het liefst een supermens in de spreekkamer.’ news-5547 Wed, 08 Apr 2020 11:39:54 +0200 Verhoogd risico op slechte gezondheid voor werknemers met zwaar werk en obesitas https://www.rivm.nl/nieuws/verhoogd-risico-op-slechte-gezondheid-voor-werknemers-met-zwaar-werk-en-obesitas Werknemers met obesitas en lichamelijk of psychisch zwaar werk hebben ruim twee keer zo veel kans op een slechter ervaren gezondheid dan werknemers met een gezond gewicht en zonder zwaar werk. Voor werknemers in de bouw is het effect van deze combinatie groter dan de optelling van de afzonderlijke effecten. Dit blijkt uit een onderzoek van het RIVM i.s.m. het Erasmus MC en Volandis. news-5544 Tue, 07 Apr 2020 10:49:15 +0200 Man-vrouwverschillen in tijden van corona https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/man-vrouwverschillen-in-tijden-van-corona/ De wereldwijde uitbraak van het coronavirus COVID-19 heeft gevolgen voor ons allemaal. Maar in hoeverre verschilt die impact tussen mannen en vrouwen? Dat vroegen we aan prof. dr. Sabine Oertelt-Prigione, arts en hoogleraar Gender in Primary and Transmural Care aan het Radboudumc, en dr. Petra Verdonk, universitair hoofddocent Gender en Diversiteit aan het Amsterdam UMC-VUmc en secretaris van de Nederlandse Vereniging Gender & Gezondheid. Uit verschillende onderzoeken komt een vergelijkbaar beeld naar voren: het coronavirus COVID-19 lijkt mannen zwaarder te treffen dan vrouwen. Hoe kunnen we dat verklaren? Het meest voor de hand liggende antwoord zit ‘m in de genen: vrouwen hebben twee X-chromosomen, mannen maar één. Het is al langere tijd bekend dat er op die X-chromosomen veel genen zitten die belangrijk zijn voor de werking van het immuunsysteem, zegt Sabine Oertelt-Prigione. ‘Bij virusinfecties is het immuunsysteem van vrouwen meestal actiever dan dat van mannen. Ook produceren vrouwen vaak meer antistoffen als ze vaccins krijgen toegediend’, zegt ze. Een extra actief immuunsysteem zou vrouwen dus meer bescherming kunnen bieden tegen coronavirussen als COVID-19. Ook op latere leeftijd – naarmate het immuunsysteem bij zowel mannen als vrouwen minder actief wordt – lijkt die extra bescherming nog door te werken: het aantal mannen dat aan COVID-19 bezwijkt is namelijk in alle leeftijdscategorieën hoger dan het aantal vrouwen dat overlijdt.

    Zoektocht naar medicijnen

    Sekseverschillen en de bijbehorende gezondheidsrisico’s spelen niet alleen een belangrijke rol in het ziekteverloop van COVID-19, ze zouden ook een prominente rol moeten spelen in de zoektocht naar mogelijke medicijnen. Momenteel worden verschillende bestaande middelen onderzocht, waaronder chloroquine. De Amerikaanse president Trump riep onlangs nog dat dit middel dé oplossing zou zijn voor COVID-19. ‘Misschien wel als het over hydroxychloroquine gaat, die bij voorkeur in combinatie met een antibioticum wordt voorgeschreven’, reageert Oertelt-Prigione op deze uitspraak. ‘Beide stoffen veranderen echter het QT-interval van het hart (de tijd tussen het samentrekken en ontspannen van de hartkamers - red.) en dat leidt weer tot een hoger risico op hartritmestoornissen. We weten dat dit risico bij vrouwen hoger is dan bij mannen, omdat het QT-interval bij vrouwen sowieso langer is. Bij het gebruik van deze twee medicijnen zou hun risico op hartritmestoornissen vele malen hoger worden. Dit moet meegenomen worden in trials die de effectiviteit van deze medicijnen onderzoeken.’

    Genderverhoudingen onder druk

    Oertelt-Prigione is van huis uit arts, maar werkt als hoogleraar Gender bij het Radboudumc aan SAFE, een platform voor vrouwen die te maken hebben met partnergeweld. In hoeverre hebben de coronamaatregelen gevolgen voor het aantal meldingen? ‘Tijdens de quarantaineperiode is het aantal meldingen van huiselijk en seksueel geweld tegen vrouwen in Zuidoost-Azië en een aantal Europese landen gestegen’, zegt ze. Verdonk voegt toe dat de Nederlandse politie vooralsnog een lichte stijging van het aantal meldingen ziet. Beide wetenschappers verwachten dat het aantal meldingen na de versoepeling van de maatregelen verder zal stijgen. ‘Vrouwen in onveilige situaties hebben op dit moment weinig mogelijkheden om hulp te zoeken, een melding te doen of hun partner te verlaten’, zegt Oertelt-Prigione. Bovendien komt in rapportages uit het buitenland naar voren dat COVID-19 ook wordt gebruikt als vorm van geweld, bijvoorbeeld door vrouwen te dwingen om binnen te blijven. Maar niet alleen een toename van geweld ligt voor de hand, ook het aantal nieuwe meldingen zal stijgen. De gevolgen van een crisis kunnen de bestaande genderverhoudingen binnen een relatie namelijk aan het wankelen brengen. ‘De machtsverhoudingen binnen een relatie veranderen als een man zijn baan verliest terwijl zijn vrouw hard nodig is in de zorg. En bij stellen die die voor gendergelijkheid afhankelijk waren van de outsourcing van allerlei taken, zoals de zorg voor de kinderen en het schoonhouden van het huis, kan pijnlijk duidelijk worden hoe de verhoudingen liggen’, aldus Verdonk.

    Onoplosbare dilemma’s

    Ook op maatschappelijk vlak laat de coronacrisis diepe sporen na. Tachtig procent van het zorgpersoneel is vrouw. In de ouderenzorg ligt dit percentage zelfs nog hoger. Vrouwen nemen over het algemeen vaker de zorg voor de kinderen op zich en zijn ook vaker mantelzorger. In tijden van crisis eist het werken in de zorg een enorme tol.  ‘Vrouwelijke medewerkers in de thuis- en ouderenzorg maken zich momenteel grote zorgen over de afwezigheid van beschermende maatregelen’, vertelt Verdonk. ‘Uit ons onderzoek Gezond Zorgen blijkt dat ze zich niet zozeer zorgen maken over hun eigen gezondheid, maar bang zijn om hun veelal kwetsbare cliënten te besmetten. Ook staan ze voor onoplosbare dilemma’s, want wat krijgt voorrang: de eigen gezondheid of die van cliënten? En thuis is het vaak passen en meten om de zorg voor kinderen en ouders te combineren met het zware werk in de zorg.’ De eerste studies uit China laten zien dat met name vrouwelijke zorgmedewerkers vaker psychische klachten rapporteren na de coronacrisis, zoals slaapproblemen en posttraumatische stressstoornissen. Volgens Verdonk en Oertelt-Prigione ligt dat ook hier in de lijn der verwachting. Deze cijfers kunnen echter een vertekend beeld geven, waarschuwt Oertelt-Prigione. ’Ik verwacht dat iedereen die nu acute zorg levert, bijvoorbeeld op de intensive care, op den duur psychische klachten zou kunnen ontwikkelen. Genderverschillen spelen hier bovendien een belangrijke rol, omdat mannen over het algemeen minder geneigd zijn deze klachten te rapporteren dan vrouwen, zegt ze. 

    Neem gender en diversiteit mee

    Het kabinet heeft inmiddels een aantal steunmaatregelen aangekondigd. Die richten zich voornamelijk op de sectoren die het hardst worden getroffen door deze crisis, zoals de dienstensector. Het ondersteunen van de economie is een begrijpelijke maatregel voor de korte termijn, vindt Verdonk. Wel vraagt ze zich af of er een genderanalyse is gemaakt. ‘Neem een uur extra de tijd en maak de consequenties van deze maatregelen voor alle groepen binnen de samenleving inzichtelijk. We moeten bijvoorbeeld niet vergeten dat maatschappelijke organisaties veel werk doen door het bieden van een safety net aan kwetsbare, moeilijk bereikbare groepen in de samenleving. Ook bij deze organisaties lopen de rekeningen gewoon door’, aldus Verdonk. De boodschap van beide wetenschappers aan het kabinet is dan ook: neem gender en diversiteit mee in het bepalen van maatregelen voor de korte én langere termijn. Welke mannen en vrouwen in de Nederlandse samenleving worden het hardst getroffen door deze crisis en waarom? Daarbij moet de focus niet alleen liggen op de gevolgen voor de gezondheid, maar ook op de sociale maatschappelijke impact van deze pandemie. 

    Meer informatie

    ]]>
    news-5478 Tue, 07 Apr 2020 09:00:00 +0200 Noodregeling maakt direct meer digitale zorg thuis mogelijk https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/noodregeling-maakt-direct-meer-digitale-zorg-thuis-mogelijk/ De SET Covid-19 noodregeling is gesloten. U kunt niet meer aanvragen. Het subsidieplafond van € 23 miljoen is inmiddels bereikt. Voor vragen over deze extra noodregeling kunt u rechtstreeks terecht bij www.rvo.nl/set De reguliere SET blijft open voor aanvragen

    Voor de reguliere SET-regeling kunt u nog steeds een aanvraag indienen voor het verder opschalen van digitale toepassingen in de zorg op afstand. Dit is ook interessant voor aanbieders van ondersteuning en zorg die als gevolg van de COVID-19 uitbraak aan de slag willen met digitale toepassingen die zorg op afstand faciliteren. Daarnaast kunt u met uw aanvraag voor de reguliere SET een vervolg geven aan initiatieven die onder de SET COVID-19 zijn gehonoreerd. Hiervoor gelden wel andere voorwaarden.
    Vanuit het ondersteuningsprogramma SET-up heeft VitaValley een 'Fasttrack Beeldschermzorg'. Dit is een toolkit voor het snel implementeren van beeldschermzorg door aanbieders van ondersteuning en zorg.

    Meer informatie

    ]]>
    news-5541 Tue, 07 Apr 2020 08:41:02 +0200 Regeling creatieve oplossingen coronavirus (COVID-19) zeer gewild https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/regeling-creatieve-oplossingen-coronavirus-covid-19-zeer-gewild/ De regeling ‘Creatieve oplossingen aanpak coronavirus (COVID-19)’ die ZonMw openstelde heeft veel aanvragen opgeleverd. Vanwege de grote belangstelling heeft het ministerie van VWS besloten om in totaal € 700.000 beschikbaar te stellen voor de inmiddels meer dan 130 creatieve ideeën die ZonMw heeft ontvangen en die nog steeds binnenkomen. De regeling sluit op zondag 12 april 2020. Veel creatieve ideeën ontvangen

    Het loopt storm en ZonMw ontvangt dan ook vele uiteenlopende ideeën uit heel Nederland. “Omdat er erg veel reacties blijven binnenkomen, kunnen we niet alles in één keer beoordelen” aldus Alice Lamain, één van de projectmanagers. “We moeten zorgen dat we alle binnengekomen creatieve oplossingen zorgvuldig verwerken. Daarom hebben we ook onze reactietermijn verlengd naar 2 weken. We komen nu 2 keer in de week met een beoordelingspanel bij elkaar en beoordelen dan 30 tot 50 creatieve oplossingen.”

    Strenge voorwaarden

    Helaas kan niet alles wat binnenkomt worden goedgekeurd. Er wordt goed gelet op de gestelde voorwaarden. “We beoordelen natuurlijk ten eerste of het gaat om een oplossing voor het huidige probleem, namelijk de coronacrisis. Daarbij gaat het erom dat de oplossing van meerwaarde moet zijn voor de doelgroep; zorgverleners of kwetsbare mensen. Daarnaast wordt gekeken naar de impact van de oplossing op korte en lange termijn. Met andere woorden: wat zijn de verwachte effecten, de kosten-baten”, legt Lamain uit. Ook wordt gelet op het aantal mensen dat met de oplossing wordt bereikt, of het idee makkelijk in de praktijk is toe te passen en of het daadwerkelijk om een creatieve oplossing gaat.

    Sluiting regeling

    Omdat de belangstelling groot is en er inmiddels veel ideeën zijn ingediend, is besloten om de regeling te sluiten op zondag 12 april 2020 om 00.00 uur. Alle creatieve oplossingen die na die tijd binnenkomen, zullen niet meer worden meegenomen in het beoordelingsproces. “De reden dat we deze regeling niet direct sluiten is dat we mensen die momenteel werken aan hun voorstel nog een kans willen geven”, aldus Lamain. “Onze verwachting is dat er genoeg kwalitatief goede aanvragen zitten tussen de vele ontvangen ideeën en wat we de komende week nog binnenkrijgen.”

    Meer informatie

    ]]>
    news-5530 Mon, 06 Apr 2020 07:31:08 +0200 Thuisarts.nl biedt nieuwe keuzehulp https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/thuisartsnl-biedt-nieuwe-keuzehulp/ Nadenken over de eigen wensen voor toekomstige zorg en behandeling. De nieuwe keuzehulp op Thuisarts.nl helpt mensen hierbij en maakt het makkelijker om dit te bespreken met naasten en de behandelend (huis)arts. De keuzehulp is ontwikkeld door onderzoekers van het Erasmus MC in samenwerking met het Nederlands Huisartsen Genootschap (NHG) en diverse patiëntenorganisaties. Zorg en behandelwensen

    De online keuzehulp helpt mensen bijvoorbeeld om na te denken over welke zorg en behandeling ze zouden willen als hun gezondheid achteruit gaat. Wie kan deze wensen vertegenwoordigen (een zorgvertegenwoordiger)? De keuzehulp geeft ook handvatten voor het opstellen van een wilsverklaring. Iedereen kan gebruikmaken van de keuzehulp, al is het waarschijnlijk dat mensen met een chronische ziekte of oudere mensen hier eerder behoefte aan hebben.

    Start keuzehulp in 2017

    In de huidige tijd waarin we te maken hebben met het coronavirus en COVID-19, kan het extra belangrijk zijn om na te denken over zorg en behandelwensen. Welke zorg wil iemand liever wel of niet? Deze nieuwe keuzehulp kan daarmee helpen. De ontwikkeling van de keuzehulp is in 2017 al gestart. Dat de keuzehulp juist in deze tijd van corona gelanceerd wordt is dan ook toeval, maar biedt patiënten en (huis)artsen wel een mooie meerwaarde.

    Heldere publieksvoorlichting op Thuisarts.nl

    De nieuwe keuzehulp is te vinden op www.thuisarts.nl/keuzehulp/verken-uw-wensen-voor-zorg-en-behandeling. Ook vanuit de voorlichting over het coronavirus wordt verwezen naar de keuzehulp. Zo is hier een nieuwe situatie uitgewerkt ‘Ik heb een zwakke gezondheid en denk na over behandeling bij corona’. Deze voorlichting gaat in op de zorg thuis, in het verpleeghuis en in het ziekenhuis. De keuzehulp is hier een waardevolle aanvulling.

    Wetenschappelijk onderzoek en projectverantwoording

    De keuzehulp wordt geëvalueerd in wetenschappelijke onderzoeken. Het project is mogelijk gemaakt door ZonMw en maakt onderdeel uit van het programma 'Palliantie. Meer dan zorg'. Het is uitgevoerd door de onderzoekers Doris van der Smissen (promovenda), Ida Korfage (projectleider), Judith Rietjens en Agnes van der Heide van de afdeling Maatschappelijke Gezondheidszorg van het Erasmus MC. Betrokken organisaties zijn het Nederlands Huisartsen Genootschap (NHG), de Nederlandse Patiëntenvereniging (NPV), Stichting Agora, de Nierpatiëntenvereniging (NVN), het Nivel, VitaValley, de Universiteit Twente en een klankbordgroep van ervaringsdeskundigen met een chronische ziekte en naasten.

    Meer informatie

    Dit artikel staat in de nieuwsbrief Palliatieve Zorg april 2020. Wilt u de nieuwsbrief ontvangen? Meld u dan aan

    ]]>
    news-5527 Fri, 03 Apr 2020 14:00:00 +0200 Extra investering in versnelde onderzoeksprogramma’s naar Corona https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/extra-investering-in-versnelde-onderzoeksprogrammas-naar-corona/ Het kabinet trekt in totaal € 42 miljoen uit voor onderzoek naar de meest urgente coronavragen, zo meldt minister Hugo de Jonge woensdag 1 april aan de Tweede Kamer. De inschatting is dat met deze extra middelen zo’n 80 tot 100 onderzoeksvragen onderzocht kunnen worden. Het is van belang dat deze middelen op een goed gecoördineerde maar ook eenvoudige en snelle wijze beschikbaar komen. Een fors deel van de 42 miljoen wordt uitgezet door ZonMw en NWO die hiervoor nauw samen optrekken in de onderzoeksprogrammering. 1. Snelle incidentele subsidieronde COVID-19 (‘first wave’)

    Direct nadat het coronavirus in Nederland werd geconstateerd, zijn incidentele subsidies ingezet voor gericht en urgent onderzoek naar het bestrijden van de COVID-19 pandemie. Dit wordt gefinancierd door VWS (4 miljoen euro) en ZonMw (1 miljoen euro); NWO heeft zich hierbij aangesloten en 1,5 miljoen euro beschikbaar gesteld.

    Hierbij gaat het om:

    • Medisch onderzoek: het volgen van personen die herstellend zijn, de transmissie van het virus van en naar kinderen, ziekenhuis epidemiologie, medicatieontwikkeling die op (zeer) korte termijn toegepast kan worden, antilichamen en virusevolutie. Ook zijn er sociaalwetenschappelijke onderzoeksvoorstellen geprioriteerd die naar de effecten van sociale isolatie en de consequenties ervan kijken. Deze projecten zijn al gestart of starten op zeer korte termijn. Deze onderzoeken worden vanuit ZonMw gecoördineerd.
    • Gedragsonderzoek: onderzoek naar social distancing en de impact daarvan op de verspreiding van het virus. Dit wordt gecoördineerd door RIVM.

    Tevens kan een kleine financiële vergoeding (ad € 7.500,- tot € 15.000,-) worden aangevraagd voor creatieve oplossingen voor praktische (ziekenhuis)zorg. Bijvoorbeeld voor medische hulpmiddelen of om kwetsbare groepen en hun zorg- en hulpverleners te helpen bij het bieden van de juiste zorg en ondersteuning. Om te zorgen dat de creatieve oplossingen zo snel mogelijk ingezet worden, streeft ZonMw ernaar indieners binnen een twee weken een reactie te geven.

    In totaal is € 6,5 miljoen beschikbaar voor dit eerste onderzoek vanuit VWS, ZonMw en NWO.

    2. Binnenkort te starten onderzoeksprogramma COVID-19 (‘second wave’)

    Op dit moment formuleren ZonMw en NWO in nauw overleg met VWS en het veld een additioneel onderzoeksprogramma. In dit nieuwe programma zal ruimte zijn voor verschillende typen onderzoek (actie onderzoek, toegepast en fundamenteel onderzoek) op onderwerpen vergelijkbaar met die in de snelle incidentele subsidieronde, maar waarbij tevens aandacht is voor de (bredere maatschappelijke) gevolgen van de crisis en de maatregelen daartegen op de langere termijn.
    De subsidies worden binnenkort uitgezet. Het totale programma loopt tot uiterlijk eind 2024 voor monitoring en afronding van alle trajecten.

    In totaal is zo’n € 20 à 25 miljoen beschikbaar voor deze vorm van onderzoek, vanuit NWO, ZonMw, VWS en OCW.

    3. Fast-track data onderzoek NWO

    Voor het vergaren van data die alleen nu, tijdens de crisis, kan worden verzameld, ontwikkelen de NWO-domeinen SGW, ENW en TTW een zgn. ‘fast-track data’ uitvraag. Onderzoekers kunnen financiering aanvragen voor onderzoek dat real-time data vergaring vereist rond vraagstukken die de crisis naar boven brengt, data die kan helpen om de crisis te beheersen, of het lerend vermogen van de samenleving tijdens een pandemie kan vergroten.
     
    Om te zorgen dat de data zo snel mogelijk kan worden verzameld, streeft NWO er zoveel mogelijk naar aanvragers binnen een werkweek een go/no go te geven. Onderzoekers zullen data en een eerste analyse daarvan zo spoedig mogelijk open toegankelijk maken. Medische en zorg-gerelateerde onderwerpen zijn uitgesloten van deze uitvraag. De call is reeds opengesteld en is hier te vinden.

    In totaal stelt NWO voor deze call €1,5 miljoen beschikbaar: elk NWO-domein draagt ieder € 0,5 miljoen bij.

    Aanvragen

    Kijk voor alle informatie over de financieringsmogelijkheden van onderzoek naar corona en COVID-19 op de onderzoekspagina www.zonmw.nl/coronaonderzoek. Hier wordt binnenkort ook meer bekend gemaakt over de onderzoeksmogelijkheden, de procedure en aanpak van het onderzoeksprogramma COVID-19.

    Lees hier de kamerbrief van minister De Jonge (VWS).

    ]]>
    news-5476 Tue, 31 Mar 2020 17:29:00 +0200 Klantmanagers opleiden? Onderzoekers zeggen: doen https://publicaties.zonmw.nl/divosa-artikelenreeks/klantmanagers-opleiden-onderzoekers-zeggen-doen/ Opleidingen en andere HRM-investeringen helpen klantmanagers om hun cliënten beter en sneller te begeleiden bij re-integratie en activering. Dat blijkt uit het onderzoek naar versterking van professionaliteit van klantmanagers bij gemeenten. Rotterdam is een van de deelnemende gemeenten en haalt waardevolle inzichten uit het onderzoek. ‘Opleidingen zijn goede investeringen, ook voor flexibele medewerkers.’ news-5489 Tue, 31 Mar 2020 14:00:00 +0200 Schulden en armoede: 2 nieuwe projecten van start https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/schulden-en-armoede-2-nieuwe-projecten-van-start/ Mensen met lage inkomens hebben recht op ondersteuning van gemeente of rijksoverheid. Maar waarom maken ze hier niet altijd gebruik van? En hoe effectief zijn interventies van gemeenten, voor mensen met betalingsachterstanden? Deze zomer starten twee projecten, gehonoreerd vanuit het NWA-programma Schulden en armoede. Het gaat economisch beter, maar de armoede- en schuldenproblematiek in Nederland groeit. Hoe kunnen we deze armoede bestrijden, het aantal mensen met problematische schulden terugdringen en mensen met schulden effectiever helpen? Antwoorden op deze vragen, worden gezocht binnen het NWA-programma Schulden en armoede.

    Twee projecten zijn recent gehonoreerd binnen dit programma. U vindt ze onderstaand.

    Hoe vind je ‘verborgen’ armoede?

    De afgelopen jaren is steeds duidelijker geworden dat er Nederlanders zijn met lage inkomens die geen gebruik maken van ondersteuning vanuit de gemeente of rijksoverheid terwijl ze daar wel recht op hebben.

    Wie zijn deze ‘verborgen armen’ en waarom maakt deze groep inwoners geen aanspraak op ondersteuning? Dit project zoekt antwoord op deze vraag en ontwikkelt vervolgens werkwijzen die gemeenten en andere relevante actoren kunnen helpen bij het verminderen van verborgen armoede.

    Lees verder op de projectpagina Vindplaatsen verborgen armen; naar effectievere wegen om huishoudens met een laag inkomen te ondersteunen

    Eerder uit de schuld. Wat werkt?

    Schulden hebben een grote impact op mensen en op de maatschappij. De afgelopen jaren hebben gemeenten veel geld geïnvesteerd om inwoners met schulden eerder te bereiken en hen te ondersteunen om uit de schulden te komen.

    Welke interventies voor mensen met betalingsachterstanden zijn effectief en welke niet? Dit project onderzoekt een aantal bestaande interventies om te kijken wat wel en niet werkt. Huidige interventies van gemeenten worden uiteindelijk verrijkt met wetenschappelijke kennis.

    Lees verder op de projectpagina Eerder uit de schulden: wat werkt?

    Schulden en armoede

    Het kabinet heeft in het regeerakkoord aangegeven armoede en schulden te willen bestrijden. Binnen enkele jaren moeten concrete verbeteringen zijn gerealiseerd. Onderzoek is nodig om doorbraken te realiseren.

    Onderzoek binnen dit NWA-programma dient gemeenten te helpen hun kennisvraagstukken op dit terrein te beantwoorden. Nieuwe werkwijzen moeten worden ontwikkeld om effectief met armoede en schulden om te gaan.

    De Nationale Wetenschapsagenda (NWA) heeft subsidie beschikbaar gesteld om deze vragen te onderzoeken in kennisketenbrede interdisciplinaire consortia. Het initiatief hiervan ligt bij het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid (SZW).

    Nationale Wetenschapsagenda

    De Nationale Wetenschapsagenda (NWA) beschrijft brede, uitdagende onderwerpen die om een nationale aanpak vragen en waarmee Nederlands onderzoek de samenleving en de kenniseconomie kan versterken. De NWA is door een innovatief proces met de inbreng van burgers en wetenschappers tot stand gekomen. De NWA is ván en vóór iedereen; de implementatie ervan kan daarom niet anders dan met elkaar!

    In opdracht van het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW) financiert NWO sinds 2018 interdisciplinair, kennisketenbreed onderzoek in het kader van de NWA, onder andere via thematische programmering in samenwerking met ministeries. Het doel van de thematische NWA-programma’s, waarin wordt samengewerkt met ministeries, is om antwoorden te vinden op actuele maatschappelijke vragen.

    Vakkundig aan het werk

    Dit NWA-programma is verbonden aan ons kennisprogramma Vakkundig aan het werk. Dit programma wordt in opdracht van het ministerie van SZW uitgevoerd. Vanuit dit programma worden de toegekende projecten gemonitord. Op de genoemde site worden tussen- en eindresultaten van de projecten gepubliceerd.

    Doel van Vakkundig aan het werk is het ontwikkelen van nieuwe wetenschappelijke kennis, waar de gemeentelijke uitvoeringspraktijk van kan profiteren, voor uiteindelijk een effectievere dienstverlening aan de burger. In samenwerking met het ministerie van VWS, de VNG, UWV en Divosa voert ZonMw dit programma uit in opdracht van het ministerie van SZW.

    Blijf op de hoogte van het laatste nieuws

     

    ]]>
    news-5490 Thu, 26 Mar 2020 18:18:16 +0100 Extra geld voor creatieve oplossingen coronavirus (COVID-19) https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/extra-geld-voor-creatieve-oplossingen-coronavirus-covid-19/ Het ministerie van VWS stelt extra geld beschikbaar om creatieve oplossingen te faciliteren met betrekking tot het coronavirus (COVID-19). De pandemie heeft een grote impact op de zorg en samenleving. Op korte termijn zijn daarom oplossingen nodig voor praktische problemen in en buiten ziekenhuizen.

    UPDATE 14-04-2020: deze regeling is inmiddels gesloten. Indienen is niet meer mogelijk.

    Praktische uitdagingen

    De komende weken en maanden leidt de coronacrisis tot allerlei praktische uitdagingen in de zorg en de samenleving. De vraag is hoe we in deze tijd goede zorg en ondersteuning kunnen blijven bieden. Praktische uitdagingen zijn bijvoorbeeld tekorten aan bepaalde materialen in ziekenhuizen, maar ook de zorg en ondersteuning aan kwetsbare mensen. Ook staan onze zorg- en hulpverleners voor de uitdaging om hun werk zo goed mogelijk te kunnen blijven doen.

    Creatieve oplossingen

    Creatieve oplossingen zijn nodig voor praktische technologische zaken in de (ziekenhuis)zorg, zoals medische hulpmiddelen. Anderzijds zijn er oplossingen nodig om kwetsbare groepen en hun zorg- en hulpverleners te helpen bij het bieden van de juiste zorg en ondersteuning.

    Bedrijven of organisaties die een creatieve oplossing willen uitwerken of uitvoeren komen in aanmerking voor ofwel een startimpuls of een projectimpuls. Daarbij gaat het om oplossingen die buiten reguliere zorg- en welzijnsactiviteiten vallen. Een belangrijke voorwaarde voor deze projectimpuls is dat de creatieve oplossing voorziet in de behoefte van de doelgroep, zoals ziekenhuispersoneel. Dit moet blijken uit de samenstelling van het projectteam.

    Financiële impuls aanvragen

    Er zijn twee financiële impulsen beschikbaar.

    1. Een startimpuls van maximaal € 7.500,- (inclusief BTW). Deze impuls is bedoeld voor het uitwerken en eventueel toepassen of piloten van een idee.
    2. Een projectimpuls van € 7.500,- tot € 15.000,- (inclusief BTW). Belangrijke voorwaarde voor deze projectimpuls is dat de creatieve oplossing voorziet in de behoefte van de doelgroep.

    Alle in Nederland gevestigde rechtspersonen kunnen een offerte indienen die past binnen de kaders van deze regeling.

    Meer informatie

    Kijk voor meer informatie, de aanvraagprocedure en de voorwaarden op de pagina Creatieve oplossingen aanpak coronavirus (COVID-19).

    ]]>
    news-5488 Thu, 26 Mar 2020 15:38:41 +0100 Studiebeurzen voor Gender in Research - Erasmus Summer Course https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/studiebeurzen-voor-gender-in-research-erasmus-summer-course-1/ Deze zomer organiseren ZonMw en het Erasmus MC voor de tweede keer een cursusprogramma rondom sekse en gender in gezondheid en gezondheidsonderzoek, als onderdeel van het Erasmus Summer Programme. Het Kennisprogramma Gender en Gezondheid stelt 20 Gender in Research Fellowships beschikbaar voor PhD-studenten en post-docs om deel te kunnen nemen aan het programma.
  • Click here for English
  • In de week van 17 tot en met 21 augustus 2020 komen (inter)nationale experts en gastsprekers vanuit diverse disciplines samen in Rotterdam om tijdens het cursusprogramma hun kennis en onderzoeksexpertise te delen met de volgende generatie onderzoekers van over de hele wereld. In de middagsessies van ZonMw kunnen onderzoekers hun vaardigheden vergroten om sekse en gender goed mee te nemen in alle fases van gezondheidsonderzoek. In de ochtendcursus worden zij meegenomen in de laatste kennis over de invloed van sekse en gender op de gezondheid van vrouwen en mannen gedurende verschillende levensfases.

    Internationale onderzoekers

    Voor 20 PhD-studenten of post-docs stelt het Kennisprogramma Gender en Gezondheid fellowships beschikbaar. Deze fellowships zijn bovendien niet alleen voor Nederlandse jonge onderzoekers. Ook buitenlandse onderzoekers kunnen een aanvraag indienen: een unicum voor ZonMw! Geïnteresseerd? Lees dan de volledige subsidieoproep op de subsidiekalender en voor 28 mei 2020, 14:00u uw aanvraag in.

    Meer informatie

    ]]>
    news-5483 Wed, 25 Mar 2020 14:33:21 +0100 Goedkoop, gezond eten voor iedereen met een krappe beurs https://publicaties.zonmw.nl/goedkoop-gezond-eten-voor-iedereen-met-een-krappe-beurs/ Hoe help je mensen met een krappe beurs te kiezen voor goedkope, gezonde voeding? Recent kreeg het project 'Goedkoop gezonde voeding' een implementatie-impuls uit de programmalijn Kennisbenutting en implementatie. Hiermee brengen zij de bijeenkomst voor inwoners en de e-learning voor diëtisten ook naar andere regio's. Lees het interview met het projectteam. news-5475 Mon, 23 Mar 2020 17:25:18 +0100 Big data bieden antwoorden, maar ook nieuwe vragen https://publicaties.zonmw.nl/divosa-artikelenreeks/big-data-bieden-antwoorden-maar-ook-nieuwe-vragen/ Koppelingen van gemeentelijke databestanden met de data van het CBS bieden een goudmijn aan kennis om mensen gerichter naar werk te leiden. Dat blijkt uit onderzoek met big data in Rotterdam. Daarbij is er wel een belangrijke voorwaarde: het vraagt om zeer zorgvuldige voorbereiding en afstemming. news-5473 Mon, 23 Mar 2020 15:59:42 +0100 Invloed van voeding op overgewicht en metabole ziekten https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/invloed-van-voeding-op-overgewicht-en-metabole-ziekten/ Wat is de invloed van voeding, voedingscomponenten en voedselverwerking op (over)gewicht en gerelateerde metabole ziekten? Zes internationale consortia buigen zich de komende 3 jaar over dit vraagstuk. Nederlandse onderzoekers zijn betrokken bij 2 van de 6 projecten. Een steeds groter deel van de wereldbevolking is te dik. Overgewicht en daaraan gerelateerde metabole ziekten zoals diabetes type 2 en hart- en vaatziekten neemt toe. Het lichaamsgewicht wordt gereguleerd door verschillende biologische processen en deze processen worden beïnvloed door wat we eten. Maar hoe beïnvloedt voeding, bepaalde componenten in het eten of de verwerking ervan de regulatie van (over)gewicht en gerelateerde metabole ziekten? Deze vraag wordt onderzocht in zes  internationale projecten die begin 2020 zijn gestart. Kennis uit deze projecten kan gebruikt worden in voedingsrichtlijnen en voedingsadviezen.

    Internationale samenwerking

    Elf landen die samenwerken in het “Joint Programming Initiative, Healthy Diet for a Healthy Life (JPI HDHL)” hebben in februari 2019 een subsidieoproep opengesteld: “Impact of Diet, Food Components and Food Processing on Body Weight Regulation and Overweight Related Metabolic Diseases (METADIS)”. In oktober 2019 is aan 6 projecten een subsidie van in totaal 6,5 M toegekend. In twee van deze projecten zijn Nederlandse onderzoekers betrokken.

    Nederlandse inbreng: risicovolle componenten in voeding?

    Het Cardiovascular Research Institute Maastricht (CARIM) is projectleider van het ePIDEMIc consortium en partner in het STAY consortium. Beide projecten onderzoeken of specifieke voedingscomponenten een risicofactor zijn voor obesitas en gerelateerde metabole ziekten, zoals diabetes type 2 en hart- en vaatziekten.

    STAY

    Het STAY consortium voert een dieetinterventie uit waarbij proefpersonen een plantaardig dieet (laag in de aminozuren methionine en cysteïne) volgen. Hiermee onderzoeken ze of dit plantaardige dieet een gunstig effect heeft op het lichaamsgewicht, de lichaamssamenstelling, de energiebalans, bloedmarkers gerelateerd aan obesitas en genexpressie in patiënten met obesitas.
    Ook zal het STAY consortium de gegevens van een groot Nederlands cohort bestuderen. Zijn er bijvoorbeeld associaties tussen beide aminozuren gemeten in de urine van proefpersonen met lichaamsvet, of chronische ziekten zoals diabetes? Zijn er bepaalde genen die verband houden met het effect van voeding op lichaamsvet?
    Het doel is om risicogroepen te identificeren die zullen profiteren van voeding met (zeer) weinig van deze aminozuren, om zo preventie dan wel behandeling van personen met obesitas te ondersteunen.

    ePIDEMIC

    Versuikerde eiwitten (ook ‘advanced glycation end products’ ofwel AGE's genoemd) zijn een groep ontstekingsbevorderende bioactieve stoffen die tijdens het koken en verwerken van voeding worden geproduceerd. AGE’s ontstaan wanneer eiwitten en suikers zich binden, hierdoor verandert de structuur van het eiwit en kan het zijn taak in het lichaam mogelijk niet meer goed uitoefenen. AGE’s worden onder andere gevormd uit methylglyoxal (MGO). MGO blijkt in hoge niveau’s in verschillende voedingsmiddelen voor te komen.
    Het doel van het ePIDEMIC consortium is om uit te zoeken wat de rol is van MGO in voeding als mogelijke risicofactor voor overgewicht en metabole stofwisselingsziekten.

    Meer informatie

     

    ]]>
    news-5468 Mon, 23 Mar 2020 09:07:13 +0100 Startbijeenkomst PSIDER geannuleerd https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/startbijeenkomst-psider-geannuleerd/ De startbijeenkomst PSIDER gaat niet door in verband met de maatregelen omtrent het coronavirus. Geïnteresseerden kunnen zich nog steeds aanmelden (tot uiterlijk 11 mei) om op de hoogte te worden gehouden. Vanwege de recente ontwikkelingen en de noodzakelijke maatregelen rondom de verspreiding van het coronavirus, kan de geplande bijeenkomst uiteraard niet doorgaan. Op dit moment werken wij aan alternatieve manieren om informatie te delen en netwerkmogelijkheden, bijvoorbeeld een LinkedIn-groep, te creëren waar verschillende wetenschappelijke disciplines elkaar kunnen vinden. Wij verzoeken geïnteresseerden, die dat nog niet gedaan hebben, daarom om zich wél aan te melden via het aanmeldformulier. Dit kan tot 11 mei.

    ]]>
    news-5462 Thu, 19 Mar 2020 08:26:35 +0100 Replicatiestudies derde ronde: belangrijk onderzoek opnieuw doen https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/replicatiestudies-derde-ronde-belangrijk-onderzoek-opnieuw-doen/ Voor de derde keer financieren NWO en ZonMw projecten waarmee onderzoek van anderen opnieuw wordt uitgevoerd. Ditmaal gaat het om zeven studies uit de gezondheids-, sociale en geesteswetenschappen. Door financiering van replicatie willen NWO en ZonMw bijdragen aan het vergroten van transparantie van onderzoek en aan de kwaliteit van het rapporteren van resultaten. Het gaat hier om ‘hoeksteenonderzoek’ waarvan de resultaten in het verleden de basis vormden voor vervolgonderzoek of een belangrijke plaats hebben ingenomen in onderwijs, beleidsvorming of het publieke debat.

    Meer informatie

    ]]>
    news-5457 Tue, 17 Mar 2020 15:50:55 +0100 Gevolgen COVID-19 uitbraak voor subsidierondes ZonMw https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/gevolgen-covid-19-uitbraak-voor-subsidierondes-zonmw/ De zeer uitzonderlijke situatie rondom de uitbraak van het coronavirus heeft gevolgen voor het proces rondom de subsidieaanvragen van ZonMw. Wij zien ons genoodzaakt tot het nemen van passende maatregelen om zo aan te sluiten bij de maatregelen van het kabinet. Wij hechten er aan om iedereen dezelfde kans te geven voor het indienen van aanvragen, het doen van onderzoek of mee te werken in commissies of als referent aan onze rondes. In de huidige situatie wordt er veel van onze aanvragers, projectleiders, commissieleden, referenten en project- en onderzoekdeelnemers gevraagd. Om hen te ontzien hebben wij onderstaande maatregelen genomen.

    Bijeenkomsten

    We hebben alle bijeenkomsten tot 1 juni afgelast. Het kan zijn dat een bijeenkomst is uitgesteld. Kijk voor de actuele datum op onze agenda.

    Subsidieaanvragen

    Nieuwe subsidierondes gaan niet open tot 13 april. Begin april wordt de situatie opnieuw beoordeeld en volgt een eventueel aanvullend besluit.
    De indieningstermijn van alle openstaande subsidieoproepen met een deadline die valt tussen 17 maart tot en met 30 april is met 2 maanden verlengd. Hierop zijn echter ook enkele uitzonderingen. Kijk voor de juiste datum in de subsidieoproep in de subsidiekalender.

    Lopend onderzoek

    De indieningstermijn voor voortgangs- en eindverslagen wordt met 3 maanden verlengd. Waar nodig kan een budget neutrale verlenging worden aangevraagd. Heeft u hier vragen over? Neem dan contact op met de betrokken programmamanager.

    Subsidierondes in samenwerking met NWO

    Deze maatregelen zijn niet van toepassing op de Vernieuwingsimpuls, Rubicon en NWA subsidierondes. Voor deze programma’s gelden de NWO-maatregelen.

    Interviewrondes en beoordelingsvergaderingen

    Alle interviewvergaderingen vanaf 17 maart tot en met 30 april komen te vervallen en worden op een nader te bepalen moment opnieuw ingepland. Beoordelingsvergaderingen van al ingediende subsidieaanvragen zullen via skype of telefonisch doorgang vinden. Deze vergaderingen kunnen alleen doorgaan mits het benodigde quorum gehaald wordt.

    Uitzonderingen

    De genoemde maatregelen gelden niet voor de volgende programma’s:

    • De deadline van 17 maart 2020 voor indiening subsidieoproep voor het Zorgevaluatie en Gepast Gebruik (ZE&GG) onderzoek blijft gehandhaafd.
    • De deadline van 7 april 2020 voor indiening subsidieoproep Veelbelovende zorg, die wordt uitgevoerd door het Zorginstituut, blijft gehandhaafd.
    • De oproep Inclusieversneller ZE&GG gaat zo spoedig als mogelijk open.

    Actualiteit

    Afhankelijk van de actuele ontwikkelingen kan het zijn dat er nog aanvullende maatregelen volgen. Begin april wordt besloten of de hierboven genoemde maatregelen ook voor mei en juni gelden.

    Blijf op de hoogte van alle ontwikkelingen rondom het coronavirus.

    ]]>
    news-5454 Mon, 16 Mar 2020 15:58:26 +0100 2020 alle schoolterreinen rookvrij! https://vimeo.com/394966610/643285ffb4 Vanaf 1 augustus moeten alle schoolterreinen rookvrij zijn, van primair onderwijs tot en met MBO’s en universiteiten. Zien roken doet roken en het schoolterrein moet niet de plek zijn waar kinderen leren roken. ZonMw heeft onderzoek gefinancierd naar rookvrije schoolterreinen. news-5450 Fri, 13 Mar 2020 16:29:33 +0100 Start datanetwerk coronavirus https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/start-datanetwerk-coronavirus/ We hebben het GO FAIR Initiative opdracht gegeven om de eerste stappen van VODAN uit te voeren. VODAN staat voor Virus Outbreak Data Access Network. Dit implementatienetwerk streeft ernaar de data over de huidige uitbraak van het coronavirus zodanig vorm te geven dat ze benaderbaar worden voor leer-algoritmes (volgens het Personal Health Train principe). Infectieziekten en data

    Voor deze opdracht roepen GO FAIR en ZonMw experts op de gebieden van infectieziekten en data op om mee te werken. ZonMw is lid van GloPID-R, een wereldwijde samenwerking tussen onderzoeksfinanciers op het gebied van ‘preparedness’ voor uitbraken van infectieziekten. ZonMw en de andere financiers willen met deze opdracht bijdragen aan de oplossing van de huidige crisis rond dit virus en de infectieziekte COVID-19.

    Personal Health Train

    Met het principe van de ‘Personal Health Train’ blijven data staan waar ze zijn gegenereerd, en worden vervolgens ‘bezocht’ voor bepaalde onderzoeksvragen. De beheerders van de data stellen de voorwaarden waaronder bepaalde vragen aan de data kunnen worden gesteld. Hierdoor worden data beschikbaar gemaakt voor onderzoek op een gelijkwaardige, maar gecontroleerde manier. Deze benadering komt voor de COVID-19 epidemie wellicht nog net op tijd om ook direct al nuttig te zijn. Daarnaast zal het zeker de mate waarin landen op toekomstige epidemieën van deze omvang zijn voorbereid, enorm verhogen.

    Rol van ZonMw

    Wij financieren gezondheidsonderzoek en stimuleert zorginnovatie. Op de gebieden van infectieziekten en data hebben we ruime ervaring, nationaal en internationaal.

    Meer informatie:

    Blijf op de hoogte van alle ontwikkelingen rondom het coronavirus.

    ]]>
    news-5447 Fri, 13 Mar 2020 15:07:11 +0100 Bijeenkomsten afgelast door coronavirus https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/bijeenkomsten-afgelast-door-coronavirus/ Heb je je opgegeven voor een bijeenkomst? Bekijk dan of deze doorgaat: deze kan afgelast of uitgesteld zijn door het coronavirus (COVID-19). Je kunt dit nagaan op de pagina Agenda van onze website.

