Project: Gezond Gezind. Een integraal programma ter bevordering van duurzaam gezond gewicht bij jongeren van 0-24 jaar in de krachtwijken

Gezond Gezind. Een integraal programma ter bevordering van duurzaam gezond gewicht bij jongeren van 0-24 jaar in de krachtwijken

Dit is de samenvatting van de aanvraag.

Inleiding

Wereldwijd en ook in Nederland is de prevalentie van overgewicht en obesitas de laatste decennia sterk gestegen, zowel bij volwassenen als bij kinderen en dit vormt een serieuze bedreiging voor de volksgezondheid. Overgewicht is geassocieerd met diverse gezondheidsproblemen en brengt daarnaast hoge gezondheidszorgkosten met zich mee. Veel van deze gezondheidsproblemen zijn ook al aanwezig bij kinderen met overgewicht. Ook hebben kinderen met overgewicht vaker een laag zelfbeeld, gedragsproblemen en worden zij vaker gepest. Kinderen met overgewicht of obesitas hebben dit op volwassen leeftijd vaak ook.

Het terugdringen van overgewicht en obesitas en het bevorderen van een duurzame leefstijlverandering is dan ook van groot belang. De Gemeente Den Haag geeft in haar lokaal gezondheidsbeleid sinds 2002 prioriteit aan de aanpak van overgewicht bij jeugd. Sinds 2006 wordt daarvoor het actieprogramma Gezond Gewicht uitgevoerd, dat zich richt op preventie, vroegsignalering en curatie. Ondanks al deze inspanningen blijft overgewicht bij jeugd in Den Haag, net als landelijk, een omvangrijk probleem. Uit onderzoek in de periode 1999-2007 blijkt dat de prevalentie van overgewicht sterker gestegen is in wijken met de hoogste achterstandsscore (ongunstig) in vergelijking met wijken met de laagste achterstandsscore.

In de gemeente Den Haag is de wens geuit om een meer integrale aanpak te hanteren bij het bestrijden van gezondheidsachterstanden in het algemeen, met speciale aandacht voor gezond gewicht. De Gemeente Den Haag doet deze aanvraag in het kader van – en dus namens de partners in – het intentieakkoord Gezondheid in de Haagse Krachtwijken. Aan dit intentieakkoord zijn, naast het College van B&W, inmiddels 25 partijen verbonden. Voorbeelden van partijen zijn de georganiseerde eerstelijnszorg, zorgverzekeraars, woningcorporaties, welzijnsinstellingen, ziekenhuizen, brede buurtscholen en de Kamer van Koophandel. Deze publieke en private partijen zijn alle gecommitteerd aan het integraal aanpakken van overgewicht bij de jeugd en vormen gezamenlijk de coalitie ‘Gezond Geweten’. De ambitie van de coalitie ‘Gezond Geweten’ is om de bevolking van de Haagse Krachtwijken over 10 jaar gezonder te laten zijn en in een gezonde omgeving te laten wonen en werken.

Doelstelling

In de komende 2 jaar wil de gemeente Den Haag een structuur ontwikkelen en implementeren in een Haagse krachtwijk, die door de gemeente en de wijk gedragen wordt en die in staat is initiatieven te formuleren en tot uitvoer te brengen, gericht op een gezonder eet- en beweeggedrag van jongeren tussen 0 en 24 jaar. Het uiteindelijke doel van Gezond Gezind is het terugdringen van de prevalentie van overgewicht. Hierbij zal gebruik gemaakt worden van de publiek private samenwerking die geformaliseerd is in het Intentieakkoord Gezondheid in de Krachtwijken.

Plan van Aanpak

De aanpak van Gezond Gezind kenmerkt zich door een geïntegreerde en wijkgerichte aanpak. De gemeente is de initiatiefnemer en zet en houdt het proces in gang, gezamenlijk met de andere partijen. De verschillende partijen worden uitgenodigd mee te denken over hun bijdrage aan het welslagen van Gezond Gezind. Het College van B&W is verantwoordelijk voor de krachtwijkenaanpak en de aanpak van gezondheid daarbinnen. De gemeentesecretaris is ambassadeur van deze aanpak.

Uit onderzoek blijkt dat het betrekken van het gezin/familie erg belangrijk is bij het stimuleren van een gezond gewicht bij kinderen en het gezin staat derhalve centraal in de aanpak. Het gezin kan naast ouder(s) en kind(eren) ook bestaan uit andere familieleden die een rol spelen bij de opvoeding zoals grootouders. De mix van interventies is zodanig dat alle gezinsleden gestimuleerd worden de gezondheid te bevorderen en uiteindelijk overgewicht terug te dringen. Naast de partijen uit het Intentieakkoord worden ook andere partijen betrokken zoals scholen, sleutelfiguren uit etnische minderheidsgroepen en sportverenigingen. Belangrijk naast de samenwerking van de betrokken partijen is bewonersparticipatie. Het streven is de ideeën zoveel mogelijk te laten ontwikkelen en uitvoeren door de bewoners zelf. Hierbij kan gebruik worden gemaakt van de kennis, de expertise en het netwerk van de Haagse Koepel.

Stappenplan

Het stappenplan ziet er als volgt uit:

1. inventarisatie huidige interventies binnen en buiten de gemeente

2. inventarisatie mogelijke bijdragen coalitiepartijen

3. inventarisatie bijdragen van andere partijen uit de wijk en participatie van wijkbewoners

4. vaststellen van het pakket aan interventies en maatregelen

5. aanpassen van interventies en voorbereiden van de uitvoering

6. implementeren en evalueren van het pakket

7. voorbereiden implementatie tweede krachtwijk

De ervaringen die worden opgedaan in het project Gezond Gezind zullen overdraagbaar zijn naar andere wijken en steden, maar ook naar andere gezondheidsthema’s zoals roken, alcohol en depressie.