Er moet veel meer geld komen voor innovatie in de zorg. Dat is de belangrijkste boodschap van ZonMw bij de verschijning van het nieuwe beleidsplan ‘Kennis maken op maat, samen met betrokken partners’. Dat beleidsplan gaat in op de grote uitdagingen waarvoor de gezondheidszorg zich gesteld ziet, en de manier waarop onderzoek en innovatie kunnen bijdragen aan oplossingen.

Het budget van het ministerie van VWS voor R&D programma’s van ZonMw is de laatste jaren terug gelopen tot ongeveer 100 miljoen per jaar. Als het aan ZonMw ligt, wordt dat drie keer zoveel. Directeur Henk Smid: ‘Dat gaat uiteraard niet met een big bang: wij pleiten voor een stapsgewijze verhoging.’ ZonMw stelt voor een (klimmend) percentage te nemen van het budget dat Nederland jaarlijks besteedt aan zorgkosten (circa 90 miljard euro per jaar). ‘Die relatie is logisch, want de resultaten van onderzoek en innovatie komen direct aan de zorg ten goede: we hebben de afgelopen jaren laten zien dat investeren in onderzoek loont.’ Smid refereert aan onderzoek van ZorgmarktAdvies uit 2013 dat in opdracht van ZonMw is verricht. Dat onderzoek wijst uit dat elke euro die aan gezondheidsonderzoek en innovatie wordt besteed, zich ruwweg drie keer terugverdient.

Zorgelijk

ZonMw wil eveneens dat er meer geld komt (van OC&W) voor fundamenteel onderzoek. ‘Dat type onderzoek is in onze ogen een beetje in de knel gekomen door het Topsectoren-beleid, dat eerder neigt naar praktijkgericht onderzoek dan naar fundamenteel onderzoek’, aldus Smid. Hij vindt het zorgelijk dat steeds minder voorstellen voor fundamenteel onderzoek in aanmerking komen voor financiering. ‘Dit type onderzoek is juist nodig om ook op termijn te zorgen voor baanbrekende vernieuwingen. Internationaal heeft Nederland de naam excellent te zijn als het gaat om vernieuwing in de zorg. Die positie komt onder druk als we niet blijven investeren.’

Veel draagvlak

De vraag is of de politiek ook meer geld voor onderzoek en innovatie beschikbaar wil stellen. Smid is optimistisch. ‘De politiek is zich ervan bewust dat de kenniseconomie aangejaagd moet worden. En het draagvlak onder de bevolking is groot. De Nationale Wetenschaps-agenda, waaraan ook tal van burgers hebben meegewerkt, leidde tot een groot aantal vra-gen voor wetenschappelijk onderzoek op gezondheidsgebied. Ook onderzoek van het Rathenau Instituut wijst uit dat de burger wil dat er meer geld naar gezondheidsonderzoek gaat: van al het geld dat aan onderzoek wordt besteed, zou de helft bestemd moeten worden voor gezondheidszorgonderzoek.

Impact

Met het nieuwe beleidsplan (2016 - 2020) legt ZonMw nog meer dan in het verleden de nadruk op impact: de resultaten van onderzoek moeten tot daadwerkelijke veranderingen leiden in de zorg en in de wetenschap. Om die reden wil ZonMw haar programma’s zoveel mogelijk vormgeven met de partijen voor wie de kennis is bedoeld. De scheidslijnen moeten echter helder blijven: ZonMw zorgt voor kennisontwikkeling en –verspreiding; de implementatie is de verantwoordelijkheid voor het veld.
Een belangrijk uitgangspunt voor het beleidsplan vormt het begrip positieve gezondheid, dat werd geïntroduceerd door arts-onderzoeker Machteld Huber. In dat concept is gezondheid het vermogen van mensen zich aan te passen en een regie te voeren in het licht van lichamelijke, sociale en emotionele uitdagingen van het leven.

Meer informatie

Beleidsplan ZonMw 2016-2020

Naar boven
Direct naar: InhoudDirect naar: NavigatieDirect naar: Onderkant website