    Vanwege de pandemie met het Coronavirus en de nieuwe maatregelen vanuit de rijksoverheid last ZonMw congressen en bijeenkomsten met meer dan 100 personen af. Dit geldt in ieder geval voor de bijeenkomsten tot 31 maart. Voor overige bijeenkomsten geldt dat per bijeenkomst wordt gekeken naar de meest passende oplossing (afgelasten, verplaatsen of virtueel). Voor meer informatie kun je terecht bij de organisator van de bijeenkomst.

    ZonMw hoopt op deze manier te kunnen bijdragen aan het tegengaan van de verspreiding van het coronavirus.

    Blijf op de hoogte van alle ontwikkelingen rondom het coronavirus.

     

    ]]>
    news-5445 Fri, 13 Mar 2020 14:54:39 +0100 Interviews subsidierondes NWO opgeschort, NWO-evenementen afgelast https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/interviews-subsidierondes-nwo-opgeschort-nwo-evenementen-afgelast/ NWO ziet zich gezien de maatregelen om het coronavirus in te dammen genoodzaakt enkele maatregelen rond het subsidieproces te nemen. Wij doen dit omdat wij het belangrijk vinden om kandidaten, commissieleden en medewerkers niet te vragen om activiteiten te ondernemen die afgeraden worden door het kabinet en omdat wij ons de impact van onze beslissingen over aanvragen realiseren en daarom ook zeer zorgvuldig willen zijn. Door de vele terechte afzeggingen wordt dat laatste steeds moeilijker.

    Interviewrondes opgeschort

    NWO heeft besloten met onmiddellijke ingang de interviewrondes voor de lopende subsidierondes, zoals de Vidi, op te schorten. Voor zover het zich nu laat aanzien, zullen de interviews enkele maanden worden uitgesteld. ZonMw verwacht vooralsnog om op 25 maart de kandidaten te kunnen informeren over wie voor een interview wordt uitgenodigd.

    Meer informatie

    ]]>
    news-5443 Thu, 12 Mar 2020 18:25:15 +0100 GGG-congres van 9 april 2020 geannuleerd vanwege coronavirus. Nieuwe datum: 15 april 2021 https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/ggg-congres-van-9-april-2020-geannuleerd-vanwege-coronavirus-nieuwe-datum-15-april-2021/ Helaas hebben wij het onvermijdelijke besluit moeten nemen het GGG-congres van donderdag 9 april te annuleren vanwege de recente ontwikkelingen rondom de verspreiding van het coronavirus. De sprekers, sessievoorzitters en deelnemers die elkaar jaarlijks tijdens het GGG-congres ontmoeten komen uit het brede veld van de gezondheidszorg. Gezien de huidige, buitengewone situatie rondom het coronavirus vinden wij het een te groot risico deze groep zorgprofessionals samen te brengen. Daarbij willen wij vanwege de essentiële rol die zij vervullen in de gezondheidszorg en bij de behandeling van kwetsbare patiënten(groepen) geen enkel risico nemen. Signalen vanuit de professionals, hun organisaties en de overheid ondersteunen onze beslissing.

    Nieuwe datum voor in de agenda

    Wij hebben direct ook nagedacht over een nieuwe datum en hebben deze vastgesteld op: donderdag 15 april 2021 in de Beurs van Berlage in Amsterdam.

     

    ]]>
    news-5436 Wed, 11 Mar 2020 15:33:12 +0100 NCVGZ 2020 Geannuleerd http://www.ncvgz.nl/ Het Nederlands Congres Volksgezondheid (NCVGZ) van 8 april in Den Bosch is geannuleerd. Het nieuwe coronavirus vraagt nu een extra inzet van alle professionals die normaliter het congres bezoeken. news-5417 Mon, 09 Mar 2020 08:51:44 +0100 Kwaliteitssysteem voor ervaringsdeskundigen gaat van start https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/kwaliteitssysteem-voor-ervaringsdeskundigen-gaat-van-start/ In opdracht van VWS heeft ZonMw geld vrij gemaakt voor het ontwikkelen van een nieuw kwaliteitssysteem voor ervaringsdeskundigen. Doel hiervan is om de komende jaren ervaringsdeskundigheid verder te professionaliseren. Het is een historische mijlpaal omdat Nederland internationaal gezien het eerste land is waar ervaringsdeskundigheid wordt geprofessionaliseerd als relevant onderdeel in de ggz. Bovendien wordt het kwaliteitssysteem door de beroepsgroep zelf geleid. Waarom een kwaliteitssysteem voor ervaringsdeskundigheid? 

    Doel is om te komen tot een kwaliteitssysteem, gericht op professionalisering en borging van de kwaliteit van het beroepsmatig inzetten van ervaringsdeskundigheid binnen de ggz. En voor ervaringsdeskundigen die in zelfregiecentra, herstelacademies, teams voor ervaringsdeskundigen, wijkteams en in andere zorgcontexten aan het werk zijn. Het resultaat is onder andere: een beroepsstandaard, een register, een kwaliteitsstandaard en landelijke leerplannen van MBO-2 tot HBO masterniveau. 

    Samenwerkende organisaties

    De projectuitvoering ligt in handen van het URC consortium, bestaande uit de Vereniging van Ervaringsdeskundigen (VvEd), het Trimbos-instituut, Kenniscentrum Phrenos en hogeschool Windesheim. Daarnaast wordt samengewerkt met andere partijen die te maken hebben met ervaringsdeskundigheid zoals begeleidend wonen. 

    Meer informatie

    ]]>
    news-5416 Mon, 09 Mar 2020 06:00:00 +0100 Samen beslissen met mensen met verminderde gezondheidsvaardigheden https://publicaties.zonmw.nl/interviewreeks-samen-beslissen/samen-beslissen-met-mensen-met-beperkte-gezondheidsvaardigheden/ Hoe kun je als zorgverlener of zorginstelling beter omgaan en communiceren met mensen met verminderde gezondheidsvaardigheden? Janneke Noordman en Jany Rademakers (Nivel) delen hun bevindingen en geven tips en tools voor samen beslissen waar je direct mee aan de slag kunt. ‘Het begint met de afspraakbrief. Als deze niet begrijpelijk is, gaat het al mis.’ news-5414 Fri, 06 Mar 2020 11:29:50 +0100 Actieonderzoeken naar 'Zingeving in de thuissituatie' van start https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/actieonderzoeken-naar-zingeving-in-de-thuissituatie-van-start/ Het programma 'Zingeving en Geestelijke verzorging' heeft 8 aanvragen gehonoreerd binnen de subsidieoproep Actieonderzoek Zingeving en Geestelijke verzorging in de thuissituatie. Het doel van deze aanvragen is ondersteuning bieden aan projectleiders bij de inbedding van geestelijke verzorging in de thuissituatie.
    Actieonderzoekers van de gehonoreerde projecten gaan samen met projectleiders Geestelijke verzorging thuis van verschillende Netwerken Palliatieve Zorg het onderzoek uitvoeren. De nauwe samenwerking van actieonderzoekers met de praktijk versterkt een snelle toepassing en aanpassing van strategieën. In de loop van 2020 gaan deze onderzoeken van start met een looptijd van 2 jaar.
    Onderstaande actieonderzoeken vormen gezamenlijk een leergemeenschap.

    8 gehonoreerde actieonderzoeken

    Linking-Zin
    Zingeving is datgene wat we doen en ervaren waardoor ons leven betekenis krijgt. Bij ingrijpende situaties kunnen zingevingsvragen meer naar voren komen. In dit onderzoek worden eerst deze individuele behoeften en ondersteuningswijzen bij zingevingsvragen in kaart gebracht in 3 verschillende regio's samen met Netwerken Palliatieve Zorg. Het verwachte resultaat uit dit actieonderzoek is een beschrijving van een verbeterde werkwijze en samenwerking inclusief ontwikkelde hulpmiddel(en) om ondersteuning optimaal te laten aansluiten bij de behoeften van burgers.
    Deelnemende netwerken:
    Netwerk Palliatieve Zorg Zuid-Hollandse Eilanden
    Netwerk Palliatieve Zorg regio Roosendaal- Bergen op Zoom – Tholen
    Netwerk Palliatieve Zorg Rotterdam e.o.

    ZINSITIEF: sensitief voor zingeving in sociaal werk
    Zingeving is essentieel voor een goed leven. Geestelijk verzorgers zijn deskundigen in het herkennen en ondersteunen van vragen die daaraan gerelateerd zijn. Hoe kunnen geestelijk verzorgers, sociaal werkers en vrijwilligers in het sociaal domein samenwerken aan herkenning en ondersteuning van zingeving onder thuiswonende ouderen?  
    Het verwachte resultaat uit dit actieonderzoek is dat zingeving in het sociaal domein een structurele plaats krijgt, om de herkenning en ondersteuning van zingeving onder thuiswonende ouderen te bevorderen.
    Deelnemende netwerken:
    Netwerk Palliatieve Zorg Gelderland-Zuid
    Netwerk Regio IJssel-Vecht en Noordoost-Overijssel
    Netwerk Palliatieve zorg Drenthe-Steenwijkerland

    Zinvol samenwerken in de thuissituatie: Profilering, inbedding en borging van multidisciplinaire geestelijke verzorging
    In dit actieonderzoek gaan professionals in 4 wijknetwerken in 2 regio’s in zorg en welzijn op zoek naar een gezamenlijke werkwijze voor geestelijke verzorging aan patiënten en cliënten in de thuissituatie. Het verwachte resultaat van dit onderzoek is dat binnen de wijknetwerken geestelijke verzorging voor patiënten en cliënten bereikbaar en ondersteunend is en professionals in hun multidisciplinaire samenwerkingsverband(en) deze zorg adequaat afstemmen. De opbrengsten dienen als voorbeeld voor andere wijknetwerken in Nederland.
    Deelnemende netwerken en partners:
    Netwerk Palliatieve Zorg Noordwest-Veluwe en Delft en Omstreken
    Zorgorganisatie Eerste Lijn Delft en Omstreken

    SamenZin: een participatief actieonderzoek gericht op samenwerkend leren over zingeving van Geestelijk Verzorgers en POH GGZ/Ouderen in de eerstelijnszorg in Utrecht en omgeving
    In dit actieonderzoek werken geestelijk verzorgers en praktijkondersteuners huisartsen (POH) GGZ/ouderen samen op het terrein van psychosociale problemen om de kwaliteit van de zingevingszorg in de eerstelijn te verbeteren. Het verwachte resultaat naast de ontwikkeling van kennis over zingevingsvragen en -methoden is de ontwikkeling van een samenwerkend leren-programma en effectieve bouwstenen voor de nascholingstrajecten en opleidingen voor praktijkondersteuners huisartsen GGZ/ouderen- en geestelijke verzorgers.
    Deelnemende netwerken en partners:
    Zin In Utrecht
    Huisartsenpraktijk Bilthoven Noord
    Netwerk Palliatieve Zorg Zuidoost-Utrecht

    Het structureel inbedden van zingeving en geestelijke verzorging in de thuissituatie in de netwerken Friesland en Groningen
    In de provincies Friesland en Groningen willen ze zingeving en geestelijke verzorging (weer) onderdeel laten zijn van de normale zorg aan en ondersteuning van mensen die thuis wonen.
    Dit actieonderzoek levert kennisontwikkeling en inzichten in handvatten op voor het structureel inbedden van zingeving en geestelijke verzorging in de thuissituatie. Groningen kiest voor een andere aanpak dan Friesland. Deze worden onderzocht en leerpunten uit beide strategieën  worden opgehaald.
    Deelnemende netwerken en partners:
    Regionale Ondersteunings Structuur Friesland
    Palliatieve netwerken Friesland
    Qraad

    ZIN-samen: Zinvolle Samenwerking tussen Geestelijk Verzorgers en Vrijwilligers Levensvragen
    Vragen op het gebied van zingeving in de thuissituatie zijn van oudsher voorbehouden aan geloofsgemeenschappen en kerken. Vanwege een afnemende religieuze betrokkenheid, moeten deze ondersteuningsvragen tegenwoordig op een andere manier gesignaleerd en begeleid worden. Dit actieonderzoek levert voor geestelijk verzorgers en vrijwilligers aan mensen in de palliatieve fase en 50-plussers een integraal en afgestemd aanbod op van geestelijke zorg in de thuissituatie. Het verwachte resultaat is een inhoudelijk en organisatorisch kader met werkprocessen, afspraken, inzicht in de inhoud van ondersteuningsvragen en aandacht voor ervaringen.
    Deelnemende netwerken:
    Netwerk Palliatieve Zorg & Centrum voor Levensvragen Westelijke Mijnstreek
    Netwerk Palliatieve Zorg & Centrum voor Levensvragen Midden Limburg
    Netwerk Palliatieve Zorg Stadsgewest Breda & ZINVOL Centrum voor levensvragen
    Netwerk Palliatieve Zorg Regio Oss-Uden-Veghel en 's-Hertogenbosch-Bommelerwaard

    Toolbox voor signaleren en bespreken van zingevingsvragen: actieonderzoek in Noord-Holland en Flevoland
    Hóe kunnen professionals en vrijwilligers in de zorg en het sociale domein bekwaam worden in het signaleren en bespreekbaar maken van zingevingsvragen bij burgers (patiënten, ouderen en (hun) naasten/mantelzorgers) in de 5 regio’s in Noord-Holland en Flevoland. Dit actieonderzoek levert een ‘toolbox’ op voor (zorg)professionals en vrijwilligers in het sociale domein. Geestelijke verzorgers dragen zorg voor het bekwaam maken van (zorg) professionals en vrijwilligers door het geven van een training en coaching op het werk.
    Deelnemende netwerken:  
    Netwerk Palliatieve Zorg Gooi en Vechtstreek
    Netwerk Palliatieve Zorg Midden en Zuid Kennemerland
    Netwerk Palliatieve Zorg Amstelland & Meerlanden
    Netwerk Palliatieve Zorg Amsterdam-Diemen
    Netwerk Palliatieve Zorg Almere

    CONNECT-studie: Op weg naar passende geestelijke verzorging voor ouders van ernstig zieke kinderen in de thuissituatie
    De zorg voor een kind met een korte levensduur door ziekte stelt ouders voor grote levensopgaven. De intensieve zorgverlening, de onzekerheid over het verloop van ziekte, een voorspelde vroegtijdige dood en de aanpassingen die dat van hen en van hun gezin vraagt geven aanleiding tot zingevingsvragen. In dit actieonderzoek gaan ouders, zorgverleners en onderzoekers in nauwe samenwerking uitzoeken welke zingevingsvragen en bronnen van zingeving er vanuit het perspectief van ouders in de thuissituatie zijn. Daarnaast wordt er een toolkit ‘Ouders en Zingeving’ en training ontwikkeld die zorgverleners helpt het gesprek met ouders te openen en, indien nodig, passende steun te bieden.
    Deelnemende netwerken en partners:
    Vereniging voor Volwassenen en Kinderen met Stofwisselingsziekten
    Netwerk integrale kindzorg (NIK) Limburg & Zuidoost-Brabant
    AllerZorg Woerden
    Kenniscentrum Kinderpalliatieve Zorg
    Training en consult in levensvragen
    LEF verliesbegeleiding

    Meer informatie

     

    ]]>
    news-5412 Thu, 05 Mar 2020 14:28:16 +0100 ZonMw en de Hersenstichting nemen initiatief voor opstellen van een nationaal hersenbrede onderzoeksagenda https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/zonmw-en-de-hersenstichting-nemen-initiatief-voor-opstellen-van-een-nationaal-hersenbrede-onderzoeks/ ZonMw en de Hersenstichting trappen vandaag af met het initiatief Hoofdzaken om aandacht te vragen voor duurzame investering in hersenbreed onderzoek. Dit doen ze samen met deskundigen uit het werkveld. De eerste stap daarin is het komen tot een geïntegreerde hersenbrede onderzoeksagenda. Daartoe worden de verschillende expertisegebieden, initiatieven, programma’s en onderzoeksagenda’s in kaart gebracht die er op dit gebied in Nederland al zijn. De resultaten vormen de kaders voor de onderzoeksagenda. “In de afgelopen decennia is veel onderzoek gedaan naar de normale functie van de hersenen en diverse hersenaandoeningen”, zegt Henk Smid, voorzitter van de stuurgroep. “Desalniettemin is er nog steeds veel onderzoek nodig om de werking van hersenen en de onderliggende ziektemechanismen te begrijpen, zodat we de juiste preventie- en behandelmogelijkheden kunnen ontwikkelen. We moeten daarbij niet inzetten op één aandoening of aanpak, maar breed investeren in baanbrekende oplossingen.”

    Meerwaarde van het initiatief Hoofdzaken

    Er wordt gezamenlijk opgetrokken met alle betrokkenen uit het werkveld, zoals experts, gezondheidsfondsen, instituten en patiëntenverenigingen. Deze samenwerking zorgt voor gezondheidswinst, minder ziektelast en betere participatie voor mensen met hersenaandoeningen.

    De meerwaarde van het initiatief ligt in de geïntegreerde, interdisciplinaire en transdiagnostische aanpak. “Deze overstijgende en geïntegreerde aanpak van het Nederlandse hersenonderzoek zien we als voorwaarde om voor de patiënt van vandaag én voor de patiënt van morgen tot oplossingen te komen en de ziektelast en sterfte door hersenaandoeningen in Nederland structureel te verminderen”, zegt Smid.

    Start

    Het opstellen van een geïntegreerde hersenbrede agenda is het eerste dat met het initiatief Hoofdzaken beoogd wordt. Onderzoeksmiddelen kunnen effectiever gebruikt worden door onderzoekers en behandelaars meer te informeren over elkaars werk en kunde, deze kennis te integreren, en dit terug te koppelen. Een volgend doel van Hoofdzaken is het verkrijgen van extra middelen voor hersenonderzoek. Op die manier kunnen witte vlekken ook onderwerp van onderzoek worden.

    Vormgeving onderzoeksagenda

    Hoofdzaken vraagt aan alle betrokkenen uit het werkveld om de verschillende initiatieven, programma’s en onderzoeksagenda’s die er op het moment in Nederland al zijn aan te leveren, zodat deze een plaats kunnen krijgen in de onderzoeksagenda. Wil je zelf ook informatie aanleveren? Stuur dan een mail naar info@hersenagenda.nl.

    De stuurgroep

    De stuurgroep van Hoofdzaken ziet er als volgt uit: 

    • Henk Smid, voorzitter stuurgroep en adviseur ZonMw
    • Merel Heimens Visser, directeur Hersenstichting
    • Raoul Hennekam, voorzitter Adviesraad Wetenschap & Innovatie Hersenstichting
    • Marianne de Visser, voorzitter programmacommissie Memorabel
    • Paul Schnabel, voorzitter programmacommissie Onderzoeksprogramma GGZ
    • Cathalijne van Doorne, Ervaringsdeskundige en vice-president of European Federation of Neurological Associations
    • Monique van den Eijnden, Ervaringsdeskundige en lid programmacommissie Onderzoeksprogramma GGZ
    ]]>
    news-5409 Thu, 05 Mar 2020 08:05:10 +0100 Partnership Humane Meetmodellen 2.0: voor gezondheidsonderzoek naar ziekte en preventie https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/partnership-humane-meetmodellen-20-voor-gezondheidsonderzoek-naar-ziekte-en-preventie/ NWO-domein Toegepaste en Technische Wetenschappen (TTW), de Samenwerkende Gezondheidsfondsen (SGF), ZonMw en Topsector Life Sciences & Health (LSH; Health~Holland) stellen gezamenlijk 5,55 miljoen euro beschikbaar voor de ontwikkeling en validatie van humane meetmodellen. Binnen het onderzoeksprogramma wordt via publiek-private samenwerkingen bijgedragen aan effectiever gezondheidsonderzoek voor de mens dat minder afhankelijk wordt van proefdieronderzoek. Achtergrond

    Miljoenen mensen moeten dagelijks omgaan met de consequenties van ernstige en soms levensbedreigende ziekten. NWO-domein TTW, de SGF, ZonMw en Topsector LSH willen bijdragen aan een beter en langer gezond leven voor iedereen. Wetenschappelijk onderzoek, bijvoorbeeld naar betere behandelingen, is van cruciaal belang. De verwachting is dat onderzoekmodellen die gebaseerd zijn op humaan materiaal zoals cellen en weefsels of computermodellen gebaseerd op humane data de situatie in de mens beter benaderen dan proefdiermodellen doen. Hoe meer een onderzoek model vergelijkbaar is met de situatie in de mens, hoe sneller en gerichter de onderzoeksresultaten toegepast kunnen worden in de praktijk.

    In dit kader hebben de SGF, NWO-domein TTW, ZonMw en Topsector LSH een programma Humane meetmodellen opgezet. In 2019 heeft een eerste financieringsronde binnen dit programma plaatsgevonden, getiteld ‘Humane meetmodellen: op naar betere humane meetmodellen’. Begin maart 2020 opent een nieuwe financieringsronde getiteld ‘Humane meetmodellen 2.0: voor gezondheidsonderzoek naar ziekte en preventie’.

    Doel

    Het doel van het programma Humane meetmodellen is om de ontwikkeling van nieuwe, efficiëntere humane meetmodellen voor gezondheidsonderzoek te stimuleren, om hiermee de toepasbaarheid van onderzoeksresultaten voor de mens te verbeteren en te versnellen. De focus van de tweede call binnen dit programma ligt op de ontwikkeling van humane meetmodellen voor onderzoek naar ziekte en/of voor preventie van ziekte (inclusief toxiciteitsonderzoek). De resultaten moeten toepasbaar zijn voor meerdere ziekten dan wel impact hebben op meerdere patiëntgroepen.

    Call for proposals

    Begin maart 2020 wordt op deze website een call geopend voor onderzoeksvoorstellen die bijdragen aan het doel van het programma. Afhankelijk van het type onderzoek (fundamenteel, industrieel of experimenteel) en de bijdragen van private en publieke partijen binnen het samenwerkingsproject, kan per onderzoek tussen 0,5 en 1 miljoen euro financiering worden aangevraagd.

    Aanvragen kunnen worden ingediend tot medio juni 2020 door een consortium bestaande uit minimaal twee onderzoeksorganisaties en minimaal twee private partijen. Meer informatie over de voorwaarden en beoordelingsprocedure wordt beschikbaar gesteld in de call for proposals.

    Netwerkbijeenkomst

    Door de maatregelen rondom de uitbraak van het Corona-virus kan de informatie- en netwerkbijeenkomst op 2 april helaas niet doorgaan. We volgen de ontwikkelingen de komende weken en zullen zodra het mogelijk is een alternatieve datum prikken voor de bijeenkomst. Uiteraard zullen wij u hierover via onze website en social media informeren.

    Meer informatie

    ]]>
    news-5401 Wed, 04 Mar 2020 10:02:00 +0100 Subsidie voor implementatie- en opschalingscoaching https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/subsidie-voor-implementatie-en-opschalingscoaching/ Zorg voor innoveren biedt naast adviesondersteuning nu ook een subsidie aan voor zorginnovatoren die hun innovatie willen implementeren en opschalen. Met deze nieuwe subsidieregeling, genaamd implementatie- en opschalingscoaching, kan een externe coach worden ingehuurd die zorginnovatoren adviseert over implementatie- en opschalingsvraagstukken. Doel hiervan is om innovaties beter en sneller te laten landen in de zorg. Wie komt in aanmerking?
    • Zorgaanbieders die willen innoveren maar niet goed weten hoe. Welke zorginnovatie past het beste bij de organisatie? Een coach kan helpen bij de ontwikkeling van een innovatiestrategie én implementatieplan.
    • Zorgaanbieders die een zorginnovatie willen implementeren of opschalen. Is er een keuze gemaakt voor een innovatie, maar wordt deze nog niet omarmd door de organisatie? Of wordt een innovatie al op kleine schaal toegepast, moet dit opgeschaald worden? Een coach kan adviseren over de vormgeving van het implementatie- of opschalingstraject.
    • Ontwikkelaars van een zorginnovatie. Heeft u een zorginnovatie ontwikkeld en wilt u dat deze in de praktijk wordt gebruikt? Of wilt u het gebruik opschalen? Een coach kan u hierbij helpen.
      • Let op: ontwikkelaars van een zorginnovatie kunnen alleen een aanvraag doen in samenwerking met een zorgaanbieder. Er moet dus een zorgaanbieder aangehaakt zijn bij de implementatie van de zorginnovatie.

    Om wat voor zorginnovaties mag het gaan?

    Het moet gaan om sociale of technologische innovaties (e-health, medische technologie) die als uitgangspunt low cost, high impact hebben en zich focussen op kosten- of arbeidsbesparing.

    Wat is het budget?

    U kunt maximaal € 5.000,- aanvragen per adviestraject per ronde. In totaal is er voor deze subsidieronde € 200.000,- beschikbaar. Kijk hier voor de voorwaarden en de indieningsprocedure.

    Het vinden van een geschikte coach

    Het is aan de aanvragers van deze subsidie om een geschikte coach te vinden. Vaak hebben zorginnovatoren al een netwerk om zich heen en kunnen zij op die manier een coach vinden. Heeft u deze contacten nog niet? Neem dan eens contact op met zorg- en innovatiebureaus, kennis- en onderzoeksinstellingen, of bij implementatienetwerken zoals het Nederlands Implementatie Collectief en het Expertisenetwerk Implementatie. Kunt u zelf echt geen geschikte coach vinden? Neem dan telefonisch contact op met Zorg voor innoveren (070 3495 004).

    Zorg voor innoveren

    Zorg voor innoveren is het centrale aanspreekpunt vanuit de overheid voor zorginnovatoren. Heeft u een vraag over het implementatie- en opschalingstraject? Dan kunt u deze vraag direct aan Zorg voor innoveren stellen en dan proberen de vijf partners achter Zorg voor innoveren u verder te helpen. Weten zij het antwoord niet? Dan gaan ze opzoek naar iemand die dat wel kan, op deze manier komt u altijd een stap verder!

    Ook organiseert Zorg voor innoveren haar eigen bijeenkomsten: innovatiecafés. Tijdens deze evenementen worden actuele onderwerpen besproken en vertelt een zorginnovator hoe hij of zij hiermee omgaat. Naast eigen bijeenkomsten, is Zorg voor innoveren ook vaak terug te vinden op bijeenkomsten van derden. Bent u benieuwd waar Zorg voor innoveren de komende tijd terug te vinden is? Neem een kijkje in de agenda.

    Zorg voor innovatie is een samenwerking tussen: het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS), Zorginstituut Nederland (Zin), Zorgautoriteit, Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO) en ZonMw.

    Meer informatie

    Alle voorwaarden rondom de subsidie over implementatie- en opschalingscoaching vindt u terug in de subsidieoproep.

    ]]>
    news-5383 Wed, 26 Feb 2020 11:10:51 +0100 UITGESTELD: Startbijeenkomst op 1 april: embryomodellen en erfelijke ziekten https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/uitgesteld-startbijeenkomst-op-1-april-embryomodellen-en-erfelijke-ziekten/ De startbijeenkomst PSIDER gaat niet door in verband met de maatregelen omtrent het coronavirus. Geïnteresseerden kunnen zich nog steeds aanmelden (tot uiterlijk 11 mei) om op de hoogte te worden gehouden. In maart opent ZonMw twee subsidierondes over embryomodellen en erfelijke aandoeningen. Op woensdag 1 april vindt de startbijeenkomst plaats in Den Haag. Dit betreft een ronde voor multidisciplinaire consortia, waarin medisch-biologische onderzoekers uit verschillende disciplines samenwerken met alfa- en gammawetenschappers. Ten tweede wordt een subsidieoproep gepubliceerd voor ethisch onderzoek naar de morele aanvaardbaarheid van het tot stand brengen van niet-levensvatbare embryo’s voor onderzoek.

    ZonMw heeft opdracht gekregen van het ministerie van VWS om een subsidieprogramma uit te voeren over embryomodellen en organoïden, Pluripotent Stem cells for Inherited Diseases and Embryonic Research (PSIDER). Binnen dit programma is specifiek aandacht voor ethische, maatschappelijke en juridische vraagstukken. Samenwerking tussen verschillende biomedische en alfa- en gammawetenschappelijke disciplines kan antwoord geven op deze vraagstukken.

    Onderzoek naar embryo’s roept vragen op in onze maatschappij. In Nederland is het niet toegestaan om menselijke embryo’s speciaal tot stand te brengen voor medisch-wetenschappelijk onderzoek. Het programma zet daarom in op onderzoek met pluripotente stamcellen om: 

    • alternatieve modelsystemen te ontwikkelen voor onderzoek met menselijke embryo’s;
    • kennis te verwerven voor de behandeling van ernstige erfelijke ziekten.

    Subsidierondes

    In maart opent ZonMw twee subsidierondes. Dit betreft een ronde voor multidisciplinaire consortia, waarin medisch-biologische onderzoekers uit verschillende disciplines samenwerken met alfa- en gammawetenschappers. Ten tweede wordt een subsidieoproep gepubliceerd voor ethisch onderzoek naar de morele aanvaardbaarheid van het tot stand brengen van niet-levensvatbare embryo’s voor onderzoek.

    Startbijeenkomst

    Op woensdag 1 april organiseert ZonMw een startbijeenkomst voor dit programma. Het doel van deze bijeenkomst is enerzijds om informatie te geven over de opzet en de geplande subsidierondes van het programma. Daarnaast is er ruime gelegenheid voor onderzoekers uit verschillende disciplines om met elkaar in contact te komen en een multidisciplinair consortium op te zetten.

    Aanmelden kan via het aanmeldformulier. Kijk voor meer informatie op de website en neem voor inhoudelijke vragen contact op met translational@zonmw.nl  

    ]]>
    news-5391 Wed, 26 Feb 2020 10:40:00 +0100 Rookvrij schoolterrein is Goed onderbouwd https://www.loketgezondleven.nl/leefstijlinterventies/erkenningstraject/recent-erkende-interventies Kinderen en jongeren moeten rookvrij kunnen opgroeien. Daarom zijn scholen vanaf 2020 verplicht een rookvrij terrein te hebben. De interventie Rookvrij schoolterrein ondersteunt het onderwijs daarbij. Deze aanpak van het Trimbos-instituut kreeg mede dankzij ZonMw-financiering de erkenning Goed onderbouwd van de onafhankelijke erkenningscommissie van RIVM en partners. Rookvrij schoolterrein biedt naast richtlijnen voor implementatie, stimulansen voor schooldirecties en concrete actieplannen, ook de mogelijkheid om een Gezonde School-adviseur in te schakelen. Lees meer over deze en andere recent erkende interventies. news-5380 Tue, 25 Feb 2020 14:49:29 +0100 Filmpje over onderzoek naar tabaksontmoediging https://www.zonmw.nl/nl/onderzoek-resultaten/preventie/tabaksontmoediging/ Tijdens het NNvT congres 2020 organiseerden ZonMw en de gezondheidsfondsen een meet-up over lopend onderzoek naar effect, implementatie en beleid op tabaksontmoediging. Deze video geeft een impressie van de meet-up en belicht 2 projecten: 'Rookvrije sportclubs voor een rookvrije generatie' en 'Reacties van de tabaksindustrie op de maatregelen in het Nationaal Preventieakkoord'. news-5378 Tue, 25 Feb 2020 10:28:08 +0100 Zieke werknemers en hun terugkeer naar werk https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/zieke-werknemers-en-hun-terugkeer-naar-werk/ Om het aantal werknemers dat langdurig ziek is terug te dringen, is de Wet verbetering poortwachter ingesteld. Om met snel en effectief ingrijpen het verzuim korter te maken. Ons nieuwe programma levert kennis op om de kwaliteit en afstemming in het poortwachtersproces te verbeteren en geeft stimulansen voor een meer re-integratiegerichte benadering. Aan de ‘Poort’ om een uitkering aan te vragen

    De wet verbetering poortwachter regelt de begeleiding van zieke werknemers in de eerste 2 jaar dat een werknemer ziek is en zorgt ervoor dat zo min mogelijk werknemers arbeidsongeschikt raken en aan de ‘Poort’ komen om een (WIA) uitkering aan te vragen.

    In overleg met werknemers en werkgevers, heeft minister Koolmees (ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid) in december 2018 het alternatieve pakket voor de Regeerakkoordmaatregelen Loondoorbetaling bij ziekte en WIA bekendgemaakt. Daarin zitten afspraken met werkgeversorganisaties die de loondoorbetalingsverplichting voor zieke werknemers voor met name kleine werkgevers makkelijker, duidelijker en goedkoper maakt.

    10 miljoen euro voor kwaliteitsintensivering

    Ter ondersteuning van deze maatregelen heeft het ministerie 10 miljoen euro beschikbaar gesteld voor een kwaliteitsintensivering van het poortwachtersproces. ZonMw heeft de opdracht gekregen hiervoor een kennisprogramma te ontwikkelen dat loopt van 2020 tot en met 2025.

    Meer informatie leest u in onze programmatekst ‘Verbetering kwaliteit Poortwachtersproces’.

    Kennis voor werknemers en werkgevers

    Met de op te leveren kennis, nieuwe richtlijnen, het stimuleren van implementatie en de borging van kennis, draagt ons programma bij aan de verbetering van de kwaliteit en de afstemming in het poortwachtersproces én aan de re-integratie van zieke werknemers. Ook de versterking van de eigen regie van de werknemers komt in het programma aan bod.

    De kennis is vooral gericht op de uitvoering van het werk van bedrijfsartsen, verzekeringsartsen, arbeidsdeskundigen, hun beroepsverenigingen en opleidingen (WO en HBO), arbodiensten en re-integratiebedrijven. Uiteindelijk dient de kennis werknemers en werkgevers te helpen bij de terugkeer in het werk na ziekteverzuim.

    Twee programmalijnen en kwaliteitsimpuls

    Het programma bestaat uit:

    • programmalijn 1 ‘Professionalisering Poortwachtersproces’
    • programmalijn 2 ‘Verbetering re-integratieproces’
    • overkoepelende impuls voor een kwaliteits- en innovatiecyclus

    Meer informatie over de programmalijnen en kwaliteitsimpuls leest u op www.zonmw.nl/poortwachter

    Te verwachten subsidieoproepen

    Voor de zomer 2020 volgt een subsidieoproep (op uitnodiging) voor programmalijn 1. Na de zomer volgt een open subsidieoproep voor programmalijn 2.

    De te honoreren projecten binnen beide programmalijnen moeten aandacht hebben voor de participatie van werkgevers en werknemers, kennisverspreiding en implementatie.

    Blijf op de hoogte van het laatste nieuws

    Meer informatie over de beleidswijzigingen en wetten vind je hier

    ]]>
    news-5374 Mon, 24 Feb 2020 11:12:49 +0100 Tweede Kamer geïnformeerd over kwartiermaker FAST https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/tweede-kamer-geinformeerd-over-kwartiermaker-fast/ Minister Bruins (VWS) informeert, mede namens het ministerie van EZK, de Tweede Kamer over de opdracht aan ZonMw voor een kwartiermaker om te werken aan FAST, een nationaal platform ter stimulering van therapieontwikkeling. Bekijk hier de kamerbrief of lees meer over FAST.

    ]]>
    news-5347 Thu, 20 Feb 2020 13:00:00 +0100 32 wetenschappers ontvangen NWO-Vici van 1,5 miljoen euro https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/32-wetenschappers-ontvangen-nwo-vici-van-15-miljoen-euro-1/ 32 vooraanstaande wetenschappers ontvangen ieder 1,5 miljoen euro van de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO). Met deze Vici-beurs kunnen ze de komende vijf jaar een vernieuwende onderzoekslijn ontwikkelen en een eigen onderzoeksgroep opbouwen. Vici is een van de grootste persoonsgebonden wetenschappelijke premies van Nederland en is gericht op gevorderde onderzoekers. De wetenschappers doen op verschillende gebieden onderzoek. Binnen de Vici zijn wetenschappers namelijk vrij om hun eigen onderzoeksproject voor te dragen voor financiering. De Vici-laureaten gaan onder meer onderzoeken welke rol nieuwsgierigheid speelt bij de ontwikkeling van een kind, welke veranderingen ten grondslag liggen aan genetische hartziekten en wat de invloed van gemixt taalaanbod is bij de taalverwerving van kinderen. Een ander onderzoek richt zich op de neurobiologie van Parkinson, met als doel de ziekte eerder op te kunnen sporen. Ook gaan onderzoekers een revolutionaire motor ontwikkelen die duurzame brandstoffen omzet in schone energie. Dit is slechts een greep uit de onderzoeksonderwerpen.

    Dit zijn de projecten voor het domein van de medische wetenschappen:

    Immuniteit door het hele lichaam

    Dr. J.A.M. (José) Borghans (v), UMCU - Immunologie
    Onze kennis van het menselijk immuunsysteem is grotendeels gebaseerd op studies met cellen uit bloed, een plek waar slechts een minderheid van afweercellen zich bevindt. Door laboratoriumonderzoek te combineren met wiskunde ontrafelt dit onderzoek hoe immunologisch geheugen wordt onderhouden door afweercellen in het hele lichaam.

    Nieuwe tactieken in de verdediging tegen een stille maar gevaarlijke vijand; niet-alcoholische steatohepatitis

    Prof. dr. S.W.C. (Saskia) van Mil (v), UMCU - Center for Molecular Medicine
    Miljoenen mensen wereldwijd lijden aan de onbekende leverziekte niet-alcoholische steatohepatitis, met een hoog risico op het ontwikkelen van leverfalen en kanker. Er zijn geen medicijnen voorhanden. De onderzoekers zullen door selectieve activatie van de Farnesoid X Receptor onderzoeken of een hoog effectieve therapie kan worden ontwikkeld.

    Genetische hartziekten – wat gaat er fout?

    Prof. dr. E. (Eva) van Rooij (v), Hubrecht Institute
    Genetische hartziekten die ontstaan door een foutje in het DNA worden gekenmerkt door allerlei ziekte drijvende veranderingen in het hart die bijdragen aan de progressie van de ziekte. Tot nu is er maar weinig bekend over de processen die hieraan bijdragen. De onderzoekers willen ontdekken wat er ten grondslag ligt aan deze veranderingen om zo mogelijk te kunnen helpen in de ontwikkeling van verbeterde therapieën.

    Een hoofdpijn dossier vol cardiovasculair risico

    Dr. A. (Antoinette) Maassen van den Brink (v), Erasmus MC – Afdeling Interne Geneeskunde
    Migraine is een sterk invaliderende aandoening, vooral in vrouwen. Daar bovenop is het een belangrijke cardiovasculaire risicofactor. Wij gaan onderzoeken waarom vooral vrouwen migraine krijgen, hoe vrouwen specifiek behandeld kunnen worden en hoe hun cardiovasculair risico te verkleinen is. Daarbij letten we speciaal op cardiovasculaire bijwerkingen van antimigraine medicatie.

    Op weg naar behandeling van verstandelijke beperking en autisme

    Dr. A. (Annette) Schenck (v), RUMC, Genetica
    Verstandelijke beperking en autisme zijn frequente, maar nog steeds onbehandelbare aandoeningen. Effectieve strategieën voor de ontwikkeling van medicijnen ontbreken tot nu toe. De onderzoekers gaan een evolutionair geconserveerde vorm van leren in de fruitvlieg bestuderen om bevindingen vanuit dit diermodel vertaalbaar te maken naar medicijnen voor de behandeling van patiënten.

    Uiterlijk vertoon

    Dr. N.M. (Nina) van Sorge (v), UMCU – Medical Microbiology
    Stafylokokken veroorzaken lastig te behandelen infecties. Stafylokokken omhullen zich met verschillende complexe suikerstructuren. Microbiologen vermoeden dat deze ‘suikerjasjes’ een belangrijk herkenningspunt zijn voor het immuunsysteem om de stafylokokken op te ruimen. Meer inzicht over het hoe en wat van deze herkenning vormt een belangrijke sleutel voor de ontwikkeling van antibiotica en vaccins.

    Meer informatie

     

     

    ]]>
    news-5365 Thu, 20 Feb 2020 10:30:33 +0100 Wetenschap begint met verwondering https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/wetenschap-begint-met-verwondering/ Kan iedereen straks gezond honderd jaar oud worden? Gaat de mens op vakantie naar Mars? Welke problemen kan de supercomputer oplossen? Met de ‘Stel je voor’ – publiekscampagne stelt de Nationale Wetenschapsagenda (NWA) de komende 2 jaar verschillende vragen aan het publiek om zich over te verwonderen. Elke nieuwe uitvinding begint namelijk met een vraag, met de wil om te weten hoe iets zit. We leren door nieuwsgierig te blijven en niets als vanzelfsprekend te beschouwen. Op hun beurt leiden ontdekkingen in de wetenschap ook tot verbazing, vanwege verrassende nieuwe inzichten of ontwikkelingen die we altijd voor onmogelijk hielden. Het zijn vondsten die uiteindelijk weer leiden tot nieuwe vragen.

    Thema: Ziekten en gezondheid

    De Nationale Wetenschapsagenda wil via het beantwoorden van deze vragen de wetenschap op een laagdrempelige manier onder de aandacht brengen en zo het vertrouwen in de wetenschap vergroten. Iedere drie maanden staat een ander thema centraal; van februari t/m april is dit Ziekten en Gezondheid.

    Over de Nationale Wetenschapsagenda

    De Nationale Wetenschapsagenda (NWA) benoemt uitdagende en richtinggevende vraagstukken die aansluiten op de kracht van de Nederlandse wetenschap, op de grote maatschappelijke uitdagingen van deze tijd en op economische kansen die zich voordoen. Specifieke thematische programmering op maatschappelijk urgente thema’s sluit hier bij aan.

    In opdracht van het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW) financiert NWO sinds 2018 onderzoek in het kader van de Nationale Wetenschapsagenda, onder andere via thematische programmering waarin wordt samengewerkt met ministeries.

    ZonMw en NWA-routes

    Wij zijn betrokken bij de volgende NWA-routes:

    • Gezondheidszorgonderzoek, preventie en behandeling
    • Personalised Medicine
    • Regeneratieve Geneeskunde
    • Sport en Bewegen
    • Jeugd in ontwikkeling, opvoeding en onderwijs

    Meer informatie?

    Nationale wetenschapsagenda (ZonMw-website)
    Campagnepagina Wetenschap begint met verwondering (NWA)
    Facebookpagina Wetenschap begint met verwondering

     

    ]]>
    news-5358 Wed, 19 Feb 2020 15:15:38 +0100 NCVGZ 2020: sprekers zijn bekend https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/ncvgz-2020-sprekers-zijn-bekend/ Op 8 april 2020 vindt het NCVGZ, hét congres voor de publieke gezondheid weer plaats. Daar ben jij toch ook bij? Bekijk hier vast de sprekers van de ZonMw track. De ZonMw track sluit aan op de boeiende hoofdlezing van het congres, verzorgd door prof.dr. Marten Scheffer (WUR). ‘Veerkracht en kantelpunten in complexe systemen’. Binnen onze track kijken we naar de rollen die mensen hebben in zo’n ecosysteem. Hoe krijg je  aan de hand van ‘systeemdenken’ beter zicht op de samenhang en wisselwerking binnen systemen én hoe houd je de mens centraal?

    Bereik meer door lerend monitoren

    Met inspirerende actuele voorbeelden van 4 verschillende methoden leer je over reflexieve monitoring, narratief waarderen, realistische evaluatie en impact monitoring.
    De werkgroep Monitoring & Evaluatie van ZonMw, het RIVM, JOGG, Pharos – GezondIn en Alles is Gezondheid hebben samen een nieuwe visie op monitoren opgesteld. Ze zien dat er een omslag nodig is van smal, evidence-based monitoren op één indicator en ter verantwoording naar lerend en participatief monitoren waarin de context meegenomen wordt.

