Project: Kinderen in Beweging. Een integrale wijkaanpak in Zwolle volgens de richtlijnen van Epode

Kinderen in Beweging. Een integrale wijkaanpak in Zwolle volgens de richtlijnen van Epode

Dit is de samenvatting van de aanvraag.

De afgelopen jaren is duidelijk geworden dat geïntegreerd lokaal beleid het meest belovend is in de aanpak van overgewicht en obesitas, zeker wanneer ondersteund door landelijk beleid en initiatieven. Vanuit de succesvolle EPODE aanpak (ondersteund door de Europese Commissie DG SANCO) kennen we de factoren die de effectiviteit bevorderen.

Kinderen in Beweging is een integraal en wijkgericht preventieprogramma dat in Zwolle zal worden uitgevoerd conform de EPODE aanpak, te starten in de wijk Diezerpoort. Het programma wordt inhoudelijk breed gedragen door het College van B&W en door lokale instellingen. Kinderen in Beweging is een meerjaren aanpak met nadrukkelijke doelgroepparticipatie, dat aansluit bij ontwikkelingen in de wijk en lopende programma's en activiteiten. Het programma zal worden uitgevoerd onder regie van de gemeente en wordt wetenschappelijk geëvalueerd.

Het college van B&W in Zwolle heeft op 12 mei 2009 besloten de gezondheid van de inwoners van Zwolle verder te verbeteren en hiertoe de huidige aanpak van overgewicht bij 0-19 jarigen te verbreden, conform de Epode aanpak, naar ´De Gezonde Stad´. Tevens heeft het college besloten voor één jaar een ‘kwartiermaker’ aan te stellen. Deze kwartiermaker is verantwoordelijk voor:

• het verder ontwikkelen van de reeds aanwezige wijkgerichte aanpak en bestaande activiteiten naar een integrale wijkaanpak van gezondheid bij 0-19 jarigen conform de EPODE aanpak.

• het uitwerken van de voorwaarden van de EPODE aanpak op beleidsmatig en bestuurlijk niveau binnen de ambitie ‘duurzaamheid en gezondheid’ van het huidig college, zodanig dat het nieuwe college in 2010 een besluit kan nemen over een langjarige aansluiting bij EPODE.

De start ligt dus bij de brede integrale aanpak van overgewicht bij 0-19 jarigen in de wijk Diezerpoort. Diezerpoort is een aandachtswijk, waar relatief veel inwoners met een lage sociaal economische status wonen. De gezondheid van de bewoners is er minder goed en het percentage overgewicht bij kinderen is hoger dan gemiddeld voor Zwolle. In deze wijk is een goede basis gelegd voor de EPODE aanpak met het sinds eind 2006 lopende wijkgerichte actieprogramma Samen Gezond. Bovendien is er een herstructurering en revitalisatie van deze wijk op handen, die veel mogelijkheden biedt voor interventies in de fysieke omgeving en een integrale aanpak.

In het programma Kinderen in Beweging gaat het om de (her)inrichting van de openbare ruimte en het bevorderen van gezond eet- en beweeggedrag zodat kinderen worden gestimuleerd om buiten te spelen, te fietsen en te lopen en gezonder te eten. Het programma heeft een doorlooptijd van 4 jaar en start met het thema ‘Bewegen’. Na 1 jaar wordt het programma verbreed naar het thema ‘Voeding’. Ook wordt elke 2 jaar het programma uitgebreid naar een andere wijk. Zo ontstaat een duurzame manier van samenwerking in het vormgeven aan de stad, waar het gaat om het stimuleren van gezond gedrag. Gaandeweg zal worden bezien of de EPODE aanpak kan worden verbreed naar overige leeftijdsgroepen en/of andere onderwerpen die bijdragen aan de verbetering van de gezondheid van de inwoners van Zwolle (De Gezonde Stad).

Het programma zal systematisch worden ontwikkeld volgens de principes van ‘intervention mapping’ (Bartholomew e.a. 2006). Allereerst wordt onderzocht welke gedrag- en omgevingsfactoren van belang zijn voor het bevorderen van gezond gedrag van basisschoolleerlingen in Diezerpoort. Daarvoor worden de laatste inzichten uit de wetenschap, het beleid en de best practices geïnventariseerd. Vervolgens zal de lokale stand van zaken m.b.t. wetenschap, beleid en praktijk in kaart worden gebracht m.b.v. o.a. het monitoringsonderzoek ChecKid, workshops en focusgroepinterviews en workshops met de diverse stakeholders. Ook zal de ‘obesogene’ fysieke omgeving objectief in kaart worden gebracht met het Geografisch Informatiesysteem, GIS. In deze fase begint ook de doelgroepparticipatie, zodat problemen, wensen, behoeften, ideeën van de doelgroep (basisschoolleerlingenkinderen en hun ouders) in kaart kunnen worden gebracht. Vervolgens wordt op grond van al deze resultaten een keuze gemaakt voor kansrijke effectief gebleken interventies in deze wijk; een samenhangend ontwerp waarbij ook in de implementatiefase verschillende experts, stakeholders en de doelgroep worden betrokken. Deze aanpak zal daarna worden geëvalueerd op bereikbaarheid en effect, waarna ofwel aanpassing ofwel verdere uitrol plaats zal vinden naar andere Zwolse wijken.