    Sprekers:

    • Marleen Bekker,  Wageningen University & Research, WUR
    • Lette Hogeling Vaandrager (WUR), Floor Schreurs (UM) - Reflexieve Monitoring
    • Bente Steenvoort (JOGG), Anneke Hiemstra (Pharos Gezondin) - Narratief Waarderen
    • Natascha van Vooren  (RIVM) - Realistische Evaluatie
    • Astrid van den Broek (ZonMw), Joey Gijbels (Zonmw) - Impact Monitoring van onderzoek

    Leren in een ‘Living Lab’

    Heb jij een (complex) gezondheidsvraagstuk dat je graag praktijkgericht wilt onderzoeken? Wellicht kan een ‘living lab’ de uitkomst bieden! In deze sessie ga je aan de slag met de beginselen van een ‘living lab’.  
    In het eerste deel van de sessie geven we antwoord op een aantal vragen. Wat is een ‘living lab’, wat is er voor nodig om een living lab tot een succes te maken en hoe ziet een living lab er uit in de praktijk? We laten het zien aan de hand van voorbeelden uit de praktijk van sportonderzoek.
    In het tweede deel van de sessie zetten we op een interactieve manier de eerste stappen tot het creëren van een living lab. Welk (complex) gezondheidsvraagstuk uit jouw beroepspraktijk lenen zich voor een living lab, welke doelgroep staat daarin centraal en welke stakeholders zijn er nodig om het living lab tot een succes te maken? Wellicht komen we samen tot interessante (nieuwe) mogelijkheden.

    Spreker:

    • Dr. Frank van Eekeren, lector ‘Sport Impact’ Haagse Hogeschool en onderzoeker, adviseur en docent Sport & Society van de Universiteit Utrecht.

    Herkennen en gebruiken van ‘kernelementen’ in interventies

    Hoe kun je, uit de grote hoeveelheid van interventies en programma’s, herkennen welke elementen nu eigenlijk écht het verschil maken? Hoe kun je ‘kernelementen’ herkennen, onderzoeken en vervolgens goed gebruiken in je praktijk?

    In deze sessie worden resultaten uit onderzoek naar (potentieel) werkzame elementen of kernelementen uit 4 verschillende onderzoeken gepresenteerd. We gaan de discussie aan over wat de praktijk kan met de resultaten van deze onderzoeken.

    Aan de hand van 4 onderzoeken lichten projectleiders op het gebied van Jeugd en Preventie hun ervaringen toe.

    Na korte pitches van de sprekers kun je naar het onderwerp van jouw keuze. Daar ga je in gesprek gaan over wat dit voor jouw praktijk kan betekenen of over welke uitdagingen je tegenkomt in dit type onderzoek.

    Sprekers:

    • Matty Crone, Het CIKEO-Consortium Integratie Kennisbevordering Effectiviteit Opvoedonzekerheid-interventies (preventief en lichte opvoedproblematiek).
    • Brechtje de Mooij, Het Consortium Sociale vaardigheden: Onderzoek om te komen tot een reductie van het aantal aan te bevelen interventies op het gebied van sociale vaardigheden, weerbaarheid, onzekerheid.
    • Matty Crone, Goed, Beter, BEST; Inventarisatie van werkzame elementen in stoppen met roken programma’s in de eerstelijnsgezondheidszorg ter onderbouwing van Beslissingen in Eerstelijns Stoppen-met-roken ondersTeuning.
    • Consortium Werkzame Elementen ter Bevordering van een gezond gewicht bij Jeugd (WEB-Jeugd). (spreker volgt binnenkort)

    Doe mee en meld je aan!
    www.ncvgz.nl

    ]]>
    news-5355 Wed, 19 Feb 2020 13:47:32 +0100 12 innovatieve ideeën krijgen een Off Road subsidie voor baanbrekend onderzoek https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/12-innovatieve-ideeen-krijgen-een-off-road-subsidie-voor-baanbrekend-onderzoek/ ZonMw geeft 12 jonge getalenteerde onderzoekers de kans om onderzoek te doen dat buiten de gebaande paden ligt. Zij mogen met een subsidie uit Off Road een jaar lang hun idee of hypothese verder onderzoeken. Ze gaan baanbrekend onderzoek doen naar onder andere de verspreiding van knokkelkoorts, bacteriën als middel om het immuunsysteem tegen kanker te stimuleren en communicerende (kanker)cellen. Het programma Off Road

    Het programma Off Road geeft ruimte aan jonge onderzoekers voor baanbrekend- onconventioneel onderzoek, en is daardoor potentieel risicovol. Het onderzoek betreft (bio)medische- en/of gezondheidszorgwetenschappen als onderzoekterrein(en). ZonMw is het programma Off Road gestart omdat er in het wetenschapsveld veld behoefte bleek om jonge onderzoekers met grensverleggende ideeën te stimuleren. Bijzonder aan deze subsidie is dat er geen vooronderzoek vereist is en dat er niet gekeken wordt naar eerdere prestaties van de onderzoeker. Het gaat om het onconventionele idee. Uiteraard moet de onderzoeker wel aangeven hoe hij of zij tot het idee is gekomen, wat het doel is en helder beschrijven op welke manier het wordt onderzocht. De projecten gaan fundamenteel onderzoek doen dat aan het begin zit van de ontwikkeling van nieuwe kennis. Het ZonMw programma Memorabel voor onderzoek naar dementie financiert één van de projecten.

    De projecten:

    Nieuwe strategieën om de verspreiding knokkelkoorts tegen te gaan
    Dr. B (Benoit) Besson (Radboud UMC)

    Denguevirus (knokkelkoorts) is een mug-overgedragen virus dat endemisch is in de tropen en subtropen, waar het een enorme ziektelast veroorzaakt. Onder andere door klimaatverandering verspreiden muggen van het geslacht Aedes zich steeds verder in noordelijke richting, en daarmee dreigt denguevirus ook Europa te bereiken. In dit project bestuderen de onderzoekers de interacties tussen virus en mug, om nieuwe strategieën mogelijk te maken die virusverspreiding tegengaan.

    Kunnen bacteriën voorlopers dikke darmkanker aanwijzen?
    Dr. A.J.M. (Annemarie) Boleij (Radboud UMC)

    Voor het opsporen van dikkedarmkanker en voorlopers daarvan wordt gebruik gemaakt van colonoscopie; een techniek waarbij met een camera de darm wordt afgespeurd. Helaas wordt nog steeds een groot deel van de voorlopers gemist, doordat sommige voorlopers plat van aard zijn en daarom moeilijker te vinden zijn. Deze platte tumoren hebben juist vaker een zeer hoog risico; wanneer ze blijven zitten kunnen ze snel uitgroeien tot een agressieve kanker. Er is dus een verbeterslag nodig in de opsporing van deze darmkankervoorlopers. Hiervoor wordt in dit onderzoek gebruik gemaakt van de bacteriële biofilm op deze voorlopers. Deze structuur is bijna altijd aanwezig en zou daarom mogelijk ook gebruikt kunnen worden voor de opsporing. In dit onderzoek wordt de samenstelling van deze biofilms op eiwitniveau in kaart gebracht. Tegen eiwitten die specifiek zijn voor de biofilm zullen signaalstoffen voor visualisatie worden ontwikkeld die gebruikt kunnen worden in de kliniek.

    Hybride eiwitcomplexen doorbreken immuuntolerantie wat leidt tot autoimmuunziekte
    Dr. F. (Frans) Bianchi (Rijksuniversiteit Groningen)

    Ontstekingen in de kleine bloedvaten (vasculitis) worden veroorzaakt door een aanval van het immuunsyteem op de bloedvatwanden. Deze aanval wordt gedaan door autoantilichamen gericht tegen specifieke immuuncellen (neutrofielen). Het is vrijwel volledig onbekend hoe deze autoantilichamen ontstaan. Wel is aangetoond dat vasculitis patiënten die de bacterie Staphylococcus aureus dragen een sterker ziektebeeld hebben. In dit project zal de hypothese worden onderzocht dat eiwitten uitgescheiden door Staphyloccocus aureus die binden aan neutrofieleiwitten de vorming van autoantilichamen bevorderen en dus vasculitis veroorzaken. De onderzoekers zullen deze hypothese trachten te bevestigen door de immuuncellen in het bloed van patiënten te onderzoeken op antilichamen en de aanwezigheid van deze bacteriële eiwitten. Daarnaast wordt het systeem buiten het lichaam nagebootst.

    Een ‘wegenkaart’ voor vasculaire cognitieve stoornissen – patronen van vaatschade in hersennetwerken.
    Dr. J.M. (Matthijs) Biesbroek (UMC Utrecht)

    Vaatschade in de hersenen is een belangrijke oorzaak van dementie. Op een MRI scan is vaatschade vaak zichtbaar als een afwijkend signaal in de witte stof, het ‘glasvezelnetwerk’ waarmee zenuwcellen op afstand communiceren. De relatie tussen de hoeveelheid schade en de cognitieve klachten van een patiënt is niet altijd duidelijk. Dit bemoeilijkt het stellen van een duidelijke diagnose. Mijn theorie is dat we niet moeten kijken naar de hoeveelheid schade, maar naar de locatie. Vergelijk het met het wegennetwerk: een afsluiting van de A2 heeft grotere gevolgen dan van een provinciale weg. Als daarnaast ook een belangrijke alternatieve route zoals de A12 dicht is zijn de gevolgen rampzalig. De witte stof van de hersenen is vergelijkbaar opgebouwd. Met dit project zal ik een ‘wegenkaart’ van de hersenen maken waarmee kritieke patronen van vaatschade herkend kunnen worden. Het doel is om hiermee betrouwbaar te onderbouwen of dementie veroorzaakt wordt door vaatschade.

    Ontwaken van neurale stamcellen voor hersenherstel
    Dr. V. (Vanessa) Donega (UMC Utrecht)

    Het menselijke brein is niet in staat om te herstellen na hersenschade zoals bijvoorbeeld na een beroerte of bij neurodegeneratie. De hersenschade is blijvend, en leidt tot uitval verschijnselen of cognitieve problemen. Hoewel in de hersenen neurale stamcellen aanwezig zijn, is het nog onduidelijk of deze stamcellen gestimuleerd kunnen worden om nieuwe functionele hersencellen te produceren na hersenschade. Dit wil ik in dit project onderzoeken. Ik gebruik hiervoor een combinatie van nieuwe technieken, zoals mini-humane hersenen en hoge resolutie microscopie van stamcellen op post-mortem hersenmateriaal van gezonde volwassen donoren en Parkinson patiënten als een model voor hersenschade. Activatie van neuronale stamcellen zou tot een veelbelovende therapie kunnen leiden om de herstelcapaciteit van het brein te stimuleren.

    Als ademhalen niet meer vanzelf gaat
    Dr. J. (Jonne) Doorduin (Radboud UMC)

    Ademen gebeurt zonder erover na te denken. Het lijkt vanzelf te gaan, maar in werkelijkheid is de aansturing van de ademhaling door de hersenen juist erg complex. Er moet precies genoeg zuurstof worden ingeademd en kooldioxide worden uitgeademd, en tegelijkertijd worden afgestemd met bijvoorbeeld praten en eten. In patiënten met de erfelijke spierziekte myotone dystrofie is de aansturing van de ademhaling mogelijk verstoord. Deze ziekte tast namelijk ook de hersenen aan. Hoe dit precies gebeurt is onduidelijk.
    In dit onderzoek ga ik een nieuwe methode ontwikkelen om de aansturing van de ademhaling in de hersenen te bestuderen. Hierbij maak ik gebruik van functionele MRI. Met deze methode wil ik ontdekken hoe de aansturing van de ademhaling is verstoord bij myotone dystrofie. Die informatie kan worden gebruikt om nieuwe therapieën te ontwikkelen. Daarnaast kan de methode breder worden ingezet voor onderzoek naar ademhalingsproblemen bij andere ziekten, zoals centraal slaap apneu.

    Op Zoek naar het Neurocognitieve Netwerk in Gezondheid en Ziekte
    Dr. M. (Marsh) Königs (Amsterdam UMC)

    Neurocognitieve functies zijn denkprocessen die cruciaal zijn voor de ontwikkeling van kinderen op het gebied van intelligentie, sociaal en gedragsmatig functioneren en schoolprestaties. Neurocognitieve functies zijn sterk afhankelijk van elkaar; als je niet oplet (concentratie) kan je ook niet onthouden (geheugen). Dit onderzoek probeert de ontwikkeling van gezonde kinderen beter te begrijpen door de samenhang in neurocognitieve functies in kaart te brengen als een complex netwerk (het neurocognitieve netwerk). We zoeken ook uit wat de invloed is van verschillende soorten ziekten op het neurocognitieve netwerk van snel ontwikkelende kinderen.

    Bacteriën als middel om het immuunsysteem tegen kanker te stimuleren
    Dr. A.M. (Alexandra) Mowday (Universiteit Maastricht)

    Immuuntherapie heeft als doel de immuuncellen van een patiënt te activeren zodat ze de tumor aanvallen. Voor sommige kankerpatiënten is deze behandeling succesvol en kan de tumor geëlimineerd worden. Bij de meeste patiënten zijn er echter onvoldoende actieve immuuncellen in de omgeving van de tumor, waardoor ze slechts beperkt op immuuntherapie reageren. Om de hoeveelheid actieve immuuncellen te verhogen, willen we gebruik maken van een unieke eigenschap van de meeste vaste tumoren: de aanwezigheid van tumor necrose. Necrose heeft een negatieve invloed heeft op de prognose, maar tegelijk vormen deze gebieden ook een specifiek therapeutisch doelwit. Immers, wanneer we goedaardige Clostridium bacteriën toedienen, zullen deze enkel in de necrose gebieden kunnen groeien. Door die specifieke groei, zullen ze heel gericht in de tumor een ontsteking veroorzaken. De hoeveelheid actieve immuuncellen zal toenemen en als gevolg daarvan verwachten we dat het effect van immuuntherapie in combinatie met Clostridium sterk zal toenemen.

    Aminozuren als onconventionele therapie voor behandeling van het diabete hart
    Dr. M. (Miranda) Nabben (Universiteit Maastricht)

    Bij diabetespatiënten is hartfalen doodsoorzaak nummer-1. Meestal is dit het gevolg van een “Westerse” leefstijl (veel en vetrijk voedsel, en weinig beweging) die leidt tot stapeling van vet in het hart en een verminderde hartfunctie. Eerder ontdekten wij dat deze vetstapeling wordt veroorzaakt door een overmatige aanwezigheid van het transporteiwit CD36 op het oppervlak van hartspiercellen. CD36 zorgt voor transport van vetten van de bloedbaan naar de hartspiercel. In het gezonde hart is CD36 deels aanwezig op het celopppervlak en deels opgeslagen in een celcompartiment (endosomen). Echter, bij diabetes is vrijwel alle CD36 aanwezig op het celoppervlak en dit leidt dan tot verhoogde vetopname en vetopslag, en verslechterde hartfunctie. Recent heb ik sterke aanwijzingen gekregen dat aminozuren deze verplaatsing van CD36 binnen de hartspiercel zouden kunnen tegengaan. Indien mijn hypothese juist is kunnen aminozuren in de voeding worden ingezet als nieuwe behandelmethode voor diabetisch hartfalen.

    Bevriezen van lopen en de levodopa paradox
    Dr. J.H. (Jorik) Nonnekes (Radboud UMC)

    Bevriezen van lopen is één van de meest invaliderende symptomen bij mensen met de ziekte van Parkinson. Ineens blokkeert het lopen en staan mensen ‘vastgeplakt’ aan de grond. Dit verschijnsel ontstaat pas nadat mensen al enkele jaren Parkinson hebben. Het medicijn levodopa speelt daarin mogelijk een dubbelrol. Enerzijds vermindert levodopa vaak het bevriezen van lopen. Anderzijds lijkt levodopa juist ook een rol te spelen bij het veroorzaken ervan. Recent onderzoek suggereert dat bevriezen van lopen nu vaker voorkomt dan vóór de introductie van levodopa. Jorik Nonnekes gaat nu onderzoeken of langdurig gebruik van levodopa inderdaad bijdraagt aan het ontstaan van bevriezen van lopen. Hiervoor vergelijkt hij gegevens van Tanzania met Nederland. In Tanzania krijgen mensen met Parkinson vaak geen levodopa, omdat het niet beschikbaar of te duur is. Als levodopa bijdraagt tot meer bevriezen van lopen, verwacht Nonnekes dat bevriezen van lopen minder voorkomt in Tanzania dan in Nederland.

    Naaldvrije biopsie van de slokdarm: kwantitatieve beeldvorming met magnetische resonantie als alternatief voor endoscopische diagnose
    Dr. S. (Sebastian) Weingärtner (TU Delft)

    Maag en slokdarmziektes zijn een groeiend probleem in Westerse landen. Ze leggen een zware druk op ons zorgstelsel. Endoscopie gecombineerd met biopsie is de standaard voor het stellen van de diagnose. Deze procedure wordt als zeer onprettig ervaren door patiënten, vereist sedatie en in zeldzame gevallen kunnen er ernstige complicaties optreden.
    In dit onderzoek zullen wij MRI technieken ontwikkelen die het mogelijk maken om de slokdarm volledig niet-invasief te onderzoeken. De methode neemt slechts enkele minuten in beslag en wordt uitgevoerd terwijl de patiënt vrij doorademt. Hierdoor levert de methode het maximale comfort voor de patiënt. Voor uitgebreide karakterisatie van het weefsel van de slokdarm worden verscheidene biomarkers tegelijkertijd gemeten. Wij verwachten dat de beschikbaarheid van zo’n volledig niet-invasieve techniek in de klinische zorg van maag- en slokdarmziektes zal leiden tot meer comfort en de veiligheid van de patiënt.

    Eén Boodschap, verschillende Interpretaties   
    Dr. M.I. (Marijke) Zonneveld (Universiteit Maastricht)

    Alle cellen, inclusief kankercellen, scheiden blaasjes uit om met andere cellen te communiceren. Deze blaasjes worden ook wel extracellulaire vesicles (EV) genoemd. EV zijn in staat om andere cellen in hun directe omgeving en in de rest van het lichaam te beïnvloeden. Zo is er bekend dat kanker-EV bijdragen aan een verminderd immuunrespons en nieuwe bloedvatvorming, wat leidt tot een verminderde prognose voor de patiënt. Momenteel bestaat het dogma dat een (kanker)cel vele verschillende soorten EV uitscheidt met allemaal één aparte boodschap bedoeld voor één type cel. Ik stel echter voor dat er slechts één dominerende boodschap wordt verpakt in EV en dat meerdere cellen deze kunnen ‘lezen’. Omdat niet alle cellen hetzelfde zijn, zal de boodschap vervolgens door ieder ‘lezend’ celtype anders geïnterpreteerd worden, wat vervolgens leidt tot de zeer gevarieerde effecten die zijn waargenomen op, bijvoorbeeld, het afweersysteem of bloedvaten. In dit project wil ik deze hypothese verder onderzoeken. 

    Meer informatie

    ]]>
    news-5353 Wed, 19 Feb 2020 10:25:59 +0100 Hoe kunnen we de transitie naar zo veel mogelijk proefdiervrij onderzoek versnellen? https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/hoe-kunnen-we-de-transitie-naar-zo-veel-mogelijk-proefdiervrij-onderzoek-versnellen/ Proefdiervrije innovaties worden de laatste jaren steeds vaker als een geschikter model gezien dan onderzoek met proefdieren. Samen met andere partijen stimuleert ZonMw al 20 jaar de ontwikkeling van proefdiervrije innovaties. Toch vertalen deze inspanningen zich niet direct naar een aanzienlijke daling in het gebruik van proefdieren. Er is meer nodig. En daarom zet ZonMw ook in op (inter)nationale samenwerking en een geïntegreerde inzet. Dierproeven in aantallen in Nederland en EU

    De afgelopen weken verschenen er verschillende jaaroverzichten van onder andere de Nederlandse Voedsel en Warenautoriteit (NVWA) en de Europese Unie (EU) over het aantal dierproeven dat in Nederland en de EU wordt uitgevoerd. Volgens de cijfers van de NVWA zijn er in 2018 bijna 450.000 dierproeven uitgevoerd; dat is 15,5 procent minder dan het jaar ervoor. Ondanks deze daling blijven de dierproeven de laatste jaren redelijk stabiel. In 2017 zagen we zelfs een stijging van 17,9 procent ten opzichte van 2016. Ook de cijfers van de EU laten een vrij stabiel gebruik van proefdieren zien, van ongeveer 9,8 miljoen proefdieren in 2015 tot 10 miljoen in 2016 en 9,6 miljoen in 2017. Deze rapporten laten zien dat er meer initiatieven nodig zijn om het gebruik van proefdieren in onderzoek structureel te verminderen.

    Proefdiervrije Innovaties

    Eén van de manieren om in onderzoek minder gebruik te maken van proefdieren én betere onderzoeksresultaten te behalen, is de transitie van proefdieronderzoek naar proefdiervrije innovaties, zoals organen-op-een-chip. In Nederland werken we op basis van de ambitie ‘Nederland internationaal voorloper in proefdiervrije innovaties’ al enige tijd aan het versnellingsprogramma Transitie Proefdiervrije Innovaties (TPI). ZonMw en de andere betrokken stakeholders werken binnen het TPI aan kennisontwikkeling- en uitwisseling, samenwerking en innovaties die ten goede komen aan mens, dier en ecosysteem. Daarvoor moeten we inhoud en aanpak van onderzoek anders benaderen. Wat kunnen we beter, zonder proefdieren? Het versnellen van proefdiervrije innovaties is de eerste stap.

    ZonMw programma Meer Kennis met Minder Dieren

    ZonMw zet zich al 20 jaar in voor een toekomst met minder of geen proefdieren, zonder daarbij afbreuk te doen aan de kwaliteit van het wetenschappelijk onderzoek en veiligheidsonderzoek van chemische stoffen en geneesmiddelen. Het programma Meer Kennis met Minder Dieren (MKMD) draagt sinds 2011 bij aan de versnelling naar modellen zonder proefdieren, door de ontwikkeling van nieuwe en bestaande proefdiervrije innovaties te stimuleren, en zo relevanter en beter gezondheids(zorg)onderzoek voor de mens mogelijk te maken. Dat doen we onder andere met financiering van eigen onderzoeksprogramma’s en het stimuleren van samenwerking en kennisinfrastructuren binnen het programma Meer Kennis met Minder Dieren.

    Onnodige herhalingen dierproeven voorkomen en repliceerbaar onderzoek

    In een interview in Science Guide stuurde Tjeerd de Groot (D66) onlangs aan op een radicale herziening van het proefdierbeleid. "Ik wil de wetenschap uitdagen om voorbij het huidige denken te gaan dat het proefdier als gouden standaard neemt. Je hebt wat mij betreft de morele verplichting om de resultaten openbaar te maken, zodat een proef niet nodeloos herhaald wordt en zodat andere onderzoekers wellicht iets aan die data hebben.”
    Het voorkomen van onnodige herhaling van onderzoek en delen van onderzoeksgegevens is al langer één van de speerpunten van het MKMD programma. Met financiering binnen de module Kennis Infrastructuur van MKMD helpen we onderzoekers sinds 2012 om bij te dragen  aan een betere kwaliteit, repliceerbaarheid en vindbaarheid van proefdieronderzoek en het voorkomen van onnodige herhalingen. Daarmee verbetert de kwaliteit van onderzoek én kan verspilling van geld voorkomen worden (research waste).
    Er kan financiering aangevraagd worden voor de publicatie van negatieve/neutrale resultaten, het uitvoeren van systematisch literatuuronderzoek en workshops. Aan deze financiering is de voorwaarde verbonden dat de resultaten Open Access moeten worden gepubliceerd met gebruik van de relevante publicatie richtlijnen en wordt sinds kort het onderzoek zelf openbaar via een preclinicaltrial register. Via een stimuleringssubsidie en netwerksubsidie dragen we ook bij aan consortiumvorming en bredere (inter)nationale netwerken op dit onderzoeksterrein. Deze kleinere subsidies leveren een belangrijke bijdrage aan de kwaliteit, transparantie, relevantie en repliceerbaarheid van het proefdieronderzoek.

    Samenwerking met publieke en private belanghebbenden

    Ook werkt ZonMw nauw samen met andere belanghebbenden. Zo is ZonMw onder andere partner in het SGF-programma Humane Meetmodellen. De Samenwerkende Gezondheidsfondsen (SGF) organiseerde dit programma samen met NWO, Topsector LSH (Life Sciences & Health) en ZonMw om zo gezamenlijk bij te dragen aan de ontwikkeling van proefdiervrije innovaties. ZonMw organiseert ook, samen met de industrie en het bedrijfsleven, vraaggestuurd onderzoek naar proefdiervrije innovaties in het programma Create2Solve. De vraagstukken van private partijen (challenges) werden samen met het programma MKMD geformuleerd tot een subsidieoproep. Kennisinstellingen (in samenwerking met een private partner (MKB)) konden een project voor een oplossing indienen. Inmiddels zijn er drie projecten geselecteerd die samen met de bedrijven hun concepten uitwerken. In een tweede ronde krijgen de beste projecten de gelegenheid hun voorstellen te ontwikkelen tot een proefdiervrije innovatie, in nauwe samenwerking met de betrokken private partijen.

    De praktijk: de ontwikkeling van proefdiervrije innovaties is gaande

    Voor de vele complexe gezondheids(zorg)onderzoeksvraagstukken zijn er momenteel nog geen geschikte of alles omvattende proefdiervrije modellen beschikbaar. Daarom zijn er momenteel vaak nog proefdieren nodig. Er zijn wel veelbelovende ontwikkelingen, zoals organen-op-een-chip,  zoals Emeritus hoogleraar Coenraad Hendriksen in zijn interview in TROUW bevestigt. Door verder te investeren in proefdiervrije wetenschappelijke innovaties werken we aan een toekomst waarin we met minder of helemaal geen proefdieren toe kunnen en toch veilige en werkzame geneesmiddelen kunnen ontwikkelen. Welke marges we als maatschappij willen hanteren voor veiligheid van producten en geneesmiddelen binnen deze ontwikkelingen, speelt daar ook een rol in, zoals Coenraad Hendriksen in zijn interview bevestigt.

    Meer informatie

     

     

     

    ]]>
    news-5349 Tue, 18 Feb 2020 14:38:55 +0100 12 samenwerkingsverbanden geven implementatie-impuls aan praktijkrelevante resultaten https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/12-samenwerkingsverbanden-geven-implementatie-impuls-aan-praktijkrelevante-resultaten/ Dit voorjaar starten 12 samenwerkingsverbanden met het (verder) in de praktijk zetten van zinvolle onderzoeksresultaten uit het Preventieprogramma. Dit programma heeft de afgelopen jaren veel mooie onderzoeksresultaten opgebracht. Om de resultaten en opbrengsten (beter) te benutten in de (zorg)praktijk, geven we nu een implementatie-impuls aan 12 projecten. De samenwerkingsverbanden bestaan uit onderzoek- en praktijk- en/of zorgorganisaties. De projecten zijn gehonoreerd binnen de ronde Implementatie-impulsen van de programmalijn Kennisbenutting en Implementatie van het Preventieprogramma 2019-2022 ‘Integraal en met kennis aan de slag’. U vindt de projecten onderstaand. Reeds afgeronde projecten vormen de basis voor deze nieuwe projecten. De implementatie-impuls zorgt voor betere benutting in de praktijk.

    Bewegen

    Voldoende bewegen is belangrijk voor een goede gezondheid. Toch bewegen veel mensen te weinig. Met name voor bepaalde doelgroepen is een gezonde mate van beweging niet vanzelfsprekend. De volgende implementatie-impulsen richten zich op projecten die al resultaten hebben geboekt op het stimuleren van beweging bij bepaalde (kwetsbare) doelgroepen, maar nog extra aandacht op het gebied van implementatie nodig hebben.

    • Implementatie-Impuls Fietsmaatjes. Fietsmaatjes is gericht op mensen met een beperking op het gebied van beweging, zicht, gehoor of cognitie. Het doel is naast meer bewegen ook vaker buiten zijn en sociale contacten opdoen. In dit project wordt gewerkt aan verdere kwaliteitsverbetering, een groter bereik en verdere opschaling van de interventie in Nederland. Lees meer over dit project.
    • Implementatie vernieuwde werkwijze interventie Bewegen op recept. Met de interventie bewegen op recept worden patiënten die zich met een leefstijlgerelateerde klacht melden bij de huisarts, praktijkondersteuner of fysiotherapeut doorverwezen naar beweegactiviteiten die worden georganiseerd door sportprofessionals in de wijk. Beoogde opbrengsten van het project zijn een betere samenwerking tussen zorg- en sportprofessionals, betere doorstroom in het doorverwijsproces en een groter bereik van de doelgroep. Lees meer over dit project.
    • Beweegcoach+. De interventie Beweegcoach+ heeft als doel om beweging te stimuleren bij mensen met een lichamelijke beperking of chronische ziekte. Met deze impuls wordt Beweegcoach+ geïmplementeerd in de gemeente, waardoor ook deze moeilijk bereikbare doelgroep bereikt kan worden. Lees meer over dit project.

    Voeding

    Gezonde voeding is van belang voor een gezond gewicht en een goede gezondheid. Binnen het Preventieprogramma zijn onder andere interventies ontwikkeld voor jongeren. Jong geleerd is immers dikwijls oud gedaan. Daarnaast zijn voor mensen met een lage sociaaleconomische status en lage gezondheidsvaardigheden programma’s gemaakt, omdat zij relatief vaak een ongezond voedingspatroon hebben. De volgende projecten geven een impuls aan de implementatie van interventies gericht op het stimuleren van gezonde voeding bij deze groepen.

    • Een impuls voor uitvoering van het plan voor landelijk gebruik van Krachtvoer 2020-2030. Doel van Krachtvoer is gezonde voeding te stimuleren bij leerlingen van vmbo-onderbouw. Deze impuls wil bereiken dat Krachtvoer op alle vmbo-scholen in Nederland gebruikt wordt. Lees meer over dit project.
    • SMARTsize-4All. SMARTsize-4All is een evidence-based interventie voor mensen met overgewicht en obesitas, met een laag niveau van gezondheidsvaardigheden. Het doel van dit implementatieproject is om SMARTsize-4ALL te implementeren in wijken en de eerstelijnsgezondheidszorg door diëtisten. Lees meer over dit project.
    • Implementatie in context: de verdere verspreiding van Goedkoop Gezonde Voeding. Goedkoop Gezonde Voeding leert mensen hoe ze met een beperkt budget toch gezond kunnen eten. In dit project wordt ingezet op verdere landelijke uitrol van Goedkoop Gezonde Voeding. Lees meer over dit project.

    Bewegen en voeding

    De volgende twee projecten geven een impuls aan de implementatie van interventies gericht op het stimuleren van zowel gezonde voeding als beweging.

    • Healthy by Design komt in beweging. De interventie ‘Healthy by Design’ richt op het stimuleren van gezonde voedingskeuzes en beweging bij mbo studenten. Doel van huidige impuls is verdere implementatie van de interventie bij meer mbo-scholen. Lees meer over dit project.
    • Samen Sportief in Beweging. Het doel van Samen Sportief in Beweging is het bereiken en behouden van een gezond gewicht door structurele aanpassing van leefstijl. Met behulp van de impuls wordt de interventie op 6 locaties in 6 verschillende gebieden van Rotterdam geïmplementeerd en geëvalueerd. Hierna kunnen eventuele aanpassingen worden doorgevoerd alvorens verder te implementeren in heel Rotterdam. Lees meer over dit project.

    Psychische gezondheid

    In het Preventieprogramma is niet alleen ingezet op gezonde leefstijl, maar ook aan de preventie van psychische aandoeningen. Psychische aandoeningen veroorzaken veel ziektelast. Het is dus van belang dat deze effectief worden aangepakt. De volgende implementatieprojecten zetten hier op in:

    • Implementatie blended Grip Op Je Dip bij huisartsenprakijken in Deventer en omstreken. Grip Op Je Dip is een online interventie voor jongeren die met depressieklachten de huisarts bezoeken. Met de impuls zal een aangepaste versie van blended Grip Op Je Dip en een vernieuwd scholingsaanbod voor de professionals worden opgeleverd en landelijk beschikbaar worden gesteld. Lees meer over het project.
    • Implementatie interventie Leer te durven, preventie angst bij kinderen. Leer te Durven! is een interventie ter preventie van angst bij kinderen. Het doel van dit project is om de effectieve interventie Leer te Durven! landelijk te implementeren. Lees meer over dit project.
    • Aandacht voor Werk als Waarde in de zorg. Dit project beoogt toepassingen en kennis op te leveren die helpt waarde realisatie te bevorderen om zo (psychische) gezondheidsproblemen, uitval en verloop te voorkomen en duurzame inzetbaarheid van zorgmedewerkers te bevorderen. Lees meer over dit project.

    Deelname aan bevolkingsonderzoek

    • Stimuleren van weloverwogen besluitvorming aangaande deelname aan het bevolkingsonderzoek baarmoederhalskanker bij Turks- en Marokkaans-Nederlandse vrouwen. Deelname van deze vrouwen aan het bevolkingsonderzoek is laag. Het project focust zich met de opgedane ervaringen op de implementatie van een effectieve “blended learning approach” om deelname te stimuleren. Lees meer over dit project.

    Programmalijn Kennisbenutting en Implementatie

    De programmalijn Kennisbenutting en Implementatie is onderdeel van het Preventieprogramma 2019-2022 ‘Integraal en met kennis aan de slag’. Met deze programmalijn stimuleren we dat de kennis, voortkomend uit eerdere preventieprogramma’s, wordt gebruikt en geïmplementeerd in de praktijk. Op het gebied van preventie is deze praktijk heel divers; professionals vanuit verschillende expertises werken samen aan de gezondheid van burgers.

    Preventieprogramma 2019-2022

    In dit (6e) Preventieprogramma gaan we integraal en met kennis aan de slag. Om praktijkrelevante kennis over wat werkt op innovatieve wijze te genereren. Dat doen we door praktijk, beleid, opleidingen en burgers van meet af aan te betrekken bij onderzoek. Het stimuleren van samenwerking en kennisinfrastructuren zijn daarbij van belang. Met als uitgangspunt: het werken vanuit een brede definitie van gezondheid en aandacht voor verschillen tussen mensen.

    Meer informatie

    ]]>
    news-5346 Tue, 18 Feb 2020 11:21:08 +0100 BIA rekentool: nieuwe versie beschikbaar https://www.zonmw.nl/nl/onderzoek-resultaten/doelmatigheidsonderzoek/budget-impact-analyse-bia/ In opdracht van ZonMw is een leidraad met rekentool ontwikkeld voor het uitvoeren van een Budget Impact Analyse (BIA). Verschillende gebruikersperspectieven zijn hierbij mogelijk. De betaversie van de rekentool is getest en doorontwikkeld. Ter aanvulling zijn twee voorbeelduitwerkingen toegevoegd. Bent u bezig met een BIA of verwacht u een BIA te gaan maken? Gebruik onze tool. We vernemen graag uw bevindingen. news-5345 Tue, 18 Feb 2020 10:59:36 +0100 Fotograaf Hans van der Kamp over 40 jaar sekse- en genderdiversiteit https://publicaties.zonmw.nl/fotograaf-hans-van-der-kamp-over-40-jaar-sekse-en-genderdiversiteit/ Tussen 1976 en 2019 fotografeerde Hans van der Kamp mensen die niet in het hokje man of vrouw passen. Waar komt zijn interesse in seksuele- en genderdiversiteit vandaan? En wat hoopt hij met zijn werk te bereiken? news-5326 Mon, 17 Feb 2020 13:19:00 +0100 Nieuw effectonderzoek naar preventieve interventies van start https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/nieuw-effectonderzoek-naar-preventieve-interventies-van-start/ Eind 2019 heeft ZonMw nieuwe projecten gehonoreerd over effectonderzoek naar interventies voor een gezonde leefstijl en welbevinden. Deze projecten gaan komende maanden van start. Binnen deze projecten wordt onderzoek gedaan naar de effectiviteit van bestaande interventies die nog onvoldoende onderzocht zijn én waarvan de praktijk aangeeft daaraan behoefte te hebben. De focus ligt hierbij op de interventies uit de database Gezond en Actief Leven (RIVM Gezond Leven).

    De volgende projecten zijn gehonoreerd:

    Interventies uit RIVM-database naar een hoger niveau van effectiviteit tillen

    Onderzoek naar effectiviteit van de integrale aanpak

    Effectonderzoek voor thema’s en doelgroepen waarvoor onvoldoende erkende interventies zijn

    Meer informatie

    ]]>
    news-5302 Wed, 12 Feb 2020 14:13:00 +0100 Structureel sportaanbod door Sportimpuls https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/structureel-sportaanbod-door-sportimpuls/ Van de sport- en beweegaanbieders die in de periode 2015-2017 activiteiten in het kader van de Sportimpuls hebben opgezet, voert 89% deze nog volledig of gedeeltelijk uit. Bij 11% zijn de activiteiten gestopt. Dit blijkt uit het onderzoek ‘Borging Sportimpulsprojecten rondes 2015-2017’ dat door het Mulier Instituut in opdracht van ZonMw is uitgevoerd. De belangrijkste redenen voor het stoppen van activiteiten zijn gebrek aan financiële middelen bij de uitvoerende organisaties en de doelgroep in combinatie met weinig vraag naar het aanbod vanuit de doelgroep.
    Het onderzoek is een vervolg op eerdere borgingsonderzoeken waarin de borging van de subsidierondes 2012-2013 en ronde 2014 Sportimpulsprojecten centraal stond.

    De belangrijkste resultaten

    • Cofinanciering van activiteiten door lokale uitvoerders lijkt positief bij te dragen aan de (financiële) borging van activiteiten.
    • Bij bijna 75% van de projecten waarin is samengewerkt met andere partijen heeft de Sportimpuls gezorgd voor blijvende en geïntensiveerde samenwerking met (een deel van) deze partijen.
    • Het deel van de deelnemers dat structureel is gaan sporten en bewegen varieert tussen de projecten. Bij de JILIB-projecten lijkt het aandeel deelnemers dat structureel blijft sporten en bewegen lager te zijn dan bij de reguliere- en KSG-projecten.
    • Bijna alle voortgezette JiLiB- en KSG-projecten zetten in op ouderbetrokkenheid en ouderparticipatie. De daadwerkelijke ouderbetrokkenheid in de praktijk valt, vooral de bij JILIB-projecten, tegen.
    • De resultaten zijn vergelijkbaar met de resultaten uit de vorige borgingsonderzoeken. Het meest opvallende verschil is dat binnen het huidige onderzoek respondenten veel vaker aangaven dat de samenwerking met de buurtsportcoach is geïntensiveerd en/of uitgebreid (door 77 procent van de respondenten genoemd) ten opzichte van de vorige borgingsonderzoeken (53-54%).

    Sportimpuls

    Met de Sportimpuls worden lokale sport- en beweegaanbieders twee jaar lang financieel ondersteund bij het opzetten van activiteiten om meer mensen te laten sporten en bewegen. De Sportimpuls bestaat uit drie regelingen: Sportimpuls, Sportimpuls KSG en Sportimpuls JiLiB. In de laatste ronde van 2018 zijn 147 projecten gestart. Deze worden in 2020 afgerond.

    Meer informatie

     

    ]]>
    news-5314 Wed, 12 Feb 2020 10:36:32 +0100 GEANNULEERD! Congres Goed Gebruik Geneesmiddelen 2020 'Geneesmiddelen van nu en voor later' https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/geannuleerd-congres-goed-gebruik-geneesmiddelen-2020-geneesmiddelen-van-nu-en-voor-later/ Op donderdag 9 april organiseert ZonMw het achtste jaarlijkse congres Goed Gebruik Geneesmiddelen met als thema: 'Geneesmiddelen van nu en voor later' in de Beurs van Berlage, Amsterdam. Dit achtste GGG-congres richt zich op de actualiteit rondom gepast gebruik van geneesmiddelen. Deze dag heeft tot doel het halen, brengen en delen van kennis en het opdoen van inspiratie vanuit een veelheid aan geneesmiddelonderzoek.
    Geneesmiddelengebruik en ontwikkeling staat centraal. Op welke wijze kunnen geneesmiddelen optimaal worden ingezet? Waar liggen kansen op samenwerking? Waar zijn mogelijkheden voor een geïntegreerde aanpak? En op welke wijze kunnen we ontwikkelingen stimuleren? Naast een boeiend programma biedt het GGG-congres volop gelegenheid tot netwerken, mede door de diversiteit van aanwezigen vanuit het gehele geneesmiddelenveld.

    Samenwerking op gebied eerste lijn

    Ook dit jaar staat de samenwerking met het Instituut Verantwoord Medicijngebruik (IVM), Bijwerkingencentrum Lareb, College ter Beoordeling Geneesmiddelen (CBG), Zorginstituut Nederland (ZiNL) en Geneesmiddelenbulletin (GeBu), met ondersteuning door het Nederlands Huisartsengenootschap (NHG) garant voor specifieke aandacht voor de klinische praktijk in de eerste lijn. Verschillende subsessies zijn hier specifiek op gericht en staan dan ook uitgelicht vermeld.
    De inhoud van verschillende onderdelen van het congres, zowel plenair als in de subsessies, is specifiek gericht op de eerstelijns zorgprofessionals. De sessies specifiek gericht op de klinische praktijk in de eerste lijn behandelen behoefte van patiënten aan medicijninformatie, biologicals, geneesmiddelen en milieu en farmogenetica in de eerste lijn.

    Plenaire thema’s: Impact van geneesmiddelen vanuit patiëntenperspectief en FAST

    De aftrap van het GGG-congres wordt gedaan door de nieuwe algemeen directeur van ZonMw Véronique Timmerhuis. Vervolgens krijgen twee actuele thema’s in de plenaire sessies de aandacht. ’s Morgens staat de impact van geneesmiddelen vanuit patiëntenperspectief centraal: drie jonge, sterke vrouwen komen aan het woord die vanwege hun aandoening genoodzaakt zijn medicijnen te gebruiken. Zij zullen vanuit verschillende perspectieven de impact van medicijngebruik belichten. Zowel vanuit hun persoonlijke ervaring als vanuit een professionele context als apotheker-onderzoeker, gynaecoloog en vanuit het perspectief van jongeren met een chronische ziekte.

    ’s Middags staat de plenaire sessie in het teken van ‘FAST’. Een mooi en toepasselijk acroniem voor ‘Future Affordable and Sustainable Therapies’; een nieuw initiatief op het gebied van therapieontwikkeling, dat bestaande activiteiten met elkaar verbindt en nieuwe activiteiten initieert om het gehele proces van therapieontwikkeling te ondersteunen. Kwartiermaker van FAST Michel Dutrée zal samen met Hanneke de Kort, Annemiek Verkamman en Carla Hollak toelichten wat FAST inhoudt, wat de mogelijkheden zijn, welke kansen er liggen en waarom Nederland hierin een vooraanstaande positie kan verwerven. Een blik dus naar de nabije toekomst.

    Het programma is gevarieerd en belicht zoals altijd de resultaten van GGG-projecten en andere innovatieve onderzoeksprojecten. De onderwerpen variëren van geneesmiddelenonderzoek bij kinderen, registraties voor onderzoek, delen van extra bijvangst, therapietrouw, psychedelica als medicijn en resultaten van onderzoek naar hart- en vaatziekten.

    Nieuw dit jaar is de extra I-sessieronde met interactieve sessies die betrekking kunnen hebben op interactiviteit, inspiratie, innovatie, implementatie en informatie. Onderwerpen die hier onder andere op het programma staan zijn: AVG en andere ethische en juridische problemen, Versnellen en opstarten van multicenter onderzoek en Innovaties op gebeid van digitale farmaceutische zorgverlening.

    > Bekijk het volledige programma

    OPROEP

    Heeft u momenteel een probleem met de beschikbaarheid van geneesmiddelen voor zeldzame aandoeningen? Is er een dreigend probleem met een geneesmiddel voor een zeldzame aandoening? Of heeft u vragen over hoe u zelf een (nieuwe) behandeling optimaal beschikbaar kunt maken voor een zeldzame aandoening?
    Meld uw casus hier aan of stel een vraag. Tijdens de interactieve sessie ‘Medicijn voor de Maatschappij’ kijken we of en hoe we kunnen helpen.

    Deadline: 5 maart 2020

    ]]>
    news-5311 Wed, 12 Feb 2020 07:54:10 +0100 Subsidieoproep Klinische Fellows opnieuw open voor projectideeën https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/subsidieoproep-klinische-fellows-opnieuw-open-voor-projectideeen/ ZonMw zet de subsidieoproep voor de eerste fase van het programma Klinische Fellows 2019 opnieuw open voor projectideeën. De subsidieoproep was op 9 januari 2020 gesloten, maar door onduidelijkheid over één van de eisen waaraan aanvragers moeten voldoen, kan nu opnieuw tot 14 april 2020 ingediend worden. Aanleiding

    De ZonMw subsidieoproep Klinische Fellows waarvoor t/m 9 januari 2020 aanvragers in konden dienen, was niet eenduidig over één van de eisen waaraan een aanvrager moet voldoen. Bij het bepalen van de aanvragen die ZonMw  in behandeling kon nemen, zijn we uitgegaan van de variant waarbij alleen medisch specialisten met een afgeronde opleiding per sluitingsdatum konden indienen. In de tekst staat echter ook dat medische specialisten in opleiding waarvan de registratie tot specialist vóór de start van het project vastgesteld is (uiterlijk begin april 2021), in aanmerking komen. Deze ruimere eis zullen we nu ook hanteren voor de aanvragen die tot 14 april 2020 ingediend kunnen worden.

    Na 18 februari communiceren wij via deze website over de subsidieoproep en de aangepaste planning. Houd de berichtgeving in de gaten!

    Aangepaste planning  

    De nieuwe planning ziet er nu als volgt uit:

    • Openstellen oproep Klinische Fellows: 18 februari 2020
    • Deadline voor nieuwe projectideeën: 14 april 2020, 14.00 uur
    • Uitslag projectidee-fase: rond 8 juli 2020
    • Deadline uitgewerkte aanvragen: 15 september 2020, 14.00 uur
    • Referentenrapporten naar aanvragers voor wederhoor: 19 oktober 2020
    • Deadline indienen wederhoor op referentenrapporten: 26 oktober 2020
    • Uitnodiging voor interview: rond 19 november 2020
    • Deadline insturen presentatie voor interview: 26 november 2020
    • Interviewdag: 2 december 2020
    • Besluit subsidieronde rond: 31 januari 2021

    Heeft u al een aanvraag ingediend?

    Aanvragers die al een projectidee hebben ingediend, zullen helaas langer moeten wachten op de uitslag of zij wel of niet hun projectplan mogen uitwerken tot een volledige aanvraag. Toch heeft ZonMw, in goed overleg met de commissie, dit besluit genomen om iedereen die door onduidelijkheid over de indieningseisen niet heeft ingediend, alsnog de kans te geven. ZonMw betreurt de verwarring, maar op deze manier wil ZonMw een transparante procedure waarborgen met gelijke kansen voor iedereen.

    Meer informatie

     

            

     

     

     

    ]]>
    news-5305 Tue, 11 Feb 2020 11:22:04 +0100 Humane Meetmodellen 2.0: voor gezondheidsonderzoek naar ziekte en preventie https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/humane-meetmodellen-20-voor-gezondheidsonderzoek-naar-ziekte-en-preventie/ NWO-domein Toegepaste en Technische Wetenschappen (TTW), de Samenwerkende Gezondheidsfondsen (SGF), ZonMw en Topsector Life Sciences & Health (LSH; Health~Holland) stellen gezamenlijk 5,55 miljoen euro beschikbaar voor de ontwikkeling en validatie van humane meetmodellen. Binnen het onderzoeksprogramma wordt via publiek-private samenwerkingen bijgedragen aan effectiever gezondheidsonderzoek voor de mens dat minder afhankelijk wordt van proefdieronderzoek..

    Achtergrond

    Miljoenen mensen moeten dagelijks omgaan met de consequenties van ernstige en soms levensbedreigende ziekten. NWO-domein TTW, de SGF, ZonMw en Topsector LSH willen bijdragen aan een beter en langer gezond leven voor iedereen. Wetenschappelijk onderzoek, bijvoorbeeld naar betere behandelingen, is van cruciaal belang. De verwachting is dat onderzoekmodellen die gebaseerd zijn op humaan materiaal zoals cellen en weefsels of computermodellen gebaseerd op humane data de situatie in de mens beter benaderen dan proefdiermodellen doen. Hoe meer een onderzoek model vergelijkbaar is met de situatie in de mens, hoe sneller en gerichter de onderzoeksresultaten toegepast kunnen worden in de praktijk.

    Meer informatie

    ]]>
    news-5338 Mon, 10 Feb 2020 14:04:00 +0100 Hoe ziet de buitenwereld ZonMw? https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/hoe-ziet-de-buitenwereld-zonmw/ Afgelopen najaar heeft ZonMw een onderzoek naar haar reputatie laten uitvoeren door Motivaction. Wij waarderen het zeer dat een groot aantal nieuwsbrieflezers heeft deelgenomen. Door het grote aantal deelnemers heeft het onderzoek resultaten opgeleverd waar we als ZonMw echt mee aan de slag kunnen. Resultaten

    De resultaten van het onderzoek zijn recent aan ons gepresenteerd. De hoofdconclusie van het onderzoek is dat ZonMw wordt gezien als een degelijke, betrouwbare en kwaliteitsgerichte organisatie met als primaire taak kennisontwikkeling. Als gemiddelde reputatiescore krijgen we een 7. Een heel mooie score en mooie erkenning, waar we blij mee zijn. Tegelijk blijkt uit het onderzoek dat enkele andere taken die ZonMw uitvoert en belangrijk vindt, minder worden herkend. Dit betreft taken als:  “bevorderen van implementeren” en “signaleren”. Deelnemers aan het onderzoek onderkennen wel het belang van deze taken voor ZonMw. Ook wordt aangegeven dat ZonMw nog transparanter mag zijn en minder bureaucratisch. Het onderzoek geeft ons een goede mix van positieve feedback en ook enkele aandachtspunten waarmee we echt aan de slag gaan.

    Onderzoek

    Het kwantitatieve onderzoek was een vervolg op een kwalitatief onderzoek dat in de zomer van 2019 is gehouden. Via paneldiscussies willen we nog enkele onderwerpen, die in beide onderzoeken naar voren zijn gekomen, verder verdiepen. Op die manier krijgen we niet alleen zicht op de punten waar we gezien onze reputatie aan moeten werken, maar verwachten we ook meer inzicht ter verkrijgen hoe we dat het beste kunnen doen. Het bureau Motivaction heeft alle onderzoeken voor ons uitgevoerd.

    ]]>
    news-5286 Thu, 06 Feb 2020 14:43:42 +0100 Winnaars Innovatiechallenges ‘Ondersteunen vrijwilligerscoördinator’ en ‘Samen spelen met en zonder beperking’ bekend https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/winnaars-innovatiechallenges-ondersteunen-vrijwilligerscooerdinator-en-samen-spelen-met-en-zonder/ Op 4 februari zijn de winnaars van de Innovatiechallenges ‘Ondersteunen vrijwilligerscoördinator sportclubs’ en ‘Samen spelen door kinderen met en zonder beperking’ van het ministerie van VWS en Sportinnovator bekend gemaakt. De winnaars ontvingen voor het ontwikkelen van hun innovatie tussen de € 20.000,- en € 70.000,-. “Ondersteunen vrijwilligerscoördinator sportclubs”

    De sportsector is voor een groot deel afhankelijk van mensen die zich op vrijwillige basis inzetten voor de sportclubs. Meer dan 1,2 miljoen mensen zetten zich in voor ruim 5,3 miljoen sporters in Nederland. Hoewel het percentage vrijwilligers bij een sportclub al meerdere jaren stabiel is, vinden sportclubs het toch steeds moeilijker om voldoende vrijwilligers te vinden. Het ministerie van VWS en Sportinnovator zijn op zoek gegaan naar nieuwe oplossingen, concepten en/of producten die de vrijwilligerscoördinator van sportclubs ondersteunt. En dat leverde veel ideeën op. De beste innovaties zijn vandaag beloond met een geldbedrag. 

    De winnaars:

    -    Slimme berichtenservice ‘Hallo vriend’
    Stel jezelf eens voor dat de vrijwilligerscoördinator binnen 2 minuten een taak kan invoeren waar 'Hallo vriend' automatisch een vrijwilliger bij zoekt! 'Hallo vriend' is een slimme sms-berichtenservice die aan de hand van een kennisbank zelfstandig gesprekken voert. 'Hallo vriend' vraagt zaken als: ‘Vind je het leuk als ik je af en toe vraag om in de kantine te helpen?’ 'Hallo vriend' leert zo de voorkeuren van mensen kennen, valt ze niet lastig met taken die ze niet leuk vinden en houdt ze op de hoogte van de ontwikkelingen die ze interessant vinden.

    -    Taakie
    Taakie ondersteunt de vrijwilligerscoördinator van een vereniging of organisatie bij het in kaart brengen van de wensen en talenten van alle leden en betrokkenen en creëert daardoor ledenprofielen. Dit gebeurt met behulp van gamificatie. Door goed op de hoogte te zijn van wat de potentiële vrijwilliger graag wil én kan wordt de kans dat hij of zij daadwerkelijk iets gaat doen aanzienlijk vergroot. Afhankelijk van de openstaande taak of functie geeft Taakie de coördinator automatisch suggesties voor de best passende vrijwilliger. Met één klik wordt de vrijwilliger uitgenodigd voor zijn of haar Taakie.

    “Samen spelen door kinderen met en zonder beperking”

    Spelen, het liefst samen met vrienden, is voor ieder kind heel belangrijk. Zo ook voor de meer dan 200.000 kinderen met een beperking in Nederland. Maar helaas is dit voor hen niet altijd zo vanzelfsprekend. Het is belangrijk dat de speelplekken en -toestellen de aanleiding zijn voor kinderen met en zonder beperking om echt samen te gaan spelen. Het ministerie van VWS en Sportinnovator gingen op zoek naar partijen die zo’n lokaal project of innovatief idee hebben, die dit in verschillende settings willen testen om te zien welke werkzame elementen ze in een opschaling zouden kunnen toepassen. En ook deze challenge leverde een aantal innovaties op.

    De winnaars

    -    Buiten bewegen met Picoo
    Picoo is een interactief handheld buitenspeelgoed. Dit product combineert interactieve technologie met traditioneel buitenspelen (bijvoorbeeld tikkertje of verstoppertje). Ieder kind gebruikt een eigen handheld waardoor adaptief spelen (individueel instelbaar speelniveau) mogelijk wordt. Doordat Picoo interactieve én adaptieve technologie combineert met buitenspelen, biedt Picoo de perfecte oplossing voor kinderen die te weinig bewegen en buitenspelen. Tevens bevordert Picoo samenspel en interactie voor kinderen met een beperking, onderling óf met kinderen zonder beperking. 

    -    Speelboog Yalp Sona
    De Yalp Sona is een speelboog met een bewegingssensor en camera bovenin, die de bewegingen van mensen op de vloer registreert. Met één druk op de knop kan gekozen worden voor een spel. De Yalp Sona maakt gebruik van de grote interesse van kinderen in gamen en moderne technologie, maar combineert dit met actief buiten spelen (actief bewegen, grenzen verleggen en sociale ontwikkeling). Een wereld die continu verandert, steeds digitaler wordt en waar actief buitenspelen steeds minder wordt. Met het interactieve speelconcept Sona helpt Yalp kinderen waarvoor (samen)spelen niet bereikbaar is, toegankelijker te maken. 

    Stimuleren innovatie

    Met innovatiechallenges willen VWS en Sportinnovator innovatie in de sportsector en op het gebied van vitaliteit en bewegen bevorderen. 
    Kijk voor meer informatie over de Innovatiechallenge op de website van Sportinnovator: www.sportinnovator.nl. De komende weken vindt u hier  interviews met de vier winnaars. 

    Meer informatie

    Neem voor meer informatie contact op met Raquel Chapper, Communicatie Sportinnovator, raquel@sportinnovator.nl.

    Over Sportinnovator

    Sportinnovator is hét programma voor innovatie en onderzoek van het Ministerie van VWS met als doel het rendement van innovatie in de sport te vergroten en tevens bij te dragen aan een vitalere samenleving. In een landelijk netwerk van 15 Sportinnovator-centra werken overheid, wetenschappers, sportprofessionals en ondernemers samen aan baanbrekende innovaties die prestaties in de top- en breedtesport bevorderen en daarnaast mensen aanzetten tot een actievere levensstijl. Ook de ontwikkeling van Sport Data Valley draagt bij aan deze doelstelling. Het programma Sportinnovator staat onder leiding van het Topteam Sport en wordt ondersteund door ZonMw en het Ministerie van VWS.
     

    ]]>
    news-5328 Wed, 05 Feb 2020 13:00:00 +0100 In memoriam Dick Kaasjager https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/in-memoriam-dick-kaasjager-1/ Dankbaar voor de inspirerende samenwerking betreuren wij het verlies van Dick Kaasjager.
    Humor, gedrevenheid en bevlogenheid: de eerste woorden die ons te binnen schieten als we denken aan Dick Kaasjager.
    Het droevige bericht dat hij is overleden volgt nog geen drie weken op zijn telefoontje dat hij zijn taken als commissievoorzitter moet neerleggen omdat hij ongeneeslijk ziek is.

    Voor meerdere programma’s van ZonMw is zijn rol in programmacommissies van grote betekenis geweest. In het verleden was hij voorzitter van het programma Onderzoek voor mensen met een verstandelijke beperking, vice-voorzitter van onze programmacommissie Patiëntenparticipatie in onderzoek, kwaliteit en beleid en was hij maar liefst 10 jaar een zeer actief lid van de Commissie Evaluatie Regelgeving.

    Een greep uit de reacties vanuit andere programma’s illustreert hoe zeer Dick gemist zal worden:

    Als commissievoorzitter van het Onderzoeksprogramma ggz heeft hij zich overtuigend ingezet om verbinding tot stand te krijgen tussen de ggz-partijen. Hij leidde de commissievergaderingen en bijeenkomsten met enthousiasme en humor, en liet daarbij alle partijen met hun verschillende meningen altijd in hun waarde.

    Ook voor het programma Ethiek en Gezondheid heeft hij veel betekend. Zijn humor maakte dat de vergaderingen, die meestal pittig zijn met een complexiteit aan ethische onderwerpen en diversiteit aan professionals die zich hierover buigen, luchtig bleven. Iedereen kreeg de ruimte voor zijn of haar inbreng, maar Dick bewaakte de essentie. Met grote belangstelling zette hij zich in voor ethiek en de verbinding van ethiek met gezondheid in de breedste zin van het woord.

    Gedrevenheid en enthousiasme kenmerken ook zijn bijdrage aan het programma Grote Trials. Als interim-voorzitter zat hij in de eerste week meteen een vergadering en interviewdag voor. Zijn enthousiasme en open blik werkten fijn en de interactie met de commissie was heel prettig. Op de vraag of hij de commissie niet interim maar vast zou willen voorzitten zei hij direct ‘ja’, ook al zat hij op dat moment met vrienden op een terras in de zon in het buitenland.

    Vanuit ZonMw is een rouwadvertentie in het NRC Handelsblad geplaatst op 4 februari 2020.

    Wij wensen zijn kinderen en kleinkinderen veel sterkte met het verwerken van dit verlies.

    ]]>
    news-5268 Tue, 04 Feb 2020 11:24:10 +0100 Leefstijlzorg op maat voor paren met een kinderwens https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/leefstijlzorg-op-maat-voor-paren-met-een-kinderwens/ Met het online coachingsprogramma ‘Slimmer Zwanger’ kunnen aanstaande ouders hun voeding en leefstijl verbeteren in de periode vóór (preconceptiezorg) en tijdens de zwangerschap. Dit e-health programma is nu breder bekend en toegankelijker gemaakt. ‘Slimmer Zwanger’ is ingebouwd op het Lifecourse Zorgplatform van het Erasmus MC: www.mijnleefstijlzorg.nl. In het ZonMw verspreidings- en implementatieproject zijn de ‘look en feel’ van Slimmer Zwanger vernieuwd en is een koppeling gemaakt met het online screeningsinstrument www.zwangerwijzer.nl. Voor anderstaligen is het programma vertaald in het Engels. Verder is een animatie gemaakt om het doel en gebruik te verhelderen, zo wordt ook de doelgroep beter bereikt die minder goed kan lezen en schrijven.

    Met deze activiteiten wordt het bereik van preconceptiezorg en daarmee de kans op een zo gezond mogelijke zwangerschap, verder verbeterd en toegankelijker gemaakt voor álle paren met kinderwens en hun zorgverleners.

    Meer informatie:

    ]]>
    news-5213 Tue, 04 Feb 2020 09:45:00 +0100 ‘Praat met ouderen al in het ziekenhuis over palliatieve zorg’ https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/praat-met-ouderen-al-in-het-ziekenhuis-over-palliatieve-zorg/ Wanneer een oudere patiënt in de palliatieve fase uit het ziekenhuis komt, zijn diens wensen en behoeften vaak onbekend of niet goed overgedragen naar andere zorgverleners. In het PalliSupport-project worden in het ziekenhuis gesprekken gevoerd met patiënt en naasten. Wensen, behoeften en afspraken komen terecht in een transmuraal zorgplan. De zorg die op maat nodig is voor de patiënt en diens naasten, op de plek van hun voorkeur, dat is volgens Marjon van Rijn (Amsterdam UMC, locatie AMC) goede netwerkzorg voor ouderen in de palliatieve fase. Van Rijn is projectleider van het ZonMw-project PalliSupport. ‘Oudere patiënten hebben vaak meerdere aandoeningen en dus ook verschillende zorgprofessionals. Komt daar palliatieve zorg bij, dan wordt goede onderlinge afstemming nog relevanter.’ Vooral samenwerking tussen tweede en eerste lijn is belangrijk, vervolgt Marijke van Daelen, huisarts in Blaricum en kaderarts palliatieve zorg. ‘Huisartsen zijn de centrale zorgverlener. Zij wisselen informatie uit met onder meer specialisten, thuiszorg en apotheek, waardoor zij de palliatieve zorg kunnen organiseren. Lastig is dat wensen en behoeften van patiënten meestal niet in de informatiesystemen staan.’

    Praktisch zorgpad

    PalliSupport werkt aan een ‘naadloos palliatief zorgtraject’. Met een transmuraal zorgplan, een bijbehorend digitaal systeem en met steun van een transmuraal palliatief team, voeren zorgverleners dit traject uit. Van Rijn: ‘We zijn inmiddels gestart in 5 regio’s. Vooraf hebben we gezocht naar best practices, ook elders in Europa. We hebben focusgroepen met ouderen en naasten gehouden en professionals in interviews gevraagd naar belemmeringen en kansen voor samenwerking. Vervolgens is een praktisch zorgpad ontwikkeld, dat we in een pilot hebben uitgetest. Nu gaan we dit zorgpad in de regio’s nader uitwerken en onderzoeken.’

    Erover durven beginnen

    Van Daelen signaleert bij ouderen een grote behoefte aan tijdige informatie over de mogelijkheden in de palliatieve fase. ‘Bij een informatiemiddag voor 75plussers in onze praktijk was er een enorme opkomst. Mensen willen er graag over nadenken, juist ook als het nog niet concreet aan de orde is.’ Van Rijn herkent deze behoefte. ‘We zien nu al dat patiënten het heel fijn vinden als er in het ziekenhuis over gesproken wordt. Ze durven er vaak zelf niet goed over te beginnen met de arts.’ En daarmee stuiten we meteen op een belangrijke belemmerende factor waar PalliSupport wat aan wil doen. Want ook zorgverleners – en zeker artsen – weten vaak niet goed hoe zij het gesprek over palliatieve zorg kunnen starten. Van Daelen: ‘Als dokter ben je toch vooral opgeleid om te behandelen, om te blijven zoeken naar mogelijkheden om te genezen, zeker in het ziekenhuis. Je leert niet om met de patiënt te bespreken wat voor hem of haar nu het belangrijkste is in het leven. Wat zijn de mogelijke consequenties van nóg een behandeling? Om dat rustig met de patiënt en diens naasten op een rij te kunnen zetten, is nog een cultuuromslag nodig.’

    Vroeg leren samenwerken

    Toch zien Van Rijn en Van Daelen goede kansen voor juist die cultuuromslag. Een belangrijke bevorderende factor voor goede netwerkzorg is volgens hen namelijk de ‘enorme motivatie en gedrevenheid’ bij professionals om de palliatieve zorg te verbeteren. Van Rijn: ‘Dat is erg mooi om te zien en het geeft ook vertrouwen dat de verbeteringen ook na de projectfase een plek zullen krijgen in de zorg.’ Maar enthousiasme is niet genoeg, zeggen ze er meteen bij. Zo zijn veel zorgverleners nog altijd te weinig bekend met de mogelijkheden van samenwerking tussen eerste en tweede lijn. En ook niet met de bijdrage die een transmuraal palliatief team daaraan kan leveren. Volgens Van Rijn kan het helpen als zorgprofessionals al in een veel vroeger stadium scholing over palliatieve zorg krijgen. ‘Als het gaat om leren samenwerken, is het zinvol om al in de initiële opleiding transmurale interprofessionele scholing aan te bieden. Zodat samenwerken een vanzelfsprekend onderdeel wordt van ieders competenties.’

    Regie bij de patiënt

    En er zijn nog wel meer uitdagingen te noemen. Van Daelen wijst op een betere ICT, met elektronische systemen die wél goed met elkaar communiceren. ‘We doen binnen PalliSupport een pilot met een persoonsgebonden systeem, waarbij de patiënt zelf de regie heeft over de relevante informatie die hij of zij met zorgverleners wil delen.’ Van Rijn benoemt het belang om als netwerk de randvoorwaarden voor samenwerking goed te organiseren. Daarvoor is geen blauwdruk te geven, want iedere regio zit weer anders in elkaar. ‘Met die randvoorwaarden bedoel ik trouwens niet alleen die op bestuurlijk niveau, dus dat de organisaties het eens zijn over de afspraken. Maar juist ook praktisch, ofwel dat zorgverleners ook echt samen de werkwijzen in de palliatieve zorg bepalen. Pas dan komt een naadloos palliatief zorgtraject in zicht.’

    Drie gouden lessen voor transmurale samenwerking in de palliatieve fase

    1. Stel regelmatig de surprise question: 'Zou het mij verbazen als deze patiënt binnen een jaar zou overlijden?' Dat houdt je alert op de noodzaak om tijdig met patiënten in gesprek te gaan en met collega’s in het netwerk af te stemmen.
    2. Je bent er niet met goede afspraken op papier. Het wondermiddel voor naadloze transmurale zorg is juist ook dat simpele telefoontje met een collega in het netwerk.
    3. Schakel het transmuraal palliatief team in als er iets niet goed loopt. Zo deel je ook kennis en ervaring, inclusief die van jezelf. Van elkaar leer je uiteindelijk het meest.

    Meer informatie

    Dit artikel staat in de nieuwsbrief Palliatieve Zorg februari 2020. Wilt u de nieuwsbrief ontvangen? Meld u dan aan

    ]]>
    news-5266 Tue, 04 Feb 2020 09:21:16 +0100 Aandacht voor mentale impact van kanker https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/aandacht-voor-mentale-impact-van-kanker/ Veel (ex-)kankerpatiënten hebben naast lichamelijke ook psychische klachten. ZonMw financiert meerdere innovatieve onderzoeken om te ondersteunen bij de mentale impact die kanker op (ex)patiënten kan hebben. Sneller aan het werk

    Jaarlijks krijgen ongeveer 40.000 werknemers in Nederland de diagnose kanker. Door de behandelingen en klachten is het vaak lastig om aan het werk te blijven. Het project 'Interventie ter bevordering van werkvermogen en re-integratie bij werknemers met kanker, met een Health Impact Bond als financieringsinstrument' is hierop gericht. In samenwerking met onder andere de bedrijfsartsen van ArboNed en de professionals en ervaringsdeskundigen van Re-turn Werkkracht bij Kanker, wordt vanaf 2018 een interventie aangeboden aan ongeveer 200 werknemers met kanker. Op basis van wetenschappelijk onderzoek, grotendeels gefinancierd door ZonMw, wordt bepaald of de re-integratiemethode is geslaagd. TNO en Tilburg University onderzoeken tot midden 2020 de effecten van de nieuwe re-integratiemethode.

    Zelfmanagementonderstuening

    Patiënten met ongeneeslijke kanker zijn veelal kwetsbaar. Vaak is sprake van allerlei lichamelijke, psychosociale en existentiële problemen. Zelfmanagement is van belang om hier goed mee om te gaan in het dagelijks leven. De onderzoeksprogramma's NurseSMS en ICT4PAL willen onder meer de toegang tot palliatieve zorg bij ongeneeslijke kanker makkelijker maken. Zowel voor de patiënt als voor de mantelzorger.

    Aanpassingsstoornissen

    Veel (ex-)kankerpatiënten hebben naast lichamelijke ook psychische klachten. Soms zelfs jaren na de behandeling. In 2012 werd gespecialiseerde hulp bij een aanpassingsstoornis uit het basispakket geschrapt, ook bij kanker. Her programma 'Aanpassingsstoornissen bij (ex)kankerpatiënten' richti zich op onderzoek naar de behoefte van gespecialiseerde hulp bij een aanpassingsstoornis bij kanker.

    Meer informatie

    ]]>
    news-5211 Tue, 04 Feb 2020 08:29:00 +0100 ‘Integrale zorg voor kinderen is complex maatwerk’ https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/integrale-zorg-voor-kinderen-is-complex-maatwerk/ Ondersteuning aan gezinnen waarin een kind een levensduurverkortende of levensbedreigende aandoening heeft, is per definitie maatwerk. Goede samenwerking en verbinding tussen de betrokken hulpverleners zijn daarbij onmisbaar. De 7 regionale Netwerken Integrale Kindzorg (NIK) zorgen hiervoor. Samenwerking tussen hulpverleners organiseren, advies aan ouders, professionals en zorgorganisaties en een grotere kinderpalliatieve deskundigheid in de regio. Het zijn de 3 hoofddoelen van de 7 Netwerken Integrale Kindzorg (NIK), samenwerkingsverbanden van verschillende organisaties en disciplines rond de zorg voor ernstig zieke kinderen. Dat vertelt Carolien Huizinga, beleidsadviseur bij het Kenniscentrum Kinderpalliatieve Zorg en leider van het ZonMw-project ‘Integrale kinderpalliatieve zorg in landelijke samenwerking’. In dat project is een landelijk dekkende structuur opgezet, met 1 netwerk voor elk werkveld van een academisch ziekenhuis. Overigens is de term ‘palliatief’ bewust weggelaten uit de afkorting, vertelt Huizinga. Niet alleen omdat die sommige ouders en hulpverleners afschrikt, maar ook omdat de ondersteuning door de netwerken wordt uitgebreid naar kinderen met een ernstige en/of chronische aandoening.

    Rust en balans

    Monique Christophe is coördinator van NIK Limburg & Zuidoost-Brabant. ‘De ondersteuning van de betreffende gezinnen – jaarlijks hebben in Nederland zo’n 5 tot 7 duizend kinderen palliatieve zorg nodig – is gericht op het gewone leven en het terugbrengen van rust en balans. Elk netwerk heeft een sociale kaart, zodat we ouders kunnen informeren waar ze terecht kunnen. Mijn rol is om de verschillende organisaties en eenpitters te verbinden in het netwerk in onze regio.’ Tijdens bijeenkomsten leren mensen elkaar kennen en bespreken ze casussen. En er is deskundigheidsbevordering. Elk NIK heeft een online omgeving waarin deelnemers ervaringen kunnen uitwisselen en van elkaar leren. Christophe: ‘Naar buiten ben ik het gezicht van het netwerk. Ik ga persoonlijk bij organisaties langs en bezoek de potentiële netwerkdeelnemers op de werkvloer.’ Een NIK heeft een brede samenstelling, van mensen uit ziekenhuizen en kinderhospices tot revalidatieartsen, en van gespecialiseerde kinderverpleegkundigen, rouw- en verliesbegeleiders tot onderwijsconsulenten en JGZ-artsen.

    Meer dan medisch

    Een belangrijk verschil met de netwerken palliatieve zorg voor volwassenen is dat naast professionals ook ouders bij een NIK terecht kunnen. En waar volwassen patiënten vooral mensen met kanker zijn, hebben de betreffende kinderen meestal een zeldzame aandoening. Huizinga: ‘Steeds vaker krijgen deze kinderen zorg thuis. Hoe organiseer je dat het beste? Het gaat om het medische en verpleegkundige deel, maar vooral ook om de psychosociale ondersteuning. En niet alleen om zorg voor het kind, maar bijvoorbeeld ook voor eventuele broers en zussen.’ In alle gevallen is het complex maatwerk, aldus Huizinga, waarbij voor de meeste zorgverleners hulp aan deze kinderen en gezinnen niet hun core business is. Het delen van expertise en de onderlinge afstemming is cruciaal om kind en gezin op maat te helpen. En om de continuïteit te waarborgen.

    Elkaar even bellen

    Volgens Christophe verbeteren de korte lijnen binnen een NIK de samenwerking. ‘In het begin was er nog wel concurrentie voelbaar, waardoor organisaties niet of nauwelijks samenwerkten. Inmiddels is dat allemaal veranderd. Mensen kennen elkaar en bellen de ander makkelijker even. Ook verloopt de overdracht van tweede naar eerste lijn soepeler.’ Hoe de korte lijnen kunnen helpen, maakte Christophe onlangs nog mee bij een kind dat tamelijk onverwacht in het ziekenhuis overleed. ‘De ouders zaten met de handen in het haar. Via het NIK hebben we snel voor goede begeleiding kunnen zorgen.’ Een ander voorbeeld ging over een kind dat naar huis kwam om daar te sterven. ‘Er was geen gespecialiseerde kinderthuiszorg beschikbaar, maar we konden het zo organiseren dat de kinderarts in de ambulance meeging en dat de huisarts de morfinepomp thuis op zich nam.’

    Integraal zorgplan

    Het ZonMw-project heeft ervoor gezorgd dat het eerste netwerk uit een eerdere pilot in de regio Holland Rijnland, in de 6 andere regio’s navolging kreeg. Waar regionale organisaties elkaars naam aanvankelijk soms niet eens kenden, wordt nu overal veel intensiever samengewerkt. Toch is er volgens Huizinga en Christophe nog werk aan de winkel. Niet alle relevante hulpverleners zijn in elke regio al goed vertegenwoordigd. Ook gaat nog lang niet ieder kind vanuit het ziekenhuis met een integraal zorgplan naar huis. Christophe ziet het als een grote uitdaging het netwerk breder bekend te maken, bij ouders én hulpverleners. ‘Onze netwerkleden zijn daarvoor belangrijke ambassadeurs. Zelf zat ik laatst nog bij een refereeravond voor zo’n 70 kinderartsen. Die weten nu ook wat het NIK voor ze kan betekenen.’ Huizinga noemt als uitdaging om de zorg zo breed mogelijk te maken. ‘De focus is duidelijk al ruimer dan alleen maar medisch-verpleegkundig. Maar het uiteindelijke doel is een heuse multidisciplinaire, integrale aanpak.’

    Drie gouden lessen voor samenwerking in de palliatieve fase 

    1. Kijk verder dan de medische aspecten en ontwikkel een brede blik. Richt je dus vooral ook buiten je eigen organisatie. Focus bovendien niet alleen op het kind zelf, maar ook op het gezin en de andere mensen om het kind heen.
    2.  Realiseer je dat professionals in de regio elkaar vaak nog niet zo goed kennen als je misschien verwacht. Investeer dus in de beginfase van de samenwerking in uitwisseling van wat partners (elkaar) te bieden hebben.
    3. Wees als netwerk creatief en laat je niet weerhouden door belemmeringen in de systemen en de financiering. Als je samenwerkt, blijkt er vaak meer mogelijk dan je denkt!

    Meer informatie

    Dit artikel staat in de nieuwsbrief Palliatieve Zorg februari 2020. Wilt u de nieuwsbrief ontvangen? Meld u dan aan

    ]]>
    news-5265 Tue, 04 Feb 2020 08:13:28 +0100 4 februari: Wereldkankerdag https://www.zonmw.nl/nl/onderzoek-resultaten/wereld-kankerdag/ Op Wereldkankerdag staan we wereldwijd stil bij de impact van #kanker. ZonMw financiert verschillende soorten #onderzoek naar kanker om met #kennis de #zorg en gezondheid te verbeteren. Op deze dag lichten we een aantal projecten voor u uit. news-5262 Mon, 03 Feb 2020 14:20:11 +0100 Denk mee over onderzoek naar onderzoek en verantwoorde onderzoekspraktijken https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/denk-mee-over-onderzoek-naar-onderzoek-en-verantwoorde-onderzoekspraktijken/ Om de kwaliteit van wetenschap en wetenschappelijke kennis te verbeteren is kennis nodig over hoe het systeem en de verschillende culturen van de wetenschap werkt. Maar wat de oplossing kan zijn voor het ene wetenschapsgebied, hoeft niet te werken voor een ander onderzoeksveld. Daarom roepen ZonMw en NWO u op om mee te denken over wat er nodig is om de kwaliteit van het onderzoek binnen uw onderzoeksveld te verbeteren. Dit kunt u doen aan de hand van het position paper ‘Promoting Responsible Research Practices’. Een bijdrage leveren

    Het position paper ‘Promoting Responsible Research Practices’ is te vinden op de website van ZonMw. Suggesties, al dan niet anoniem, kunt u indienen via het digitale formulier. U kunt tot 16 maart aanstaande uw bijdrage leveren.

    De stand van zaken

    Op 31 oktober vorig jaar presenteerde Joeri Tijdink het position paper ‘Promoting Responsible Research Practices’ tijdens de bijeenkomst van de onderzoeksprogramma’s Bevorderen van verantwoorde Onderzoekspraktijken en Replicatiestudies. In dit paper brengen Serge Horbach, Michèle B. Nuijten, Gareth O’Neill en Joeri Tijdink in kaart welke kennis er al is en welke onderzoeksthema’s tot nu toe onderbelicht zijn gebleven om verantwoord onderzoek te kunnen doen. ZonMw gaf de auteurs deze opdracht voor dit onderzoek zodat inzichtelijk wordt wat we gezamenlijk kunnen doen om de kwaliteit van onderzoek te verbeteren en te bouwen aan een robuust en veerkrachtig wetenschapssysteem.

    Wetenschapsbreed onderzoek naar onderzoek

    Tijdens de bijeenkomst hebben de deelnemers input gegeven op het paper. Dit waren vooral onderzoekers uit de bio-medische wetenschappen, de psychologie en sociale en geesteswetenschappen. Om een wetenschapsbreed beeld te krijgen van bestaand onderzoek en thema’s die nog niet voldoende zijn onderzocht, is de input van onderzoekers, projectleiders, medewerkers en bestuurders van onderzoeksinstellingen uit alle onderzoeksvelden nodig. Daarom organiseert ZonMw een consultatieronde om het position paper verder aan te scherpen en zoveel mogelijk lacunes in beeld te brengen.

    Het vervolg

    De auteurs zullen op basis van de bijdragen het overzicht van bestaande kennis en onderbelichte onderwerpen verder aanscherpen. Dit document zal de basis zijn voor nieuwe initiatieven in lijn met de onderzoeksprogramma’s Bevorderen van Verantwoorde Onderzoekspraktijken en Replicatiestudies.

    Meer informatie

     

     

     

     

     

     

    ]]>
    news-5212 Mon, 03 Feb 2020 12:15:00 +0100 ‘Geef wijkverpleging en familie de regie in netwerkzorg’ https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/geef-wijkverpleging-en-familie-de-regie-in-netwerkzorg/ In ons land zijn nu 65 netwerken palliatieve zorg, regionale samenwerkingsverbanden van zorgaanbieders. Wat maakt dat hun onderlinge samenwerking tot goede netwerkzorg leidt? Guus Schrijvers, emeritus hoogleraar Public Health en gezondheidseconoom, schetst wat daarvoor nodig is. Inhoudelijke afspraken over wie wat wanneer doet en een duidelijke kwaliteitsborging van die afspraken, dat zijn de 2 basisvoorwaarden voor goede netwerkzorg. Volgens Guus Schrijvers, auteur van het boek ‘Integrated care better and cheaper’, is kwaliteitsborging cruciaal. ‘Bij afspraken hoort ook dat mensen daarop aanspreekbaar zijn. Er moet in een netwerk enige leiding zijn, iemand die kan zeggen: jij houdt je niet aan de afspraken! Als een afspraak niet goed blijkt te werken, moet je die als netwerk kunnen bijstellen. Ook dát is onderdeel van kwaliteit.’

    Randvoorwaarden voor samenwerking

    Integrale zorg gaat verder dan netwerkafspraken maken, aldus Schrijvers. Integrale zorg richt zich óók op 3 randvoorwaarden: bekostiging die de samenwerking bevordert, gemeenschappelijke software, zodat systemen met elkaar kunnen ‘praten’, en een bestuurlijke inrichting van de samenwerkingsprocessen. Op deze 3 zaken loopt het volgens Schrijvers nogal eens vast. Een versnipperde bekostiging leidt tot fragmentering van de zorg. Niet goed aansluitende software maakt communicatie lastig en zorgt voor ‘eilandautomatisering’. En bij een onduidelijke bestuurlijke inrichting leiden meningsverschillen en wrijvingen soms tot conflicten. Schrijvers: ‘Binnen de palliatieve zorg speelt dat laatste vaak minder, want de intrinsieke motivatie om samen te werken is bij de meeste betrokkenen erg groot. Toch is het verstandig goed te regelen wie de regie heeft en hoe je samen besluiten neemt. Het inhoudelijke en bestuurlijke kun je het beste gelijk laten oplopen.’

    Meerwaarde van integrale zorg

    Integrale zorg verbindt verschillende vormen van zorg en ondersteuning tot een goed afgestemd geheel, op basis van iemands individuele wensen en behoeften. Volgens Schrijvers levert dit driedubbele winst op: het verbetert gezondheid, verhoogt kwaliteit van zorg en verlaagt de kosten daarvan. Het is wetenschappelijk lastig aan te tonen wat de opbrengst van integrale palliatieve zorg is voor patiënt en naasten. Maar er zit volgens Schrijvers zeker meerwaarde in betere symptoombestrijding, zoals minder pijn of angst voor verstikking. En in een betere kwaliteit van leven, doordat integrale palliatieve zorg ook een informele groep om patiënt en naasten heen mobiliseert. De meerwaarde voor de maatschappij is volgens Schrijvers evident. ‘Waar sprake is van shared decision making – dus waar iemands wensen en behoeften het uitgangspunt zijn – kiezen meer mensen voor de optie: laat mij maar gaan. Dus om niet koste wat kost door te gaan met behandelen.’

    Wijkverpleging als brug

    Schrijvers heeft een duidelijke boodschap voor het palliatieve veld: zorg voor een goed netwerk in het medische circuit – met huisarts, medisch specialist, paramedici, wijkverpleging en geestelijk verzorger – en realiseer een sterke samenhang met het sociaal domein. ‘De brug tussen deze twee is wat mij betreft de wijkverpleegkundige. Die kent zowel de mogelijkheden in het medische als sociale domein én kent de wensen en behoeften van de mensen om wie het gaat. Mijn pleidooi is dat de wijkverpleegkundige de regie voert, samen met een vertegenwoordiger van de familie. Laat hen samen de zorg en ondersteuning inkopen die nodig is, vanuit een persoonlijk budget. Zodat mensen zich niet hoeven te bekommeren of iets bijvoorbeeld maatschappelijke ondersteuning is of verzekerde zorg. Dat regelen de financiers dan maar achteraf, in hun eigen backoffice.’

    Drie gouden lessen voor samenwerking in de palliatieve fase

    1. Ontwikkel randvoorwaarden en inhoudelijke afspraken tegelijkertijd. Het bestuurlijke gaat niet vóór het inhoudelijke, maar net zomin andersom.
    2. Ontwikkel netwerksamenwerking zoals je een legpuzzel doet. Kun je die boom aan de rechterkant al leggen? Doe dat dan eerst. Is de wolkenlucht bovenin nog lastig? Laat die dan nog even zitten. Al ‘puzzelend’ kom je gaandeweg vanzelf tot het complete beeld.
    3. Vorm een alliance of the willing, ofwel: begin de samenwerking met de mensen die graag willen en die je vertrouwt. En die zin hebben om samen aan de randvoorwaarden voor integrale zorg te werken.

    Meer informatie

    Dit artikel staat in de nieuwsbrief Palliatieve Zorg februari 2020. Wilt u de nieuwsbrief ontvangen? Meld u dan aan

    ]]>
    news-5257 Mon, 03 Feb 2020 09:23:19 +0100 9 miljoen euro voor fundamenteel onderzoek door interdisciplinaire onderzoeksteams in het medisch domein https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/9-miljoen-euro-voor-fundamenteel-onderzoek-door-interdisciplinaire-onderzoeksteams-in-het-medisch-do/ Binnenkort starten 12 onderzoeksprojecten met vernieuwende onderzoekslijnen en nieuwe samenwerkingsverbanden tussen verschillende onderzoeksgroepen in de eerste ronde van de ZonMw Open Competitie. Zij gaan onder andere aan de slag met het verbeteren van immuuntherapieën tegen kanker, de rol van genen bij verouderingsprocessen en angststoornissen en slapeloosheid. De projecten ontvangen gezamenlijk meer dan 9 miljoen euro vanuit deze eerste ronde van het programma ZonMw Open Competitie. Dit programma heeft als doel ruimte te creëren voor nieuwsgierigheidsgedreven (grensverleggende) wetenschap van excellente kwaliteit. De financiering stelt excellente onderzoeksgroepen in staat tot vernieuwing van hun onderzoekslijnen die bijdragen aan gezondheidsonderzoek. Een belangrijke eis is ook dat ze nieuwe samenwerkingen tot stand brengen tussen verschillende onderzoeksgroepen.

    Drie van de 12 onderzoeksgroepen hebben binnen hun project ook financiering aangevraagd voor investeringen in infrastructuur zoals wetenschappelijk vernieuwende apparatuur. Vanaf 20 februari is het weer mogelijk financiering aan te vragen in het programma ZonMw Open Competitie.

    Overzicht van de projecten

    Projecten met investeringen in infrastructuur:

    Biomechanical precision diagnostics in osteoarthritis

    Projectteam: prof. dr. S.M.A. (Sita) Bierma-Zeinstra (Erasmus MC), prof. dr. J. (Jaap) Harlaar (TU Delft) en dr. E.H.G. (Edwin) Oei (Erasmus MC).

    Revealing HIV hiding places: functional characterization of the HIV reservoir in CD32a+ T cells

    Projectteam: prof. dr. B. (Ben) Berkhout (Amsterdam UMC Locatie AMC), dr. A.O. (Alexander) Pasternak en dr. J. (Jeroen) den Dunnen (Amsterdam UMC Locatie AMC))

    TRIPLET: TaRgeted therapy and Imaging in experimental PLacEnTa insufficiency

    Projectteam: prof. Dr. R.M. (Raymond) Schiffelers (UMC Utrecht), dr. A.T. (Titia) Lely (UMC Utrecht) en prof. dr. G.J. (Gustav) Strijkers (UMC Locatie AMC).

    Overige projecten:

    Defining H3K9 methylation regulatory pathways in monocyte and macrophage function in cardiovascular disease

    Projectteam: prof. dr. M.P.J. (Menno) de Winther (UMC Locatie AMC) en prof. dr. M. (Michiel) Vermeulen (Radboud Universiteit Nijmegen).

    Diaphragm protective mechanical ventilation in critically ill patients: the role of positive endexpiratory pressure

    Projectteam: prof. dr. L.H. (Leo) Heunks (UMC Locatie VUmc), dr. J.T. (Tim) Marcus (UMC Locatie VUmc), prof. dr. H.G. (Henk) Granzier (University of Arizona, Tucson, AZ) en prof. dr. A.N. (Aart) Nederveen (UMC Locatie AMC).

    Embryonic checkpoints - releasing the brakes on IVF

    Projectteam: dr. D. (Derk) ten Berge (Erasmus MC), dr. N.C. (Nicolas) Rivron (Austrian Academy of Science) en dr. E.B. (Esther) Baart (Erasmus MC).

    Exploring Bacterial Cytological Profiling to find novel antibiotic leads

    Projectteam: prof. dr. L.W. (Leendert) Hamoen (Universiteit van Amsterdam) en dr. J.C.N. (Jerome) Collemare (Westerdijk Fungal Biodiversity Institute).

    Molecular engineering of healthspan extension leveraging genetics of aging-resilient animals

    Projectteam: prof. dr. E. (Eugene) Berezikov (Universitair Medische Centrum Groningen), prof. dr. E.A.A. (Ellen) Nollen en prof. dr. C.F. (Cor) Calkhoven (Universitair Medische Centrum Groningen).

    Obesity during pregnancy: the role of the microbiome in maternal pregnancy and foetal complications

    Projectteam: dr. M.M. (Marijke) Faas (Universitair Medische Centrum Groningen), dr. S. (Sam) Schoenmakers (Erasmus MC) en prof. dr. R.P.M. (Régine) Steegers-Theunissen (Erasmus MC).

    Optimizing the design of dendritic cell vaccine immunotherapies

    Projectteam: prof. dr. I.J.M.     (Jolanda) de Vries (Radboudumc), prof. dr. G. (Geert) van den Bogaart (Universiteit van Groningen), dr. S.I. (Sander) van Kasteren (Universiteit Leiden), dr. G. (Gerty) Schreibelt en dr. M. (Martijn) Verdoes (Radboudumc).

    REAL-HEARING: Real life measurement of the influence of hearing loss and listening effort on stress systems

    Projectteam: prof. dr. S.E. (Sophia) Kramer (UMC Locatie VUmc), dr. A.A. (Adriana) Zekveld (UMC Locatie VUmc) en prof. dr. J.C.N. (Eco) de Geus (Vrij Universiteit).

    REMOVE: Resolving Emotional Memories Overnight

    Projectteam: prof. dr. E.J.W. (Eus) van Someren (Nederlands Herseninstituut) en prof. dr. M. (Merel) Kindt (Universiteit van Amsterdam)

    Meer informatie

     

     

    ]]>
    news-5251 Fri, 31 Jan 2020 13:43:00 +0100 NWO en ZonMw: open access in strijd tegen coronavirus https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/nwo-en-zonmw-open-access-in-strijd-tegen-coronavirus/ NWO en ZonMw steunen de oproep van een aantal internationale onderzoeksfinanciers en wetenschappelijke uitgevers om onderzoek op het gebied van het coronavirus zo snel mogelijk open access te maken. Bedreiging volksgezondheid

    De uitbraak van het nieuwe coronavirus in China (2019-nCoV) vormt een grote bedreiging voor de volksgezondheid. Onderzoekers werken wereldwijd in hoog tempo aan de analyse van het virus en de bronnen van besmetting. Cruciale genetische data wordt al op grote schaal gedeeld via open opslagplaatsen.

    Delen van onderzoeksdata

    In reactie roept een aantal internationale onderzoeksfinanciers op in een statement om publicaties en onderzoeksdata die relevant zijn voor het bestrijden van de ziekte zo snel mogelijk open access beschikbaar te maken. Eerder gebeurde dat in reactie op de Zika-uitbraak in Zuid-Amerika en de Ebola-crisis in Afrika.

    Oproep aan tijdschriften en onderzoekers

    NWO en ZonMw onderschrijven de oproep en doen een beroep op:

    • Tijdschriften om alle publicaties in welke vorm dan ook (artikelen, pre-prints) inclusief de onderliggende data zo snel mogelijk open access beschikbaar te maken
    • Onderzoekers om zich in te spannen hun resultaten in welke vorm dan ook zo snel mogelijk te delen en ter beschikking te stellen aan de Wereld Gezondheidsorganisatie (WHO)

    Subsidieoproep

    De Europese Commissie lanceert op korte termijn de subsidieoproep 'SC1-PHE-CORONAVIRUS-2020: Advancing knowledge for the clinical and public health response to the 2019-nCoV epidemic' met een budget van 10 miljoen euro. De deadline is 12 februari 2020. Alle relevante informatie is te vinden op de website van de Europese Commissie.

    Meer informatie

    • in het Engelstalige statement over data sharing bij onderzoek naar het coronavirus (herbevestiging van statement uit 2016 over Zika en Ebola)
    • over het coronavirus op de website van het RIVM
    • over infectieziektebestrijding
    • over open access
    • in ons eerdere Engelstalige nieuwsbericht over participatie van ZonMw in GloPID-R, een internationaal samenwerkingsverband van onderzoeksfinanciers voor infectieziektenuitbraken
    ]]>
    news-5246 Thu, 30 Jan 2020 11:25:56 +0100 Resultaten PERSPECTIEF-onderzoek naar ouderen met een doodswens aangeboden https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/resultaten-perspectief-onderzoek-naar-ouderen-met-een-doodswens-aangeboden/ Ongeveer 0,18% van alle 55-plussers heeft een wens tot levensbeëindiging, zonder dat zij ernstig ziek zijn. Dat komt neer op iets meer dan 10.000 mensen. Dit blijkt uit het PERSPECTIEF-onderzoek dat onder leiding van dr. Els van Wijngaarden is uitgevoerd door onderzoekers van de Universiteit voor Humanistiek en het Julius Centrum van het UMCU in opdracht van het ministerie van VWS en gefinancierd door ZonMw. Onder grote belangstelling van pers en andere geïnteresseerden hebben hoofdonderzoeker Els van Wijngaarden en ZonMw-voorzitter Jeroen Geurts het rapport ‘Perspectieven op ouderen met een doodswens zonder dat zij ernstig ziek zijn: de mensen en de cijfers’ aangeboden aan minister Hugo de Jonge. Vanuit verschillende perspectieven is onderzoek gedaan naar de omvang, kenmerken en omstandigheden van ouderen met een doodswens, zonder ernstige ziekte. Aan het onderzoek deden ruim 21.000 ouderen en 1.600 huisartsen mee.

    Verschillende soorten doodswensen

    Mensen die in het onderzoek aangaven dat zij een doodswens hebben, bleken daarmee verschillende dingen te bedoelen. Het onderzoek onderscheidt drie soorten persisterende doodswensen:

    • Er zijn mensen met een passieve doodswens: zij leven met een verlangen naar de dood zonder zelf plannen te maken of stappen te zetten om de dood te bespoedigen. In Nederland gaat het naar schatting om 0,47% van de 55-plussers.
    • Er zijn ook mensen met een actieve doodswens: zij maken plannen of zetten concrete stappen met betrekking tot hun doodswens. Naar schatting gaat het om 0,77% van de 55-plussers.
    • En dan is er de groep die hun doodswens omschrijft als een wens tot levensbeëindiging. Dit betreft 0,18% van de mensen van 55 jaar en ouder.

    Verschil in beleving van doodswens

    Voor alle drie de groepen geldt dat leven met een doodswens of een wens tot levensbeëindiging niet per definitie betekent dat men onmiddellijk dood wil. Ook blijkt uit het onderzoek dat de doodswens door de jaren heen kan verminderen of verdwijnen, ook op hoge leeftijd. De groep ouderen met een doodswens zonder ernstig ziek te zijn, blijkt vaak wel fysieke en mentale klachten te hebben.

    Zelfdodingsmiddel

    Veel mensen met een doodswens willen beschikken over een zelfdodingsmiddel. Niet zozeer om het middel direct in te nemen, maar vooral ter geruststelling om in de toekomst zelf regie te kunnen voeren over het levenseinde. Tegelijk roept (de gedachte aan) het beschikken over zo’n middel nieuwe dilemma’s op, bijvoorbeeld over het juiste tijdstip om het te gebruiken en de risico’s. Andere veelvoorkomende behoeften zijn: hulp bij zelfdoding door een dokter, meer financiële ruimte, erkenning en begrip voor gevoelens en goede gesprekken met een hulpverlener.

    Meer informatie

    Het rapport: Perspectieven op ouderen met een doodswens zonder dat zij ernstig ziek zijn: de mensen en de cijfers, 2020. (PDF)
    Het rapport: Perspectieven op ouderen met een doodswens zonder dat zij ernstig ziek zijn: de mensen en de cijfers, 2020. (Printbare PDF)
    Infographic van de onderzoeksresultaten en samenvatting van het rapport (PDF)

    ]]>
    news-5245 Thu, 30 Jan 2020 09:44:47 +0100 Screening verlaagt sterfte door longkanker https://amazingerasmusmc.nl/actueel/screening-longkanker-nelson/ Minder (ex-)rokers overlijden door longkanker als zij worden gescreend op deze ziekte. Dit nieuwe inzicht is een sterk argument vóór de invoering van een landelijk bevolkingsonderzoek. Screening blijkt de kans op overlijden voor mannen met 24 procent te verminderen, blijkt uit de ZonMw gefinancierde NELSON studie. Bron: ErasmusMC news-5244 Thu, 30 Jan 2020 08:29:17 +0100 Afschaffing terminaliteitsverklaring https://www.ordz.nl/de-patient-client/actiepunten-sector-de-patient-client/7.-terminaliteitsverklaring-afschaffen-afgerond Een terminaliteitsverklaring is in de meeste situaties niet meer nodig. Voorheen werd deze verklaring voor de zorg in de laatste levensfase gebruikt. Bekijk het volledige bericht en de video. news-5231 Wed, 29 Jan 2020 14:44:00 +0100 Start inventarisatie Advance Care Planning https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/start-inventarisatie-advance-care-planning/ In opdracht van ZonMw gaat het Nederlands instituut voor onderzoek van de gezondheidszorg (Nivel) inzicht geven in de stand van zaken en de benodigde vervolgstappen in Advance Care Planning (ACP)-gerelateerde projecten. Met deze opdracht willen we een overzicht van ACP in Nederland bereiken en inzicht geven in de waarde en toepasbaarheid van ontwikkelde interventies. Advance Care Planning

    ZonMw stimuleert onderzoek waarin ACP centraal staat. Hieronder verstaan wij projecten die gaan over proactieve zorgplanning en markering, beide essenties van het Kwaliteitskader palliatieve zorg (2017). De veelheid aan ACP-gerelateerde projecten maakt een overzicht van en inzicht in de waarde en toepasbaarheid van ontwikkelde interventies van belang.

    Inhoud inventarisatie

    Het Nivel voert een inventarisatie uit en geeft in een overzicht een beschrijving van:

    • kansrijke interventies en methodieken bij lopende en afgesloten projecten
    • organisatorische randvoorwaarden voor landelijke implementatie en borging   
    • meetinstrumenten voor de inzet van ACP bij de patiënten en naasten en de daarbij gebruikte uitkomstmaten.

    Handleiding

    Tevens ontwikkelt het Nivel een handleiding voor het implementeren van al in te zetten interventies door zorgverleners. Deze handleiding zal bestaan uit geschikte tools binnen de diverse settings, gespreksmomenten en samenwerkingsafspraken tussen zorgverleners en specifieke doelgroepen.

    Oplevering

    De geplande oplevering van de inventarisatie is in de zomer van 2020.

    Meer informatie

    ]]>
    news-5226 Tue, 28 Jan 2020 13:23:00 +0100 Internationale subsidieronde strategieën om overgewicht te voorkomen geopend https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/internationale-subsidieronde-strategieen-om-overgewicht-te-voorkomen-geopend/ Wilt u samen met internationale (onderzoeks)groepen en stakeholders een bijdrage leveren aan de preventie van overgewicht? U kunt vóór 3 april 2020 een projectidee indienen bij de internationale subsidieronde “Prevention of unhealthy weight gain and obesity during crucial phases throughout the lifespan (PREPHOBES)”. Om overgewicht en obesitas tegen te gaan is het belangrijk om al vroeg in je leven gezonde gewoontes aan te leren. De determinanten van gezond gedrag en gerichte preventiestrategieën om deze determinanten aan te pakken verschillen per levensfase. Met de PREPHOBES subsidieoproep stimuleert het Joint Programming Initiative, Healthy Diet for a Healthy Life (JPI HDHL) de ontwikkeling, implementatie en evaluatie van innovatie strategieën en multidisciplinaire aanpakken om overgewicht en obesitas te voorkomen in verschillende levensfasen.

    Nederland doet mee

    ZonMw stelt 1 miljoen euro beschikbare voor deelname van Nederlandse (onderzoeks)partijen. Om deel te kunnen nemen aan deze subsidieronde vormt u een Nederlands consortium. Het Nederlandse consortium moet (minimaal 2) verschillende onderzoeksorganisaties omvatten zoals:

    • Universiteiten (of andere instellingen voor hoger onderwijs)
    • Academische ziekenhuizen
    • Niet-universitaire openbare onderzoeksinstellingen

    Private partijen kunnen niet deelnemen aan deze subsidieronde. Bekijk voor de overige subsidievoorwaarden de subsidieoproep.
    In de PREPHOBES subsidieronde worden alleen transnationale consortia gefinancierd. Dit betekent dat het Nederlandse consortium met minimaal 2 consortia/onderzoeksgroepen uit andere deelnemende landen een gezamenlijk projectvoorstel indient bij het JPI HDHL.

    Stakeholders doen mee

    Deze oproep biedt de gelegenheid om onderzoekers met expertise op het gebied van preventie van overgewicht en obesitas te verbinden met verschillende stakeholders. Om de samenwerking tussen de academische sector, de volksgezondheidssector, de overheidssector, de particuliere sector en industriële partners te bevorderen, moet er minstens één operationele stakeholder aansluiten bij een consortium. Daarnaast stimuleert het JPI HDHL de integratie van patiënten- en consumentenverenigingen en/of citizen science in de projectvoorstellen.

    Meer informatie

     

    ]]>
    news-5218 Mon, 27 Jan 2020 09:50:34 +0100 De weg naar zinnige en kosteneffectieve zorg https://publicaties.zonmw.nl/interview-programma-zorgevaluatie-en-gepast-gebruik/ Het nieuwe programma ZorgEvaluatie en Gepast Gebruik (ZE&GG) wil zorgen voor een betere onderbouwing van de geleverde zorg en snellere toepassing van nieuwe kennis in de praktijk. Bij de programma-uitvoering werkt ZE&GG samen met ZonMw. Het programma DoelmatigheidsOnderzoek van ZonMw heeft al veel kennis opgeleverd. Met de implementatie van deze kennis in de klinische praktijk gaat ZE&GG meteen aan de slag. news-5215 Fri, 24 Jan 2020 14:22:55 +0100 Meer onderzoek naar medische hulpmiddelen door nieuwe wetgeving https://publicaties.zonmw.nl/meer-onderzoek-naar-medische-hulpmiddelen-door-nieuwe-wetgeving/ Eind mei 2020 wordt de nieuwe Medical Device Regulation (MDR) van kracht. De MDR vloeit voort uit een binnen Europa breed gedeelde wens om de veiligheid en prestaties van medische hulpmiddelen beter wettelijk te borgen. De nieuwe MDR vervangt drie eerdere richtlijnen. Deze zijn aangescherpt en hebben als Europese wet een meer bindend karakter. news-5207 Thu, 23 Jan 2020 16:16:49 +0100 Internationale workshops rond sekse en gender in onderzoek https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/internationale-workshops-rond-sekse-en-gender-in-onderzoek/ [ Edit: gewijzigde datum en locatie ] Op 10 februari geeft een groep jonge internationale onderzoekers een workshop over man-vrouwverschillen in onderzoek. Deze groep won afgelopen zomer de Gender in Research Award, die werd uitgereikt tijdens de Erasmus Summer Course. De groep bestaat uit onderzoekers uit Nederland, Verenigd Koninkrijk en Canada. In de zomer van 2019 onderscheidden zij zich met hun creatieve idee om bewustzijn te creëren voor man-vrouwverschil in onderzoek met een strip over dit onderwerp. Samen formuleerden zij 12 kernboodschappen rond thema’s waarin sekse- en genderverschillen een rol spelen, en werkten samen met verschillende kunstenaars om bij deze boodschappen beeld te creëren. Het eindresultaat is te zien in een comic. Op 27 januari en 10 februari geven de onderzoekers 2 workshops in Den Haag en Utrecht. Eerder deden zij dat in het Verenigd Koninkrijk en ook zal er een workshop in Canada gegeven worden. Aanmelden voor de Nederlandse workshops is nog mogelijk. 

    Workshops

    De onderzoekers leerden elkaar kennen tijdens de workshop Gender in Research, onderdeel van het Erasmus Summer Programma. Deze workshop werd georganiseerd door ZonMw. Jonge onderzoekers werden ingedeeld in groepen en kregen de opdracht een idee te ontwikkelen om sekse en gender op de kaart te krijgen als onderzoeksonderwerp. De 2 beste ideeën werden beloond met de Gender in Research Award, een prijs ter waarde van 8.000 euro, bedoeld om het idee verder te ontwikkelen en uit te voeren.

    De groep onderzoekers bestaat uit: 

    Tessa Magnée – IVO Research Institute, The Hague, Netherlands 
    psychology and media & journalism, experience with the management of various (research) projects
    Sarah Hiltner – Department of Community and Transmural Care, Radboud University Medical Centre, Nijmegen
    Ilona Plug – Centre for Language Studies, Radboud University, Nijmegen, Netherlands 
    Samantha Goodliffe – School of Health, Wellbeing and Social Care, Open University, United Kingdom 
    Philip Joy – Faculty of Health, Dalhousie University, Canada 
    Alina Cosma – Department of Interdisciplinary Social Science, Utrecht University, Netherlands 

    Meer informatie:

    ]]>
    news-5198 Wed, 22 Jan 2020 10:03:46 +0100 De mens centraal op het NCVGZ 2020 https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/de-mens-centraal-op-het-ncvgz-2020/ Laat je inspireren, leg nieuwe contacten, zie, hoor en ervaar wat er allemaal op het gebied van public health gebeurt. Op 8 april 2020 vindt het NCVGZ, hét congres voor de publieke gezondheid plaats, dus zorg dat je er (weer) bij bent! ZonMw verzorgt dit jaar de track: publieke gezondheid als ecosysteem: de mens centraal.
    De mens heeft beperkte invloed op alle ontwikkelingen die de gezondheid bepalen. Gezondheid wordt beïnvloed door de sociale en fysieke leefomgeving. En door zorg die wel of juist niet wordt geboden. Maar ook door werk, de sociaaleconomische en politiek-bestuurlijke context en het klimaat. Deze ‘systemen’ beïnvloeden elkaar en dragen bij aan onze algehele gezondheid. Kunnen we de complexiteit en de wisselwerking ervan beter begrijpen, als we het als een ecosysteem beschouwen? En zo nieuwe aangrijpingspunten vinden om gezondheid te bevorderen, ook waar het om complexe vraagstukken gaat.

    Wilhelmina Rouwenhorst lezing

    Complexe systemen zijn ook het thema van de Wilhelmina Rouwenhorst lezing op het congres: ‘Veerkracht en kantelpunten in complexe systemen’ door prof.dr. Marten Scheffer (WUR).

    Wat kan je verwachten van onze sessies?

    Binnen de ZonMw track kijken we naar de rollen die mensen hebben in zo’n ecosysteem. Hoe bevorder je aan de hand van ‘systeemdenken’ de samenhang tussen de systemen én hoe houd je de mens centraal?

    Sessie 1: meer bereiken door lerend monitoren

    Wil je weten of je met je aanpak of project op de goede weg zit? Ben je op zoek naar de werkelijke knelpunten? Lerend monitoren helpt je daarbij.

    Door lerend monitoren toe te passen krijg je het hele systeem in beeld, samen met stakeholders. Lerend monitoren is namelijk een manier om de resultaten van een project direct onder ogen te krijgen. Om daarmee de voortgang nauwlettender in de gaten te houden en eventuele problemen sneller aan te pakken.

    Voor het voetlicht komen inspirerende actuele voorbeelden van 4 verschillende methoden van lerend monitoren die worden toegepast in gemeenten en netwerken in samenwerking met landelijke partners. Leer over reflexieve monitoring, narratief waarderen, realistische evaluatie en impact monitoring.

    Sessie 2: werkzame elementen roken, alcohol en overgewicht

    Herken jij dit? Sommige ‘bouwstenen’ van interventies lijken voor het meeste effect te zorgen. Die zie je dan ook vaker terug in verschillende soorten interventies. Wat zijn die werkzame elementen en hoe gebruik je ze?

    Voor Jeugd loopt er al een tijd onderzoek naar werkzame elementen bij (vroeg)preventieve interventies tegen kindermishandeling, sociale vaardigheden en opvoedondersteuning. Binnen de preventie thema’s roken, alcohol en overgewicht is er een goede start gemaakt met dit onderzoek.

    In 4 cases lichten projectleiders van ZonMw-projecten hun ervaringen met het werken met werkzame elementen binnen Jeugd en Preventie toe. De belangrijkste vragen die we ons én jullie in deze sessie willen stellen, zijn:

    • Wat zijn werkzame elementen – hoe definieer je die?
    • Hoe stel je het effect ervan vast – in onderzoek en praktijk?
    • Hoe pas je ze toe?

    Sessie 3: zet je eindgebruiker centraal in een ‘Living Lab’

    Heb jij een (complex) gezondheidsvraagstuk dat je graag praktijkgericht wilt oplossen? Wellicht kan een ‘living lab’ de uitkomst bieden!

    Een living lab is een leer- en experimenteeromgeving waarin de eindgebruiker centraal staat. Activiteiten van het living lab vinden bijvoorbeeld plaats in de wijk waar de gebruiker woont, werkt, sport en beweegt. Een soort ecosysteem dus!

    In deze sessie nemen we je mee in de wereld van ‘living labs’. Hoe kan je het beste een ‘living lab’ opzetten en tot een succes maken? We doen dit aan de hand van voorbeelden uit de praktijk van sportonderzoek.

    Je gaat zelf met multi-stakeholder partnerships aan de slag en leert wat nodig is om deze manier van werken in te kunnen zetten.

    PH Proefschriftprijs 2020

    Ben jij of ken jij iemand die recent een interessant proefschrift heeft afgerond op het gebied van Public Health?
    Dan is er de mogelijkheid deze aan te melden voor de Nederlandse Public Health proefschriftprijs (voor 1 maart).
    De prijs wordt op ook op 8 april uitgereikt.

    Meer informatie:

    Meer informatie over het congres en aanmelden via

    www.ncvgz.nl  

     

     

    ]]>
    news-5192 Tue, 21 Jan 2020 14:37:46 +0100 Nieuwe ronde ZonMw Open Competitie start op 20 februari 2020 https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/nieuwe-ronde-zonmw-open-competitie-start-op-20-februari-2020/ De tweede ronde van het nieuwe programma ZonMw OpenCompetitie gaat 20 februari open in plaats van 23 januari. De deadline voor de eerste fase van projectideeën wordt 16 april 2020. De deadline voor het indienen van de uitgewerkte aanvragen (fase 2) verschuift ook, namelijk naar 15 september. De belangrijkste reden voor de aanpassingen in de planning is een inhoudelijke aanscherping van de subsidieoproep. Aanscherping subsidieoproep

    Met de ervaring van de eerste ronde, willen we deze tweede ronde de subsidieoproep  aanscherpen, onder andere op gebied van kennisbenutting en participatie. Dat betekent dat aanvragers uit de eerste ronde die opnieuw willen indienen, hun aanvragen op een paar punten moeten aanpassen. Zij krijgen binnenkort te horen of hun project uit de eerste ronde van de ZonMw Open Competitie financiering zal ontvangen. Door het verschuiven van de data met vier weken krijgen aanvragers die geen financiering ontvangen uit de eerste ronde, ruimer de kans hun aanvraag aan te passen voor eventuele herindiening.

    Vanaf 20 februari kunt u de informatie over de indiening en de nieuwe planning van de  tweede ronde van de ZonMw Open Competitie vinden op onze website.

    ZonMw Open Competitie

    Het programma ZonMw Open Competitie heeft als doel ruimte te creëren voor nieuwsgierigheidsgedreven (grensverleggende) fundamenteel wetenschap van excellente kwaliteit. De financiering stelt team science hoog in het vaandel en biedt excellente onderzoeksgroepen de gelegenheid tot vernieuwing van hun onderzoekslijnen die bijdragen aan gezondheidsonderzoek. Hierbij is een belangrijke eis  dat ze nieuwe, synergistische samenwerkingen tot stand brengen tussen onderzoeksgroepen van verschillende onderzoeksinstellingen.

    Meer informatie

     

    ]]>
    news-5061 Tue, 21 Jan 2020 11:25:00 +0100 Nieuwe subsidieoproepen Juiste Zorg Op de Juiste Plek geopend https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/nieuwe-subsidieoproepen-juiste-zorg-op-de-juiste-plek-geopend/ Het programma Juiste Zorg Op de Juiste Plek (JZOJP) opent vandaag 3 nieuwe subsidieoproepen. Doel van de subsidies is het ondersteunen van de (door) ontwikkeling van regionale samenwerkingsinitiatieven gericht op het voorkomen, verplaatsen en/of vervangen van zorg. Ook is het mogelijk financiering aan te vragen voor het opstellen van een gedeeld regiobeeld, ter ondersteuning van het ontwikkelen van een regiovisie. Samen willen we de zorg echt veranderen. Onnodig dure of overbodige zorg voorkomen en de zorg verplaatsen, naar dichter bij mensen thuis, in hun eigen vertrouwde leefomgeving. Zorg vervangen door nieuwe vormen van zorg, zoals e-health, domotica of sociaal en maatschappelijk werk. Het programma JZOJP richt zich op startende en bestaande samenwerkingsverbanden.

    Nieuwe subsidieoproepen

    Vandaag zijn de volgende subsidies opengesteld:

    • De Startimpuls is een subsidie voor het opzetten van regionale samenwerking.
    • De Regio-impuls richt zich specifiek op regionale samenwerkingsverbanden die een goede samenwerking in de regio tot stand hebben gebracht en die ondersteuning zoeken bij het verder ontwikkelen van hun netwerk.
    • Een Voucher ter ondersteuning bij het maken van een gedeeld regionaal beeld van de sociale situatie, de gezondheidssituatie en de behoeften in een regio.

    Mensen die in de eerste ronde van Juiste Zorg Op de Juiste Plek een aanvraag hebben ingediend of dat hebben overwogen wijzen wij erop dat op basis van de ervaring die is opgedaan in deze tweede ronde een aantal aanpassingen zijn doorgevoerd. Zoals: bij het aanvragen van een regio-impuls moet een regiobeeld beschikbaar zijn, voor alle drie de oproepen geldt dat de participatie van burgers een vereiste is, voor burgers kunt u lezen cliënten, patiënten, naasten en/of mantelzorgers.

    Let op

    Naar aanleiding van een evaluatie van de eerste subsidieronde van JZOJP zijn de voorwaarden aangescherpt. Ook zijn de aanvraagformulieren in deze tweede ronde aangepast zodat ze gebruiksvriendelijker zijn.
    Het is belangrijk dat u de programmatekst en de teksten van de oproepen goed doorneemt.

    Webinar over subsidieoproepen van 13 januari

    Op maandag 13 januari hield JZOJP een webinar over de subsidieoproen. Tijdens dit webinar konden deelnemers vragen stellen over het indienen van een aanvraag.
    Het terugkijken van het webinar kan hier!

    Meer informatie

    Subsidiemogelijkheden Juiste Zorg Op de Juiste Plek
    Het overkoepelende VWS-programma en goede voorbeelden van De Juiste Zorg op de Juiste Plek
    Het ZonMw-programma Juiste Zorg Op de Juiste Plek

    ]]>
    news-5181 Mon, 20 Jan 2020 09:12:18 +0100 Multidisciplinaire IMDI-call over technologie voor bemensbare zorg geopend https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/multidisciplinaire-imdi-call-over-technologie-voor-bemensbare-zorg-geopend/ Afgelopen oktober 2019 werd aangekondigd dat IMDI twee nieuwe subsidieoproepen zou openstellen. De tweede oproep hiervan – demonstratieprojecten – staat inmiddels open. Deze oproep richt zich op het doorontwikkelen van een technologie die al gevalideerd is in het lab tot een Minimal Viable Product (MVP) welke vervolgens zal worden gevalideerd in de leef- en/of zorgomgeving. Doel Demonstratieprojecten

    Het doel van deze subsidieoproep is om kansrijk en veelbelovend onderzoek een mogelijkheid te bieden om vanuit het onderzoek een stap dichter bij de toepassing in de praktijk te komen. Omdat het bij veel onderzoeksprojecten nog vaak aan bewijs ontbreekt dat de medische technologie ook daadwerkelijk bijdraagt aan een betere toegankelijkheid en/of betaalbaarheid van de zorg, wordt deze bewijslast met deze subsidieoproep gestimuleerd. Projecten binnen deze subsidieoproep moeten erop gericht zijn om technische innovaties die al gevalideerd zijn in het lab (TRL4) verder te ontwikkelen tot het niveau van een Minimal Viable Product (MVP) en vervolgens het toepassen en valideren van de technologie (TRL 5-6) in de leef- en zorgomgeving.

    Alleen door resultaten van medisch technisch onderzoek daadwerkelijk in de maatschappij toe te passen, is het mogelijk om impact te genereren en wordt voorkomen dat deze resultaten (ongewenst) op de plank blijven liggen.

    Aanvragen

    Voor honorering van het gehele demonstratieproject moeten twee aanvragen worden ingediend. De eerste heeft betrekking op het ontwikkelen van een Minimal Viable Product (MVP) en de tweede op de toepassing en validering (TRL 5-6) van de technologie in de leef- en zorgomgeving. De tweede aanvraag kan alleen ingediend worden indien de eerste aanvraag is gehonoreerd. Meer informatie over de voorwaarden vindt u in de subsidieoproep.

    Bij deze subsidieoproep wordt u gevraagd om kenbaar te maken dat u van plan bent een subsidieaanvraag in te dienen. De deadline voor deze verplichte intentieverklaring is dinsdag 10 maart 2020 voor 14:00 uur en is mogelijk via deze link. Met deze vooraanmelding wordt eventuele toekomstige samenwerking gestimuleerd en daarom gaat u met het aanmelden van uw initiatief akkoord met het publiceren van de gestuurde informatie op de ZonMw website (exclusief contactinformatie). Een overzicht van de aangemelde initiatieven vindt u hier.

    Innovative Medical Devices Initiative (IMDI)

    IMDI is een strategisch publiek-private-partnerschap (PPP) en is gestart in 2010. Het richt zich specifiek op de ontwikkeling en toepassing van de medische technologie die het toenemend tekort aan zorgpersoneel aanpakt en de toegankelijkheid van de zorg in de eigen leefomgeving waarborgt. Juist van medische technologie is op deze gebieden een grote bijdrage te verwachten.

    Deze subsidieoproep is tot stand gekomen door een samenwerking tussen NWO, ZonMw en Topsector Life Sciences & Health (Health~Holland).

    Meer informatie?

    Eventuele vragen of opmerkingen kunt u sturen naar imdi@zonmw.nl.

    ]]>
    news-5167 Thu, 16 Jan 2020 15:49:54 +0100 Erkende gecombineerde leefstijlinterventies https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/erkende-gecombineerde-leefstijlinterventies/ Wilt u aan de slag met gezonde leefstijl, bijvoorbeeld de aanpak van overgewicht? Kies dan voor een erkende interventie: Beweegkuur, Coaching op Leefstijl (CooL) of SLIMMER. Erkende gecombineerde leefstijlinterventies

    Met de gecombineerde leefstijlinterventie werken deelnemers aan hun leefstijl, gezonder eten en duurzame gedragsverandering. Dit zijn de drie erkende gecombineerde leefstijlinterventies, die vergoed worden vanuit de basisverzekering:

    Onderzoek met behulp van onze subsidie, heeft bijgedragen aan de onderbouwing en verbetering van de interventies Beweegkuur en SLIMMER. 

    Inzicht in wat werkt

    Wilt u snel inzicht hebben in wat werkt bij gecombineerde leefstijlinterventies? Kijk dan op de RIVM-website Loketgezondleven.nl.

    Meer informatie

    ]]>
    news-5164 Thu, 16 Jan 2020 14:57:01 +0100 Recent erkende interventies: UP2U en Alcohol Alert https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/recent-erkende-interventies-up2u-en-alcohol-alert/ Met onze steun zijn recent twee interventies erkend in het onafhankelijke erkenningstraject van RIVM en partners. Het gaat om de interventies UP2U en Alcohol Alert. Wat voor interventies zijn dit? Grensoverschrijdend gedrag bespreekbaar maken

    De interventie UP2U (Media en Gezondheid) is gericht op jongeren van 15-19 jaar. Met interactieve gedramatiseerde scènes maakt het grensoverschrijdend gedrag en seksuele dwang bespreekbaar. Zowel vanuit het perspectief van jongeren die grenzen overschrijden als jongeren die het overkomt.

    De interventie is goed in te passen in programma’s als Lang Leve de Liefde of Girls Talk. Bekijk de onderzoeksresultaten op de projectpagina.

    Bingedrinken voorkomen

    De interventie Alcohol Alert (Maastricht Universiteit) is een online game interventie en wil voorkomen dat jongeren van 15-16 jaar gaan bingedrinken, of als ze het al doen ermee stoppen. Leerlingen kunnen het programma via hun school doorlopen en krijgen gepersonaliseerde feedback op hun drinkgedrag, toegespitst op wat ze tijdens het spelelement hebben ingevuld.

    Bekijk de onderzoeksresultaten op de projectpagina.

    Erkenningstraject

    Het RIVM werkt met onafhankelijke experts uit wetenschap en praktijk, die de kwaliteit, effectiviteit en uitvoerbaarheid van ingediende interventies vaststellen.

    Vanuit onze onderzoeksprogramma’s financieren we veel onderzoek naar interventies. Het is belangrijk dat professionals de resultaten uit deze onderzoeken goed kunnen vinden en makkelijk toepassen. Daarom stimuleert ZonMw dat deze interventies worden ingediend bij het erkenningstraject.

    Meer informatie

    Benieuwd naar (meer) recent erkende interventies? Kijk op de RIVM-website loketgezondleven.nl.

     

    ]]>
    news-5132 Wed, 15 Jan 2020 09:40:00 +0100 Weer subsidie mogelijk voor inzet wijk-GGD'er https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/weer-subsidie-mogelijk-voor-inzet-wijk-ggder/ Een wijk-GGD’er blijkt in de praktijk een uitstekende verbindingsofficier tussen zorg en veiligheid in de gemeente. Wilt u een wijk-GGD’er aanstellen in uw gemeente? Kom dan op 11 februari naar de informatiebijeenkomst in Utrecht en vraag vóór 24 maart, 14.00 uur subsidie aan. 37 gemeenten in Nederland zetten momenteel succesvol een wijk-GGD’er – of wijkfunctionaris - in. Deze werkt op het snijvlak van veiligheid en zorg en verbindt deze domeinen, zodat maatwerk mogelijk wordt voor mensen die in de war zijn, overlast veroorzaken, agressief reageren of voor problemen zorgen in de woonomgeving. In een vroeg stadium bepaalt de wijk-GGD’er samen met (zorg)ketenpartners welke aanpak en zorg iemand nodig heeft. Hij of zij kent de huisarts, heeft contact met de supermarkteigenaar en legt lijntjes met politie en woningbouwcorporatie.

    Subsidie

    Gemeenten hebben nu opnieuw de mogelijkheid om met hun samenwerkingspartners subsidie en ondersteuning aan te vragen voor de implementatie en borging van een wijk-GGD’er (deadline 24 maart, 14.00 uur). U wordt hierbij ondersteund door het Centrum voor Criminaliteitspreventie en Veiligheid (CCV). De ondersteuning van het CCV richt zich onder meer op het creëren van bestuurlijke betrokkenheid, het maken van werkafspraken met relevante ketenpartners en de daadwerkelijke installatie van de wijk-GGD’er.

    Informatiebijeenkomst

    Op 11 februari 2019 vindt een informatiebijeenkomst plaats over de subsidie en begeleiding bij het CCV in Utrecht. Heeft u interesse in deze bijeenkomst? Neem dan contact op met Leonie Aarsen van het CCV (leonie.aarsen@hetccv.nl, 06 27 06 74 00) of meld u direct aan via deze link.

    Meer informatie

    ]]>
    news-5148 Tue, 14 Jan 2020 15:36:57 +0100 Nieuw hulpmiddel en e-learning ontwikkeld voor besluitvorming van behandelbeleid bij ernstige beroerte https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/nieuw-hulpmiddel-en-e-learning-ontwikkeld-voor-besluitvorming-van-behandelbeleid-bij-ernstige-beroer/ Als na een ernstige beroerte de vraag rijst of wel of niet doorbehandelen zinvol en gewenst is (bijvoorbeeld het al dan niet starten of voortzetten van sondevoeding), staan artsen en familieleden vaak voor een ingewikkeld dilemma. In de praktijk blijkt dat arts-assistenten neurologie deze complexe familiegesprekken vaak voeren, maar dat onderwijs hierin niet een vast onderdeel is van de opleiding. Ter ondersteuning is nu een hulpmiddel ontwikkeld dat de arts en de familie helpt gezamenlijk een besluit te nemen op basis van 3 invalshoeken die voor deze beslissing van belang zijn: de (veronderstelde) keuze van de patiënt, de medische noodzaak en het comfort van de patiënt. Voor degenen die zich verder in dit onderwerp willen verdiepen is er tevens een e-learning ontwikkeld. De website is vrij toegankelijk en de e-learning kan voorlopig kosteloos worden gevolgd.

    www.behandelbeleidbijberoerte.nl en www.sondevoedingnaberoerte.nl

    Achtergrond

    De eerste periode na een ernstige beroerte is een heftige en onzekere fase waarin zowel de overlevingskans als de mogelijkheden voor herstel worden ingeschat. In deze periode kunnen neurologen en familieleden van patiënten voor moreel beladen keuzes over de behandeling komen te staan. Doen we alles wat kan, of zijn er behandelingen waar artsen in overleg met de familie vanaf besluiten te zien? Deze beslissingen worden maar beperkt gebaseerd op wetenschappelijk bewijs. De (veronderstelde) voorkeur van de patiënt is een hele belangrijke factor bij het uiteindelijke besluit.

    Tot nu toe is het voeren van complexe familiegesprekken waarin moeilijke besluiten moeten worden genomen geen vast onderdeel van de opleiding. Neuroloog Marjolein Geurts (Erasmus MC, gepromoveerd op besluitvorming na beroerte) zegt hierover: 'Het is een gemis dat dit onderwerp nog geen vast onderdeel is van de opleiding tot neuroloog. Beginnend arts assistenten moeten deze gesprekken vaak voeren, maar zijn hier meestal niet in getraind. Zij zijn hierin afhankelijk van de supervisor. Arts assistenten zien op tegen deze gesprekken omdat ze niet weten hoe ze dit het best kunnen aanpakken. Het is belangrijk dat hier nu handvatten voor zijn.' Om die reden is het hulpmiddel inmiddels in de landelijke nascholing ‘cerebrovasculaire ziekten’ voor neurologen (de Biemond cursus) besproken.

    Hulpmiddel om te beslissen

    Het al dan niet starten of voortzetten van sondevoeding na een ernstige beroerte is de beslissing die het meest aanleiding geeft tot dilemma’s en discussie, blijkt uit onderzoek. Analyse van de wijze waarop de beslissing over sondevoeding tot stand komt, leverde 3 invalshoeken op van waaruit artsen, verpleegkundigen en naasten de beslissing over sondevoeding benaderden: vanuit de wens van de patiënt, vanuit de (medische) noodzaak en vanuit het comfort van de patiënt.

    Het hulpmiddel is op www.behandelbeleidbijberoerte.nl en www.sondevoedingnaberoerte.nl te raadplegen. Deze nieuwe en interactieve website is ontwikkeld om artsen die te maken hebben met een situatie waarbij twijfel bestaat over wel of niet doorbehandelen (bijvoorbeeld met sondevoeding), te helpen relevante argumenten per invalshoek te verkennen. Zij krijgen inzicht in welke informatie zij nodig hebben van de (familie van) de patiënt, wat zij helder moeten hebben over de prognose en de (on)zekerheid daarvan en hoe zij het comfort van de patiënt kunnen onderzoeken. Met het doorlopen van de 3 invalshoeken kan de arts het familiegesprek goed voorbereiden en zorgvuldig voeren.

    De nieuw ontwikkelde e-learning gaat dieper in op het besluitvormingsmodel, het inschatten van de prognose en de relevante wettelijke kaders bij de besluitvorming. De cursist leert aan de hand van een casus te werken met het besluitvormingsmodel en te herkennen waarom de besluitvorming dilemma’s oproept.

    Informatie voor familie

    Op de website is ook een pagina ingericht voor familieleden van patiënten zodat zij zich goed op het gesprek kunnen voorbereiden. Uit de praktijk blijkt dat dit niet vaak genoeg gebeurt. Een test-gebruiker zegt hierover: 'Mijn partner is overleden na een ernstige beroerte. Had ik maar zo’n gesprek gehad destijds. Als familielid wil je zo veel meegenomen worden in het beslisproces. Via dit beslismodel komen de onderwerpen die er toe doen allemaal naar boven.'

    Totstandkoming

    Dit project is uitgevoerd door de afdelingen Ouderengeneeskunde en Neurologie van Amsterdam UMC, locatie VUmc. Het project 'Besluitvorming over palliatieve zorg na een ernstig CVA' is mogelijk gemaakt door ZonMw en maakt deel uit van het programma Palliantie. Meer dan zorg. Het beslismodel dat uit het onderzoek naar boven kwam is in samenspraak met een groep van 14 experts* vertaald naar een beslismodel voor de praktijk.

    * o.a. neurologen (in opleiding) uit verschillende ziekenhuizen, verpleegkundigen, artsen met expertise in palliatieve zorg en familieleden van patiënten die een ernstige beroerte hebben doorgemaakt.

    Meer informatie

    ]]>
    news-5137 Tue, 14 Jan 2020 08:36:08 +0100 Question-based clinical development en Future Affordable and Sustainable Therapies https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/question-based-clinical-development-en-future-affordable-and-sustainable-therapies/ De ontwikkeling van nieuwe geneesmiddelen en medische interventies is sterk in beweging. Nieuwe behandelvormen zoals regeneratieve geneeskunde, behandeling op maat (personalised medicine) en geneesmiddelen voor zeldzame aandoeningen zijn in opkomst. Om de toekomstige therapieën – future therapies – optimaal van het laboratorium naar de individuele patiënt te brengen is een kennisintensief proces nodig, mogelijk met nieuwe businessmodellen en (publiek/private) samenwerkings- en financieringsmodellen. Door dit proces gericht te ondersteunen en bestaande initiatieven beter met elkaar te verbinden, ontstaan unieke kansen voor Nederland om een vooraanstaande positie in te nemen op het terrein van Future Affordable and Sustainable Therapies (FAST). ZonMw heeft eind 2019 in een schets een aanzet gegeven voor FAST, een nieuw initiatief op het gebied van therapieontwikkeling, dat bestaande activiteiten met elkaar verbindt en nieuwe activiteiten initieert om het gehele proces van therapieontwikkeling te ondersteunen.

    Het is belangrijk dat strategisch nagedacht wordt over het opzetten van een efficiënt ontwikkelprogramma. Een dergelijk programma strekt aanzienlijk verder dan het opstellen van een klinisch protocol voor één klinische studie. Bij het opstellen van een dergelijk ontwikkelprogramma is het van belang om zowel met de wetenschappelijke vragen als de financiële aspecten rekening te houden. Op dit moment hebben de (academische) onderzoekers in ons land hier nog weinig ervaring mee. Om zich hierin te bekwamen kunnen de (academische) onderzoekers gebruikmaken van de zo geheten question-based clinical development methode.

    De question-based clinical development methode is nu voor het eerst uitvoerig beschreven door onderzoekers van ZonMw, het Center for Human Drug Research (CHDR) en Paul Jansen Futurelab van het LUMC in het januari nummer van Nature Biotechnology. Onderzoekers die de methodiek onder de knie willen krijgen kunnen daarvoor bij Paul Janssen Futurelab de blended cursus Clinical Development volgen. Het online onderdeel van deze interactieve cursus start op 2 maart 2020, duurt 5 weken en vergt slechts 5 uur zelfstudie per week.
     
    Meer informatie over de blended course Clinical Development en scholarships voor academische onderzoekers is te vinden op de website van Paul Janssen Futurelab. In onze nieuwsbrief Geneesmiddelen en Translationeel Onderzoek houden we u op de hoogte over de ontwikkelingen rondom het FAST initiatief.

    ]]>
    news-5115 Fri, 10 Jan 2020 07:38:00 +0100 Nieuw programma van start: Safety II en veiligheidsergonomie https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/nieuw-programma-van-start-safety-ii-en-veiligheidsergonomie/ Werken de principes van Safety II ook in de praktijk van de ziekenhuiszorg in Nederland? En leveren ze een bijdrage aan veiligere zorg voor patiënten? Deze vragen staan centraal in het nieuwe programma Safety II en veiligheidsergonomie. Begin april komt de eerste subsidieoproep online. Aanleiding

    In het plan van aanpak ‘Tijd voor verbinding: de volgende stap voor patiëntveiligheid in ziekenhuizen’ is pijler 3 gericht op het onderwerp Safety II en veiligheidsergonomie. Hoewel Safety II vrij uitvoerig theoretisch is beschreven, staat de vertaling naar de klinische praktijk nog in de kinderschoenen.

    Doel onderzoeksprogramma

    Het doel van het programma Safety II en veiligheidsergonomie is om te onderzoeken of de principes van Safety II ook werken in de praktijk van de ziekenhuiszorg in Nederland en of ze ook een bijdrage leveren aan veiligere zorg voor patiënten. Het gaat om een lerend programma als onderdeel van het totale programma ‘Tijd voor verbinding’, waardoor een beweging op gang wordt gebracht die de borging van de aanpak verder in de praktijk zal verankeren.

    Positieve benadering veiligheid

    Uitgangspunt bij Safety II is dat patiëntveiligheid wordt vergroot door te focussen op aanpassingsvermogen en veerkracht (resilience) van professionals in de context waarin zij werken. Bij Safety II wordt veiligheid vanuit een positieve benadering onderzocht in haar AANwezigheid in plaats van onderzoek uitsluitend naar fouten en dus AFwezigheid van veiligheid. Dat wat dagelijks goed gaat wordt zichtbaar gemaakt en verbeterd; daarvan wordt geleerd en dit wordt verder ondersteund en verspreid.

    5 elementen

    Het programma loopt t/m 2023 en omvat 5 elementen:

    1. We starten met het (laten) opstellen van een kennissynthese die focus en prioritering aanbrengt.
    2. Vervolgens vindt een subsidieronde met lerende trajecten plaats in de vorm van actieonderzoeken. We verwachten dat we deze subsidieoproep begin april 2020 online kunnen zetten.
    3. Deze trajecten worden geëvalueerd.  
    4. De werkzame elementen worden vervolgens in een tweede subsidieronde uitgezet in het veld.
    5. Na evaluatie van de opbrengsten van de tweede subsidieronde ontstaat inzicht in de werkzame elementen van Safety II. Dit brengt een beweging opgang die kennis verspreidt.

    Meer informatie

    ]]>
    news-5124 Thu, 09 Jan 2020 13:58:27 +0100 Living labs sport en bewegen van start https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/living-labs-sport-en-bewegen-van-start/ Op de valreep van het nieuwe jaar zijn 16 gemeenten gestart met het verkennen van living labs sport en bewegen. In het najaar van 2019 is de oproep netwerksubsidie living labs sport en bewegen uitgezet. ZonMw ontving in reactie hierop 29 aanvragen. Deze aanvragen zijn beoordeeld door onafhankelijke, externe experts. De 16 best beoordeelde aanvragers hebben een positief bericht ontvangen, verdeeld in 8 grote gemeenten en 8 middelgrote gemeenten. Voor het experimenteren met de living lab-aanpak is 25.000 euro per aanvraag beschikbaar gesteld voor maximaal 16 gemeenten. Het ministerie van VWS en het Topteam Sport willen hiermee sociale innovatie stimuleren op het gebied van sport en bewegen.

    Wat is een living lab?

    In een living lab wordt samen met de burger toegewerkt naar innovatieve oplossingen voor maatschappelijke uitdagingen. Binnen een living lab wordt intensief samengewerkt met de belangrijkste stakeholders en worden innovaties bedacht en getest in de leefomgeving van de gebruiker. Dit maakt co-creatie, waarbij met de gebruiker wordt ontwikkeld en de real-life setting waarin wordt getest, de twee belangrijke pijlers van de living lab-aanpak. De activiteiten van een living lab vinden dan ook plaats in wijken, gemeenschappen, instellingen of organisaties waar de gebruiker woont, werkt, sport en beweegt.

    Wat gaat gebeuren?

    Iedere gemeente gaat aan de slag met het opzetten van een eigen living lab. De thema’s van de living labs in oprichting lopen erg uiteen. Zo gaat de gemeente Lingewaard een nieuw, innovatief sportaanbod op vitale sportparken ontwikkelen, gebruikt de gemeente Groningen het Living Lab Beweegvriendelijk Vinkhuizen om een beweegvriendelijke omgeving te creëren en wordt er op de Utrechtse Heuvelrug een werkwijze ontwikkeld voor duurzame samenwerking tussen dorpsteams en buurtsportcoaches met als doel de inwoners tussen 40-65 jaar in beweging te krijgen. De gemeenten worden hierbij ondersteund door hogescholen waar ruime kennis aanwezig is over sociale innovatie.
    Hoewel dit slechts een kleine greep is uit de verschillende projecten die van start gaan, geeft het goed weer hoe divers de doelstellingen de projecten zijn. De beschrijving van alle 16 projecten zijn in februari op de ZonMw-website te vinden.

    Startbijeenkomst

    Op 28 januari is een startbijeenkomst voor living labs Sport en Bewegen. Tijdens deze bijeenkomst worden kennis en ervaring gedeeld over living labs in het algemeen, en op het gebied van sport en bewegen in het bijzonder.

    Meer informatie

     

    ]]>
    news-5119 Thu, 09 Jan 2020 11:20:46 +0100 Koppeling DoelmatigheidsOnderzoek met richtlijnen https://www.zonmw.nl/nl/onderzoek-resultaten/doelmatigheidsonderzoek/koppeling-zonmw-do-onderzoek-met-richtlijnen/ ZonMw en het Kennisinstituut van de Federatie Medisch Specialisten werken samen om beter inzichtelijk te maken welke kennis, die uit onderzoek beschikbaar komt, mogelijk opgenomen kan worden in richtlijnen (Richtlijnendatabase). Op basis van richtlijnen kiest een arts samen met de patiënt voor de goede, en betaalbare zorg voor de patiënt. news-5118 Thu, 09 Jan 2020 10:59:29 +0100 Actieonderzoek innovatieve zorg https://publicaties.zonmw.nl/hun-relatie-met-het-effect-van-zorg-voor-jeugd/actieonderzoek-innovatieve-zorg/actieonderzoek-innovatieve-zorg-2019/ Actieonderzoek is cyclisch en stapsgewijs onderzoeken, veranderen en innoveren in de praktijk. Hoe lopen de projecten van het programma Actieonderzoek Innovatieve Zorg? Wat komen de innovatoren tegen en wat leren ze daarvan? news-5111 Wed, 08 Jan 2020 15:07:48 +0100 Deadlines subsidierondes NWO, ZonMw en NRO januari 2020 ongewijzigd https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/deadlines-subsidierondes-nwo-zonmw-en-nro-januari-2020-ongewijzigd/ Diverse media (waaronder de Volkskrant van 7 januari) melden dat onderzoekers uitstel willen aanvragen voor het indienen van aanvragen voor diverse subsidierondes bij NWO, ZonMw en NRO die een deadline in januari 2020 hebben. De raad van bestuur van NWO heeft besloten de indieningsdeadline voor aanvragen in het NWO-Talentprogramma, Veni 2020 en het Comenius Teaching Fellows-programma te handhaven op donderdag 9 januari 2020, om 14.00 CE(S)T.

    De deadline voor het inleveren van de bij een aanvraag behorende inbeddingsgarantie en/of de overschrijdingsgarantie wordt voor alle aanvragers met een week verlengd, te weten tot donderdag 16 januari 2020, om 14.00 CE(S)T.

    ]]>
    news-5108 Wed, 08 Jan 2020 13:27:36 +0100 16 startende wetenschapstalenten naar buitenlandse topinstituten met Rubicon https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/16-startende-wetenschapstalenten-naar-buitenlandse-topinstituten-met-rubicon-1/ 16 onlangs gepromoveerde onderzoekers gaan onderzoek doen aan buitenlandse onderzoeksinstellingen met een Rubicon-financiering van NWO. Het programma Rubicon is bedoeld om jonge, veelbelovende wetenschappers de mogelijkheid te geven internationale onderzoekservaring op te doen. Met een Rubicon-financiering kunnen wetenschappers tot 24 maanden onderzoek doen aan een buitenlandse onderzoeksinstelling. Ze onderzoeken onder andere de risico’s van een moeilijke jeugd in relatie tot gezondheidsproblemen op latere leeftijd, flexibele metamaterialen voor het energiebeheer in microrobots en hoe het geloof in gelijkheid de basis heeft gelegd voor onze moderne democratie.

    Dit zijn de jonge onderzoekers in het domein Medische Wetenschappen die een Rubicon-beurs hebben ontvangen:

    Goede bacteriën in gezonde neuzen

    Dr. R (Rob) van Dalen (m), Universiteit Utrecht ‐> Duitsland, Eberhard‐Karls‐Universität Tübingen, Abteilung Infektionsbiologie, 24 maanden
    Wanneer de verkeerde bacteriën in onze neus leven kunnen we last krijgen van luchtwegontstekingen en allergieën. Dit project onderzoekt hoe ons immuunsysteem de bacteriën in onze neus herkent en daarmee de slechte bacteriën aanpakt, maar de goede juist ondersteunt.

    Puzzelen voor gevorderden: de genetische complexiteit van psychiatrische aandoeningen

    Dr. M. (Marieke) Klein (v), Donders Institute en Radboudumc, Radboud Universiteit -> VS, University of California San Diego, Department of Psychiatry, 24 maanden
    DNA-mutaties hebben vaak ernstige gevolgen en toch vinden er miljoenen veranderingen plaats zonder ogenschijnlijke consequenties. Gecombineerd vormen ze een sleutel voor de ontwikkeling van psychiatrische aandoeningen. De onderzoeker ontwikkelt nieuwe analysemethoden om het samenspel van deze genetische varianten te onderzoeken.

    Beta-pods voor de behandeling van type 1 diabetes

    Dr. S.G. (Sami) Mohammed (m), Radboudumc -> VS, Joslin Diabetes Center, Islet Cell and Regenerative Biology section, 18 maanden
    Beta-pods zijn implantaten speciaal gemaakt om insuline producerende bètacellen te transplanteren voor type 1 diabetes. Het doel van dit project is om de effectiviteit van de beta-pod te onderzoeken op het in evenwicht houden van bloedsuikerwaardes in een preklinische studie.

    Alle remmen los tegen kanker

    Dr. J.G.C. (Janneke) Peeters (v), UMC Utrecht -> VS, University of California, Berkeley, Molecular and Cellular Biology Department, 24 maanden
    Neuroblastoom is een zeer dodelijke vorm van kinderkanker omdat ons afweersysteem de tumor niet kan aanvallen. De onderzoeker gaat bestuderen hoe cellen die het afweersysteem remmen, bijdragen aan neuroblastoom en probeert mechanismen te vinden om deze cellen uit te schakelen.

    Acute leukemie behandeling: tweesnijdend zwaard

    Dr. J. (Jurjen) Versluis (m), Erasmus Medical Center Cancer Institute -> VS, Harvard Medical School – Dana-Farber Cancer Institute, Department of Hemato-Oncology, 12 maanden
    Een toegespitste benadering voor de behandeling van de individuele oudere patiënt met acute myeloïde leukemie is dringend nodig. De onderzoeker gaat een innovatief complex risico model ontwikkelen om artsen en patiënten beter te informeren over behandelingskeuzes.

    Meer informatie

    Bron: NWO

    ]]>
    news-5104 Wed, 08 Jan 2020 09:19:02 +0100 Ontzieken: gezond gaan leven als medicijn https://www.nrc.nl/nieuws/2020/01/03/ontzieken-gezond-gaan-leven-als-medicijn-a3985651 Wetenschappers en artsen pleiten voor veranderingen in onderzoek, de zorg en de omgeving, zodat patiënten makkelijker hun leefstijl aanpassen. Zo zijn chronische ziekten te bestrijden. Lees het verhaal van Wim Tilburgs en de visie van Amsterdamse hoogleraar voeding en gezondheid Jaap Seidell en de Leidse hoogleraar diabetologie Hanno Pijl. news-5093 Fri, 03 Jan 2020 11:23:02 +0100 Luisterconsulten voor zingevingszorg https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/luisterconsulten-voor-zingevingszorg/ Luisterspreekuren blijken een goede manier te zijn om zingevingszorg meer te integreren in eerstelijns palliatieve zorg. Dit blijkt uit het pilotproject 'Luisterconsulten' vanuit Stichting PaTz en Amsterdam UMC. Pilot

    In deze pilot zijn van december 2018 tot september 2019 luisterspreekuren gehouden in huisartsenpraktijken horende bij 3 PaTz-groepen. In de deelnemende PaTz-groepen heeft een geestelijk verzorger een luisterspreekuur gehouden waar artsen en wijkverpleegkundigen een patiënt, en/of naaste daarvan, in de palliatieve fase naar toe kon verwijzen wanneer er zingevingsvragen zijn. Ook namen de geestelijk verzorgers deel aan de PaTz-bijeenkomsten om daar hun expertise te delen met huisartsen en wijkverpleegkundigen. De pilot is zowel procesmatig als inhoudelijk geëvalueerd. De consulten waren voor zowel patiënten, naasten, zorgverleners en PaTz-groepen van meerwaarde.

    Aandacht voor zingevingszorg

    Hanna Klop, onderzoeker palliatieve zorg bij het UMC in Amsterdam: 'Deze pilot laat zien dat luisterspreekuren en de aanwezigheid van een geestelijk verzorger bij PaTz-groepen zorgt voor meer aandacht voor en meer inzet van geestelijke zorg in palliatieve zorg in de eerste lijn. Gesprekken met geestelijk verzorgers middels thuisbezoeken werden vooral gebruikt door naasten en waren vooral rouwgerelateerd, en door zowel naasten als patiënten erg gewaardeerd. Aanwezigheid van de geestelijk verzorger bij PaTz-groepen zorgde voor een bredere blik op geestelijke zorg en scholing hielp bij het herkennen en uitvragen van zingevingsvragen. Scholing bleek concreet te resulteren in doorverwijzingen.'

    Intergratie in palliatieve zorg

    'De pilot maakt ook zichtbaar dat het integreren van zingevingszorg in eerstelijns palliatieve zorg een (tijds)intensief proces van elkaar leren kennen is, niet elke zorgverlener de relevantie van zingevingsvragen en/of luisterspreekuren inziet, en dat bewustwording voor zingevingsvragen onder PaTz-groepsleden tijd nodig heeft. Een thuisbezoek-op-afspraak blijkt beter bij de huidige zorgpraktijk aan te sluiten. De term ‘luisterspreekuur’ dekt echter mogelijk niet de vorm en inhoud van de integratie van zingevingszorg in de eerste lijn op deze wijze, aanbevolen wordt een andere term, zoals 'luisterconsult' te gebruiken,' alsdus Klop.

    Meer informatie

     

    ]]>
    news-5090 Wed, 01 Jan 2020 07:25:00 +0100 Benoeming nieuw bestuurslid ZonMw https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/benoeming-nieuw-bestuurslid-zonmw/ Carlijn Bouten is per 1 januari 2020 benoemd als bestuurslid van ZonMw. Zij is officieel voor 3 jaar benoemd door minister De Jonge van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) en de Raad van Bestuur van de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek. ZonMw verwelkomt haar van harte in het bestuur; Carlijn Bouten brengt expertise en een invalshoek mee die verrijkend is voor ZonMw.
    Prof. dr. Carlijn Bouten is hoogleraar Cell-Matrix Interactions in Cardiovascular Regeneration bij de afdeling Biomedical Engineering (onderzoeksgroep Soft Tissue Engineering & Mechanobiology) van de Technische Universiteit Eindhoven. Haar onderzoeksgroep onderzoekt het samenspel tussen levende cellen en de mechanobiologische signalen afkomstig van de extracellulaire matrix onder omstandigheden van weefselgroei, aanpassing en regeneratie en degeneratie. Ze ontving in 2002 de Aspasia Career Development Award van de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO), die haar een Vici-beurs heeft toegekend voor haar onderzoek naar hartklepweefseltechniek in 2003. Van 2005-2010 was Carlijn Bouten lid van de Jonge Academie van de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen (KNAW). Sinds 2017 leidt ze het nationale gravitatieprogramma Materials-Driven Regeneration. In datzelfde jaar werd ze gekozen tot lid van de KNAW.

    Opvolger Cisca Wijmenga

    Carlijn Bouten vervult de vacature die is ontstaan door het vertrek van Cisca Wijmenga. Prof. dr. Cisca Wijmenga heeft haar bestuursfunctie bij ZonMw neergelegd na haar benoeming tot Rector Magnificus van de Universiteit Groningen.

    Meer informatie

    ]]>
    news-5084 Mon, 23 Dec 2019 06:00:00 +0100 Wijkverpleegkundigen nemen de leiding https://publicaties.zonmw.nl/verpleging-en-verzorging-praktijkgericht-onderzoek-door-hogescholen/wijkverpleegkundigen-nemen-de-leiding/ Wijkverpleegkundigen stellen indicaties voor zorg en sturen een team aan. Dat vereist leiderschap. De aanpak in het programma Nurses in the Lead helpt hen de leiding te nemen bij vernieuwingen om de zelfredzaamheid van thuiswonende ouderen te stimuleren. news-5094 Fri, 20 Dec 2019 13:16:00 +0100 Lancering website sondevoedingnaberoerte.nl https://sondevoedingnaberoerte.nl/ Op 19 december heeft Amsterdam UMC de website sondevoedingnaberoerte.nl gelanceerd. Het is een hulpmiddel voor artsen bij de besluitvorming over sondevoeding na een ernstige beroerte. news-5085 Fri, 20 Dec 2019 11:50:45 +0100 Subsidieoproep Grote Trials Ronde 4 open voor indiening https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/subsidieoproep-grote-trials-ronde-4-open-voor-indiening/ De subsidieoproep voor Grote Trials Ronde 4 is opengesteld op de ZonMw-website. De deadline voor indienen is dinsdag 3 maart 2020, om 14.00 uur. Doel Grote Trials

    De Grote Trials Ronde is specifiek bedoeld voor een aantal studies die op hoog evidence niveau uitsluitsel kunnen geven over een doelmatigheidsvraagstuk met betrekking tot de toepassing van geneesmiddelen in de praktijk. De resultaten van de studie hebben nationale impact en zijn direct toepasbaar in de dagelijkse klinische praktijk. De implementatie heeft een substantiële impact op gezondheidswinst, kostenbesparingen en/of kwaliteit van zorg.

    Het is belangrijk dat het onderwerp van de studie een breed draagvlak heeft bij de betreffende beroepsgroep(en). Om die reden is deelname aan het project in een (te vormen) consortium door alle relevante partijen op nationaal niveau vereist. Door op nationale schaal een samenwerking vorm te geven, biedt dit ook de mogelijkheid een goede infrastructuur op te zetten die voor toekomstige studies vanuit deze samenwerking te gebruiken is. Bij voldoende onderbouwing kan een substantieel deel van de subsidie worden gebruikt voor de benodigde infrastructuur ten behoeve van de beoogde studie en eventuele volgende studies.

    Deze ronde is erop gericht vraagstellingen te beantwoorden die een groot en kwalitatief hoogwaardig multicenter onderzoek vereisen. Daarom wordt een ondergrens van 1 miljoen euro gehanteerd voor het totale budget, inclusief eventuele cofinanciering.

    Doelmatigheidsvraagstukken uit de praktijk

    De commissie en ZonMw zijn van mening dat hier mogelijkheden voor beroepsgroepen liggen om voorstellen in te dienen waarin onder andere vraagstukken uit de dagelijkse praktijk zoals die bijvoorbeeld zijn opgenomen in de kennisagenda’s, kunnen worden opgelost middels een Grote Trial. Harde eindpunten, die voor de patiënt klinisch relevant zijn, zorgen ervoor dat de resultaten duidelijke conclusies opleveren. De nadruk ligt bij deze studies op vraagstellingen waarmee het klinisch handelen wordt onderbouwd, richtlijnen worden aangescherpt, het afbouwen/weglaten van medicatie wordt vastgesteld etc. en niet zozeer op innovatie in design en doelstelling. Binnen deze ronde kan ook gedacht worden aan zorgevaluaties van bestaande behandeling en klinisch evaluatieonderzoek naar de effectiviteit van bestaande zorg. Bovenstaande voorbeelden van vraagstukken dienen, conform het kader van de Grote Trials, middels een prospectief, (inter)nationaal multicenter interventie-onderzoek te worden onderzocht.

    Consortium

    Het vormen van een (nieuw) consortium voor een dergelijk onderzoek vergt tijd en geld. Voor het indienen van het projectidee is het noodzaak een start te hebben gemaakt met de vorming van het consortium, en in het projectidee zelf staat duidelijk beschreven met welke partijen wordt samengewerkt en hoe de samenwerking wordt ingezet. Bij een eventuele uitgewerkte aanvraag is het consortium opgezet, in staat om de studie uit te voeren en zijn afspraken gemaakt over de taak- en budgetverdeling tussen de partijen. De kosten voor dit traject worden (deels) gecompenseerd door de vergoeding van maximaal 10.000 euro waarvoor de geselecteerde projectvoorstellen in aanmerking komen. Daarnaast geeft ZonMw het advies om op de begroting rekening te houden met de opzet van en de samenwerking in een consortium.

    Infrastructuur

    Een deel van de subsidie kan gebruikt worden voor het opzetten van de benodigde infrastructuur voor het uitvoeren van de voorgestelde studie én van mogelijk toekomstige studies. Hierbij is infrastructuur een breed begrip. Wij denken hierbij aan een structuur waarmee op een efficiënte manier grote studies kunnen worden uitgevoerd. Hierbij kan ook gedacht worden aan een infrastructuur voor het rekruteren van patiënten, voor het verzamelen van data – bij voorkeur zo dicht mogelijk vanuit de praktijk – met minimale administratieve last voor de zorgverleners etc.  

    Meer informatie

    Wanneer u meer wilt weten over de subsidieoproep Grote Trials Ronde 4 of wilt sparren over uw idee, neem dan contact op met Marjo Tieleman, senior programmamanager. Zij staat u graag te woord.
    Tel: 070 - 349 54 64 of email: geneesmiddelen@zonmw.nl.

    Bekijk de subsidieoproep Grote Trials Ronde 4

    Tijdpad

    • Deadline indienen projectidee
      dinsdag 3 maart 2020, 14.00 uur
    • Ontvangst advies commissie
      eind juni 2020
    • Strengthening Workshop uit te werken aanvragen
      donderdag 2 juli 2020
    • Deadline indienen uitgewerkte subsidieaanvraag
      dinsdag 13 oktober 2020, 14.00 uur
    • Ontvangst commentaar referenten
      eerste helft november 2020
    • Deadline indienen wederhoor
      donderdag 26 november 2020
    • Interviews
      eerste helft februari 2021
    • Besluit (afwijzing of (voorgenomen) toewijzing)
      medio maart 2021
    • Deadline indienen reactie voorgenomen toewijzing
      (onder andere revised protocol, eventuele study feasibility)
      eerste helft mei 2021
    • Besluit (na voorgenomen toewijzing)
      medio juni 2021
    • Uiterlijke startdatum projecten
      december 2021
    ]]>
    news-5065 Thu, 19 Dec 2019 09:10:00 +0100 Drie projectgroepen nemen de uitdagingen aan van de industrie om proefdiervrije innovaties te ontwikkelen https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/drie-projectgroepen-nemen-de-uitdagingen-aan-van-de-industrie-om-proefdiervrije-innovaties-te-ontwik/ De eerste fase van het programma Create2Solve kan van start gaan met de drie voorstellen die ZonMw selecteerde om proefdiervrije innovaties te ontwikkelen voor industrie en onderzoek. De onderzoeksgroepen gaan ‘proof-of-concept’ projecten ontwikkelen voor twee Challenges, geformuleerd door bedrijven uit de chemische, farmaceutische en voedingsindustrie. De projectgroepen krijgen maximum 7 maanden de tijd om hun project uit te voeren. In het najaar van 2020 beoordeelt ZonMw deze projecten en zal beslissen welke uitgewerkt kunnen worden in fase 2. Geselecteerde projecten

    In juli van dit jaar publiceerde ZonMw de twee geselecteerde Challenges van consortia van bedrijven. Uit de ingezonden voorstellen hiervoor selecteerde ZonMw er drie. Deze onderzoeksgroepen ontvangen ieder maximaal 100.000 euro; dat is exclusief de in kind bijdrages van industrie en/of eigen instelling. De onderzoeksgroepen gaan aan de slag om proof-of-concept projecten te ontwikkelen voor deze Challenges. Dit zijn de projecten:

    Challenge 1: Better in-vitro Dosing (BID):

    • Better In-Vitro Dosing (BID): Framework and technology development for improving the quality of in vitro data
      Projectleider dr. Nynke (N.I.) Kramer (Universiteit Utrecht, Institute for Risk Assessment Sciences)

    Challenge 2: Need for human mini -brains as screening tools to assess efficacy of pharmacological or nutritional agents for neurological disorders characterized by white matter issues:

    • 3D Screening Platform for White Matter defects
      Projectleider dr. Vivi (V.M.) Heine (Amsterdam UMC - locatie VUmc)
    • An animal-free human 3D cortical network platform for screening myelination and inflammation phenotypes. 3D Myelination & Inflammation Cortical network platform (3D MICro-brains)
      Projectleider dr. Femke (F.M.S.) de Vrij (Erasmus MC)

    Voortgang van de projecten

    De projectgroepen krijgen ondersteuning van de betrokken bedrijven om afstemming tussen de vraag van de industrie en het te ontwikkelen ‘proof-of-concept’ project te waarborgen. Ook de Create2Solve commissie zal een actieve rol spelen bij de begeleiding van de projecten. Zij zullen de projecten bezoeken in het voorjaar van 2020.

    Vervolg

    In het najaar van 2020 zal ZonMw maximaal één project per Challenge selecteren. In deze tweede fase van Create2Solve zullen de geselecteerde ‘proof-of-concept’ projecten hun proefdiervrije innovatie verder ontwikkelen, valideren of uitbouwen tot een prototype. De duur van deze onderzoeksprojecten is maximaal 5 jaar.

    Create2Solve: vraaggestuurde proefdiervrije innovaties

    Met Create2Solve  ondersteunt ZonMw de ontwikkeling van impactvolle, proefdiervrije innovaties die moeten leiden tot verkoopbare methoden, modellen en/of diensten. De financiering voor Create2Solve is afkomstig van het ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit en de Stichting Proefdiervrij. Create2Solve is een initiatief van het ZonMw-programma Meer Kennis met Minder Dieren.

    Samenvattingen van de projecten

    Better In-Vitro Dosing (BID): Framework and technology development for improving the quality of in vitro data
    Projectleider dr. Nynke (N.I.) Kramer (University Utrecht, Institute for Risk Assessment Sciences)

    Om dierproeven te verminderen, worden in vitro celsystemen ingezet om de toxische dosis van een test stof vast te stellen. Normaal wordt de nominale concentratie (de hoeveelheid toegevoegde stof gedeeld door het volume medium) gebruikt om concentratie-effect relaties vast te stellen. Dit leidt echter tot slechte voorspellingen van de toxische dosis in dier en mens van vluchtige, lipofiele en instabiele stoffen omdat maar een kleine fractie van deze stoffen bij de cellen komen. Om verdamping, afbraak en binding aan plastic and plasma eiwitten in vitro van deze stoffen onder controle te houden, willen we in dit project gebruik maken van gesloten glazen potjes en welplaten die gedoseerd worden middels een polymer (genaamd partition-controlled dosing). We hebben een beslisboom ontwikkeld die aanduidt onder welke omstandigheden het verstandig is om deze technieken te gebruiken.

    3D Screening Platform for White Matter defects
    Projectleider dr. Vivi (V.M.) Heine (Amsterdam UMC - location VUmc)

    Veel neurologische aandoeningen vertonen afwijkingen in de witte stof, waaronder multiple sclerose, schizofrenie en de ziekte van Huntington. Witte stof wordt gekenmerkt door myeline. Echter, veel andere cellulaire structuren, waaronder oligodendrocyten, astrocyten, microglia en neuronen, dragen bij aan de ontwikkeling en instandhouding van een gezonde witte stof. Terwijl veel onderzoek in proefdieren worden gedaan, representeren deze niet de cellulaire diversiteit en de grote hoeveelheid witte stof in de humane hersenen. We hebben dus een humaan modelsysteem nodig dat kwantitatief is en verschillende neuronale en glia structuren representeert. Recente ontwikkelingen op het gebied van stamcellen, zoals geïnduceerde pluripotente stamceltechnologie (iPSC) en organoïde culturen, bieden nieuwe hulpmiddelen. Hier willen we een organo-on-a-chip platform creëren die de verschillende cellulaire structuren in een fysiologische micro-omgeving representeren. Als dit lukt, bieden deze platforms krachtige preklinische hulpmiddelen om ziektemechanismen te bestuderen en om targets te identificeren die essentieel zijn voor het herstel van de witte stof.

    An animal-free human 3D cortical network platform for screening myelination and inflammation phenotypes. 3D Myelination & Inflammation Cortical network platform (3D MICro-brains)
    Projectleider dr. Femke (F.M.S.) de Vrij (Erasmus MC)

    Recente ontwikkelingen in geïnduceerde pluripotente stamcel (iPSC) technologie maken het mogelijk om celtype-specifieke humane celkweekmodellen te implementeren voor onderzoek en medicijnontwikkeling. In dit project ontwikkelen onderzoekers een 3D-model met menselijke hersencellen die de complexe structuur van de hersenen in vroege ontwikkeling nabootsen. De onderzoekers werken samen met een bedrijf dat synthetische materialen toevoegt om de 3D formatie van netwerkstructuren te ondersteunen. Deze micro-hersenen (3D MICro-brains) brengen het modeleren van de frontale cortex in vroege ontwikkeling terug tot de essentie in een formaat van letterlijk een miljoenste van het normale hersenvolume. Het platform bevat alle relevante hersenceltypen: functionele neuronen en glia in gelaagde radiale structuren, inclusief astrocyten, myeline-producerende cellen (oligodendrocyten) en cellen die een cruciale rol spelen bij ontstekingsprocessen in de hersenen (microglia). Door de reproduceerbaarheid en schaal van dit geavanceerde diervrije model zal het platform zich bij uitstek lenen voor geautomatiseerde toepassingen in medicijnontwikkeling en onderzoek met menselijke hersencellen.

    Meer informatie

    ]]>
    news-5053 Tue, 17 Dec 2019 14:30:06 +0100 Vooraankondiging internationale subsidieoproep preventie van overgewicht https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/vooraankondiging-internationale-subsidieoproep-preventie-van-overgewicht/ Bent u een Nederlandse onderzoeker met expertise op het gebied van obesitaspreventie? U kunt eind januari 2020, samen met internationale partners, een projectidee indienen in de internationale subsidieronde “Prevention of unhealthy weight gain and obesity during crucial phases throughout the lifespan (PREPHOBES)” van het JPI HDHL. Met deze subsidieoproep stimuleert het JPI HDHL de ontwikkeling, implementatie en evaluatie van innovatie strategieën om overgewicht en obesitas te voorkomen in bepaalde levensfasen.

    Tijdschema en voorwaarden

    Alleen transnationale consortia worden gefinancierd (minimaal 3 partners uit de verschillende deelnemende landen). De indieningsprocedure bestaat uit 2 fasen: projectideeën en volledig uitgewerkte projectvoorstellen. De subsidieoproep wordt eind januari 2020 verwacht. De voorlopige deadline voor indienen van de projectideeën is 3 april 2020.

    Internationale samenwerking

    De internationale subsidieronde PREPHOBES wordt uitgevoerd door het Joint Programming Initiative, Healthy Diet for a Healthy Life (JPI HDHL). 10 landen hebben de intentie uitgesproken om deze subsidieronde uit te voeren, waaronder Nederland.

    Meer informatie

    ]]>
    news-5041 Mon, 16 Dec 2019 13:46:44 +0100 Subsidie toegekend voor onderzoek naar bestaande kunstinitiatieven in de langdurige zorg en ondersteuning https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/subsidie-toegekend-voor-onderzoek-naar-bestaande-kunstinitiatieven-in-de-langdurige-zorg-en-onderste-2/ Vanuit het programma ‘Kunst en Cultuur in de Langdurige Zorg en Ondersteuning’ is een subsidie toegekend voor het onderzoeken van bestaande kunstinitiatieven. De onderzoekers gaan met innovatieve methoden op zoek naar de werkzame elementen en effecten van deze initiatieven. Deze worden daardoor voor een breder publiek inzichtelijk en bruikbaar. Selectieprocedure

    Wij ontvingen in totaal zes subsidieaanvragen. De kwaliteit van de aanvragen was hoog. Onderdeel van de procedure was het geven van een pitch door de aanvragers. De programmacommissie heeft het onderzoek ‘Art for Senior Positive Health and Well-Being. Capturing the Impact of Art(s) - based Initiatives and Arts based Program’ onder leiding van Tineke Abma, Professor Participatie aan het Amsterdam UMC geselecteerd.

    Inhoud onderzoek

    De onderzoekers gaan actieve en betekenisvolle participatie onder ouderen stimuleren door de werkzame elementen en effecten van bestaande kunstinitiatieven te identificeren. Daarnaast gaan de onderzoekers de bestaande initiatieven evalueren en de projectleiders ondersteunen de kunstinitiatieven beter laten aansluiten bij de behoeften van ouderen.

    Zij hanteren hierbij een aanpak met een welzijnsbenadering die gebaseerd is op de principes van positieve gezondheid. Belangrijk in het onderzoek is de dialoog tussen alle relevante betrokkenen zodat iedereen gezamenlijk kan leren en reflecteren over de mechanismen en impact van de kunstinitiatieven. Meer informatie over het onderzoeksproject is binnenkort te vinden op de programmapagina.  

    Doel onderzoek

    Resultaten uit dit onderzoek moeten leiden tot meer kennis over en handvatten voor de werkzame elementen en effecten van bestaande kunstinitiatieven. Deze worden daardoor voor een breder publiek inzichtelijk en bruikbaar. Het uiteindelijk doel is de inzet van kunstinitiatieven in de langdurige zorg- en ondersteuningssector te verduurzamen.

    Meer informatie

    Programma Kunst en Cultuur in de Langdurige Zorg en Ondersteuning

    ]]>
    news-5021 Thu, 12 Dec 2019 09:25:21 +0100 Groot onderzoek naar preventie dementie https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/groot-onderzoek-naar-preventie-dementie/ In 2040 zal het aantal Nederlanders met dementie naar verwachting gestegen zijn naar 520.000. Daarmee groeit de impact van dementie op de samenleving en gezondheidszorg aanzienlijk. Daarom is het nieuwe Nederlands Consortium van Dementie Cohorten (NCDC) een onderzoek gestart naar preventie van dementie. Dit onderzoek van acht samenwerkende instellingen brengt de voornaamste genetische, leefstijl- en psychosociale risicofactoren voor dementie in kaart. Daarnaast bestuderen de onderzoekers hersenscans en stoffen in het bloed en hersenvocht om meer te weten te komen over het verloop van cognitief gezond naar dementie. Daarmee willen ze aangrijpingspunten voor preventie van dementie identificeren. Het onderzoek richt zich op de twee belangrijkste oorzaken van dementie: neerslag van het alzheimer-eiwit ‘amyloid’ en schade aan de bloedvaten in de hersenen.

    Het onderzoek levert inzichten op over welk middel op welk moment ingezet kan worden om de kans op dementie te verkleinen en/of het ontstaan van dementie te vertragen. De resultaten bieden ook een basis voor het nog beter herkennen en meten van de eerste signalen van dementie. De resultaten worden gedurende de komende vier jaar verwacht.

    De samenwerkende partijen in dit onderzoek zijn: Amsterdam UMC (VUmc en AMC) (Amsterdam Dementia Cohort, EPAD+, Longitudinal Aging Study Amsterdam), ErasmusMC (Rotterdam Study), LUMC (Leiden Longevity Study), MUMC+ (Maastricht Study), RIVM (Doetinchem Cohort Study), UMCG (Lifelines) en  UMCU (SMART-MR Study).

    Het onderzoek wordt gefinancierd door het programma Memorabel van ZonMw en Alzheimer Nederland.

    Meer informatie:

     

     

    ]]>
    news-5091 Thu, 12 Dec 2019 09:21:00 +0100 Met Oncokompas betere kwaliteit van leven na kanker https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/met-oncokompas-betere-kwaliteit-van-leven-na-kanker/ Het Oncokompas is een online hulpmiddel dat mensen helpt om de kwaliteit van hun leven te verbeteren na kanker. 'Niet alleen na de behandeling, maar vaak nog jaren daarna beïnvloedt de ziekte het leven van de ex-patiënt', aldus Irma Verdonck, hoogleraar psychosociale oncologie bij Amsterdam UMC en de Vrije Universiteit Amsterdam. 'Onderzoek wijst uit dat het Oncokompas deze mensen kan ondersteunen.' Het onderzoek is gepubliceerd in Lancet Oncology. Het Oncokompas verbetert de kwaliteit van leven, vermindert symptomen en is kosteneffectief. Ook brengt het de oncologische nazorg dichter bij huis en verbetert het de informatievoorziening over de mogelijkheden van nazorg bij kanker. 'We zijn verheugd dat nu wetenschappelijk is vastgesteld dat het Oncokompas ex-patiënten kan ondersteunen om meer grip te krijgen op hun leven na kanker', zegt Verdonck die het onderzoek in 2016 opzette samen met Anja van der Hout van de Vrije Universiteit Amsterdam en Lonneke van der Poll van het IKNL en NKI, en met andere partijen. Van 2016 tot 2018 deden 14 ziekenhuizen mee in een landelijk gerandomiseerd onderzoek naar de effectiviteit van het Oncokompas onder kankeroverlevenden van borst-, darm-, hoofd-hals of lymfeklierkanker. In totaal deden 625 mensen mee aan deze studie.

    Je leven weer op de rit krijgen

    Ex-kankerpatiënten kunnen na de behandeling nog allerlei lichamelijke en psychische klachten hebben. Terugkeren naar werk of het aanvragen van een hypotheek of een verzekering blijkt voor mensen die kanker hebben gehad ingewikkelder te zijn dan voor andere mensen. Het Oncokompas biedt praktische informatie, inzichten en adviezen aan ex-patiënten met alle vormen van kanker. Daarnaast zijn er speciale modules voor mensen met borstkanker, darmkanker, hoofd-halskanker, lymfeklierkanker of melanoom. Mensen die zijn genezen van kanker en interesse hebben in het Oncokompas vinden hier informatie voor patiënten.

    Oncokompas in academische ziekenhuizen

    In 2020 voeren alle Nederlandse academische ziekenhuizen het Oncokompas op aanraden van het NFU Citrienfonds. Ook andere ziekenhuizen zijn geïnteresseerd. Zorgprofessionals die vanaf 2020 het Oncokompas willen aanbieden aan patiënten, vinden hier informatie voor zorgverleners.

    Onderzoek naar Oncokompas bij partners van kankerpatiënten

    Bent u partner van iemand met een ongeneeslijke vorm van kanker? Wilt u meedoen aan wetenschappelijk onderzoek? Dan kunt u zich hier aanmelden.

    Meer informatie

     

    ]]>
    news-4986 Thu, 12 Dec 2019 08:10:00 +0100 'Met meta-analyses kan je bestaande data optimaal benutten' https://publicaties.zonmw.nl/stimuleren-van-gezondheid-op-de-werkplek/interview-karin-proper-over-onderzoekdatabestanden/ 'Bij een meta-analyse voeg je meerdere databestanden samen en voer je op de samengevoegde data een statistische analyse uit. Binnen een project waarbij ik betrokken ben geweest, zijn bijvoorbeeld drie bestanden over werkenden samengevoegd waarin gegevens over dezelfde werkfactoren, leefstijlfactoren en gezondheid zijn verzameld. Doordat je onderzoeksgroep nu groter is, kun je meer betrouwbare uitspraken doen over de relatie tussen die factoren.' news-4985 Thu, 12 Dec 2019 08:06:00 +0100 PerfectFit 2.0: Leefstijlprogramma voor op het werk https://www.zonmw.nl/nl/onderzoek-resultaten/preventie/20-jaar-preventie/interview-philip-blom-scania/ 'Vroeger hadden we het nog over verzuimcijfers. Nu spreken we van aanwezigheidscijfers, en die liggen inmiddels structureel een stuk hoger'. Scania gaat aan de slag met PerfectFit2.0, een door ZonMw gefinancierde doorontwikkeling van een leefstijlprogramma voor op het werk. Het wordt een blended careaanpak, een combinatie van e-health en persoonlijke begeleiding, waarin coachingsgesprekken zijn toegevoegd aan het preventief medisch onderzoek. news-4983 Thu, 12 Dec 2019 08:00:00 +0100 Werk kan gezondheid bevorderen https://www.zonmw.nl/nl/onderzoek-resultaten/preventie/20-jaar-preventie/interview-tinka-van-vuuren-open-universiteit/ ‘Rond duurzame inzetbaarheid is een cultuuromslag op gang gekomen. Ging het voorheen vooral over risicofactoren die werk ongezond kunnen maken, nu zien we in dat werk de gezondheid juist kan bevorderen. Het speelt een rol bij zingeving, welbevinden en draagt bij aan de kwaliteit van leven' news-4984 Thu, 12 Dec 2019 07:56:00 +0100 20 jaar preventie: Gezond op het werk https://www.zonmw.nl/fileadmin/zonmw/documenten/Preventie/20_jaar_preventie/20_jaar_preventie_ZonMw_LR_gezondophetwerk.pdf Wie gezond blijft, kan langer met plezier blijven werken. Een gezonde, gemotiveerde en flexibele beroepsbevolking is hard nodig, zeker nu Nederland verder vergrijst. Hoe kunnen we de gezondheid en duurzame inzetbaarheid van werkenden verbeteren? Je leest het in onze publicatie '20 jaar preventie bij ZonMw', hoofdstuk 'Gezond op het werk'. news-5010 Wed, 11 Dec 2019 09:25:10 +0100 Een schatkamer voor de zorg https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/een-schatkamer-voor-de-zorg/ Data bieden een schat aan informatie voor de zorg. Je kunt er bijvoorbeeld mee bepalen welke therapie bij welke patiënt werkt, hoe het zorgbudget is te beheersen of het proefdiergebruik kunt verminderen. Toch zit die schatkamer vaak op slot. Peter van der Spek, geneticus en hoogleraar Klinische Bioinformatica/Pathologie bij het Erasmus MC, heeft een idee waar en hoe we de sleutel kunnen vinden. ‘Jonge dokters moeten weten wat we met data kunnen doen.’
    In het zorglandschap van vandaag de dag nemen data een grote rol in. Onderzoekers verzamelen steeds meer genetische informatie, die steeds belangrijker wordt bij het bepalen van gepersonaliseerde therapieën, zoals bij de behandeling bij kanker en auto- immuunziekten. Peter van der Spek: ‘Meer data betekent meer inzicht in de moleculaire processen van het menselijk lichaam, in de genetische oorzaak van een aandoening, of waar en hoe een medicijn ingrijpt op deze processen. Zo verzamelen we steeds meer generieke inzichten over grote datasets.’ Die inzichten kunnen artsen gebruiken voor een uitspraak over een individuele patiënt, zoals het optimaliseren van een therapie of het inschatten van een risico bij een patiënt of eventuele nakomelingen.

    Vertaalslag

    Maar voordat een arts op basis van data een patiënt een gepersonaliseerde therapie kan geven, is een vertaalslag nodig naar de klinische praktijk. Dat zorgt soms voor ingewikkelde vraagstukken. Van der Spek: ‘Twee patiënten met dezelfde genetische mutatie presenteren zich niet altijd identiek. Er zijn vijf grote dataproducenten in de kliniek: oncologie, neurologie, cardiologie, immunologie en kindergeneeskunde. Voor een arts kan het heel verwarrend zijn dat een ziektebeeld, gebaseerd op dezelfde genetische mutatie, zich afhankelijk van het specialisme heel anders kan manifesteren.’ Daarom komen patiënten niet altijd meteen op de juiste afdeling terecht.

    Alle stekkers uit de muur

    In een ideale wereld communiceren artsen uit die verschillende beroepsgroepen daarom meer met elkaar, over de grenzen van hun specialismen heen. Maar de realiteit is anders, zegt Van der Spek. ‘In wetenschappelijk onderzoek bestaan veel verschillende platformen om data beschikbaar te maken, maar die zijn vaak niet op elkaar afgestemd. De data zijn daardoor niet samen te voegen. En na de afronding van een project worden vaak alle stekkers uit de muur getrokken omdat het geld op is.’ In de echte wereld bestaan nauwelijks herbruikbare, deelbare data. Die zijn volgens Van der Spek alleen terug te vinden bij fundamenteel opererende onderzoeksgroepen met voldoende kritische massa.

    Dwarsverbanden

    Bovendien is het kostbaar om al die data te bewaren onder handbereik. ‘Op basis van de drie miljard letters die ons genoom heeft, zijn bij ieder persoon ongeveer 300.000 verschillen te vinden’, zegt Van der Spek. ‘Je wil al die verschillen opslaan om te bepalen waar de patiënt afwijkt van de referentie.’ En dat illustreert de noodzaak voor grote, makkelijk te navigeren databases om al die informatie in kaart te brengen, voordat bio-informatici zoals Van der Spek daarmee aan de slag kunnen. ‘Als je het in één grote doorzoekbare bak stopt, kan je pas dwarsverbanden gaan zien.’ Maar zonder geld om de data ook na afronding van een project in de lucht te houden, blijven dit soort grote databases toekomstmuziek.

    Tijdbom

    Mochten individuele specialisten toch hun data willen delen, dan wordt het ze niet makkelijk gemaakt. Want van de opslagruimte tot de fysieke kabels die de data moeten vervoeren: de infrastructuur in Nederland is daar onvoldoende op toegerust. Van der Spek: ‘Onderzoekers krijgen van hun werkgever of de overheid onvoldoende middelen en ondersteuning om hun eigen data in de lucht te houden. Je kunt van een onderzoeker niet verwachten dat hij dat allemaal zelf regelt. Data herbruikbaar maken en houden kost geld, maar dat structurele geld is er niet.’ Bovendien is er onvoldoende bescherming van de veiligheid van gecentraliseerde data. Een grote database vol patiëntinformatie is waardevol. ‘Het kan een interessant doelwit zijn voor hackers. Je moet die data goed kunnen afschermen, anders ben je een tikkende tijdbom.’

    Efficiënt beslissen

    Ondertussen loopt Van der Spek zelf op de muziek vooruit door ‘gewoon Rotterdams’ te laten zien wat technologisch mogelijk is op het gebied van toegankelijkheid van data. Achttien gezamenlijke PhD-studenten helpen hem wegwijs te raken in de schat aan data en de broodnodige interdisciplinaire samenwerkingen. Deze jonge onderzoekers zijn voor vijftig procent ondergebracht bij de afdeling Pathologie/Bioinformatica van het Erasmus MC, en voor de andere vijftig procent bij een klinische afdeling. Van der Spek: ‘Een oncoloog krijgt in zijn opleiding maar een paar uur onderwijs over (big) data. Maar de geneeskunde is aan het veranderen. Jonge dokters moeten weten wat we met alle beschikbare data kunnen doen.’

    Faciliteren

    Van der Spek vindt dat belanghebbenden een gezamenlijke verantwoordelijkheid hebben bij het delen van data. ‘Voor veel onderzoekers is dat nog te bedreigend, dus blijven ze het liefst op hun eigen eilandje zitten. Maar delen is essentieel om de meest efficiënte klinische beslissing te kunnen nemen.’ De overheid moet daarom strategische partners aanwijzen voor het opzetten van de nodige centrale infrastructuur, vindt Van der Spek. Daarbij is een rol weggelegd voor alle belanghebbenden: financiers zoals ZonMw en het ministerie van VWS, maar ook universiteiten of UMC’s. Ook de onderzoeksgroepen zelf moeten hun steentje bijdragen. ‘In Nederland baseren we bijna driekwart van al het werk in de kliniek op diagnostiek. Voor een duurzaam Nederlands onderzoeksklimaat moeten data daar deel van gaan uitmaken. Herbruikbaarheid van data kost nu eenmaal geld.’

    Hoe stimuleert ZonMw de toegankelijkheid en herbruikbaarheid van data?

    ZonMw financiert ruim honderd onderzoeksprogramma’s op het gebied van gezondheid en zorginnovatie, variërend van sterk praktijkgericht tot fundamenteel onderzoek. Al die projecten leveren data op, die ook ergens moeten worden bewaard en toegankelijk moeten zijn voor hergebruik.
    Sinds 2013 heeft ZonMw daarom een datamanagementbeleid, zegt Margreet Bloemers, projectleider Toegang tot data bij ZonMw. ‘Dat houdt in dat we ons inspannen om de onderzoeker te stimuleren en ondersteunen om de data zo deelbaar mogelijk te maken. We proberen in onze programma’s de onderzoekers richting standaarden te sturen. Dat zorgt voor meer uitwisselbare en herbruikbare data.’
    ZonMw hanteert hierbij de FAIR-principes, die inmiddels internationaal erkend zijn. Deze houden in dat data vindbaar moeten zijn (Findable), en te identificeren door middel van gegevens die de dataset beschrijven, de metadata. De data moet daarnaast toegankelijk (Accessible) zijn, begrijpelijk voor mens en machine, en veilig en langdurig worden opgeslagen. Bovendien moeten andere onderzoekers en hun computers de data makkelijk kunnen gebruiken en vergelijken door het gebruik van een gezamenlijke taal (Interoperable). Tot slot moet inzichtelijk zijn voor collega-onderzoekers wat de herkomst is van de data, bijvoorbeeld in wat voor condities deze tot stand zijn gekomen, zodat ze weten wat ze moeten doen om de data te hergebruiken (Reusable).

    Tekst: Koen Scheerders

     

     

     

     

     

     

     

     

    ]]>
    news-5009 Wed, 11 Dec 2019 06:54:15 +0100 Soepele transitie van kind- naar volwassenzorg https://publicaties.zonmw.nl/een-soepele-transitie-van-kinderarts-naar-volwassen-zorg/ Als een jongere met een chronische aandoening 18 wordt, verandert er veel. Deze transitie van zorg verloopt niet altijd vlekkeloos. Daarom werken projectleider Dunja Dreesens en ervaringsdeskundige Lisa Verberg samen aan de ontwikkeling van de kwaliteitsstandaard Transitiezorg Hun advies: ‘Praat niet over, maar met jongeren.’ news-4956 Fri, 06 Dec 2019 16:25:00 +0100 Vooraankondiging: onderzoek naar geweld tegen gevluchte vrouwen https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/vooraankondiging-onderzoek-naar-geweld-tegen-gevluchte-vrouwen/ In december kunt u een onderzoeksvoorstel indienen naar gevluchte vrouwen die met geweld te maken hebben (gehad). Houd de subsidiekalender in de gaten. De call is afkomstig uit de programma's 'Zorg voor vluchtelingen' en 'Kennisprogramma Gender en gezondheid'. In het kader van het project PROTECT werd een filmpje ontwikkeld over geweld tegen vluchtelingen. Dit filmpje is beschikbaar in 23 talen. PROTECT wordt gefinancierd door het ‘Rights, Equality and Citizenship Programme’ van de Europese Unie (2014-2020). In Nederland wordt PROTECT uitgevoerd door IOM, Pharos, Rutgers, Arq Psychotrauma Expert Groep, en dertien sleutelpersonen met een migrantenachtergrond.

    ]]>
    news-4987 Fri, 06 Dec 2019 08:57:08 +0100 Vijf miljoen euro voor leefstijlgeneeskunde https://www.rijksoverheid.nl/actueel/nieuws/2019/12/06/vijf-miljoen-euro-voor-leefstijlgeneeskunde Blokhuis (VWS) verhoogt ons budget voor leefstijlgeneeskunde van 1 naar 5 miljoen euro. Er is een groot aantal onderzoeksvoorstellen ingediend in onze subsidieronde leefstijlgeneeskunde. Hiervan kunnen we nu meer relevante en kwalitatief goede projecten honoreren. Dit geeft ruimte om breder, op meer verschillende aandoeningen/ziekten, in te zetten. En zorgt zo voor meer kennis en inzicht op de potentie van leefstijlgeneeskunde. news-4974 Thu, 05 Dec 2019 16:10:00 +0100 Hartritmestoornis eerder diagnosticeren https://publicaties.zonmw.nl/huisartsgeneeskunde/onderzoek-naar-boezemfibrilleren/ Door boezem- of atriumfibrilleren tijdig te onderkennen en te behandelen, zijn ernstige aandoeningen als beroertes en hartfalen te voorkomen. Nu komt de diagnose vaak te laat. Artsen in opleiding tot onderzoekers Nicole Verbiest-van Gurp en Steven Uittenbogaart onderzoeken of en hoe de huisarts deze hartritmestoornis eerder kan diagnosticeren. news-4975 Wed, 04 Dec 2019 09:21:36 +0100 Bent u een kunstenaar of ontwerper met interesse in de biowetenschappen? Dien dan in voor de Bio Art & Design Award 2020 https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/bent-u-een-kunstenaar-of-ontwerper-met-interesse-in-de-biowetenschappen-dien-dan-in-voor-de-bio-art/ De Bio Art & Design Award (BAD Award) is een unieke competitie voor kunstenaars en ontwerpers die met biokunst en biodesign de grenzen van kunst en wetenschap verleggen. De winnaars van de BAD Award 2020 ontvangen elk €25.000 om hun project te realiseren, in samenwerking met een vooraanstaande Nederlandse onderzoeksinstelling. Elk team krijgt zes maanden de tijd om hun plannen uit te voeren. De resultaten van die samenwerkingen zijn eind 2019 te zien in een tentoonstelling bij MU.
     
    Doel van de BAD Award is het voor een breed publiek zichtbaar maken van de creatieve potentie van de biowetenschappen. De bekroonde projecten laten zien dat biokunst en biodesign ons leven ingrijpend kunnen veranderen en ons wereldbeeld laten kantelen.

    Om in aanmerking te komen voor een award moet u maximaal vijf jaar geleden zijn afgestudeerd aan een bachelor- of masteropleiding op het gebied van beeldende kunst of vormgeving. Aanvragers worden aangemoedigd om hun voorstellen te baseren op recente ontwikkelingen in de biowetenschappen. Bestudeer zorgvuldig de richtlijnen en informatie over de open call en onderzoeksgroepen op de website van de BAD Award voordat u zich aanmeldt via de BAD Award website. Dien uiterlijk donderdag 30 januari 2020 uw voorstel in.

    ]]>
    news-4972 Tue, 03 Dec 2019 13:05:13 +0100 Vooraankondiging: EU Joint Programma Neurogenerative Disease Research (JPND) https://www.neurodegenerationresearch.eu/2019/12/pre-call-announcement-novel-imaging-and-brain-stimulation-methods-and-technologies-related-to-neurodegenerative-diseases/ De call opent officieel begin januari 2020. Deadline zal in maart dat jaar zijn. Het onderwerp is “Novel imaging and brain stimulation methods and technologies related to Neurodegenerative Diseases”.' Lees meer op de (Engelse) website van JPND. news-4963 Mon, 02 Dec 2019 09:37:21 +0100 E-book Palliatieve zorg https://issuu.com/o2pz In het e-book ‘Palliatieve zorg: optimalisatie begint bij onderwijs’ vindt u inspiratie en tips en tools voor het optimaliseren van onderwijs over palliatieve zorg. Het e-book werd geschreven op basis van het gelijknamige symposium wat op 1 oktober 2019 werd georganiseerd door het programma Optimaliseren Onderwijs Palliatieve Zorg (O²PZ). news-4957 Thu, 28 Nov 2019 17:49:06 +0100 Gebruik big data in onderzoek genomineerd voor award https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/gebruik-big-data-in-onderzoek-genomineerd-voor-award/ Big data is overal, we kunnen er niet omheen. Het wordt meer en meer het terrein van ons dagelijks leven en ook ingezet voor onze gezondheid en welzijn. Het gebruik van big data in gezondheidsonderzoek kan leiden tot gezondheidswinst. Dit brengt nieuwe mogelijkheden, maar baart ook menigeen zorgen. ‘Begrijpelijk’ aldus Henk Smid, directeur ZonMw. ‘Het is goed om kansen als deze te benutten. Het is de wetenschappelijke uitdaging van nu en de toekomst om big data op gezondheidszorggebied slim en verantwoord te gebruiken. Niet alleen kijkend naar wat technisch mogelijk is en wetenschappelijk interessant, maar ook zorgvuldig afwegend wat verantwoord is.’ Het programma Kansrijke start met behulp van big data, dat zich op dit moment in een verkennende fase bevindt, is genomineerd voor de Big Brother Award expert prijs. Volgens het juryrapport is binnen het programma slechts marginaal aandacht voor beschermen van de privacy. Daarnaast bestaat er zorg over het risico op ongewenste overheidsbemoeienis.

    Best mogelijke start

    Er is al veel geïnvesteerd om in Nederland de babysterfte omlaag te brengen. Maar sommige baby’s hebben nog steeds een slechte start. Doordat zij te vroeg geboren worden, te weinig wegen bij de geboorte of door andere factoren. De gezondheid van een kind voor, tijdens en na de geboorte blijkt een belangrijke voorspeller te zijn van problemen – zowel fysiek als mentaal – op latere leeftijd. De oorzaak hiervan ligt bij medische maar ook vaak bij niet medische risicofactoren. Denk bijvoorbeeld aan sociaal maatschappelijk en/of financiële factoren. De gezondheid van baby´s rondom de geboorte is dan ook een belangrijke maatschappelijke opgave: ieder kind verdient de best mogelijke start van zijn of haar leven en een optimale kans op een goede toekomst.

    Nieuwe mogelijkheden

    Het programma is bedoeld om met behulp van big data-analyses onderzoek te doen naar de vroege identificatie van risicofactoren die bepalen of kinderen en (aanstaande) gezinnen kwetsbaar worden of zijn. De toenemende beschikbaarheid van grote en complexe dataverzamelingen biedt nieuwe mogelijkheden om dit te onderzoeken. En kan ondersteunend zijn bij het ontwikkelen van een passend aanbod. Onderzoek kan verder uitwijzen hoe dit op een effectieve, zorgvuldige en verantwoorde manier kan gebeuren. Voorop staat dat met alle data zorgvuldig moet worden omgesprongen. Bij gebruik en combinatie van databronnen moet rekening worden gehouden met technische, juridische, ethische en maatschappelijke vraagstukken.  

    Zorgvuldigheid voorop

    Op dit moment bevindt het programma zich in de eerste fase waarbij op basis van scenario’s een onderzoeksagenda wordt opgesteld. Dit toekomstscenario-onderzoek wordt uitgewerkt in een interdisciplinaire setting. Om zo de kansen en de risico’s in kaart te brengen. En op deze manier verantwoorde kaders te ontwikkelen voor dit nieuw soort onderzoek. In deze fase worden ook ethische en wettelijk normen in kaart gebracht. Op basis hiervan gaat in het voorjaar 2020 een subsidieoproep open. Smid: ‘We zien de nominatie als een aanmoediging om de zorgvuldige wijze waarop we dit onderzoek vormgeven voort te zetten’. 

    Voor meer informatie lees hier de subsidieoproep

     

    Toevoeging van de redactie  op 29 november 2019: vandaag is bekend geworden dat de Big Brother Award expert prijs niet naar ZonMw maar naar één van de andere genomineerden is gegaan.

    ]]>
    news-4945 Thu, 28 Nov 2019 15:48:00 +0100 Parel voor hiv-preventie met PrEP https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/parel-voor-hiv-preventie-met-prep/ Op 29 november is tijdens het Nationaal Congres Soa*Hiv*Seks in Amsterdam een ZonMw Parel uitgereikt aan drs. Elske Hoornenborg, hoofd soa-polikliniek bij de GGD Amsterdam. Zij ontvangt de Parel voor het Amsterdam PrEP-project. Dit onderzoek heeft aangetoond dat PrEP, een pil die hiv-infectie voorkómt, in de praktijk goed toepasbaar is. Dit project heeft mede geleid tot nationale verstrekking van PrEP. Jaarlijks krijgen ongeveer 700  nieuwe mensen in Nederland de diagnose hiv. PrEP (pre-expositie profylaxe) is een pil die hiv-infectie kan voorkomen. Het medicijn is bedoeld voor mensen die geen hiv hebben maar wel een verhoogd risico lopen om geïnfecteerd te raken. De doelgroep zijn mannen die seks hebben met mannen (MSM) en deels transgender  personen, afhankelijk van hun seksueel gedrag. In 2015 is onder leiding van internist-infectioloog Elske Hoornenborg het Amsterdam PrEP-project (AMPrEP) gestart. Bij 374 MSM en 2 transgender vrouwen is het gebruik van PrEP in de praktijk onderzocht.

    Meer hiv-preventie door aanbieden keuze

    Een vernieuwend element van dit onderzoek was het aanbieden van twee manieren van PrEP-gebruik: dagelijks PrEP slikken of alleen PrEP gebruiken rondom seks (volgens een specifiek schema). Driekwart van de deelnemers koos voor dagelijks gebruik en een kwart voor gebruik rondom seks. Eerder is aangetoond dat beide manieren effectief beschermen tegen een hiv-infectie. Door de keuze aan te bieden, worden meer mensen bereikt en daarmee ook meer hiv-infecties voorkomen.

    Hoge therapietrouw en kosteneffectief

    De uitkomsten van het AMPrEP-project zijn positief. De animo om mee te doen, bleek heel groot onder de doelgroep. Ook waren deelnemers zeer trouw in het slikken van PrEP. Verder heeft het onderzoek opnieuw bevestigd wat al bekend was, namelijk dat PrEP zeer effectief is bij hiv-preventie. Uit een rekenkundig model blijkt dat het PrEP-gebruik door de doelgroep ook zeer kosteneffectief is en mogelijk zelfs kostenbesparend. Dit effect is nog groter wanneer mensen kiezen voor alleen PrEP-gebruik rondom seks.

    Impact op MSM-community

    Ook de ervaringen van deelnemers waren positief. Uit het onderzoek bleek bijvoorbeeld dat het seksueel welbevinden hoog scoorde door gebruik van PrEP. De komst van PrEP heeft grote impact op de MSM-community die jarenlang angst voor hiv had. Tijdens het AMPrEP-onderzoek is ook samengewerkt met mensen uit de community. Bijvoorbeeld door hun input te gebruiken bij een app om therapietrouw te monitoren en te stimuleren.

     
    Nationaal PrEP-programma

    Internationaal gezien liep Nederland achter op andere landen, zoals Frankrijk, België en Noorwegen, waar PrEP al een paar jaar beschikbaar is. Inmiddels zijn de resultaten van het AMPrEP-project meegenomen in een positief advies van de Gezondheidsraad. Dit heeft geleid tot een nationaal programma. Sinds afgelopen september stellen vrijwel alle GGD’en in heel Nederland PrEP beschikbaar voor de komende vijf jaar.

    Het AMPrEP-project is van 2015 tot 2019 gefinancierd door ZonMw en loopt nog door tot eind 2020. Het project is onderdeel van het H-TEAM, een samenwerking tussen diverse partijen betrokken bij de preventie en behandeling van hiv in Amsterdam.

    Infectieziektebestrijding

    Het AMPrEP-project is gefinancierd vanuit het programma Infectieziektebestrijding 2014-2017. Dit programma is onderdeel van het cluster Gezondheidsbescherming van ZonMw. Wij willen impact realiseren met kennis uit onderzoek op het gebied van infectieziekten, antibioticaresistentie en voeding.

    Meer informatie

    ]]>
    news-4954 Thu, 28 Nov 2019 13:26:10 +0100 Subsidieoproep: landelijk onderzoek naar het structureel echoscopisch onderzoek rond 13 weken zwangerschap https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/subsidieoproep-landelijk-onderzoek-naar-het-structureel-echoscopisch-onderzoek-rond-13-weken-zwange/ Van het ministerie van VWS hebben we de opdracht gekregen om landelijk onderzoek te faciliteren naar het structureel echoscopisch onderzoek (SEO) ter opsporing van structurele afwijkingen rond 13 weken zwangerschap. De subsidieoproep is nu opgesteld. Deadline voor indienen: 18 februari 2020,14:00 uur Inzicht krijgen in relevante aspecten eerste trimester SEO

    Het doel is om met dit landelijk onderzoek inzicht te verkrijgen in relevante aspecten van het eerste trimester SEO.  

    Het landelijk onderzoek moet zich richten op deze hoofdvragen:

    •    Wat zijn de uitkomsten van het eerste trimester SEO in Nederland in termen van deelname, bevindingen, vervolgdiagnostiek en zwangerschapsuitkomsten?
    •    Wat zijn ervaringen van zwangere vrouwen en hun (eventuele) partner met het eerste trimester SEO?
    •    Hoe kan het eerste trimester SEO geïmplementeerd worden en welke gevolgen hebben de keuzes en/of scenario’s (eventueel) voor de gehele keten van verloskundige zorg?

    Bekijk direct de subsidieoproep

    Het ministerie van VWS heeft voor het landelijk wetenschappelijk onderzoek € 900.000,- aan ZonMw beschikbaar gesteld. De beoogde looptijd van het project is 4 jaar. U kunt geen subsidie aanvragen voor vergoeding van de reguliere uitvoeringskosten van het eerste trimester SEO.

    Afstemmen met het RIVM

    Het RIVM treft voorbereidingen om de uitvoering van het eerste trimester SEO mogelijk te maken. U dient bij de uitvoering van het landelijk onderzoek nauw samen te werken en af te stemmen met het RIVM. Daarnaast dient het landelijk onderzoek aan te sluiten bij de uitgangspunten die zijn verwoord in het rapport Verkenning 13 wekenecho van het RIVM.

    Het landelijk onderzoek kan starten als er voldoende duidelijkheid is over de financiële dekking en gevolgen voor de geboortezorg. Naar verwachting valt het besluit hierover in het voorjaar van 2020.

    Meer informatie:

    •   Subsidieoproep ‘Landelijk onderzoek structureel echoscopisch onderzoek bij 13 weken zwangerschap'
    •   Programma Zwangerschap en geboorte II
    •   Themapagina Zwangerschap en geboorte

     

    ]]>
    news-4946 Thu, 28 Nov 2019 09:03:11 +0100 MRI screening mogelijk geschikt voor vrouwen met dicht borstweefsel https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/mri-screening-mogelijk-geschikt-voor-vrouwen-met-dicht-borstweefsel/ Vrouwen met heel dicht borstklierweefsel lijken gebaat met aanvullend MRI-onderzoek na de landelijke borstscreening. Omdat deze groep een verhoogde kans op borstkanker heeft en omdat tumoren in de borst door dit dichte klierweefsel moeilijker te zien zijn, is er een onderzoeksgroep van ongeveer 4800 vrouwen samengesteld die na de reguliere screening, aanvullend een MRI-onderzoek kreeg. De resultaten na de eerste ronde van deze DENSE-studie, vandaag gepubliceerd in The New England Journal of Medicine, zijn veelbelovend. Van iedere 1000 vrouwen met heel dicht borstweefsel werd bij 17 van hen borstkanker opgespoord met het aanvullende MRI-onderzoek. Bij deze vrouwen waren in de gewone screening op de röntgenfoto geen afwijkingen te zien.

    Vanuit het UMC Utrecht leidt Prof. dr. Carla van Gils van het Julius Centrum samen met dr. Wouter Veldhuis en prof. dr. Ruud Pijnappel van de divisie Imaging & Cancer, de onderzoeksgroep die bestaat uit onderzoekers van acht Nederlandse ziekenhuizen.

    Van Gils: “De eerste resultaten zijn positief. Met een aanvullende MRI-scan bij deze groep vrouwen vinden we tumoren die in de reguliere screening niet ontdekt werden. We vinden ze in een eerder stadium. En het komt daarna ook minder vaak voor dat borstkanker buiten het screeningsonderzoek wordt ontdekt. We hopen dat de staatssecretaris van VWS op basis van deze uitkomsten aan de Gezondheidsraad advies zal vragen en het RIVM zal verzoeken een uitvoeringsonderzoek te doen.”

    Binnenkort wordt het aanvullende onderzoek afgerond waarbij de gevonden resultaten in rekenmodellen worden ingevoerd. Daardoor kan beter worden ingeschat wat de maatschappelijke impact is. Leidt de vroege opsporing met MRI op lange termijn ook daadwerkelijk tot minder sterfte aan borstkanker en is er minder intensieve en dus minder belastende behandeling nodig? Uiteindelijk moet dan een zorgvuldige afweging worden gemaakt, want aanvullend MRI-onderzoek geeft ook resultaten die onnodig spanning kunnen veroorzaken. MRI is duurder, belastender, duurt langer dan het röntgenonderzoek en er is een contrastinjectie nodig. Daarbij is MRI zo’n gevoelige techniek dat er ook andere afwijkingen worden gezien. Hoewel dat later geen borstkanker blijkt te zijn, kan het wachten op de uitslag mentaal belastend zijn, soms nog tot lang daarna. Ook kunnen er tumoren worden gevonden die zo langzaam groeien dat ze niet tot gezondheidsproblemen zullen leiden, waardoor misschien onnodige behandeling plaatsvindt.

    Als de voordelen opwegen tegen deze nadelen, is dit een belangrijke stap van de “one size fits all” borstscreening naar "screeningonderzoek op maat”.

    Dit onderzoek werd uitgevoerd door: UMC Utrecht, Antoni van Leeuwenhoekziekenhuis, RadboudUMC, Maastricht UMC+ Amsterdam UMC locatie VUmc, Jeroen Bosch Ziekenhuis, ZGT (Ziekenhuisgroep Twente), Albert Schweitzer Ziekenhuis, RIVM en Screeningsorganisaties. Gefinanceerd door: ZonMw, Pink Ribbon/A Sisters’Hope, KWF Kankerbestrijding, Bayer en UMC Utrecht.

    Bron: UMC Utrecht

    Voor meer informatie:

     

     

    ]]>
    news-4921 Sun, 24 Nov 2019 21:44:04 +0100 Succesvol uit de bijstand https://public.significant-groep.nl/nieuws/succesvol-uit-de-bijstand In de onderzoeksrapportage ‘Succesvol uit de bijstand’ staan de lessons learned en rode draden door het verzamelen en analyseren van de meest succesvolle initiatieven om mensen weer aan een baan of terug de maatschappij in te helpen. Laat jouw gemeente ook inspireren! De rapportage is in opdracht van het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid naar de Tweede Kamer gestuurd, met de reactie op de eindevaluatie van de Participatiewet. news-4906 Thu, 21 Nov 2019 17:57:00 +0100 Winnaars Medische Inspirator hoofdprijs bekend! https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/winnaars-medische-inspirator-hoofdprijs-bekend/ Na een intensieve publiekscampagne waarin fel gestreden is door de genomineerde projectteams om de meeste stemmen binnen te halen voor de Medische Inspirator prijs, is de bekendmaking eindelijk aangebroken. Op donderdag 21 november is door Voorzitter Anneke Wijbenga de Medische Inspirator prijs uitgereikt. De eerste prijs gaat naar het project ‘Dwarslaesie in beweging met Hologrammen’. Het dwarslaesie project ontvangt €100.000 om te besteden aan onderzoek. Met de geldprijs gaan de initiatiefnemers, onderzoeker Dr. J. Stolwijk-Swuste (Revalidatiecentrum De Hoogstraat), ing. K. Wit (ervaringsdeskundige), Drs. J. Janssen (Holomoves), Dr. K. Valkenet (Holomoves) en Dr. S. van Langeveld (Revalidatiecentrum De Hoogstraat) onderzoek doen naar een set Mixed Reality beweeggames die patiënten met een dwarslaesie stimuleren en in staat stellen om tijdens de revalidatie vaker, intensiever, op zelf gekozen momenten en met beter afgestemde oefeningen te trainen.

    Op de tweede plek staat ‘Vet voor brandend probleem!’ met een prijs van €75.000. Met de prijs gaan onderzoeker Drs. L. Vriend (Universitair Medisch Centrum Groningen), cliëntvertegenwoordiger F. van Berkel (lid van Vereniging van Mensen met Brandwonden) T. Radstake (Vereniging van Mensen met Brandwonden), en Dr. C. van Schie (Nederlandse Brandwonden Stichting) een nieuwe anti-littekentherapie ontwikkelen via het toepassen van SVF: Stromal Vascular Fraction. Dit is een sterk geconcentreerde vorm van ‘vet’ die middels een injectie toegepast kan worden om wonden sneller te laten genezen en om littekens tegen te gaan of te verminderen.

    Op de derde plek is geëindigd ‘iamYu: Jeugdzorg die gaat over jou!’ waarmee zij een geldbedrag van € 50.000 ontvangen. Dr. A. Lichtwarck-Aschoff (Radboud Universiteit Nijmegen), Dr. J. Stoffelen (Zorgbelang Inclusief), S. Wiersma (JongerenNetwerk), Dr. S. van den Berg (Radboud Universiteit Nijmegen) en Prof. Dr. R. Otten (Pluryn) hebben intensief samengewerkt om de jeugdzorg te verbeteren via een vernieuwende jeugdzorg app die jongeren meer inspraak, inzicht én eigenaarschap geeft.

    Wat is de Medische Inspirator prijs?

    De Medische Inspirator is een aanmoedigingsprijs voor de meest inspirerende samenwerking tussen onderzoeker en patiënt(vertegenwoordigers) om onderzoek te doen naar medische producten waar patiënten behoefte aan hebben. Uit de inzendingen worden door een onafhankelijke vakjury projecten genomineerd. De genomineerdenkrijgen een professionele video over hun onderzoeksproject. Vervolgens vindt er een stem- en campagneperiode van een maand plaats waarin de achterban en het algemeen publiek stemt op de meest inspirerende samenwerking en project.

    Heeft u nog vragen of opmerkingen dan kunt u ons mailen op mpnn@zonmw.nl.

    Meer informatie:

    ]]>
    news-4909 Thu, 21 Nov 2019 10:06:54 +0100 Nieuw medisch technologisch onderzoek gericht op hart- en vaatziekten https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/nieuw-medisch-technologisch-onderzoek-gericht-op-hart-en-vaatziekten/ De krachten worden gebundeld! Vanuit de gezamenlijke subsidieoproep van het Innovative Medical Devices Initiative (IMDI) en de Dutch Cardio Vascular Alliance (DCVA): Hart voor duurzame zorg worden zes onderzoeksprojecten gehonoreerd. Deze onderzoeksprojecten zijn gericht op het ontwikkelen van medische technologie voor het eerder opsporen en beter behandelen van hart- en vaatziekten. Belangrijke eis hierbij is dat de projecten bijdragen aan de duurzaamheid van de gezondheidszorg in Nederland door de zorgvraag te verminderen en/of het tekort aan zorgpersoneel op te lossen met behoud van toegankelijkheid.

    Gehonoreerde projecten

    In totaal zijn er 67 projectenideeën ingediend. Hiervan hebben uiteindelijk zes projecten financiering ontvangen. Het doel van de subsidieoproep is om te voorkomen dat er schade optreedt bij hart- en vaatpatiënten, dat patiënten nog zieker - of erger - chronisch ziek worden. Hiermee gaat de ziektelast door hart- en vaatziekten naar beneden en blijft de zorg voor mensen met hart- en vaatziekten ook in de toekomst bemensbaar.

    Hart- en vaatziekten zijn een van de meest voorkomende aandoeningen in Nederland. Op dit moment leven er in Nederland ca. 1,4 miljoen patiënten met hart- en vaatziekten en naar verwachting stijgt dit aantal naar 1,9 miljoen in 2030. Om deze stijging een halt toe te roepen is nieuwe technologie hard nodig.

    De zes gehonoreerde projecten zijn:

    • Dr. Vivian Weerdesteyn (Radboud UMC) met het project: HEROES: Home-based ExeRgaming fOr Enhancing resistance to falls after Stroke
    • Prof. dr. Pieter Doevendans (UMC Utrecht) met het project: Deep neural networks for ECG interpretation and home cardiac monitoring
    • Drs. Nikki Pluymaekers (Maastricht UMC+) met het project: Device-based rate versus rhythm control treatment in patients with symptomatic recent-onset atrial fibrillation in the emergency department (RACE 9)
    • Dr. Hans Bussmann (Erasmus MC) met het project: ArmCoach4Stroke: An interactive tool for self-directed, homebased and personalized arm rehabilitation after stroke
    • Prof. dr. ir. Jan Bergmans (TU Eindhoven) met het project: video monitoring FOR early Signaling of adverse EvEnts (FORSEE)
    • Prof. dr. Peter van Tintelen (UMC Utrecht) met het project: eCG family clinic: the electronic Cardiovascular Genetic family clinic to facilitate genetic screening in family members

    DCVA en IMDI

    IMDI is een gezamenlijk programma van zowel ZonMw als NWO. Tegelijkertijd zitten deze instellingen samen met de Hartstichting en negen andere organisaties verenigd in de DCVA. Het zijn deze drie partijen die voor deze subsidieoproep de financiering met een omvang van vijf miljoen euro beschikbaar hebben gesteld. De helft van dit bedrag wordt gefinancierd door de Hartstichting en de rest door ZonMw en NWO.

    Meer informatie

    Heeft u nog vragen over de gehonoreerde projecten of de oproep? Mail deze dan naar imdi@zonmw.nl

    ]]>
    news-4880 Thu, 21 Nov 2019 09:07:00 +0100 ‘Palliatieve zorg leer je niet uit een boekje’ https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/palliatieve-zorg-leer-je-niet-uit-een-boekje/ Iedere verpleegkundige en verzorgende komt in aanraking met mensen in de palliatieve fase en hun naasten. Maar wie na de opleiding aan het werk gaat, heeft over het algemeen nog onvoldoende competenties op dit gebied. Samen met professionals, studenten, patiënten én naasten hebben verschillende mbo- en hbo-opleidingen palliatieve zorg ingebed in hun basiscurriculum. Hoe voer je een gesprek met een patiënt over de naderende dood? En wat kun je doen als mensen met zingevingsvragen zitten of angstig zijn? Met dit soort vragen worstelen verzorgenden en verpleegkundigen in opleiding. Dat bleek uit een enquête in een ZonMw-project  dat onderwijs over palliatieve zorg wil inbedden in de initiële opleiding. Projectleider is Annemie Courtens, coördinator palliatieve zorg van het Maastricht UMC+ en van het Consortium Palliatieve Zorg Limburg en Zuidoost-Brabant. ‘We hebben niet alleen studenten bevraagd, maar ook professionals en zorgmanagers. Daaruit kwam een lijstje zaken die pas opgeleide verzorgenden en verpleegkundigen nog onvoldoende in huis hebben, van het hanteren van meetinstrumenten tot het beheersen van gespreksvoeringstechnieken.’

    Eyeopener voor studenten

    Nicole Bemelmans is docent verpleegkunde aan de Gilde Opleidingen in Roermond, een van de deelnemende mbo-scholen. ‘Veel studenten associeerden palliatieve zorg met de stervensfase. Het was een eyeopener voor ze dat het om veel meer gaat. En ze missen inderdaad handvatten voor een gesprek. Terwijl je in je eerste stage al geconfronteerd kunt worden met mensen in de palliatieve fase.’ Volgens Courtens is er een grote scholingsbehoefte, juist in de initiële opleiding. ’Als palliatieve zorg al aan de orde komt, is het vaak pas in het derde of vierde leerjaar. Daarbij komt dat docenten vaak al langere tijd geen praktijkervaring hebben opgedaan. Het ontbreekt op scholen dus vaak aan actuele kennis over deze zorg.’

    Community of practice

    In het project hebben 7 opleidingen in Limburg en Zuid-Oost Brabant palliatieve zorg in hun basiscurriculum geïmplementeerd. Courtens: ‘Eerst hebben we vastgesteld welke competenties verpleegkundigen en verzorgenden moeten hebben en wat dat betekent voor hun opleiding. Daarvoor hebben we literatuuronderzoek gedaan, plus interviews met 50 docenten en zorgmanagers en 122 studenten. Patiënten en naasten hebben we gevraagd wat zij vinden dat een verzorgende of verpleegkundige moet kunnen.’ Docenten hadden zelf veel behoefte aan bij- en nascholing, zo bleek al snel. Daarom kwam er een scholing in 5 dagdelen voor docenten van mbo én hbo samen. Inmiddels is er in de regio een heuse ‘community of practice’ ontstaan, zegt Courtens. Daarin wisselen docenten, studenten, praktijkmensen en patiënten ervaringen en leermaterialen uit. 

    Studenten worden experts

    Bemelmans: ‘Ik voelde me door het project gestimuleerd om vakdocenten op al onze locaties te betrekken. De inbreng van studenten was ook zeer waardevol. Door samen te bedenken wat belangrijk is, ontstaat meteen veel meer draagvlak voor de lessen. En ze ontwikkelen zich ook zelf tot experts. Een van de studenten in het project is op haar stageplek zelfs gevraagd om binnen de organisatie ambassadeur voor palliatieve zorg te worden.’ Courtens noemt de inbreng van studenten heel relevant voor de invulling van het curriculum. ‘Studenten vinden het fijn om interactief te werken en concreet te oefenen met gesprekken. En ze horen graag verhalen uit de praktijk. Vandaar dat we gastlessen laten verzorgen, bijvoorbeeld door consulenten palliatieve zorg of door patiënten zelf.’

    Jezelf veilig voelen

    Volgens Bemelmans is het in alle gevallen belangrijk dat studenten aandacht en tijd ervaren voor hun eigen verhaal. ‘Over palliatieve zorg praten raakt aan je persoonlijke leven. Dus het begint met jezelf veilig voelen.’ Courtens is er trots op dat het project heeft laten zien hoe je met een multidisciplinaire groep van studenten, docenten, patiënten en professionals onderwijs kunt vernieuwen. En dan zodanig dat het goed aansluit bij de concrete behoeften in de praktijk. Bemelmans kan het alleen maar beamen: ‘Dit is niet iets wat je uit een boekje haalt, je moet het leren in de praktijk.’

    Drie gouden lessen voor docenten verpleegkunde aan mbo-/hbo-opleidingen

    1. Begin vroeg in het curriculum met palliatieve zorg – liefst nog vóór de eerste stage – en bouw van hieruit een doorlopende leerlijn op. Bespreek na een stage de ervaringen met palliatieve zorg.
    2. Besteed aandacht aan het werken met meetinstrumenten, gespreksvoering, zingevingsvragen, omgang met angst en boosheid, proactieve zorgplanning, gezamenlijke besluitvorming en de sociale kaart van de palliatieve zorg.
    3. Maak gebruik van consulenten palliatieve zorg en patiënten, naasten en nabestaanden die gastlessen kunnen verzorgen.

    Leermaterialen

    Voor de docenten verzorging en verpleegkunde heeft het project een website met leermaterialen ontwikkeld: www.edupal.nl. Daarop staan o.a. tekstbronnen, video’s , animaties, casuïstiek en powerpoint-presentaties. Het meerjarige programma O2PZ (www.o2pz.nl) neemt de opgedane resultaten mee in een landelijk onderwijsaanbod voor alle zorgverleners in de palliatieve zorg.

    Meer informatie

    Dit artikel staat in de nieuwsbrief Palliatieve Zorg november 2019. Wilt u de nieuwsbrief ontvangen? Meld u dan aan

    ]]>
    news-4879 Thu, 21 Nov 2019 09:03:00 +0100 Studenten en zorgprofessionals leren samen over palliatieve fase https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/studenten-en-zorgprofessionals-leren-samen-over-palliatieve-fase/ Hoe kunnen onderwijs over palliatieve zorg en de praktijk optimaal op elkaar aansluiten? Dat is de vraag waar Aly Dassen (Albeda Zorgcollege) antwoorden op probeert te vinden. Ze deelt haar belangrijkste lessen. Aly Dassen is adjunct-directeur van het Albeda Zorgcollege in Rotterdam. Ze is ook, namens de MBO Raad, lid van de kwaliteitswerkgroep van het landelijke project Optimaliseren Onderwijs Palliatieve Zorg (O2PZ). Maar is ze vooral een vrouw die zich sterk maakt voor sensitieve palliatieve zorg. ‘Natuurlijk is kennis van behandelingen voor bijvoorbeeld pijnbestrijding ook onmisbaar. Maar goede palliatieve zorg begint met voldoende inlevingsvermogen. De gevoelens van de meneer of mevrouw tegenover je op tijd herkennen en erkennen. En aanvoelen welke woorden en welke houding op welk moment gepast zijn.’

    Casuïstiek bespreken

    Precies daarom vindt Dassen het zo belangrijk dat onderwijs en praktijk van elkaar leren. Ze gelooft bijvoorbeeld in het samen bespreken van casussen door studenten en zorgprofessionals. ‘Studenten kunnen leren van de jarenlange ervaring van artsen, verpleegkundigen en verzorgenden. Krijgen ze die wijsheid al mee tijdens hun opleiding, zijn ze na hun afstuderen beter in staat gesprekken te voeren over ongeneeslijk ziek zijn. Belangrijk, want dat zijn waardevolle maar ook vaak moeilijke gesprekken, voor patiënt, naaste én zorgprofessional.’ En zelfs zorgprofessionals met jarenlange ervaring hebben baat bij casuïstiek bespreken met studenten, zegt Dassen. ‘Zo oefenen ook zij met de nieuwste inzichten.’ Deze casuïstiek interdisciplinair bespreken gaat niet vanzelf en zal georganiseerd moeten worden, benadrukt Dassen. ‘O2PZ wil in de verschillende regio’s onderwijsknooppunten palliatieve zorg inrichten. Dit zou een goede plek kunnen zijn om ervaringen te delen.’

    Onderwijs borgen

    Als ambassadeur van O2PZ stimuleert Dassen de borging van onderwijs over palliatieve zorg. De nieuwe opleidingsprofielen voor de mbo- en hbo-opleidingen verpleegkunde gaan uit van de CanMEDS-rollen. Dassen stimuleert de ROC’s hun onderwijsaanbod zo in te richten dat studenten de afgesproken competenties optimaal kunnen ontwikkelen. ‘We hebben op een eerste bijeenkomst in oktober doelstellingen afgesproken. Bijvoorbeeld dat in maart 2020 80 % van alle ROC’s een vast aanspreekpunt hebben voor onderwijs over palliatieve zorg. Ik houd in de gaten of we die ambitie halen. En help waar nodig scholen zo’n coördinator te vinden.’

    Cadeautje

    Ontwikkel lesstof over palliatieve zorg samen met de praktijk, is ook binnen O2PZ steeds de boodschap van Dassen. Een vraag van Rotterdamse VVT-instellingen kwam daarom voor haar als een cadeautje. ‘Zij willen samen met het Albeda Zorgcollege e-learning over palliatieve zorg verder verspreiden. Modules gaan bijvoorbeeld over zingeving, ethiek en cultuur, symptomen in de palliatieve fase, samenwerken en zorg voor naasten.’

    Om je heen kijken

    Het Albeda Zorgcollege hoeft de e-learning palliatieve zorg niet zelf te ontwikkelen: de VVT-instellingen in de regio Rotterdam zijn al heel ver. Voor Dassen een les over hoeveel waardevolle initiatieven er al zijn. Ze raadt andere ROC’s aan goed om zich heen te kijken in hun eigen regio. ‘Wij gaan de komende maanden ook met een stofkam door ons eigen curricula. Welke kennis bieden we al aan en wat mist nog? De belangrijkste uitdaging is goed aansluiten bij alle kennis en ontwikkelingen die er zijn en hierin nauw samen te werken met zorginstellingen.

    Leerwerkplaatsen

    Wat het Albeda Zorgcollege al jaren doet is werken met leerwerkplaatsen. Studenten verpleegkunde starten vanaf de eerste dag van hun opleiding een leerwerktraject bij de Rotterdamse zorginstelling Laurens. Elke vijf weken staat één thema centraal dat samen met de zorgprofessionals en docenten is vastgesteld. Veiligheid, persoonsgerichte zorg en wetgeving zijn voorbeelden. Maar ook palliatieve zorg kan een thema worden, zegt Dassen. ‘Kern van dit traject is dat er samen wordt geleerd. Leren volgt werk en studenten jagen het leren door collega’s aan.’

    Interdisciplinair samenwerken

    Samen leren draagt bij aan het kennen van de eigen rol en de rol van andere zorgprofessionals. Kennis hebben van elkaars verantwoordelijkheden maakt interdisciplinaire samenwerking mogelijk en dat is cruciaal in palliatieve zorg, vindt Dassen. ‘Blijven nadenken over wat de patiënt en de naasten nodig hebben, steeds opnieuw. Want ongeneeslijk ziek zijn komt met zoveel ingrijpende veranderingen. En gezamenlijk afwegingen daarover maken doe je niet alleen in de laatste weken. Palliatieve zorg kan over jaren gaan. Laten we ook die boodschap blijven herhalen.’

    Drie gouden lessen voor onderwijsinstellingen over palliatieve zorg  

    1. Ken het zorgaanbod in je regio en vraag instellingen welk lesmateriaal zij ontwikkeld hebben en willen ontwikkelen.
    2. Stel jezelf ook de vraag: wat doen wij al goed en wat is nog nodig?
    3. Kies voor leertrajecten met theorie én praktijk. In die verbinding ligt de sleutel voor goede palliatieve zorg.

    Meer informatie

    Dit artikel staat in de nieuwsbrief Palliatieve Zorg november 2019. Wilt u de nieuwsbrief ontvangen? Meld u dan aan

    ]]>
    news-4881 Thu, 21 Nov 2019 09:01:00 +0100 Volgende fase voor publiekscampagne VWS over palliatieve zorg https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/volgende-fase-voor-publiekscampagne-vws-over-palliatieve-zorg/ ‘Ik heb te horen gekregen dat ik doodga. Maar tot die tijd leef ik.’ Zo luidt de slogan van de publiekscampagne die de landelijke overheid in juni 2019 lanceerde. Eind november gaat de campagne een volgende fase in, om nog meer mensen te kunnen bereiken. Nog altijd associëren veel mensen – niet alleen burgers maar ook zorgprofessionals – palliatieve zorg met pijnbestrijding in de stervensfase. Terwijl palliatieve zorg veel breder is. Fred Lafeber, beleidscoördinator palliatieve zorg bij het ministerie van VWS, noemt dit kennishiaat een belangrijke aanleiding voor de publiekscampagne die de landelijke overheid in juni 2019 heeft gelanceerd. Het doel is het publiek beter bekend te maken met wat palliatieve zorg inhoudt. Lafeber: ‘Het gaat erom dat mensen op tijd het gesprek aangaan over de laatste levensfase en zich al in een vroeg stadium oriënteren op wat er in deze fase mogelijk is.’ En dat is veel meer dan mensen zich vaak realiseren, van thuiszorg via de wijkverpleging, met een professional praten over levensvragen, tot contact met lotgenoten.

    Meer dan de stervensfase

    De belangrijkste campagne-uiting is de website Overpalliatievezorg.nl, met tips, ervaringen en links naar websites van organisaties die kunnen helpen. Drie knoppen leiden de bezoeker meteen naar belangrijke thema’s: ‘Zo begint u het gesprek’, ‘Er is zorg en hulp voor u’ en ‘Keuzes om te maken’. Lafeber: ‘In 2018 hebben we een flitspeiling gedaan. Daaruit bleek dat ongeveer een derde van de mensen zegt te weten wat palliatieve zorg is. Maar als je doorvraagt, denken ze dus vrijwel allemaal aan de stervensfase. Met de campagne willen we uitdragen dat het er in palliatieve zorg juist gaat om ondersteuning en hulp vanaf het moment dat je kwetsbaar wordt of te horen krijgt niet meer te kunnen genezen.’ Het tweede doel is mensen – zowel burgers als professionals – de weg te wijzen naar plekken waar ze terecht kunnen met vragen of een verzoek om hulp. Op de website staat die informatie nu mooi op één plek, aldus Lafeber.

    Herkenbare verhalen

    In de campagne vertellen mensen die palliatieve zorg ontvangen hun verhaal. Ook degenen die deze zorg geven komen aan het woord. Daarnaast zijn er advertorials in (regionale) kranten, ervaringsverhalen in magazines en er is een folder. Volgens Lafeber kiezen veel overheidscampagnes bewust voor verhalen uit het echte leven. ‘Het spreekt mensen meer aan en de informatie wordt veel herkenbaarder. In ons geval kunnen we zo ook de verscheidenheid aan situaties in de palliatieve fase laten zien. Heel mooi is een filmpje met Ingrid, vrijwilligster in een hospice. Naast verhalen van mensen in de palliatieve fase laten we nu ook mensen uit de zorg aan het woord, zowel professionals als vrijwilligers.’

    Over het léven

    De reacties van publiek en professionals zijn over het algemeen erg positief, aldus Lafeber. De score is hoger dan bij de gemiddelde campagne van VWS. De echte verhalen maken volgens hem duidelijk indruk. Wel valt op dat sommige mensen dichtklappen bij het woord ‘dood’, vervolgt hij. Zij hebben dan als het ware geen oog meer voor de belangrijke boodschap van de campagne: palliatieve zorg gaat juist over het léven dat iemand nog rest. Lafeber: ‘In de vervolgcampagne zullen we dat nog wat sterker gaan benadrukken. Tussen ongeveer eind november en de kerst zullen de campagnespotjes gericht worden uitgezonden. Daarna blijft de website in de lucht. Naast de publiekssite is er palliaweb.nl, waar professionals handvatten en hulpmiddelen vinden.

    Elkaar informeren

    De campagne betrekt nadrukkelijk ook regionale organisaties en zorgverleners die daar werken. Lafeber: ‘We kunnen het natuurlijk niet alleen. De campagne stimuleert organisaties en professionals om anderen zoveel mogelijk over palliatieve zorg te vertellen en ze te wijzen op de materialen.’ Lafeber hoopt dat mensen er elkaar op gaan aanspreken, of het nu de huisarts is of een goede vriend of vriendin. ‘Voor mij is de campagne geslaagd als er straks vrijwel niemand meer tussen de wal en het schip valt. Dus dat mensen niet langer denken: ik kan niet meer genezen, dus voor mij is er geen zorg meer mogelijk.’

    Meer informatie

    Dit artikel staat in de nieuwsbrief Palliatieve Zorg november 2019. Wilt u de nieuwsbrief ontvangen? Meld u dan aan

     

    ]]>
    news-4882 Wed, 20 Nov 2019 13:40:00 +0100 Toolbox voor geneeskunde onderwijs https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/toolbox-voor-geneeskunde-onderwijs/ Elke arts krijgt met palliatieve zorg te maken én heeft er een verantwoordelijkheid in. Toch is het nog geen integraal onderdeel van de basisopleidingen geneeskunde. Pasemeco helpt Nederlandse faculteiten om hier verandering in te brengen. Een belangrijk instrument hierbij is de online toolbox met onderwijsmaterialen. Diverse materialen

    Deze toolbox, sinds zomer 2019 online, bevat inmiddels een flinke hoeveelheid onderwijsmaterialen over onderwerpen als ziekte- en symptoomgericht handelen, zorgplanning, stervenszorg, communicatie, interdisciplinair werken en meer. ‘Die materialen zijn verzameld en ontwikkeld om onderwijsprofessionals in de basisopleidingen geneeskunde te ondersteunen. Ze kunnen hier vrijelijk gebruik van maken: sommige zijn ‘kant-en-klaar’, andere kunnen naar eigen inzicht worden aangepast’, vertellen Franca Warmenhoven en Judith Westen, projectleiders van Pasemeco.

    Eerste ervaringen

    Hoewel de toolbox nog in ontwikkeling is, wordt ze al op verschillende plaatsen gebruikt. Warmenhoven: ‘In elk geval zijn er al gebruikers in Amsterdam, Nijmegen, Groningen, Rotterdam, Utrecht en Maastricht. Wat we horen is dat mensen vooral blij zijn dát er een toolbox is. Men vindt hem makkelijk in het gebruik. Ook zijn mensen nieuwsgierig naar wat we nog aan het ontwikkelen zijn.’ In de komende maanden worden onder meer materialen verwacht in de leerlijn zingeving/communicatie, evenals kennisclips en ‘virtual patients’. In video-interviews en ervaringsverhalen komt de patiënt zelf aan het woord: ‘Studenten leren over de behoeften die de mens achter de patiënt heeft. Dit is essentieel in onderwijs over palliatieve zorg.’

    Workshops

    Iedereen die betrokken is bij onderwijs aan geneeskundestudenten kan de toolbox direct gebruiken. ‘Er is een instructievideo en docenten geven aan dat meer niet nodig is om aan de slag te kunnen. Wel is er soms behoefte om te sparren over het inbedden van palliatieve zorg in een bestaand programma. Daarvoor bieden we onder meer workshops op maat aan’, aldus Westen. In november zijn er onder andere workshops in Maastricht en tijdens het Nederlandse Vereniging voor Medisch Onderwijs (NVMO) congres.

    Kennis delen

    Samenwerken is een kenmerk van palliatieve zorg én van het Pasemeco-project: ‘De toolbox staat of valt met het delen van kennis, met en voor faculteiten. We delen kennis en bouwen voort op kennis en goede ideeën die er al zijn.’ Westen benadrukt dat nieuwe materialen van andere Palliantie-projecten ook welkom zijn: ‘We nemen alle leermiddelen rond palliatieve zorg op die geschikt zijn voor de bachelor of master geneeskunde. Dat kan variëren van richtlijnen tot voorlichtingsmateriaal of wetenschappelijke artikelen.’

    In de toekomst

    Samenwerking is ook kern van het vervolg ná afloop van het project. Warmenhoven: ‘Uiteraard willen we dat onderwijsprofessionals de toolbox kunnen blijven gebruiken. We kijken hiervoor naar nieuwe kanalen, zoals Palliaweb van het Integraal Kankercentrum Nederland en we werken al samen met het ZonMw project over Optimaliseren Onderwijs Palliatieve Zorg (O²PZ). Wat betreft updates denken we aan een inhoudelijke commissie die in de toekomst materialen beoordeelt en via de toolbox deelt. Het belangrijkste is dat palliatieve zorg wordt ingebed in het onderwijs en zo een vanzelfsprekend onderdeel kan worden van de zorgpraktijk. Daar doen we het voor.’

    Meer informatie

     

    ]]>
    news-4941 Wed, 20 Nov 2019 10:52:00 +0100 Hoe stimuleer je gezondheid op de werkplek? https://publicaties.zonmw.nl/stimuleren-van-gezondheid-op-de-werkplek/ Hoe kun je de gezondheid van werknemers met een lagere sociaaleconomische positie (SEP) écht verbeteren op de werkplek? In 2018 gingen 20 onderzoeksprojecten van start in ons programma Werk(en) is gezond. Waar zijn ze mee bezig? En waar lopen ze tegenaan? De projectleiders bespraken het tijdens de bijeenkomst op 24 oktober jl. Lees ons verslag en kom meer te weten over het stimuleren van gezondheid op de werkplek! news-4877 Wed, 20 Nov 2019 10:31:00 +0100 ‘Palliatieve zorg moet structureel in de onderwijscurricula’ https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/palliatieve-zorg-moet-structureel-in-de-onderwijscurricula/ Het door ZonMw gesubsidieerde programma Optimaliseren Onderwijs Palliatieve Zorg (O²PZ) is met twee jaar verlengd. Het eerste jaar is succesvol afgesloten, maar er is nog veel werk aan de winkel volgens programmamanager Marijke Dericks-Issing. ‘Onze doelen zijn ambitieus, maar haalbaar’. Goede basis

    Dericks-Issing: ‘Het afgelopen jaar is een goede basis gelegd om het onderwijs over palliatieve zorg verder te optimaliseren. We zijn dan ook blij met de verlenging van de subsidie, waardoor we de gemaakte plannen kunnen realiseren. Het uiteindelijke doel van ons programma is het vergroten van de kwaliteit van leven en behandeling voor zorgvragers, maar vooral om zorgprofessionals beter voor te bereiden.’

    Versnipperd onderwijs

     ‘Goede palliatieve zorg kun je leren. Maar het onderwijs op dat gebied is nogal versnipperd. Daardoor hebben zorgverleners onvoldoende kennis en is voor hen niet altijd duidelijk wat palliatieve zorg is. Bij palliatieve zorg wordt vaak gedacht aan de terminale fase, terwijl het veel meer omvat. Het gaat verder dan het medische aspect. Aspecten op psychisch, sociaal en spiritueel gebied zijn voor zorgvragers meestal veel belangrijker. Daarom is het van belang om op tijd het gesprek aan te gaan over kwaliteit van leven en niet te wachten tot het laatste moment.’

    ]]>
    news-4922 Tue, 19 Nov 2019 22:15:00 +0100 Doelstellingen Participatiewet nauwelijks behaald https://www.scp.nl/Nieuws/Doelstellingen_Participatiewet_nauwelijks_behaald De invoering van de Participatiewet heeft nauwelijks geleid tot verhoging van de baankansen, zoals beoogd met de wet. Voor de grootste groep, de klassieke bijstandsgerechtigden, is er amper een verschil. Voor mensen die het recht op toegang tot de sociale werkvoorziening verloren, daalde de kans op werk. Dit blijkt uit de eindevaluatie van de Participatiewet door het SCP. news-4885 Tue, 19 Nov 2019 12:30:00 +0100 Remco Westerink krijgt prijs voor proefdiervrije testen op menselijk minibrein https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/remco-westerink-krijgt-prijs-voor-proefdiervrije-testen-op-menselijk-minibrein/ Toxicoloog Remco Westerink, hoofd van de onderzoeksgroep Neurotoxicologie van de Universiteit Utrecht krijgt de Willy van Heumenprijs 2019. Hij ontvangt die van het Stimuleringsfonds Alternatieven voor Proefdieren voor het ontwikkelen van neurotoxicologische testen met het menselijk brein. Westerink gebruikt menselijke hersencellen, afkomstig uit stamcellen, en geen proefdieren. De prijs bestaat uit een bedrag van 15.000 euro. Op donderdag 28 november neemt Westerink die in ontvangst tijdens het congres Transitie Proefdiervrije Innovaties in Utrecht. Remco Westerink en zijn collega’s hebben een methode ontwikkeld waarmee ze menselijke hersencellen op printplatenkweken om zo veranderingen in hersenactiviteit te meten. Westerink: “We gebruiken menselijke stamcellen die zich kunnen ontwikkelen tot een soort minibreintjes.” Om deze dure hersencellen te verkrijgen, werkt de Universiteit Utrecht samen met verschillende celleveranciers die de stamcellen omzetten tot hersencellen.

    Robuust

    Westerink krijgt de Willy van Heumenprijs omdat hij en zijn collega’s deze celmodellen geschikt maken voor allerlei neurotoxiciteit testen die geheel proefdiervrij zijn. In een petrischaaltje proberen de Utrechtse wetenschappers de verhouding van die celtypen zo in te richten dat het op een echt brein lijkt. De gevormde minibreintjes worden ongeveer een maand in leven gehouden en bewust zo simpel als mogelijk samengesteld. Westerink: “Je wilt een modelsysteem dat robuust en simpel is, maar toch complex genoeg om op het echte brein te lijken. De reproduceerbaarheid wordt daarmee verbeterd, zonder dat de voorspellende waarde van de test afneemt.”

    Veranderen

    Het onderzoek  met de celmodellen is bijzonder. Er wordt redelijk veel onderzoek gedaan naar schade aan de hersenen door celdood, stelt Westerink. Maar nog te weinig naar wat er daarvóór gebeurt: “Lang voordat een cel dood gaat, kan er al schade zijn aangericht aan een cel, of heeft de cel zich zo aangepast dat die anders is gaan functioneren.” Zijn in vitro onderzoek -in het laboratorium- naar potentiële neurotoxische effecten moet helder maken wat er in deze vroege fase gebeurt, waarin de hersencel aan het veranderen is. De Universiteit Utrecht onderzoekt hoe deze verandering door schadelijke stoffen wordt versneld. Dit speelt onder meer een rol bij het ontstaan van de ouderdomsziekten zoals de ziekte van Parkinson of Alzheimer, maar ook bij ontwikkelingsaandoeningen zoals ADHD.

    PFAS

    De Universiteit Utrecht ontwikkelt niet alleen nieuwe testen, maar doet ook concreet onderzoek naar mogelijke schadelijke stoffen, zoals PFAS (poly- en perfluoralkylstoffen). Westerink: “Die stoffen zijn berucht omdat ze zich in het milieu kunnen ophopen.” PFAS zitten bijvoorbeeld in de bodem, in rivieren en in het grondwater. Momenteel liggen veel bouwprojecten in Nederland stil vanwege de aanwezigheid van PFAS in de bodem. Maar de risicogrenzen voor PFAS zouden wel eens te streng kunnen zijn, stelt Westerink: “Het probleem is dat die voor een groot deel zijn vastgesteld op basis van studies met dierproeven en natuurlijk niet op basis van mensproeven.” De Universiteit Utrecht testte twee stoffen uit deze groep, PFOS en PFOA, op menselijke hersencellen. Westerink: “Wij hebben gekeken naar de effecten ervan op specifieke receptoren op hersencellen en onderzocht of ze de functie van die hersencellen kunnen beïnvloeden. We bestudeerden ook wat de stoffen doen op de minibreintjes en keken of het netwerk blijft doen wat het moet doen. Toen bleek dat PFOS en PFOA in een netwerk van hersencellen minder schadelijk zijn dan gedacht.” Dat komt omdat zo’n netwerkje van hersencellen zichzelf een beetje blijkt te kunnen bijstellen”, zegt Westerink. “Als je aan de ene kant een beetje duwt, zal er aan de andere kant een mechanisme ontstaan dat een beetje trekt en zo blijft er toch enigszins een evenwicht bestaan. Het netwerkje reageert op een blootstelling en kan daarvoor compenseren. Dat betekent dat als je onderzoek naar PFAS en PFOAS zou doen op losse cellen die niet in een netwerk zitten, er uit kan komen dat die stoffen schadelijker lijken dan ze in werkelijkheid zijn.”

    Drugs

    De Universiteit Utrecht onderzocht tevens de schade die drugs als MDMA (het actieve bestanddeel van XTC) en nieuwe MDMA-varianten aanrichten aan het brein. En ze vonden iets opmerkelijks. Westerink: “Eén stof, methoxetamine, bleek in de drugstest in het rattenbreintje 50 tot 100 maal gevoeliger dan in het mensenbrein. Dat betekent dat als je je enkel baseert op een dierproef, je in dit geval het risico aan het overschatten bent. Maar andersom kan ook, dat je met dierproeven het risico aan het onderschatten bent. En je stoffen op de markt toelaat die misschien wel gevaarlijker zijn voor de mens dan je op basis van een dierproef zou verwachten.”

    Lachgas

    Westerink wil daarom ook graag méér onderzoek naar drugs doen. “Om te kijken of we blijvende verandering vinden. Mensen denken vaak over XTC: ‘Eén pilletje kan niet zo veel kwaad.’ Maar veel jongeren gebruiken het in de puberteit, als de hersenen nog in ontwikkeling zijn. Het valt te betwijfelen of het wel zo onschadelijk is. Voor alcohol waarschuwen we uitgebreid, en terecht. Maar over drugs denken we soms te gemakkelijk.” Hetzelfde geldt voor het momenteel zo populaire lachgas, zegt Westerink: ‘Daarover denken ze ook: ‘De stof werkt bij inhaleren via een ballonnetje maar heel eventjes.’ Misschien heb je inderdaad slechts vijf minuten effect van dat ballonnetje, maar heb je er vijf jaar later wel nog last van omdat de hersenontwikkeling net iets anders is verlopen. We weten het nog niet. Dat zouden we dus moeten onderzoeken.”

    Barrière

    De Utrechtse wetenschappers kijken niet alleen naar het samenspel van de hersencellen in het netwerk maar ook naar hoe stoffen daarin terecht komen, licht Remco Westerink toe: “In een echt lichaam zit niet alleen een brein maar er hoort ook een blootstellingsroute bij. Bijvoorbeeld door inname van medicijnen of inhaleren van luchtvervuiling. Dat betekent dat je die blootstellingsroutes, ‘neus-longen’ en ‘mond-maag-darmstelsel’, ook mee moet nemen in je testjes.” Dat gebeurt als volgt, aldus Westerink: ”We proberen verschillende modelsystemen aan elkaar te koppelen. De long en de darm zijn eigenlijk een barrière om te voorkomen dat een schadelijke stof in het lichaam komt. We testen een stof eerst in bijvoorbeeld een darm- of longmodel en kijken of die stof wordt opgenomen en of die daar lokaal schade geeft. Diezelfde barrière hebben we ook in een petrischaaltje. We testen dan eerst of een teststof door die barrière komt, én of de teststof daardoor verandert. Vervolgens verzamelen we de stoffen die door de barrière zijn gekomen, en stellen dan de minibreintjes hieraan bloot. Op die manier krijg je, zonder proefdieren, een veel betere voorspelling van de werkelijkheid.”

    Efficiënt

    De ontwikkelde neurotoxiciteitstest is erg efficiënt. Op één plaat zitten 48 of 96 kleine schaaltjes met hersencellen die tegelijkertijd worden getest. Desalniettemin zijn er nog wel belemmeringen voor toepassing op grote schaal, licht Westerink toe. Het draagvlak voor het onderzoek met de menselijke hersencellen op petrischaaltjes is helaas nog niet zo groot: “Deels door gebrek aan acceptatie van nieuwe modelsystemen. We willen dat nieuwe tests 100% voorspellend zijn, maar dat zijn ze waarschijnlijk nog niet. We zijn daarom geneigd dierproeven betrouwbaarder te vinden, ook al weten we daarvan zeker dat ze niet 100% voorspellend zijn”, zegt Westerink. “Verder is ons onderzoek nu nog erg kostbaar. Één dag testen in het laboratorium kan duizenden euro’s kosten. Onderzoek met proefdieren is nu vaak nog veel goedkoper. Dus wordt dat nog steeds veel gedaan. En dat is jammer.”

    Meer informatie

    • Remco Westerink ontvangt de Willy van Heumenprijs op donderdag 28 november 2019, Leuvenlaan 4, Science Park Utrecht, 12.30 uur. Voor meer informatie of een interview met Westerink, kunt u contact opnemen met Josien Jacobs (UU) 06 38 16 9774 of Erica van Oort, secretaris Willy van Heumenfonds 070 349 5326.
    • Nieuwsbericht op website Universiteit Utrecht

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

    ]]>
    news-4890 Tue, 19 Nov 2019 08:54:03 +0100 Het effect van immunosuppressiva op vruchtbaarheid bij mannen en het ongeboren kind https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/het-effect-van-immunosuppressiva-op-vruchtbaarheid-bij-mannen-en-het-ongeboren-kind/ Mannen die afweeronderdrukkende medicijnen gebruiken, bijvoorbeeld tegen reuma of na een orgaantransplantatie, moeten daar soms volgens de bijsluiter mee stoppen als zij een kinderwens krijgen. Hun ziekteactiviteit kan daardoor verergeren. Bijwerkingencentrum Lareb onderzoekt met Erasmus MC wat de gevolgen zijn van medicijngebruik van de vader op de vruchtbaarheid, zwangerschap en kinderen. Het lijkt niet waarschijnlijk dat medicijngebruik door de aanstaande vader risico’s oplevert voor het ongeboren kind, maar hier is tot nu toe weinig onderzoek naar gedaan, terwijl er wel veel vragen over leven. Projectleider Bernke te Winkel vertelt: ‘Bij de Teratologie Informatie Service (TIS) van Lareb hebben we een telefoondienst waar zorgverleners vragen kunnen stellen. Verreweg de meeste vragen, bij paternale blootstelling, gaan over deze groep immunosuppressiva. Omdat er voor een aantal middelen theoretische risico’s bestaan, is meer onderzoek nodig om zekerheid te krijgen.’ 

    Samenwerkende specialismen

    Binnen dit onderzoek werken de specialismen reumatologie, maag-,darm-, leverziekten, dermatologie en nefrologie samen. Binnen deze specialismen wordt veel gebruik gemaakt van dezelfde groep medicijnen, ook al bestrijden ze verschillende aandoeningen. 
    ‘Op die manier kunnen we mogelijk de invloed van de ziekte uitsluiten’, legt Te Winkel uit. ‘Je gebruikt medicijnen niet zomaar, die gebruik je omdat je een bepaalde aandoening hebt. Het is daarom lastig bepalen welke effecten door de medicijnen en welke door de ziekte worden bepaald. Door mensen met verschillende ziektebeelden te includeren, hopen we hier meer inzicht in te krijgen.’

    Weinig bekend

    Het onderzoek loopt nog volop en uit de literatuurreviews die zijn gedaan, blijkt dat er nog weinig bekend is over de effecten van deze medicijnen op de vruchtbaarheid, zwangerschap en kinderen. Zo krijgen mannen die methotrexaat gebruiken, nu nog te horen dat ze tot 3 maanden na gebruik van dit middel een zwangerschap moeten proberen te voorkomen. Wanneer zij dus afhankelijk zijn van dit medicijn, betekent dit dat zij geen (biologisch) kind kunnen krijgen. 

    Opzet

    De onderzoekers zetten een systeem op waarmee deze groep mannen gevolgd kan worden in de periode van hun kinderwens om meer kennis te genereren  Ze kijken naar verschillende factoren die effect kunnen hebben op vruchtbaarheid, zoals: verandering van de spermakwaliteit, de hormonen die betrokken zijn bij de voortplanting, maar ook naar seksuele problemen, bijvoorbeeld erectiestoornissen. Ook wordt onderzocht of er invloed is op de uitkomst van de zwangerschap, bijvoorbeeld vaker een miskraam of een vroeggeboorte. Tot slot wordt naar uitkomsten bij het kind gekeken zoals geboortegewicht of aangeboren afwijkingen. 

    pREGnant

    Via onder andere patiëntenverenigingen en zorgprofessionals willen de onderzoekers mannen vragen mee te werken. Mocht er een zwangerschap van de partner volgen, dan wordt de vrouw  geïncludeerd in pREGnant, het zwangerschapsregister van Lareb. In dit systeem wordt momenteel al medicijngebruik bij zwangere vrouwen geregistreerd en de mogelijke effecten hiervan. 

    Doel

    Het doel van het onderzoek is om zorgverleners en patiënten van informatie te voorzien om keuzes te maken voor de behandeling. Deze informatie wordt ook opgenomen in de digitale Kennisbank van de TIS op de website van Lareb. Tevens willen de onderzoekers met dit project meer aandacht vragen voor deze problematiek.

    Meer informatie

    ]]>
    news-4886 Mon, 18 Nov 2019 09:59:47 +0100 Later afnavelen bij vroeggeboorte https://www.zonmw.nl/nl/onderzoek-resultaten/doelmatigheidsonderzoek/later-afnavelen-bij-vroeggeboorte/ Prof.dr. Arjan Te Pas van het LUMC heeft een reanimatietafel ontwikkeld die het mogelijk maakt om te vroeg geboren baby’s alle acute zorg te verlenen zonder de navelstreng eerst door te knippen. Nu heeft hij uit het programma Doelmatigheids-Onderzoek subsidie gekregen om te onderzoeken of het voor gezondheid van de baby beter is om ademhalingsproblemen te behandelen zonder afnavelen. news-4602 Mon, 18 Nov 2019 08:19:00 +0100 4 december 2019: Informatiebijeenkomst STIP Ronde Therapietrouw proeftuinen https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/4-december-2019-informatiebijeenkomst-stip-ronde-therapietrouw-proeftuinen/ STIP (Stimuleren Toepassing In de Praktijk) Ronde 4 richt zich op het bevorderen van therapietrouw. De inzet van deze ronde is om de toepassing van laagdrempelige interventies gericht op therapietrouw te stimuleren; dicht op de klinische praktijk, bij ambulante thuiswonende patiënten. De oproep voor deze ronde is op 14 november gepubliceerd. Op 4 december 2019 vindt in de Jaarbeurs in Utrecht een informatiebijeenkomst plaats voor deze ronde. Aanmelden voor de bijeenkomst kan tot uiterlijk 27 november 2019 via het aanmeldformulier.
    Tijdens de bijeenkomst zal het proces rondom deze subsidieronde worden toegelicht. Ook zullen de voorwaarden uiteengezet worden waar zowel de proeftuinen als de projectgroep aan moeten voldoen.

    Voor wie is de bijeenkomst

    De bijeenkomst is bedoeld voor potentiële aanvragers in deze ronde, zoals apothekers, huisartsen, verpleegkundigen, (thuis)zorgorganisaties of gemeentes, die laagdrempelige therapietrouw-interventies in de praktijk op lokaal niveau willen implementeren en meten in een proeftuin setting. De inzet is de beoogde projectleiders te informeren en voor te bereiden op het indienen van het projectidee.

    Programma

    Het programma ziet er als volgt uit:
    16.30 - 17.00 uur:     inloop en ontvangst (met broodjes)
    17.00 - 18.00 uur:     presentaties over proces, doelstelling en inhoud van de ronde, voorwaarden aan proeftuinen en projectgroep en uitwisseling van projectideeën voor de proeftuinen.
    18.00 - 18.45 uur:     netwerk workshop
    18.45 - 19.00 uur      netwerkborrel
    * Potentiële aanvragers kunnen in kleine groepen over hun plannen sparren met experts en andere geïnteresseerden.

    Informatie over de ronde

    In deze ronde willen we projecten honoreren die gericht zijn op het verbeteren van de therapietrouw bij ambulante, thuiswonende patiënten. Het gaat hierbij om reeds aangetoonde effectieve en relatief eenvoudig in de praktijk implementeerbare interventies die te vinden zijn op interventienet.nl. Interventies die nog niet in deze database staan, maar wel voldoen aan de criteria voor opname in deze database, kunnen ook worden ingebracht in overleg met het Make-It-consortium. De bedoeling is om deze interventies in kleinschalige projecten verder te brengen naar andere stadsdelen/gemeentes/regio’s. Hierbij wordt gewerkt met het concept van proeftuinen. Een belangrijk aspect in deze ronde is dat het project wordt uitgevoerd door al (bijna) bestaande samenwerkingsverbanden waarbij patiëntenorganisaties, gezondheidscentra, apothekers, huisartsen, thuiszorg en/of ziekenhuizen betrokken zijn en die een koploper positie kunnen innemen.

    Ondersteuning door het Make-It consortium

    Om de proeftuinen in gang te kunnen zetten, is in 2019 financiering beschikbaar gesteld voor een samenwerkingsverband, dat actuele kennis, kunde en middelen rond het bevorderen van therapietrouw bundelt. Deze opdracht is toegekend aan het Make-It consortium. Dit samenwerkingsverband zal de proeftuinen de juiste begeleiding en ondersteuning kunnen geven om de implementatie van succesvolle interventies en de daarvoor noodzakelijke gedragsverandering, te realiseren en langdurig vol te houden.

    Subsidieoproep voor de projectideeën

    De subsidieoproep voor de STIP Ronde Therapietrouw proeftuinen staat open sinds 14 november in de subsidiekalender van ZonMw, met daarin een korte schets van de proeftuin inclusief het uitvoerende samenwerkingsverband. Ook geeft u een eerste schets van de implementatie van de interventie (beoogde setting, welke partijen te betrekken) en de haalbaarheid.
    Het maximale bedrag dat beschikbaar is per proeftuin is 200.000 euro, voor een looptijd van 2 jaar. De deadline voor indienen van het projectidee is: 14 januari 2020, 14.00 uur. Na de selectie van de projectideeën, wordt er gewerkt aan een uitgewerkte aanvraag waarin het plan van aanpak van de proeftuin in detail wordt uitgewerkt met hulp van experts uit het Make-It consortium.

    Aanmelden bijeenkomst

    Aanmelden voor de bijeenkomst kan tot uiterlijk 27 november 2019 via het aanmeldformulier. Hierin wordt u gevraagd aan te geven welke interventie, interventies of deel van een interventie, u van plan bent toe te passen in de beoogde proeftuin.

    ]]>
    news-4875 Fri, 15 Nov 2019 13:00:00 +0100 Parel voor zingeving in de palliatieve zorg https://www.zonmw.nl/nl/actueel/parelprojecten/parel-voor-zingeving-in-de-palliatieve-zorg/ Op 15 november 2019 heeft prof. dr. An Reyners namens haar projectteam een ZonMw Parel uit handen van ZonMw directeur Henk Smid voor het project ‘Als niet alles is wat het lijkt’ in ontvangst genomen. Het project leert zorgverleners in de palliatieve zorg praten over zingeving met patiënten en hun naasten. De aanpak verbetert niet alleen de spirituele zorg in de palliatieve fase. Het verdiept ook de samenwerking binnen zorgteams. news-4868 Thu, 14 Nov 2019 11:17:09 +0100 Interview Henk Garretsen https://www.zonmw.nl/nl/onderzoek-resultaten/preventie/20-jaar-preventie/interview-henk-garretsen-tranzo/ ‘Academische werkplaatsen versterken samenwerking in de regio’s’, aldus Henk Garretsen, Tranzo. ‘Binnen deze werkplaatsen doen GGD’en, universiteiten en andere partijen samen onderzoek en wisselen ze onderling informatie uit’. news-4867 Thu, 14 Nov 2019 11:13:09 +0100 Interview Jaap Seidell https://www.zonmw.nl/nl/onderzoek-resultaten/preventie/20-jaar-preventie/interview-jaap-seidell-vrije-universiteit-amsterdam/ ‘Het gaat erom wetenschappelijke inzichten te koppelen aan beleidsambities’, aldus Jaap Seidell, Vrije Universiteit Amsterdam. ‘Het is belangrijk de samenwerking binnen de driehoek van praktijk, onderzoek en beleid te onderhouden. Uiteindelijk gaat het om blijvende gedragsverandering’. news-4862 Thu, 14 Nov 2019 08:12:00 +0100 Wereld Diabetes Dag - 14 november 2019 https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/wereld-diabetes-dag-14-november-2019/ In Nederland hebben veel mensen diabetes type 2. Leefstijlgeneeskunde - het inzetten van leefstijlinterventies bij de behandeling van ziekten – lijkt veelbelovend bij deze chronische aandoening. Maar is het ook (kosten)effectief? Dit is een van de belangrijke vragen die centraal staat voor kennisinstellingen en zorginstellingen, die komend jaar van start gaan met onderzoek. Benieuwd hoe? Houd onze website en nieuwsbrief in de gaten. news-4866 Wed, 13 Nov 2019 22:04:19 +0100 Hoe zorg je voor integraal gezondheidsbeleid, gericht op preventie? https://www.zonmw.nl/nl/onderzoek-resultaten/preventie/gezonde-wijk-en-omgeving/aan-de-slag-met-preventie-in-uw-gemeente/fase-2-hoe-zorg-je-voor-integraal-gezondheidsbeleid-gericht-op-preventie/ Fase 2 van 'Aan de slag met preventie in uw gemeente' is van start. In deze fase geven 5 consortia op een vernieuwde manier, met gebruik van effectieve interventies, preventie in gemeenten op belangrijke thema’s vorm. Door goed te monitoren hoe dit loopt, levert dit nieuwe kennis en inzicht op voor preventief gemeentebeleid. De consortia voeren hun plan van aanpak uit voor integraal gezondheidsbeleid, dat zij in fase 1 hebben opgesteld. news-4807 Wed, 13 Nov 2019 15:47:00 +0100 Kennisinfrastructuren als motor voor implementatie http://www.zonmw.nl/20jaarpreventie Een betere onderbouwing voor beleid en meer maatschappelijke impact van de wetenschap. Plus betere methodieken en interventies voor de praktijk. Het zijn opbrengsten van kennisinfrastructuren, zoals academische werkplaatsen waar beleid, onderzoek, onderwijs en praktijk samenkomen. Lees verder in onze publicatie '20 jaar preventie bij ZonMw'. news-4860 Wed, 13 Nov 2019 13:32:39 +0100 Week van de werkstress https://publicaties.zonmw.nl/onderzoek-naar-duurzame-inzetbaarheid-verbetert-praktijk-rond-werk-en-gezondheid/ Wat kan je als werkgever doen om werkstress bij werknemers te voorkomen? Onderzoek naar duurzame inzetbaarheid verbetert de praktijk rond werk en gezondheid. In het kader van de Week van de werkstress (11 t/m 15 november 2019) brengen we graag ons (afgeronde) programma Arbeidsparticipatie en Gezondheid bij u onder de aandacht. Lees meer over de resultaten. news-4829 Wed, 13 Nov 2019 13:25:00 +0100 ‘Met implementatie brengen we preventie verder’ https://publicaties.zonmw.nl/met-implementatie-brengen-we-preventie-verder/ Huisarts dr. Ivo Smeele is voorzitter van de programmalijn Kennisbenutting en Implementatie van het Preventie-programma. ‘Succesvolle implementatie is een kwestie van lange adem.’ Hoe kan je implementatie tot een succes maken?  

    Je leest het in dit interview

    ]]>
    news-4859 Wed, 13 Nov 2019 10:14:01 +0100 Ruimte voor ieders talent, naar een nieuwe balans in erkennen en waarderen https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/ruimte-voor-ieders-talent-naar-een-nieuwe-balans-in-erkennen-en-waarderen/ Een wetenschapper kan op vele vlakken excelleren, maar wordt tot op heden vooral beoordeeld op onderzoeksprestaties. De publieke kennisinstellingen en onderzoeksfinanciers willen voortaan zowel in loopbaanbeleid als subsidievoorwaarden breder kijken naar de kennis en kunde van wetenschappers. Daarmee willen we bereiken dat het systeem van erkennen en waarderen beter aansluit op de kerntaken van de kennisinstellingen op het gebied van onderwijs, onderzoek, impact en patiëntenzorg en dat de waardering die wetenschappers krijgen beter aansluit bij de behoeften van de maatschappij. VSNU, NFU, KNAW, NWO en ZonMw lanceren het position paper ‘Ruimte voor ieders talent; naar een nieuwe balans in het erkennen en waarderen van wetenschappers’ waarin we aangeven hoe we het werk van wetenschappelijke medewerkers breder willen gaan erkennen en waarderen. Minder nadruk op aantallen publicaties, meer nadruk op de andere domeinen waarbinnen de wetenschapper werkzaam is, zoals onderwijs en impact. Deze bredere vorm van erkennen en waarderen past beter bij de huidige kerntaken van de kennis- en onderwijsinstellingen en bij wat de samenleving van hen vraagt.

    Verandering in de manier waarop universiteiten hun wetenschappelijke staf erkennen en waarderen is hard nodig. Onderzoeksprestaties bepalen sinds jaar en dag het carrièrepad van wetenschappers en die dominantie begint steeds meer te schuren. Voor het succes van een moderne kennisinstelling zijn onderwijs en impact ook bepalend, net als patiëntenzorg voor onze UMC's. Nieuwe ontwikkelingen gerelateerd aan Open Access en Open Science stellen ook andere eisen aan de hedendaagse wetenschapper. De aanpak van complexe wetenschappelijke en maatschappelijke vraagstukken vraagt om meer samenwerking. Op dit moment is er nog te weinig carrièreperspectief voor medewerkers die (naast goed onderzoek) vooral uitblinken in onderwijs. De nadruk op publicatieaantallen past niet bij de bredere ontwikkelingen in de wetenschap. Rianne Letschert, rector magnificus van Maastricht University: “We verbreden de huidige smalle definitie van wetenschappelijke prestaties en verbeteren de erkenning en waardering en daarmee carrièrekansen van velen. Ook zorgen we ervoor dat de balans tussen de beoordeling van individuele prestaties en bijdragen aan het team verbetert.” Frank Baaijens, rector magnificus van de TU Eindhoven: “Aandacht en erkenning voor academisch leiderschap mogen hierbij niet ontbreken. Het zijn immers de betrokken leiders die het talent aantrekken en ontwikkelen.”

    Position paper

    Met het position paper ‘Ruimte voor ieders talent; naar een nieuwe balans in het erkennen en waarderen van wetenschappers’ doen de VSNU, KNAW, NFU, NWO en ZonMw vandaag concrete voorstellen om meer ruimte te geven aan verschillende wetenschappelijke talenten en wetenschappelijk werk te erkennen en waarderen op alle aspecten die passen bij deze tijd. Een greep uit die plannen:

    • Van uniformiteit naar diversiteit: we willen een grotere diversiteit van mogelijke carrièrepaden en profielen mogelijk maken, om zo een grotere diversiteit in competenties en talenten te kunnen erkennen en waarderen, en beter aan te sluiten bij de kerntaken van de kennis instellingen en de maatschappelijke uitdagingen.
    • Meer mogelijkheden bieden voor samenwerking, vaak over de grenzen van disciplines heen in diverse financieringsinstrumenten.
    • De universiteiten ontwikkelen in 2020 een landelijk raamwerk voor beoordeling, ontwikkeling en bevordering en nemen de uitgangspunten van het nieuwe erkennen en waarderen op in een herijkt universitair functieordeningssysteem (UFO), dat in 2021 van kracht moet zijn.
    • NWO en ZonMw werken aan de verdere implementatie van de San Francisco Declaration on Research Assessment (DORA) in hun procedures en criteria. Er wordt niet meer gevraagd naar bibliometrische publicatie-indicatoren. De weergave van onderzoeksoutput in cv’s en aanvraagformulieren krijgt een sterker narratief karakter.

    Vervolg

    Herijking van het systeem van erkennen en waarderen vergt een cultuurverandering. Werken als team is hierbij een bepalende factor: een voorwaarde voor het realiseren van diverse loopbaanpaden is dat er binnen teams voor verschillende teamleden het accent kan liggen op onderzoek, onderwijs, impact en patiëntenzorg. Dit maakt het mogelijk de taken beter te laten aansluiten bij de verschillende kwaliteiten van teamleden. In teams wordt er binnen en, in toenemende mate, tussen disciplines gewerkt om de grote uitdagingen van wetenschap en maatschappij te pareren. Met de aankondiging van de plannen wordt vandaag een belangrijke stap gezet, maar het werk gaat door. De erkenning en waardering van wetenschappelijke medewerkers speelt in sterke mate in een internationale omgeving, er is daardoor ook nog veel in beweging te krijgen buiten Nederland. De komende tijd blijven de publieke kennisinstellingen en onderzoeksfinanciers ook hierover in gesprek met wetenschappers. Jeroen Geurts, bestuursvoorzitter ZonMw: ‘We gaan nu echt bewegen. De wetenschapper van 2030 is een interdisciplinaire netwerker, die samen met vele collega’s werkt aan een centraal probleem. We hebben daarbij vele verschillende talenten nodig en gaan die nu ook echt erkennen en waarderen.”

    position paper ‘Ruimte voor ieders talent; naar een nieuwe balans in het erkennen en waarderen van wetenschappers’

     

    ]]>
    news-4858 Wed, 13 Nov 2019 09:48:52 +0100 Deltapremie voor praktijkgericht onderzoek door hogescholen https://www.zonmw.nl/nl/actueel/nieuws/detail/item/deltapremie-voor-praktijkgericht-onderzoek-door-hogescholen/ Dinsdagavond ontving AnneLoes van Staa uit handen van minister Ing